ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ)

"ហើយយើងមិនបានបញ្ជូនអ្នកមកឡើយ លើកលែងតែជាក្តីមេត្តាសម្រាប់ពិភពលោកទាំងមូល " Qur’an, 21:107 (The Prophets) បោះពុម្ពលើកទី១ កូនសៀភៅមគ្គទេសក៍ណែនាំអំពីព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ពាក្យទូន្មានប្រៀនប្រដៅដែលជាតម្លៃសីល ធម៌សម្រាប់អរិយធម៌ឥស្លាម ព្យាការីឥស្លាម មូហាំម៉ាត់

បោះពុម្ភផ្សាយដោយៈ បណ្ឌិត សភាអូស្រ្តាលីសិក្សាស្រាវជ្រា វ និងវិទ្យាសាស្រ្តឥស្លាមទីក រុងស៊ីដនី បម្រាមៈ ហាមថតចម្លងឬបោះពុម្ពឡើងវិញនូវកូនសៀវភៅនេះទាំងមូល ឬមួយផ្នែកណាមួយ ទោះដោយវិធីសាស្រ តណាក៏ដោយ រឺសិន្ធដោយគ្មាន ការអនុញ្ញាតជាលាយលក្ខណ៍អក្សរពីអ្នកនិពន្ធ។ ដើម្បីពិគ្រោះយោបល់ ឬផ្តល់ មតិសូមទាក់ទងមកកាន់អ៊ីម៉ែល ៖

muhammadpocketguide@gmail.com info@muhammadpocketguide.com លេខបោះពុម្ពផ្សាយអន្តរជាតិ ISBN 978-0-9807277-6-0 បោះពុម្ភលើកទី១ មិនា ២០១៥َ عَنْ أَبيِ هُرَȇيْرَةَ رَضِيَ اهللُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اهللِ صَلَّى اهللُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ : ( إِنَّ مَثَلِي وَمَثَل ُ الأَْنْبِيَاءِ مِنْ قَبْلِي كَمَثَلِ رَجُلٍ ƥبَنىَ ƥبَيْتًا فَأَحْسَنَهُ وَأَجمَْلَهُ إِلاَّ مَوْضِعَ لَبِنَةٍ مِنْ زَاوِيَةٍ فَجَعَلَ النَّاس ) َيَطُوفُونَ بِهِ وَȇيَعْجَبُونَ لَهُ وَȇيَقُولُونَ هَلاَّ وُضِعَتْ هَذِهِ اللَّبِنَةُ قَالَ فَأَنَا اللَّبِنَةُ وَأَنَا خَاتمُِ النَّبِيِّني 3535 رواه البخاري – اجلامع الصحيح. មានន័យថា «រូបខ្ញុំនិងពួកព្យាការីជំនាន់មុន ប្រៀបបាននឹងបុរស ម្នាក់សង់ផ្ទះល្អវិចិត្រ និងតុបតែងលម្អ ក៏ប៉ុន្តែនៅត្រង់ជ្រុងម្ខាងមួយនោះ គឺខ្វះការ៉ូមួយ។ មនុស្សម្នាដើរមើលជុំវិញផ្ទះនេះ នាំគ្នាស ងើចសរសើរ ហើយនិយាយថា «ម្តេចក៏គេមិនដាក់ការ៉ូនៅត្រង់នោះ»។ គាត់ថា ខ្ញុំគឺជាការ៉ូនោះ ហើយខ្ញុំជាព្យាការីចុងក្រោយបង្អស់»។ មូហាំម៉ាត់ (សន្តិភាពនឹងមានលើគាត់) (និទានដោយ Bukhari 4.734, 4.735) មូហាំម៉ាត់ អ្នកនាំសារអល់ឡោះ ប្រ សាសន៍របស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ សៀវភៅមុគ្គទេសក៍ ព្យាការីឥស្លាម

ហេតុនៃការរីកសុសសាយនៃសារនេះលើសកលលោកទាំងមូល ។ រីឯក្នុងទស្សនៈ ពួកអ្នកមូស្លីមវិញ គាត់ ជាអ្នកនាំសារអល់ឡោះសម្រាប់មនុស្សទូទៅ។ គាត់ បាន ផ្តល់ សារនេះដល់ពួកគេ មកពីម្ចាស់របស់ពួកគេ សង្រ្គោះពួកគេឱ្យរួចផុតភាពងងឹត អន្ធការទៅកាន់ពន្លឺ។ គាត់ជាព្យាការីចុងក្រោយបង្អស់នៃពួកព្យាការីដែលបាននាំ សាររបស់ព្រះជាម្ចាស់មកកាន់សាសន៍របស់ពួកគេមុនគាត់ ។

•សៀវភៅនេះចេញផ្សាយជាភាសាអង់គ្លេសឆ្នាំ២០១០ ហើយបានបកប្រែច្រើន ជាង២០ភាសា។

សេចក្តីផ្ត្តើម . សូមដឹងគុណ និងសរសើរចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់នៃក្តីប្រទាននិង មហាករុណា។ ទ្រង់បានប្រទានពេលវេលានិងលទ្ធភាពគ្រប់គ្រាន់ដើម្បី ចងក្រងអំពីអ្នកនាំសាររបស់ទ្រង់ ដែលទ្រង់បានបញ្ជូនមកជាក្តីមេត្តា សម្រាប់សកលលោកទាំងមូល

ហើយគាត់បានពាំនាំសារនេះទៅកាន់ មនុស្សលោកទាំងមូល ។ រូបខុំ ព្រមទាំងក្រុមការងារបានចំណាយពេល យ៉ាងរីករាយជាមួយគ្នាបំពេញការងារយ៉ាងមមាន ញឹក។ ខ្ញុំ ទទួលបានបទ ពិសោធមួយគឺរាល់កិច្ចការដែលល្អប្រសើរចាំបាច់ត្រូវផ្តោតការយកចិត្តទុក ដាក់ និងលះបង់ ហើយការនិពន្ធគឺជាទំនួលខុសត្រូវតម្រូវឱ្យមានតម្លាភាព

ពិតណាស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានណែនាំខ្លួនប្រា ប់មនុស្ស ថា គាត់ជាអ្នកនាំសារអល់ឡោះ ពាំនាំសារសនិភាព និងសេចក្តីចង្អុល បង្ហាញពីព្រះជាម្ចាស់នៃមនុស្សទៅកាន់មនុស្សលោកទាំងមូល ។ សារ នេះធ្វធ្វើឱ្យមនុស្សឈរនៅចំពោះមុខនៃសច្ចភាពដែលមានកំណត់គឺថា ចក្រវាលនេះមានម្ចាស់តែមួយគ្មានដៃគូ ទ្រង់ជាអ្នកបង្កើតអ្វីគ្រ ប់យ៉ាង។ មនុស្សទាំងអស់ អល់ឡោះជាអ្នកបង្កើតពួកគេ។ ពួកគេមកកាន់លោកិយ នេះដោយមានកាលបរិច្ឆេទកំណត់ច្បាស់លាស់ ហើយពួកគេចាកចេញ ទៅវិញក៏មានកាលបរិច្ឆេទកំណត់ច្បាស់លាស់ដែរ។ គ្មានអ្វីនៅសល់ក្រៅ ពីស្លាកស្នាមទង្វង្វើដែលពួកគេបានធ្វធ្វើ។ ការវិលត្រឡប់របស់ខុំបម្រើទៅកាន់ ម្ចាស់ដែលបង្កើតខុំបម្រើគឺជាសច្ចភាព គ្មានការសង្ស័យឡើយ។ បន្ទាប់ពីពួក គេចាកចេញពីលោកិយ ចាំបាច់ត្រូវត្រឡប់ទៅកាន់ព្រះជាម្ចាស់ដែលបង្កើត ពួកគេ។ ពួកគេឈរនៅចំពោះមុខទ្រង់នៅថ្ងៃបរលោក ដើម្បីទ្រង់ជំនុំជម្រះ ពួកគេ ហើយទ្រង់ពិនិត្យថា តើពួកគេសម្រេចគោលដៅដែលទ្រង់បាន បង្កើតពួកគេដើម្បីទិសនេះដែរឬទេ? គេនឹងបង្ហាញជូជូនពួកគេនូវទង្វង្វើទាំង ឡាយ និងការស្វះស្វែ ងរបស់ពួកគេកាលនៅលោកិយ។ អល់ឡោះជា ម្ចាស់ទ្រង់បានមានព្រះបន្ទូល ថា មានន័យថា «ដូចនេះ អ្នកដែលធ្វធ្វើអំពើល្អប៉ុនសត្វស្រមោ ចគេនឹងឃើញ អំពើល្អនោះ ហើយអ្នកដែលធ្វធ្វើអំពើអាក្រក់ប៉ុនសត្វស្រមោ ចគេនឹងឃើញ អំពើ អាក្រក់នោះ»។ ពិតណាស់ សារអល់ឡោះចំពោះសត្វលោកគឺអមតៈសម្រាប់គ្រប់សម័យកាល។ ពួក ព្យាការីនិងពួកអ្នកនាំសារបានពាំនាំវាទៅកាន់សាសន៍របស់ខ្លួន ហើយមូហាំម៉ាត់គ្មាន តួនាទីអ្វីក្រៅពីជាអ្នកនាំសារដូចពួកអ្នកនាំសារមុនៗដែរ។ គាត់បានណែនាំខ្លួនដោយ

អល់ឡោះបានគាំទ្រគាត់ដោយគម្ពីរអាល់គួរអាន បញ្ជាក់ពីសច្ចភាពនៃ គម្ពីរចុះពីលើមេឃមុនៗដែលគេបាននាំមកដូចជាគម្ពីរតាវរ៉ត អិញ្ជីល។ ក៏ប៉ុន្តែ វាខុស ពីគម្ពីរទាំងនោះដោយគម្ពីរនេះជាព្រះបន្ទូល អល់ឡោះដ៏អស្ចារ្យទាំងសំណូរនិងអត្ថ ន័យ។ អល់ឡោះបានសន្យាអភិរក្សគម្ពីរនេះជាប្រទីបបំភ្លឺផ្លូវ និងជាឯកសារយោង សម្រាប់មនុស្សរហូដែល់ ថ្ងៃបរលោក។

ជីវប្រវតិមូហាំម៉ាត់ប្រៀបបានជារឿងនិទានអំពីភាពជោគជ័យដ៏ ឧតុង្គឧត្តម ដែលមនុស្សជាតិទាំងអស់អាចរៀនសូត្រតាម មិនមែនសម្រាប់តែពួកអ្នក មូស្លីមនោះទេ។ ចំពោះអ្នកដែលតាមដានជីវប្រវត្តិគាត់ដោយល្អិតល្អន់ ជាពិសេស ក្នុងអំឡុងនៃគាត់ការអំពាវនាវរបស់គាត់ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយសាររបស់គាត់។ គឺគេនឹង ឃើញថា មូហាំម៉ាត់គាត់មិនដែលបោះបង់ការយកហេតុជាបច័យនោះទេ។ ជីវិតរស់នៅ របស់គាត់ ការស្វះស្វែ ងរបស់គាត់ និងការជម្នះនឹងឧបសគ្គជីវិតរបស់គាត់ ទាំងនេះវា ឋិតនៅក្នុងរង្វង់នៃសមត្ថភាពនិងខ្នាតដែលមនុស្សគ្រប់រូបអាចមានលទ្ធភាពធ្វធ្វើបាន។

មូហាំម៉ាត់ធ្វធ្វើការងារដូចមនុស្សទូទៅធ្វធ្វើការដើម្បីរកកម្រៃចិញឹមជីវិតដែរ។ គាត់បានស៊ីឈ្នួលគេ ឃ្វាលពពែ និងធ្វធ្វើជំនួញ។ គាត់ធ្លាប់ជាឈ្មួញជោគជ័យម្នាក់ និង មានភាពស្មោះត្រ ង់។ ក៏ប៉ុន្តែ គាត់ធ្លាប់ចំណេញ និងខាតបង់។ គាត់ចំណាយទ្រព្យ និងខ្ចីបុលគេ គាត់ទទួលមរណភាព ហើយអាវក្រោះគាត់នៅដាក់បញ្ចាំជាមួយនឹង ជនជាតិជិហ្វម្នាក់នៅម៉ាឌីណះនៅឡើយ។ នៅពេលគាត់បានក្លាយជាអុ្នកគ្រប់គ្រង នៅម៉ាឌីណះ គាត់កាន់អំណាចដោយយុតិធម៌រវាងពួកអ្នកមូស្លីមនិងពួកជិហ្វ ព្រមទាំង ពួកអ្នកមិនមែនមូស្លីមដទៃទៀតនៃពួកអារ៉ាប់ពនេចរ។ នៅពេលពួកសត្រូវមកវាយ លុកម៉ាឌីណះ គាត់បានដឹកនាំទ័ពធ្វធ្វើសង្រ្គា មដោយខ្លួនឯង។ គាត់បានទទួលជ័យ ជម្នះខ្លះ ហើយបរាជ័យខ្លះ។ ក៏ប៉ុន្តែឆ្លងកាត់ស្ថានភាពទាំងនោះ គាត់នៅតែអាចផ្សព្វ ផ្សាយសារអល់ឡោះទៅកាន់មនុស្សជាតិ។

ភាពជោគជ័យរបស់មូហាំម៉ាត់ទាំងសង្គមកិច្ច នយោបាយ និងសេដ្ឋកិច្ច ពុំមែនជាលទ្ធផលនៃ ភាពអច្ឆរិយៈដែលអាចជោគជ័យដោយងាយស រួលនោះទេ។

សេចក្តីថ លែងអំណរគុណ សូមថ្លែងអំណរគុណដល់អង្គការគាំទ្រព្យាការីមូហាំម៉ាត់ និងណែនាំអំពី គាត់ជាអន្តរជាតិ មជ្ឈមណ្ឌលសិក្សាស្រាវជ្រា វទីក រុងម៉ាឌីណះ ក្រសួង រតនាគារ និងកិច្ចសាសនាឥស្លាមនៃរដ្ឋកូវ៉ែត ការិយាល័យកិច្ចការ ឥស្លាម និងកិច្ចសបុរធម៌ឌូបៃ ការិយាល័យកិច្ចការឥស្លាមជាន់ខ្ពស់ ចាកិម ម៉ាទេស៊ី ក្រសួងរតនាគារ និងកិច្ចការឥស្លាមនៃព្រះរាជាណាចក្រ ហ្សកដានី និងវិហារអាល់ហ្វាតេះប្រទេសបារ៉ែន ចំពោះកិច្ចសហប្រតិ បតិការដ៏មានសារៈសំខាន់ដើម្បីបោះពុម្ពផ្សាយសៀវភៅនេះ។ Acknowledgements IACA-Dubai តាមពិត ជោគជ័យទាំងអស់នោះឈរលើគោល ការនៃជំនឿចំពោះអល់ឡោះ ភាព ម៉ត់ចត់ ជម្នះឧបសគ្គ ខ្ជាប់ខួន ក្តីស្រ ឡាញ់ ស្មោះត្រ ង់ ហើយទាំងអស់នេះសម្រេច ដោយការគាំពាររបស់អល់ឡោះ និងក្តីប្រទានរបស់ទ្រង់។ ជីវិតរបស់គាត់ប្រកប ដោយសម្បូរបែប ព្រឹតិការណ៍ផ្សេងៗ និងសាមញ្ញបំផុត ប្រព្រឹត្តទៅតាមដំណើររបស់ វា។ គាត់ធ្លាប់ភ្លក់រសជាតិជីវិត ក្រ មាន ភ័យខ្លាច សនិភាព សប្បាយ ទុក្ខសោក អត់ឃ្លាន សម្បូរ ឈឺថ្កាត់ និងមានសុខភាព។ គាត់ធ្លាប់រស់នៅជីវិតយុវវ័យ ជីវិតគ្រួសារ ជាបិតា ជាជីតា ជាគ្រូបាធ្យាយ ជាមេទ័ព ជាអ្នកគ្រប់គ្រង ជាព្យាការី និងជាអ្នកនាំសារ។

មូហាំម៉ាត់រស់នៅជាមួយនឹងជំនឿ សាសនា ទាំងកាយ វាចា និងរបៀប នៃការបស់នៅរបស់គាត់។ អាកប្បកិរិយារបស់គាត់គឺគម្ពីរអាល់គួរអាន។ គាត់បង្រៀន មនុស្សពីការបង្កើនតម្លៃវិជ្ជ មានរបស់ពួកគេដោយជំនឿរបស់ពួកគេសម្រាប់ជិវិត។ ដូចនេះ ជីវិតរបស់ពួកគេពោរពេញដោយអំពើសបុរសធម៌ ការស្ថាបនា ភាពជឿនលឿន ទទួលផល ចំណេញ និងជោគជ័យ។ ជីវិតរបស់គាត់ ពិតជាពិសេសអស្ចារ្យខ្លាំង ណាស់។ គ្មានអ្វីត រូវអស់សងឹម ឬត្រូវក្តៅក្រហាយ ឬទុក្ខសោក ឬសោកសង្រេង នោះទេ។ តាមពិត ជីវិតគាត់ទាំងមូល ជាក្តីស្រ ឡាញ់សម្រាប់អល់ឡោះ សម្រាប់មនុស្ស លោក។ ជាក្តីពេញចិត្តចំពោះអ្វីដែលអល់ឡោះជាម្ចាស់បានកំណត់ជាព្រះលិខិត សម្រាប់គាត់។

ពិតណាស់ មូហាំម៉ាត់បានបង្រៀនបុគ្គលឱ្យចេះរស់នៅជីវិតវិជ្ជ មាន និង មានសេចក្តីថ្លៃថ្នូរ។ គាត់បង្រៀនគ្រួសារឱ្យចេះរស់នៅប្រកបដោយសុភមង្គលពោរ ពេញដោយសេចក្តីស្រ ឡាញ់ ភាពចុះសម្រុងគ្នា។ គាត់បាននាំមកនូវច្បាប់សាសនា សម្រាប់សង្គម ដែលឈរលើគោល ការណ៍យុតិធម៌ ឧត្តមគតិ សីល ធម៌ តម្លៃ ដែល លើកស្ទួយអត្ថន័យនៃភាតរភាព សេចក្តីស្រ ឡាញ់ និងសាមគ្គីភាព។ គាត់បាននាំមក នូវប្រព័ន្ធច្បាប់សម្រាប់ប្រជាជាតិនានា ធានាបាននូវការអភិវឌ្ឍរីកចម្រើន រុងរឿង ហើយអំពាវនាវឱ្យបើកទូលាយ សាមគ្គីភាព ផ្តោះប្តូរផលប្រយោជន៍ និងរស់នៅ ដោយសុខដុមរមនា និងដោយសនិភាព។ អ្នកនិពន្ធ បណិត ហីសាម ដេប តូគ្ហឡូ

មាតិកា ១- សាកីពួកអ្នកប្រាជ្ញចំពោះព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ១៤ (សូមសន្តិភាពកើតមានដល់គាត់) ២- លក្ខណសម្បត្តិនិិងអត្តចរិតរបស់គាត់ ២០ (សូមសន្តិភាពកើតមានដល់គាត់) ៣- ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ២៦

ចន អាឌៀរ អ្នកប្រាជ្ញជនជាតិអង់គ្លេសខាងវិទ្យាសាស្ត្រ ដឹកនាំ និងជាអ្នកនិពន្ធសៀវភៅ (ការដឹកនាំ របស់មូហាំម៉ាត់) ប្រធានសម្ព័ន្ធសិក្សាស្រា វជ្រា វផ្នែកដឹកនាំ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក។ “តាមរយៈការអានរបស់ពួកអ្នកសម្រាប់ប៉ុន្មានទំព័រនេះ ខុំសង្ឃឹមថា ពួកអ្នកនឹង វិនិច្ឆយខួន ចំពោះភាពកៀកបង កើយរបស់មូហាំមាន ត់នឹងលក្ខណៈនៃការដឹកនាំ គំរូដែលឯកភាពជាមួយ នឹងបញ្ញតិខ្លឹមសារនៃហាទីចំពោះចរិតលក្ខណៈ និង ការអនុវត្តភាពជាអ្នកដឹកនាំ និងជាមួយលក្ខណៈដឹកនាំនៃពួកមេដឹកនាំគំរូដែល បានលះបង់ដើមីបម្រើប្រជាជាតិរបស់ខួន ហើយ ពួកគេជាមនុស្សដែលមាន ទស្សនវិស័យនិងមហិច្ឆតា។” វិលយៀម ម៉ង់តាហូមូរីយ៍ ប្រវត្តិិវិទូជនជាតិស្កត់ទេនដ៍ និងជាសាស្រ្តា ចារ្យអារ៉ាប់សិក្សា និងឥស្លាម នៅសាកលវិទ្យាល័យ អាឌិនប្រា (១៩០៩ដល់២០០៦)។ “គ្មាននរណាម្នាក់នៃបុគ្គលល្បីល បាញក្នុងប្រវតិសាស រ្តដែលបសិមប្រទេស មិនគួរសមចំពោះគាត់ ហើយមិនឱ្យតម លៃគាត់ឱ្យស័កិសមដូចមូហាំម៉ាត់ (សូម សនិភាពកើតមានដល់គាត់) ។ ការត្រៀមខួនពលីរបស់គាត់ដើមីសារនេះ និង ភាព ស្មោះនៃសហការីរបស់គាត់ជំនឿរបស់គេចំពោះសាររបស់គាត់ និងការប្រកាន់ អត្តចរិតដ៏ប្រពៃរបស់ពួកគេ ហើយសមត្ថភាពរបស់ពួកគេក្នុងការសម្រេចនូវ សមិទ្ធផលដ៏ឧតុង្គឧត្តម ឆុះបញ្តាំងពីភាពសុក្រឹតឥតខ្ចោះនៃធាតុឥទ្ធិពល និងភាព ជាអ្នកដឹកនាំដែលមានក្នុងបុគ្គលមូហាំម៉ាត់ (សូមសនិភាពកើតមានដល់គាត់)” សាកីពួកអ្នកប្រាជ្ញចំពោះ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ 12 13

វិលយៀម ឌីយូរង់ត៍ ប្រវត្តិិវិទូនិងទស្សនវិទូ និងជាអ្នកនិពន្ធ សៀវភៅរឿងអរិយធម៌ (១៨៨៥ដល់១៩៨១)។ “ឈ មោះរបស់គាត់មានន័យថា ត្រូវគេកោតសរសើរច្រើន។ ខ្លឹមសារនេះមានចែង ក្នុងគមីរសញ្ញាណថ្មីប្រា ប់ពីដំណឹងល្អនៃការមកដល់របស់គាត់។ គេមិនដែល ស្គាល់ថា មូហាំម៉ាត់ធ្លាប់សរសេរឬចារអីមួយដោយដៃរបស់គាត់។ ក៏ប៉ុន តែ អនក្ខរភាពរបស់គាត់ច្បាស់លាស់ណាស់ គាត់គ្មានចេះដោះកូដអី ក្រៅពីការនាំ គមីរអាល់គួរអានមក ដែលជាគមីរដ៏ល្បីល បាញពោរពេញដោយវោហារសព្ទក្នុង ភាសាអារ៉ាប់”។ អនក្ខរភាពនេះ គ្មានដោះកូដអ្វីក្រៅពីការកសាងសមត្ថភាពដឹកនាំ ក្រុមវីរជន ដែលតិចណាស់ពួកអ្នកដែលមានចំណេះវិជ្ជាកំពូលអាចសម្រេចបាន ទាំងស្រុងបែបនេះ”។ យូហាន ហូល័ហ្វជាំង ជូតះ ជាកវីដ៏ល្បីល្បាញ និងជាអ្នកនិពន្ធនៅអាឡឺម៉ង់ (១៧៤៩ ដល់ ១៩៣២) “មូហាំម៉ាត់ពុំមែនជាកវី តែគាត់ជាព្យាការី។ ដូច នេះទើបយើងចាំបាច់ត្រូវតែជាវត្ថុ វិស័យ (មិនលម្អម្អៀង) យើងចាំបាច់ត្រូវមើលគមីរអាល់គួរអានក្នុងទស្សនៈមួយជា គមីរមកពីលើមេឃ ពុំមែនជាសៀវភៅកំណាព្យសម្រាប់អានកម្សាន្តនោះទេ”។ មហត្មៈ គន្ធី (មេដឹកនាំសាសនានិងនយោបាន យដ៏ល្បីល្បាញក្នុងប្រវត្តិិសាស រ្ត ឥណ្ឌា(១៨៦៩ដល់១៩៤៨)។ “ខ្ញុំប្រាថ្នាចង់ស្គាល់លក្ខណសម្បតិដ៏ប្រសើរបំផុតរបស់ព្យាការីឥស្លាមមូហាំម៉ាត់ ជាបុរសដែលគ្រប់គ្រងលើដួងចិត្តមនុស្សរាប់លានដោយគ្មានគូប្រៀប។ ខុំបាន ក្លាយជាមនុស្សដែលទទួលស្គាល់ច្រើនជាងថ ងៃណាទាំងអស់ដែលកន្លងផុតថា ពុំមែនផ លែដាវទេ ដែលធ វើឱ្យតម លៃឥស្លាមសម្រេចជោគជ័យកនុងជីវិតមនុស្សកាល សម័យនោះ។ តាមពិត គឺភាពសាមញ្ញដ៏ពិតប្រា កដរបស់បុគ្គលមូហាំម៉ាត់ និង ការលះបង់ទាំងស្រុងនូវប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខួន និងគោរពយ៉ាង្ជាប់ខ្ជួននូវកិច្ច សន្យា និងស្មោះត្រ ង់អស់ពីចិត្តចំពោះសហការី និងសាវ័ករបស់គាត់។ ដូច នេះដែរ

សេចក្តីក្លា ហាន វីរភាព និងជំនឿជាក់របស់គាត់យ៉ាងដាច់ចំពោះអល់ឡោះជាម្ចា ស់និងសាររបស់គាត់”។ អាល់ហ្វង់ ដឺ ឡាម៉ាទីន ទស្សនវិទូនិងកវីជនជាតិបារាំង និពន្ធសៀវភៅប្រវត្តិិជនជាតិទួរគី (១៧៩០ដល់១៨៦៩) គាត់និយាយអំពីព្យាការីឥស្លាមមូហាំម៉ាត់ (សូមសន្តិិភាពកើតមានដល់គាត់)។ “ទស្សនវិទូ កវី អ្នកបញ្ញត្តិច្បាប់ និងវីរជនសង្រ្គាម ជាអ្នកកែតម្រូវទស្សនៈ និងកែតម្រង់ផ្នត់គំនិត។ បុរសដែលគោរពសក្ការៈដោយគ្មានក្តីស រមៃ។ ជាស្ថាបនិក ចក្រភពដែលស្ថាបនាឡើងលើមូលដ្ឋានជំនឿតែមួយ។ គាត់គឺមូហាំម៉ាត់។ ស្រប តាមនិយាមស្តង់ដាវីរជនមនុស្សជាតិនៅពេលណាមានទិសដៅខ្ពង់ខ្ពស់ហើយ លទ្ធភាពសាមញ្ញ និងលទ្ធផលឧតុង្គឧត្តម។ គឺជានិយាមស្តង់ដាសម្រាប់វាស់កម្រិិត នៃវីរជនកំពូល។ តើនរណាហ៊ាន ទោះជាគេជាវីរជនកំពូលយ៉ាងណាក៏ដោយនា ពេលបចុប្បន្ននេះ យកខួនទៅប្រៀបនឹងមូហាំម៉ាត់?”។ សាកីពួកអ្នកប្រាជ្ញចំពោះ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ សាកីពួកអ្នកប្រាជ្ញចំពោះ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់

ថូម៉ាស ការ៉ឡែល ប្រវត្តិិវិទូ ទស្សនវិទូជនជាតិអង់គ្លេស និងជាអ្នកនិពន្ធសៀវភៅ វីរជននិងវីរភាពក្នុងប្រវត្តិិសាស រ្ត (១៧៩៥ដល់១៨៨១)។ “តើអាចប្រព្រឹត្តទៅយ៉ាងដូចម តេចកើត បុរសម្នាក់អាចធ វើកូនប្រសារពួកកុលសម័ន្ធ ដែលជាសត្រូវសង្រ្គាមនិងជនពនេចរ។ គាត់ធ វើឱ្យពួកគេក្លាយជាប្រជាជាតិតែមួយ ក្លាយជាប្រជាជាតិដ៏ឧត្តមបំផុត ហើយជាអរិយធម៌ដ៏កំពូលបំផុតប្រើប្រា ស់ពេល វេលាតិចជាងពីរទសវត្ស?”។ មូរីស បូកាយ ជាស មេរនិងអ្នកនិពន្ធដ៏ល្បីល្បាញ គាត់បាននិពន្ធសៀវភៅសង្រ្គាម និងសន្តិិភាព (១៨២៧ដល់១៩១៩)។ “គ្មានសង្ស័យទេថា មូហាំម៉ាត់ជាអ្នកកំណែទម្រង់ដ៏ឧត្តមម្នាក់ គាត់បានដឹកនាំ ប្រជាជាតិរបស់គាត់ ហើយរំដោះពួកគេឱ្យចាកផុតពីជម្លោះដ៏អាក្រក់ និងការបែក ប្ប្ប្រាក់ទៅកាន់សនិភាពនិងឯកភាព។ ចេញពីបុព្វកាលនិងភាពសាមញ្ញទៅកាន់ អរិយធម៌ដែលបើកទ្វារនៃការរីកចម្រើនជឿនលឿន និងសុខសាន្តសម្រាប់ប្រជាជា តិនិងពលរដ្ឋទាំងឡាយ។ នេះជាអីដែលអារ៉ាប់សម័យមុនឥស្លាមពុំអាចធ វើបាន។ នេះជាភារកិច្ចដ៏ឧតុង្គឧត្តម ហើយគ្មាននរណាអាចធ វើបានលើកលែងតែវីរជនដ៏ ឧតុង្គឧត្តម ហើយគួរឱ្យគោរព និងកោតសរសើរ”។ លីអូ តូលស្តយ ជាស មេរនិងអ្នកនិពន្ធដ៏ល្បីល្បាញ គាត់បាននិពន្ធសៀវភៅសង្រ្គាម និងសន្តិិភាព (១៨២៧ដល់១៩១៩)។ “គ្មានសង្ស័យទេថា មូហាំម៉ាត់ជាអ្នកកំណែទម្រង់ដ៏ឧត្តមម្នាក់ គាត់បានដឹកនាំ ប្រជាជាតិរបស់គាត់ ហើយរំដោះពួកគេឱ្យចាកផុតពីជម្លោះដ៏អាក្រក់ និងការបែក ប្ប្ប្រាក់ទៅកាន់សនិភាពនិងឯកភាព។ ចេញពីបុព្វកាលនិងភាពសាមញ្ញទៅកាន់ អរិយធម៌ដែលបើកទ្វារនៃការរីកចម្រើនជឿនលឿន និងសុខសាន្តសម្រាប់ប្រជាជា តិនិងពលរដ្ឋទាំងឡាយ។ នេះជាអីដែលអារ៉ាប់សម័យមុនឥស្លាមពុំអាចធ វើបាន។ នេះជាភារកិច្ចដ៏ឧតុង្គឧត្តម ហើយគ្មាននរណាអាចធ វើបានលើកលែងតែវីរជនដ៏ ឧតុង្គឧត្តម ហើយគួរឱ្យគោរព និងកោតសរសើរ”។ បព្វជិត អ.រ បូសូរុស សីត ក្នុងសៀវភៅរបស់គាត់ “មូហាំម៉ាត់និងពួកមូហាំម៉ាត់និយម” (១៨៣៩ ដល់ ១៩០៨) ។ “គាត់ជាមេដឹកនាំប្រទេស ជាមេវិហារ។ គាត់ក្លាយជាស តេចប៉ាបដោយពុំទាមទារ ចង់បាន។ គាត់ក្លាយជាស តេចសាដោយគ្មានកងទ័ព។ គាត់គ្មានកងទ័ពអចិន្រ្តៃយ៍ គ្មានអង្គរក្សផ្ទាល់ខួន គ្មានរាជវាំង គ្មានចំណូលអចិន្រ្តៃយ៍។ បើសិនជាមាន នរណាម្នាក់ស័កិសមនឹងគេហៅថា ជាអ្នកកាត់កីតាមបទបញ្ជាព្រះ ះជាម្ចាស់គឺ បុគ្គលមូហាំម៉ាត់ (សូមសនិភាពកើតមានដល់គាត់)។ គាត់មានអំណាចខ្លាំង ក្លាដោយគ្មានមធ យោបាយនិងវិធីសាស រ្តគាំ ទ្រដល់អំណាចនោះ។ គាត់មិនខ្វល់ ខ្វាយនឹងទិដ្ឋភាពខាងក្រៅនៃអំណាច។ ជីវិតរស់នៅរបស់គាត់សាមញ្ញដូចជា ជីវិតមនុស្សទូទៅដែរ។” សាកីពួកអ្នកប្រាជ្ញចំពោះ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ សាកីពួកអ្នកប្រាជ្ញចំពោះ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់

ពាក្យ មូហាំម៉ាត់ នេះរចនាឌីហ សាញ ដោយវិចិត្រករ ហ្វារីត អាល់អាលី ក្នុងក្រុមការងាររបស់ គាត់ឈ មោះ(មូហាំម៉ាឌីយ៉ា ត់)។ ក្នុងពាក្យនេះ អក្សរ(ح)លេចឡើងត្រដែតខ្ពស់រាងដូចប៉មវិហារដែល រចនាចេញពីពាក្យ មូហាំម៉ាត់អ្នកនាំសារអល់ឡោះ(محمد رسول اهلل)។

ជុំវិញរូបភាពដ៏វិចិត្រនេះមានរបងរាងប្រាំ មួយជ្រុងផ្គុំឡើងដោយពាក្យ (មូហាំម៉ាត់) ហើយបានរចនាឌីហ សាញរាងវិមាត្រដ៏ល្អវិចិត្រ និងរចនាបថសិល្បៈ មានលក្ខណៈច្នៃប្រឌិត។

ពាក្យ មូហាំម៉ាត់ ក្នុងភាសាអារ៉ាប់មានន័យថា បុគ្គលដែល មនុស្សនាំគ្នាសរសើរច្រើន។

គាត់ជាបុគ្គលដែលមនុស្សសរសើរច្រើនពេកក្រៃចំពោះអំពើ ល្អរបស់គាត់ ជីវប្រវត្តិដ៏ស្អាត ស្អំរបស់គាត់។ គាត់ជាបុគ្គលដែល ស័កិសមនឹងការកោតសរសើរដឹងគុណ ហើយគុណទៀត។

លក្ខណសម្បត្តិនិិងភិិនភាគរបស់គាត់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់មានស បែកសស រស់ថារាងក្រហាម បន្តិចផ្ទៃមុខរបស់គាត់ស រស់ស្អាត។ នរណាឃើញ គាត់ញញើត គោរពគាត់ និិងតម្កើងគាត់។ នរណា សេពគប់គាត់នឹងស្រ ឡាញ់គាត់។ ផ្ទៃមុខរបស់គាត់ ស រស់ថា ដូចព្ព្រះចន្ទ កំពុងបញ ចេញពន្លឺចែងតាំង ដូចសហការីរបស់គាត់ដែលបានពិពណ៌នា។ គាត់ មានថផងាសធំទូលាយភ្នែកទាំងគូធំទូលាយ។ ភ្នែក ទាំងគូខ្មៅ សក់ខ្មៅមិិនស្លូត ហើយក៏មិិនរួញក្រញាញ់ ពុកចងកាគាត់ក្រាស់ដូចសក់។ គាត់មិិនទាប ហើយក៏មិិនខ្ពស់ពេក គាត់មានកម្ពស់មធ្យម មិិនធាត់ពេក គ្មាន ក្បាលពោះ។ ពោះគាត់ស មើនឹងដើមទ្រូងរបស់គាត់។ ដើមទ្រូងធំមាឌក្រអាញ ខ្លួនប្រា ណរឹងមាំស្វាហាប់ ពេលដើរម្តងៗមានកម្លាំងស្វាហាប់ លើកជើងផុតពីដី មិិនដើរអូសជើង។ កាលណាគាត់ ងាកមើលនរណាម្នាក់ គាត់ងាកទាំងដងខ្លួន។ លក្ខណសម្បត្តិនិិងអត្តចរិតរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់

ជំពូក២ ពួកអ្នកមូស្លីមមានជំនឿថា ការគូររូបភាពពួកព្យាការីនិិងពួកអ្នកនាំសារគឺ ច្បាប់បញ្ញត្តហាម ជាការលើកតម្កើងពួកគាត់។ ដោយសារតួនាទីពួកគាត់ស្រ បនឹងម្ចាស់ដែលបង្កើតចក្រ វាល។ ពួកអ្នកមូស្លីមគ្មានរូបភាពឬរូបគំរូ ដែលបងាញពីលក្ខណៈទ្រង់ទ្រាយរបស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ហើយពួកព្យាការី និិងពួកអ្នក នាំសារមុនគាត់ក៏គ្មានរូបគំរូនិិង រូបភាពដែ រ។ ក៏ប៉ុន្តែប្រវត្តិសាស រ្ត ឥស្លាមពោរពេញដោយការនិិទាន និិងហាទីស ដែលសុក្រឹត និិងនិិទានច្រើន ដង ដែលប្រា ប់យើងពីលក្ខណសម្បត្តិ និិងអត្តចរិតរបស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ទាំងរូបសម្បត្តិ និិងចរិយាសម្បត្តិដោយពិិស្តារ និិងយកចិិត្តទុកដាក់បំផុត។ លក្ខណសម្បត្តិនិិងអត្តចរិត របស់គាត់ 20 21 ផ្ទាំងរូបភាពខាងលើគេហៅ អលង្ការព្យាការីដែលពណ៌នាពីរូប សម្បត្តិិ និង លក្ខណសម្បត្តិិរបស់ព្យាការី មូហាំម៉ាត់។ តាមធម្មតា ក្រុមវិចិត្រករជំនាញបានរចនា និងគូរឆ្លាក់អក្សរអារ៉ាប់ដើម្បីបង្ហាញពីសមត្ថភាព របស់ពួកគេ និងបង្ហាញពីភាពសុក្រឹតឥតខ្ចោះនៃអក្សរអារ៉ាប់។ អំពីការងារវិចិត្រក្សារនីជនជាតិអេស្ប៉ាញគឺនូរៀ ចារសៀ ម៉ាស៊ីប។ លក្ខណសម្បត្តិនិិងអត្តចរិតរបស់គាត់

ចរិត និិង ចេតនារបស់គាត់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់គ្មានចរិតជ្រុលនិិយម។ តាមពិតគាត់ភាគ ច្រើនផាំផ្ញើសហការីរបស់គាត់ឱ្យអត់ធមត់ ហើយចៀសវាងពី ការខឹងសម្បា។ លើកលែងពាក់ព័ន្ធនឹងការរំលោភបំពាន លើជាទីសក្ការៈរបស់អល់ឡោះ។ គាត់មិិនដែលខឹងដើម្បី ខ្លួនឯងគាត់ទេ។ អាអ៊ីស្ហះប្រពន្ធគាត់បានរំឭកប្រា ប់ថា គាត់មិិនដែលវាយអ្វីមួយនឹងដៃគាត់ផ្ទាល់ទេ លើកលែងតែ គាត់ចេញច្បាំងតស៊ូក្នុងផ្លូវអល់ឡោះ។ គាត់មិិនដែលវាយ អ្នកបម្រើ ហើយក៏មិិនដែលវាយស្រ តីភេដៃែរ។ គាត់មិិនដែលយកទោសសងទោសទេ ក៏ ប៉ុន្តែគាត់អត់ឱននិិងយោគយល់។ ទំនាក់ទំនងគាត់ជាមួយនឹងមនុស្ស ព្យាការីមូហាំម៉ាត់គាត់ជាអ្នកចាប់ផ្តើមឱ្យសាឡាមស្វាគមន៍មនុស្សមុន។ គាត់បាន បង្រៀនសហការីរបស់គាត់ថា ញញឹមទៅកាន់អ្នកដទៃជាការដាក់ទាន។ កាលណា គេផ្តល់ជម្រើសរវាងកិិច្ចការពីរគឺគាត់ជ្រើសរើសយកការងារណាដែលងាយជាងគេ ដែលគ្មានបាបកមម។ គាត់មិិនដែលលូកដៃក្នុងរឿងដែលមិិនពាក់ព័ន្ធជាមួយនឹងគាត់។ គាត់ជា មនុស្សជាទីស្រ ឡាញ់ ស្ស្មោះត្រង់ក្នុងទំនាក់ទំនងជាមួយនឹងអ្នកដទៃ។ ពេលគាត់ជួញដូរ មនុស្ស ទាំងអស់ស្គាល់គាត់ ហើយមានងារថា បុរសស្ស្មោះត្រង់និិងមានសច្ចៈ។

គាត់អង្គុយនៅទីណាដែលផុតគេ គាត់មិិនដែលប្រជ្រៀតគេ។ គាត់ត្រងត្រា ប់ ស្តាប់ចំពោះអ្នកដែលនិិយាយមកកាន់គាត់។ គាត់មិិនដែលកាត់សម្តីគេ គាត់ចាំរហូត ដល់ គេនិិយាយចប់។ គាត់ខ្មាសអៀនខាំង គាត់មិិនដែលធ្វើអំពើដែលគេរិះគន់ នោះទេ។ អត្តចរិតនិិងបុគ្គលិិកលក្ខណៈរបស់គាត់ មូហាំម៉ាត់មានអត្តចរិតសផងប់ស ងៀម ទន់ភ្លន់ មិិនកាច និិងមិិនក្រេវក្រោធ។ អាណើស ពិិន ម៉ាលិិក នៅបម្រើគាត់រយៈពេលដប់ឆ្នាំ បានពណ៌នាគាត់ថា គាត់ជាមនុស្សដែលមានអាកប្បកិិរិយាល្អប្រសើរជាងគេ។ គាត់មិិនដែល គំហកដាក់គេ។ សំណើចរបស់គាត់ភាគច្រើនញញឹម គាត់ធ្លាប់ប្រលែង លេងជាមួយនឹងសហការីរបស់គាត់។ គាត់គ្មានពោលពាក្យអ្វីមួយលើក លែងតែពាក្យពិត។ មូហាំម៉ាត់ពុំមែនជាមនុស្សអាសគ្រា មក្នុងការ និិយាយស្តី ឬពុំមែនជាអ្នកប្រព្រឹត្តអំពើអបាយមុខ មានន័យថា គាត់គ្មានចេតនាអាក្រក់ក្នុងការនិិយាយ ស្តី និិងទង្វើរបស់គាត់។ គាត់ពុំមែនជាមនុស្សស្រែកឡូឡា និិយាយឮសំទេងខាំងៗ ឬស្រែកឮខាំងៗ។ គាត់ជា មនុស្សជាទីស្រ ឡាញ់ និិងមានអត្តចរិតនឹងធឹង។ លក្ខណៈសមីរបស់គាត់ មូហាំម៉ាត់ពុំមែនជាមនុស្សនិិយាយច្រើន។ កាលណាគាត់និិយាយ គាត់និិយាយច្បាស់ៗ ខ្លីខឹម។ កាលណាគាត់ចង់បញ្ជាក់លើកិិច្ចការអ្វីមួយ គាត់បញ្ជាក់ឡើងវិញបីដង។ គាត់ និិយាយពិត គាត់មិិនដែលពោលក្រៅពីពា ក្យពិត។ គាត់ស្អប់ខ្ពខ្ពើមការជជែកគ្នា គាត់ មិិនដែលបន្តុះបង្អាប់គេ ហើយគាត់មិិនដែលសរសើរគេហួសពេកដែរ។ គាត់មិិនដែល និិយាយសម្តីអ្វីមួយលើកលែងតែសម្តីនោះគាត់សង្ឃឹមទទួលបានផលបុណ្យពីអល់ឡោះ។ គាត់គ្មានសង្ឃឹមអ្វីពីស ម្តីរបស់គាត់ក្រៅពីការសព្វព្ព្រះទ័យរបស់អល់ឡោះ។ ព្យាការី មូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍ទូនមានដល់សហការីរបស់គាត់ថា៖

لِمَنْ تَرَكَ الْمِرَاءَ وَإِنْ كَانَ محُِقًّاِ فىِ رَبَضِ الجَْنَّةٍ « أَنَا زَعِيمٌ بِبَيْت-صلى اهلل عليه وسلم- ِقَالَ رَسُولُ اللَّه ُ وَبِبَيْتٍ فىِ وَسَطِ الجَْنَّةِ لِمَنْ تَرَكَ الْكَذِبَ وَإِنْ كَانَ مَازِحًا وَبِبَيْتٍ فىِ أَعْلَى الجَْنَّةِ لِمَنْ حَسَّنَ خُلُقَه ». មានន័យថា “ខុំធានាផ្ទះនៅក្នុងឋានសួគ៌ដែលមានឋានៈទាបជាងគេចំពោះអ្នកដែលបោះបង់ ការប្រកែកគ្នា បើទោះជាគេត្រូវក៏ដោយ។ ផ្ទះនៅចុះកណ្តាលឋានសួគ៌ចំពោះអ្នកដែលបោះបង់ ការភូតកុហក បើទោះជាគេនិយាយលេងសើចក៏ដោយ។ ផ្ទះនៅក្នុងឋានសួគ៌ខ្ពស់ចំពោះអ្នក ដែល មានអត្តចរិតល្អប្រពៃ”។ ចេញផ្សាយដោយអាពូ ដាវូត។ (ِالجَْنَّة ِرَبَض) មានន័យថា ជុំវិញ ឬជាយ ឬឋានសួគ៌ឋានៈទាបបំផុត។ (َالمِْرَاء) ជជែក ប្រកែក។ យោងតាមការបកស្រា យហ្វីកោះវិទូខះថា ការជំទាស់នឹងសមីអ្នកដទៃក្នុងបំណងបង្ហាញពី កំហុសគេ ឬភាពខះចន្លោះរបស់គេ។ លក្ខណសម្បត្តិនិិងអត្តចរិត របស់គាត់ លក្ខណសម្បត្តិនិិងអត្តចរិត របស់គាត់

ផះរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ វិហារព្យាការីមូហាំម៉ាត់តាម ការពិពណ័នាតាមការនិទាននានា

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ចិិត្តសប្បុរស ទូលាយ គាត់ផ្តល់អ្វីមួយដល់មនុស្ស គាត់ មិិនដែលខាចក្រខ្លួនទេ។ ក៏ប៉ុន្តែគាត់មិិនអនុញ្ញាតឱ្យខ្លួនគាត់និិងគ្រួសា រគាត់ ទទួលទ្រព្យហ្សាកាត់នោះទេ។ គាត់ក៏មិិនយល់ព្រមឱ្យនរណាម្នាក់នៃសមាជិក គ្រួសា រគាត់ដើរប្រមូលហ្សាកាត់ពីពួកអ្នកមូស្លីមដែរ។

ផ្ទះរបស់គាត់សាមញ្ញសង់អំពីដីឥដ្ឋ ប្រក់ធាងល មើ និិងស បែក សត្វអូដ្ឋ។ គាត់បានមានប្រសាសន៍ថា៖

الدُّنْيَا ُمَا مَثَلِي وَمَثَل ،ِوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِه ،مَالِي وَلِلدُّنْيَا وَمَا لِلدُّنْيَا وَمَالِي " :َفَقَال َ رَاح َّثُم ،ٍنَهَار ْمِن ًسَاعَة ٍشَجَرَة َتحَْت َّفَاسْتَظَل ، ٍصَائِف ٍفِي يَوْم َسَار ٍإِلاَّ كَرَاكِب حديث صحيح رواه عبد اهلل بن العباس على شرط البخاري " وَتَرَكَهَا. មានន័យថា ៉ខួនខុំនិងលោកិយ ហើយលោកិយនិងលោកិយគ្មានប្រៀបបាននឹងអី សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះ ខួនខុំនិងលោកិយគ្មានប្រៀបបាននឹងអ្វីក្រៅពីដូចអ្នក ដំណើរធ វើដំណើរនៅក្នុងថ ងៃក្តៅខ្លាំង ហើយបានជ្រកក្រោមម្លប់ឈើមួយដើមរយៈ ពេលមួយម៉ោ ង បន្ទាប់មកចេញដំណើរទៅទៀត ហើយចាកចោលដើមឈើនោះ។ ៉ រូបភាពស រមើស រមៃសម្រាប់វិហារព្យាការីមូហាំម៉ាត់ដែលបានកសាងឡើង បន្ទាប់ពីគាត់ទៅដល់ទីក្រុងមេឌីន។ ផ្ទះរបស់គាត់នៅផ្នែកខាងត្បូងនៃវិហារនេះ។ រនៅរបស់គាត់

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ពុំដែលខ្ជះខ្ជាយ ហើយក៏មិិនរិះស វិិត គាត់ធម្យម សាមញ្ញសម្រាប់ គ្រប់កិិច្ចការទាំងអស់ក្នុងជីវិតរបស់គាត់។ គាត់មិិនហូបចំណីច្រើន គាត់មិិនដែលបន្តុះ បង្អាប់ ចំណីណាទាំងអស់។ គាត់មិិនដែលហូបនំប៉័ងឆ្អែតរយៈពេលពីរថ្ងៃជាប់គ្នា រហូដែល់គាត់ទទួលមរណភាពលាចាកលោកយើងនេះទៅ។ គាត់ហូបនឹង ដៃស្តាំ ហើយនឹងជញ្ជក់ម្រា មដៃរបស់គាត់ គាត់អរគុណចំពោះអល់ឡោះ ក្រោយពេលទទួលទានរួច។

គាត់ដូចជាមនុស្សទូទៅដែរ គាត់បម្រើខ្លួនឯង គាត់រឺត ទឹកដោះពពែ ហើយពេលគាត់នៅផ្ទះ គាត់ជួយកិិច្ចការផ្ទះដល់ គ្រួសា ររបស់គាត់។

គាត់ស្រ ឡាញ់ចូលចិិត្តការអនាម័យ គាត់ស លៀកពាក់ស្អាតបាតដោយមិិនបង្ខំចិិត្តធ្វើ នោះទេ។ គាត់ចូលចិិត្តគ្រឿងក្រអូបមានក្លិិនឈផងុយ ហើយគាត់លាបត្របកភ្នែករបស់គាត់ ទាំងពីរ។ គាត់ស្រ ឡាញ់ចូលចិិត្តការអនាម័យ គាត់ស លៀកពាក់ស្អាត បាតដោយ មិិនបង្ខំចិិត្តធ្វើនោះទេ។ គាត់ចូលចិិត្តគ្រឿង ក្រអូបមាន ក្លិិនឈផងុយ ហើយគាត់លាបត្របកភ្នែករបស់ គាត់ទាំងពីរ។

អំពីអាអ៊ីស្ហះបាននិិយាយថា “ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ គាត់បានងើបថ្វាយបង្គំពេលយប់ រហូដែល់ហើមប្រេះបាទជើងទាំងពីររបស់គាត់។ ខ្ញុំបានសួរគាត់ថា បពិត្រ អ្នកនាំសារ អល់ឡោះ ហេតុអ្វីលោកធ្វើដូចនេះ ក្រែងអល់ឡោះបានអភ័យទាំងអស់ទោសកំហុសមុនក រោយរបស់លោកហើយតើ? គាត់តបវិញថា តើខ្ញុំមិិនចង់ក្លាយជាខ្ញុំបម្រើដែលដឹងគុណ ម្ចាស់ទេឬ?”។ (មុត្តាហ្វឹក អាឡៃហី)។ His Character លក្ខណសម្បត្តិនិិងអត្តចរិត របស់គាត់

សេចកីណែនាំសង្ខបេអំពីព្យាការីមូហាំម៉ាត់ នាមខ្លួន មូហាំម៉ាត់ នាមឪពុក អាប់ឌុលឡោះ ពិន អាប់ឌុលមូតឡិ ប (សែស្រឡាយមកពីអិស្មាឯល កូន ព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ី

ម)។ នាមត្រ កូល ត្រកូល របស់គាត់គឺអម្បូរហាស្ហិិមជាកុលសម្ព័ន្ធមានកម្រិត និងឋានៈស័កិខ្ពស់នៅក្នុងឧបទ្វីបអារ៉ាប់។ ថ ងៃ ខែ ឆ្នាំកំណើត ថ្ងៃទី២២ ខែមេសា ឆ្នាំ៥៧០ គ.ស. (ថ្ងៃទី៩ ឬ១២ ខែនិទាឃរដូវទី១ ឆ្នាំដំរី) ទីកន លែងកំណើត ទីក រុងមឹក្កះនៅឧបទ្វីបអារ៉ាប់(អារ៉ាប៊ីសេ អ៊ូឌីតបចុប្បន្ន)។ មរណកាល ខែមិថុនា ឆ្នាំ៦៣២ គ.ស. (ថ្ងៃទី១២ ខែនិទាឃរដូវទី១ ឆ្នាំ១១ ហ.ស. ហើយអាយុរបស់គាត់ប្រហែល៦៣ឆ្នាំ)។ មរណទេស ទីក រុងម៉ាឌីណះនៅឆផងាយពីមឹក្កះប្រហែលជា៤៥០គ.ម. ពីទីក រុងមឹកកះ។ ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ 26 27

ជីវិតសិក្សារៀនសូត្ររបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ពីកុមារភាពដល់ វ័យ ២០ឆ្នាំ គាត់ឃ្វាលពពែ បន្ទាប់មកជួញដូរជាមួយមាគាត់។ កាល គាត់ទៅជួញដូរជាមួយឪពុកមាគាត់នៅស រុកស្ហាម គាត់ មានអាយុ១២ឆ្នាំ។ ពីវ័យ ២០ឆ្នាំដល់ ៤០ឆ្នាំ ជួញដូរឱ្យស្រ តីអភិជនម្នាក់មានឈ មោះថា ខទីហះ ពិនត៍ ឃូវៃលេដ។ ក្នុងសង្គមគាត់គេស្គាល់មូហាំម៉ាត់ថា ជាមនុស្ស ស្មោះត្រ ង់ និងទៀងត្រង់។ ដូចនេះពួកគេដាក់ងារ គាត់ ភ្លាមៗថា (الصادق األمين) បុគ្គល ស្មោះត្រ ង់និងទៀងត្រង់។ ពីវ័យ ៤០ឆ្នាំដល់ ៦៣ឆ្នាំ នៅពេលគាត់ដល់អាយុ៤០ឆ្នាំ (ប្រហែលជាឆ្នាំ៦១០ គ.ស.) ទេវតាជីព្រីល បានចុះមកជួបគាត់

នាំសារនិងភាពជា ព្យាការីមកជូជូនគាត់។ គាត់បានពលីជីវិតដើម្បីផ្សព្វផ្សាយ សាររបស់អល់ឡោះ និងគម្ពីររបស់ទ្រង់ទៅដល់សាសន៍ របស់គាត់និងមនុស្សទូទៅ។ ដើម្បីឱ្យគម្ពីរនេះជាច្បាប់ ធម្មនុញ្ញសម្រាប់ជីវិតរស់នៅ ដែលនឹងសម្រេចបាននូវសមធម៌ សង្គមសនិភាព រុងរឿងសម្រាប់មនុស្សជាតិទាំងមូល ។ អល់ឡោះបានបន្ទូល ថា មានន័យថា «យើងគ្មានបញ្ជូនឯងមក លើកលែងតែជា ក្តីមេត្តាសម្រាប់សកលលោកទាំងមូល »។ Childhood & Adolescence តាំងពីកើត រហូដែល់អាយុ ២ ឆ្នាំ ឪពុកគាត់ស្លាប់មុនគាត់កើត។ ម្តាយគាត់បានបញ្ជូនគាត់ ទៅកាន់ជនបទក្រៅមឹក្កះធ្វធ្វើដូចទម្លាប់ពួកអារ៉ាប់ទូទៅ ឱ្យម៉ែដោះចិញឹមមានឈ មោះ ហាលីម៉ះ សាក់ឌីយ៉ះ។ ពីអាយុ ២ឆ្នាំ ដល់ ៦ឆ្នាំ រស់នៅជាមួយម្តាយឈ មោះអាមីណះរហូដែល់ ម្តាយស្លាប់ នៅឆ្នាំ៥៧៦ គ.ស.។ ពីអាយុ ៦ឆ្នាំ ដល់ ៨ឆ្នាំ រស់នៅជាមួយលោកតារបស់គាត់អាប់ឌុលមូតឡិ បរហូត ដល់លោកតាគាត់ស្លាប់។ ពីអាយុ ៨ឆ្នាំ ដល់ ២៥ឆ្នាំ រស់នៅជាមួយឪពុកមាគាត់អាពូតឡិ ប ហើយឪពុកមាន គាត់ មានកូន១០នាក់។ ការរៀនសូត្ររបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់

រូបភាពបង្ហាញពីទីផ្នូរបាកៀក នៅទីក្រុងម៉ាឌីណះ ជាទីដែល គេបញុះសពកូនៗរបស់អ្នកនាំ សារអល់ឡោះ ប្រពន្ធខះសាច់ ញាតិខះ និងសហការីខះរបស់ គាត់។ ទីផ្នូរអាល់ម៉ាកឡាសនៅទីក្រុងមឹក្កះ ជាទីដែល គេបញ្ចុះសពលោកស្រី ខទីហ្ជះ ពិនត៍ ឃូវៃលេដ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ស្រឡាញ់ ប្រពន្ធរបស់គាត់ខទីហ្ជះ ស្ស្មោះត្រ ង់ចំពោះប្រពន្ធនិងកូន ជីវិតគ រួសាររបស់គាត់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់រៀបការប្រពន្ធម្នាក់រស់នៅជាមួយគ្នារយៈពេញ២៥ឆ្នាំ: ប្រពន្ធរបស់ គាត់ ខទីហះ ពិនត៍ ឃូវៃលេដជាស្រ តីមេម៉ាយមកពីគ រួសារខ្ពង់ខ្ពស់នៃកុលសម្ព័ន្ធអាសាត។ គាត់ជាស្រ តីដែលគេគោរព មានឋានៈនិងកេរ្តិ៍ឈ មោះល បីល្បាញក្នុងសង្គម។ ព្យាការី បានធ្វធ្វើជំនួញឱ្យគាត់។ នៅពេលគាត់បានឃើញអាកប្បកិរិយាដ៏ថ្លៃថ្នូររបស់ព្យាការី ស្មោះត្រ ង់ ប្រា កដប្រជា ទៀងត្រង់ក្នុងការរកស៊ីជាមួយអ្នកដទៃ។ គាត់បានចាប់ចិត្ត ប្រតិព័ទ្ធ និងតាមចៅមហា(តាមរយៈភាគីទី២)ឱ្យព្យាការីរៀបការជាមួយគាត់ ហើយ ការរៀបការបានប្រព្រឹត្តទៅដោយជោគជ័យ។ អាពាហ៍ពិពាហ៍ជោគជ័យ:

ដ្បិតតែខទីហ ជះ មានអាយុច្រើនជាងព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ១៥ឆ្នាំ តែគាត់ទាំងពីរមកពីវណៈសង្គមដែលមានឋានៈស មើគ្នា។ ការខុសអាយុគ្នាពុំមែនជាឧបសគ្គចំពោះការបង្កើតគ្រួសារ និងបង្កើតកូនចៅក្រោម ដំបូល អាពាហ៍ពិពាហ៍ជោគជ័យ ហើយជាទ្រនំដែលពោរពេញដោយកតីស្រ ឡាញ់ និងភក្តីភាព។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់រួមរស់ ជាប្តីប្រពន្ធជាមួយនឹងខទីហះរយៈពេល ២៥ឆ្នាំរហូដែល់ ខទីហះស្លាប់នៅឆ្នាំ ៦១៩ គ.ស. នៅអាយុ៦៥ឆ្នាំ។ (សូមមើលជំពូក ៦) ឪពុកកូនប្រាំ មូយនាក់: ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ មានកូនជាមួយខទីហះទាំងអស់ស រីបួន នាក់គឺ ហ សៃណាប់ រូកយ្យ៉ះ អុំក័លត្សូម និងហ្វា ទីម៉ះ ហើយកូនប្រុសពីរនាក់គឺ អាល់កសិម បានស្លាប់នៅអាយុបីខួប ហើយអាប់ឌុលឡោះបានស្លាប់នៅអាយុ បួនខួប។ ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ព្យាការី មូហាំម៉ាត់ គាត់តែងចំណាយពេលជាមួយគ្រួសារគាត់ បីបាច់ថែរក្សាកូនៗនិងប្រពន្ធ ធ វើកិច្ចការ ផ្ទះគ្រ ប់បែបយ៉ាង

ឆ្នាំ ៦១៣ ដល់ ឆ្នាំ ៦១៥ គ.ស. មេដឹកនាំគូរេស្ហប្រឆាំងនឹងការផ្សព្វផ្សាយឥស្លាម

បន្ទាប់ពីការផ្សព្វផ្សាយលក្ខណៈបុគ្គល និងដោយការសម្រិតសម្រាំងរយៈពេលបីឆ្នាំ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ និងសហការីរបស់គាត់បានចាប់ផ្តើមអំពាវនាវមនុស្សដោយបើកចំហ ឱ្យ មានជំនឿចំពោះអល់ឡោះតែមួយគត់ និងទទួលយកសាររបស់ទ្រង់ ហើយបោះបង់ការសក្ការៈ រូបបដិមា ។ ក៏ប៉ុន្តែ ពួកមេដឹកនាំគូរេស្ហាមិនព្រមទទួលការអំពាវនាវរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ ពួកគេចោទប្រ កាន់គាត់ថា ជាកវី ជាគ្រូមន្តអាគម ជាមនុស្សឆ្កួត។ ដ្បិតពួកគេស្គាល់ច្បាស់ថា គាត់ជាមនុស្សស្មោះត្រ ង់ សច្ចៈទៀងត្រង់ និងពោរពេញដោយគតិបណ្ឌិត ។ ការលួងលោមនិងការគំរាមកំហែង:

មេដឹកនាំគូរេស្ហព្យាយាមធ្វធ្វើឱ្យព្យាការីមូហាំម៉ាត់បោះបង់ការផ្សព្វផ្សាយរបស់គាត់ ដោយម្តងលួងលោមគាត់ ហើយម្តងគំរាមកំហែងគាត់។ ពួកគេព្យាយាមរារាំងមនុស្សមិនឱ្យ ស្តាប់គាត់ ហើយបងការព្យាបាទកាន់តែខ្លាំងចំពោះអ្នកដែលបានចូល ឥស្លាម។ ពួកគេធ្វធ្វើ ទណ្ឌកម្មចំពោះពួកអ្នកក្រ ទន់ខ្សោយ ខុំបម្រើគេ។ ពួកគេបាន សម្លាប់ខ្លះក្នុងចំណោមអ្នកទាំងនោះ ហើយបុគ្គលមូហាំម៉ាត់ខ្លួន ឯងបានទទួលរងនូវការធ្វធ្វើទុក្ខបុកម្នេញផងដែរ។ អ្នកនាំសារអល់ឡោះជួយគាំពារដល់សហការីរបស់ គាត់: ព្យាការីមូហាំម៉ាត់តែងតែជំរុញសហការីគាត់ឱ្យខំតស៊ូអត់ធ្មត់។ គាត់តែងតែជួបពួកគេ ជាប្រចាំនៅឯផ្ទះអាល់អើរកំ ពិន អាពី អើរកំត្រកូល មឹខហ្សូម។ ផ្ទះនេះប្រៀបបាននឹងសាលា ដែលគាត់បង្រៀនសហការីគាត់នូវគម្ពីរអាល់គួរអាន ដែលគេបញុះមកបន្តបន្ទាប់។ គាត់បាន បង្រៀនពួកគេនូវតម្លៃនិងសីល ធម៌ ហើយបណុះក្នុងចិត្តពួកគេនូវស្មារតីទទួលខុសត្រូវ ហើយ ប្រកាន់ខ្ជាប់នឹងការផ្សព្វផ្សាយសាររបស់អល់ឡោះទៅកាន់មនុស្សលោកទាំងមូល ។ ខណៈដែលព្យាការីមូហាំម៉ាត់ឃើញសហការីរបស់គាត់ប្រឈមនឹងការកៀបសង្កត់ គំរាមកំហែង ការធ្វធ្វើទារុណកម្ម គាត់បានអនុញ្ញាតឱ្យពួកគេខ្លះភៀសខ្លួនទៅកាន់ប្រទេសហាបាស្ហះ (អេធ្យូ ពីសព្វថ្ងៃ)។ កាលនោះ ប្រទេសនេះគ្រប់គ្រងដោយស តេចទសពិធរាជធម៌គេហៅថា ស តេចណាចាស្ហីយ៍។ នៅក្នុងអំឡុងពេលនេះ មានមេដឹកនាំមឹក្កះខ្លាំងៗពីររូបបានចូល ឥស្លាម គឺ អូមើរ ពិន អាល់ខត្តោប និង ហាំហ្សះ្សះ ពិន អាពី តឡិប ឪពុកមាន អ្នកនាំសារអល់ឡោះ។ នេះ គឺជាសញ្ញាសំខាន់នៅលើវិថីនៃការពផ្សព្វផ្សាយឥស្លាម។ ដាក់ទណ្ឌកម្មសេដ្ឋកិច្ចនិងសង្គមកិច្ចទៅលើអ្នកនាំសារអល់ឡោះ:

ពួកមេដឹក នាំគូរេស្ហបានមកចរចាម្តងហើយម្តងទៀតជាមួយនឹងព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ ក៏ប៉ុន្តែជំហររបស់ គាត់នៅតែរឹងមាំ មិនងាករេ។ ពីព្រោះគាត់ទទួលបន្ទុកនាំសាររបស់អល់ឡោះទៅកាន់មនុស្ស លោកទូទៅ។ ដូចនេះ គ្មានផ្លូវដើម្បីចរចាគ្នាលើសច្ចភាពនោះឡើយ។ បន្ទាប់មក ពួកមេដឹក នាំគូរេស្ហបានសម្រេចចិត្តដាក់ទណ្ឌកម្មសេដ្ឋកិច្ចនិងសង្គមកិច្ចទៅលើព្យាការីមូហាំម៉ាត់និង ឆ្នាំ ៦១០ គ.ស ចាប់ផ្ត្តើមទទួលសារ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានទទួលការត្រាស់បន្ទូល ពី អល់ឡោះជាម្ចាស់ ខណៈដែលគាត់តាំងសមាន ធិ នៅក្នុងរូងភ្នំ ដើម្បីគោរពសក្ការៈចំពោះអល់ឡោះ ក្នុងរូងភ្នំ ហីរ៉កនៃភ្នំនួរនៅមឹកកះ។ នៅថ្ងៃនោះ ទេវតា ជីព្រី ល បាននាំចុះមកនូវបទបញ្ជាអល់ឡោះ ដើម្បី ចាប់ផ្តើមភារកិច្ចផ្សព្វផ្សាយសាររបស់អល់ឡោះ សម្រាប់មនុស្សជាតិ។ អល់ឡោះជាម្ចាស់បានតែ ងតាំងព្យាការីមូហាំម៉ាត់ជាអ្នកនាំសារទៅកាន់សាស ន៍ របស់គាត់និងមនុស្សលោកទាំងមូល ។ គាត់អំ ពាវនាវពួកគេឱ្យមានជំនឿចំពោះអល់ឡោះដែល គ្មានម្ចាស់ដែលត្រូវគេគោរពសក្ការៈលើកលែង តែទ្រង់។ ទទួលយកសាររបស់ទ្រង់។ ជាសារដែលការផ្សព្វផ្សាយរបស់វាទាមទារនូវជំនឿដ៏ ស្មោះទ្រ ង់ ជ្រះថ្លាបំផុត និងប្រកាន់ខ្ជាប់ខ្លាំងបំផុត ហើយសច្ចៈពេញលេញ។ ឆ្នាំ ៦១០ ដល់ ឆ្នាំ ៦១២ គ.ស មូស្លីមជំនាន់ដំបូង

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានអំពាវនាវគ្រួសាររបស់គាត់ សហការីរបស់គាត់ដែលជិតស្និទ្ធឱ្យ មានជំនឿចំពោះអល់ឡោះនិងសាររបស់ទ្រង់។ ប្រពន្ធរបស់គាត់ ខទីហះ ពិនត៍ ឃូវៃលេដបាន ជឿចំពោះគាត់ ដូចគ្នាដែរ សហការីគាត់អាពូបាកើរនិងជីដូនមួយគាត់ អាលី ពិន អាពីតឡិ ប និងហ សេត ពិន ហារីសះ(អ្នកបម្រើរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់)។

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់និងសហការីរបស់ គាត់បន្តការផ្សព្វផ្សាយជាលក្ខណៈបុគ្គលហៅ មនុស្សឱ្យមានជំនឿចំពោះអល់ឡោះ ដោយសផងាត់ ៗនៅតាមទីសាធារណៈរយៈពេលបីឆ្នាំ។ ក្នុងអំឡុងពេលនេះមានពួកអ្នកក្រ ពួកអ្នកមាន និងមនុស្សល្អៗទាំងបុរសនិង ស្រ តី ខុំបម្រើ បានមានជំនឿចំពោះគាត់។ មនុស្សសំខាន់ ដែលមានជំនឿក្នុងអំឡុងពេលនេះគឺ អូស្មាន ពិន អ័ហ្វហ្វាន អើសហ្សូពែរ ពិន អាល់អាវ៉ាម អាប់ឌុររ៉ោះម៉ាន ពិន អ័ហ្វ អាំមើរ ពិន យ៉ាសៀរ និងសាអ៊ីត ពិន ហ សេត និងប្រពន្ធរបស់គាត់ ហ្វា ទីម៉ះ ពិនត៍ អាល់ខត្តោប (ប្អូនស រីអូមើរ) អល់ឡោះសព្វ ព្រះទ័យចំពោះពួកគាត់ទាំងអស់គ្នា។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ផ្សព្វផ្សាយសារនេះរយៈពេល២៣ឆ្នាំ ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ព្យាការី មូហាំម៉ាត់ ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់

ពួកអ្នកមូស្លីមថ្មីនៅយ៉ាស្រិិបសន្យាថានឹងគាំទ្រព្យាការីមូហាំម៉ាត់ មនុស្សមួយករុមមកពីស រុក យ៉ាស្រិិ បនេះបានត្រឡប់មក វិញនៅឆ្នាំបន្ទាប់ (គ.ស. ៦២១) មកជាមួយពួកគេមានគ្នា ប្រាំ មួយនាក់ផ្សេងទៀត។ ពួកគេមកពីកុលសម្ព័ន្ធអាវស៍។ ពួកគេបានអង្គុយជាមួយព្យាការី មូហាំម៉ាត់។ វិហារអាល់បៃអះ ឬអាកហ្ពះ្ពះបចុប្បន្ននៅក្បែរស្ពានគប់គោល ពួកអ្នកមានជំនឿដែលនៅជាមួយគាត់។ ការដាក់ទណ្ឌកម្មនេះអូសបន្លាយរយៈពេលបីឆ្នាំ។ ក្នុងអំឡុងពេលនេះ ដាក់បម្រាមមិនឱ្យទៅទាក់ទងជាមួយនឹងពួកអ្នកមូស្លីម និងមិនឱ្យចុះ កុងត្រាលក់ដូរជាមួយពួកគេ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់និងសហការីរបស់គាត់ទទួលរងនូវវិបត្តិដ៏ ធផងន់ធផងរ។ នេះគឺជាដំណាក់កាលលំបាកវេទនាចំពោះពួកអ្នកមូស្លីម។ ក៏ប៉ុន្តែពួកគេអត់ធ្មត់ ហើយប្រកាន់ខ្ជាប់នឹងសាសនារបស់ពួកគេ។ ឆ្នាំ ៦១៩ ដល់ឆ្នាំ ៦២០ គ.ស ឆ្នាំទុក្ខ:

នៅឆ្នាំ ៦១៩

គ.ស. មេដឹកនាំមឹកកះបានលុបចោល នូវការដាក់ទណ្ឌកម្មលើ ពួកអ្នកមូស្លីម បន្ទាប់ពីពួកគេដឹងច្បាស់ថា ការដាក់ទណ្ឌកម្មនេះគ្មានប្រយោជន៍។ ក៏ប៉ុន្តែក្នុង ឆ្នាំដដែលនេះ ឪពុកមាព្យាការី អាពូតឡិ បបានស្លាប់។ គាត់ជាអ្នកដែលចិញឹមបីបាច់ថែរក្សា និងការពារព្យាការី ថែមទាំងជួយគាំទ្រគាត់ផងដែរ។ បន្ទាប់មកប្រពន្ធរបស់គាត់ ឈ មោះ ខទីហះ ពិនត៍ ឃូវៃលេដ បានស្លាប់ដែរ។ គាត់ជាស្រ តីដែលស្រឡាញ់ស្មោះស្ម័គ្រ ហើយជួយគាំទ្រគាត់ ហើយជាប្រពន្ធដែលមានភក្តីភាពចំពោះប្តី។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់កើតទុក្ខធំ ហើយគាត់នឿយ ហត់នឹងមេដឹកនាំគូរេស្ហនៅមឹកកះ និងការចចេសរឹងរូសរបស់ពួកគេ។ ដូចនេះ គាត់បានចេញ ទៅកាន់តំបន់តអិហ្វដែលនៅឆផងាយប្រហែល៨០គ.ម. ពីភាគខាងជើងមឹកកះ។ ក៏ប៉ុន្តែ ពួកអ្នក ស រុកនេះបានឆ្លើយតបចំពោះគាត់ដោយការធ្វធ្វើទុក្ខបុកម្នេញយ៉ាងខ្លាំងក្លា ហើយបានដេញ គាត់ចេញពីស រុកភូមិរបស់ពួកគេ។ ឆ្នាំ ៦២០ ដល់ឆ្នាំ ៦២២ គ.ស ពន្លឺនៃសេចក្តីស ងឹម: ដ្បិតតែឋិតក្នុងស្ថានភាពដ៏លំបាកដែលព្យាការីមូហាំម៉ាត់ និង សហការីរបស់គាត់កំពុងឆ្លងកាត់ ក៏ប៉ុន្តែការអំពាវនាវទៅកាន់អល់ឡោះនៅតែបន្ត មានជំនឿ ជាក់ចំពោះទ្រង់និងសាររបស់ទ្រង់។ ជឿជាក់ចំពោះការគាំទ្ររបស់ទ្រង់ ការសង្រ្គោះរបស់ទ្រង់។ គាត់បានទៅបង្ហាញអំពីឥស្លាមដល់ពួកកុលសម្ព័ន្ធអារ៉ាប់មួយចំនួន។ ក៏ប៉ុន្តែនៅតែគ្មានការគាំទ្រ ពីពួកគេ។ គ្រាន់តែមានមនុស្សប៉ុន្មានបានជឿ ហើយបានចូល ឥស្លាម ដូចជាអាពូ ហ្ស្សើរ អាល់គ្ហីហ្វារីយ៍ និងទូហ្វែល អាត់ហ្ទាវស៊ីយ៍ និងទម៉ាត អាល់អើហ្សទីយ៍។ បន្ទាប់មក មានព្រឹតិការណ៍មួយបានកើតឡើងដោយព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានជួបនឹងមនុស្ស ប្រាំ មួយនាក់មកពីម៉ា ឌីណះ (ទីក រុងយ៉ាស្រិិ

ចំពោះអល់ឡោះគ្រប់គ្រងដោយអ្នកនាំសារ របស់អល់ឡោះ។ ព្យាការីបានបួងសួងសុំពរជ័ យកើតមានដល់ទីក រុងម៉ាឌីណះ ហើយសុំពី អល់ឡោះឱ្យពួកអ្នកមូស្លីមពេញចិត្តនឹងទីក រុង នេះ។ ទាក់ទងនឹងបញ្ហាមួយទៀតគាត់បានមានប្រសាសន៍ថា៖ عن النبي صلى هللا عليه وسلم قال : ( إن االيمان ليأزر إلى المدينة كما تأزر الحية إلى جحرها ) صحيح ابن حبان. ព្យាការីប្តូរឈ មះយ៉ាស្រិិបទៅជាម៉ាឌីណះ កិច្ចការដំបូងបង្អស់ដែលព្យាការីមូហាំម៉ាត់ធ្វធ្វើនៅម៉ាឌីណះគឺកសាងវិហារ ដើម្បីប្រមូលផុំពួក អ្នកមូស្លីម និងបំពេញការថ្វាយបង្គំរបស់ពួកគេ ហើយបានបង្កើតភាតរភាពរវាងពួកអ្នក ភៀសខ្លួនមកពីមឹកកះ និងពួកអ្នកគាំទ្រនៅម៉ាឌីណះ។ ដូចនេះ ពួកគេកាន់តែសិទ្ធស្នាល និងស្រ ឡាញ់គ្នាកាន់តែខ្លាំង។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានអំពាវនាវឱ្យមនុស្សនៅម៉ាឌីណះសម្រេច បាននូវការឯកភាពគ្នា សាមគ្គីគ្នា ចងបាច់គ្នាជាសង្គមតែមួយ។ អ្នកនាំសារបានមានប្រសាសន៍ថា៖

មានន័យថា «ជំនឿនឹងក្រសោបជាប់នៅម៉ាឌីណះដូចជាសត្វពស់ទាមជាប់ ក្នុងរន្ធរបស់វា»។ قال ( يا أيها الناس أفشوا السالم وأطعموا الطعام وصلوا بالليل والناس نيام تدخلوا الجنة بسالم ) رواه ابن ماجه والنسائي وغيرهم. មានន័យថា «នែមនុស្សលោកទាំងឡាយ! ចូរផ្សព្វផ្សាយសាឡាម (ស្វាគមន៍ដោយពាក្យ សនិភាព) ចូរបរិច្ចាគចំណីអាហារ និងងើបថ្វាយបង្គំពេ លយប់ ខណៈដែលមនុស្សកំពុង ដេកលក់ ពួកអ្នកនឹងបានចូលឋានសួគ៌ដោយសុវត្ថិភាព»។

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ គាត់ចង់ចងភ្ជាប់រវាងកិច្ចការទាំងនេះនឹងការសព្វព្រះទ័យរបស់ អល់ឡោះជាម្ចាស់ដើម្បីឱ្យមនុស្សចេះស្រ ឡាញ់គ្នា រស់នៅជាមួយគ្នាប្រកបដោយភាពសុខ ដុមរមនាក្នុងសង្គមមួយដែលមានជនជាតិអារ៉ាប់និងជិហ្វ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានចុះកិច្ចសន្យាដំបូងបង្អស់ជាមួយពួកជិហ្វនៅម៉ាឌីណះ

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានចុះកិច្ចសន្យាឬកិច្ចព្រមព្រៀងធានាភាពសុខដុមរមនារវាងពួក អ្នកមូស្លីមនិងពួកជិហ្វ និងគោរពសិទ្ធិ្ធិគ្នារវាងភាគីទាំងពីរ។ កិច្ចព្រមព្រៀងនេះរួមមានសិទ្ធិ្ធិ សេរីភាពក្នុងជំនឿនិងការគោរពសក្ការៈសម្រាប់ពួកអ្នកមានជំនឿនិងពួកជិហ្វ ហើយបានចែង ថាសម្រាប់ពួកជិហ្វមានសិទ្ធិគោរពសាសនារបស់ពួកគេ ហើយពួក អ្នកមូស្លីមមានសិទ្ធិគោរព សាសនារបស់ខ្លួន។ រវាងពួកគេត្រូវទូន្មាន គ្នា ធ្វធ្វើល្អចំពោះគ្នា រកយុតិធម៌ឱ្យគ្នា និងជួយ ជនរងគ្រោះ ះ។ ម្យ៉ាងទៀត កិច្ចព្រមព្រៀងនេះផ្តល់ ការធានារ៉ាប់រងសនិសុខសម្រាប់គ្រប់ ពលរដ្ឋម៉ាឌីណះទាំងអស់។ ហាមរំលោភបំពានលើទ្រព្យសម្បតិ អ្នកមាន ហើយតម្រូវឱ្យគ្រប់គ្នាចូល រួមសហការដើម្បីការពារ ទីក រុងម៉ាឌីណះនៅពេលប្រឈមនឹងការឈ្លានពានពីខាងក្រៅ។ សង្គមឥស្លាមនៅយ៉ាស្រិិប ដែលពួកអ្នកមូស្លីមបានភៀសខ្លួនទៅជ្រកកោន:

ពួកមេដឹកនាំកំពូល ៗនៃកុលសម្ព័ន្ធទាំងពីរនៅយ៉ាស្រិិ បបានចូល ឥស្លាម គឺកុលសម្ព័ន្ធអាវស៍ និងខើហ្សរ័ច។ ដោយហេតុនេះ ទើបភាគច្រើននៃកូនចៅវង្សត្រកូល កុលសម្ព័ន្ធទាំងពីរបាន ចូល ឥស្លាម។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានអនុញ្ញាតឱ្យសហការីរបស់គាត់នៃអ្នកស រុកមឹក្កះភៀស ខ្លួនទៅកាន់យ៉ាស្រិិ ប ដើម្បីរស់នៅទីនោះជាមួយនឹងបងប្អូនរបស់ពួកគេ ចៀសឆផងាយពីការ ជិះជាន់ធ្វធ្វើបាបរបស់ពួកមេដឹកនាំគូរេស្ហ។ ឆ្នាំ ៦២២ គ.ស. (ឆ្នាំទី ១ នៃ ហ.ស) ពួកមេដឹកនាំគូរេស្ហបានរៀបចំឧបាយកលសម្លាប់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ និងការចេញភៀសខ្លួនរបស់គាត់ទៅកាន់យ៉ាស្រិិប:

ពួកមេដឹកគូរេស្ហបារម្ភខ្លាចអ្នកដើរ តាមព្យាការីមូហាំម៉ាត់កាន់តែកើនឡើងច្រើន និងរីកសុសសាយសាសនាឥស្លាមពាសពេញ ឧបទ្វីបអារ៉ាប់។ ដូចនេះ ពួកគេបានសម្រេចកំចាត់គាត់ចោល ហើយពួកគេបានជំនុំគ្នារៀបចំ ឧបាយកលសម្លាប់គាត់នៅសាលប្រជុំដារុលណ័ត្វះ្វះ។ ក៏ប៉ុន្តែ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានចេញ ជាមួយសហការីគាត់ អាពូបាកើរទៅកាន់រូងភ្នំសួរ ហើយលាក់ខ្លួននៅទីនោះរយៈពេលបីថ ងៃ បន្ទាប់មក គាត់ភៀសខ្លួនទៅយ៉ាស្រិិ ប។ ការភៀសខ្លួនរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់តំណាងឱ្យការ ផ្លាស់ប្តូរដ៏ធំក្នុងប្រវត្តិសាស រ្តឥស្លាម។ នៅយ៉ាស្រិិ បឥស្លាមបានរីកចម្រើនរុងរឿង ហើយបាន លេចឡើងនូវប្រព័ន្ធសង្គមថ្មី ដែលបង្កើតទ្រង់ទ្រា យជាគ្រាប់ពូជនៃអាណាចក្រឥស្លាម។ ឆ្នាំ ៦២៣ គ.ស ដល់ ឆ្នាំ ៦២៤ ពួកអ្នកមូស្លីមជ្រើសរើសព្យាការីមូហាំម៉ាត់ជាមេដឹកនាំម៉ាឌីណះ ពួកអ្នកស រុកយ៉ាស្រិិ បរស់នៅលាយឡំគ្នារវាងពួកអារ៉ាប់និងពួកជិហ្វ។ ដ្បិតតែមានកុលសម្ព័ន្ធ អារ៉ាប់តែពីរ ហើយមានកុសលម្ព័ន្ធជិហ្វបីតូចៗ។ ក៏ប៉ុន្តែ សង្គមអារ៉ាប់ នៅយ៉ាស្រិិ បមានប្រជាជនច្រើនជាងសហគមន៍ជិហ្វ។ ពួកគេបានព្រម ព្រៀងលើកព្យាការីមូហាំម៉ាត់ជាមេដឹកនាំពួកគេ គ្រប់គ្រងយ៉ាស្រិិ ប ដោយច្បាប់ស្ហារីអាត់អល់ឡោះ ហើយសន្យាថានឹងស្តាប់បង្គាប់គាត់ ទាំងពេលមានសុខ និងពេលមានទុក្ខ។ គាត់ជាអ្នកដឹកនាំនៅយ៉ាស្រិិ ប និងអនុវត្តតាមច្បាប់ស្ហារីអាត់របស់អល់ឡោះ។ ព្យាការីប្តូរឈ មះយ៉ាស្រិិបទៅជាម៉ាឌីណះ : ព្យាការីបានឱ្យ ឈ មោះយ៉ា ស្រិិ បទៅជា ម៉ាឌីណះវិញ។ ក្រោយពេលព្យាការីមូហាំម៉ាត់ បានភៀសខ្លួនមកកាន់ទីក រុងនេះ។ យ៉ាស្រិិ បលែងក្លាយជាទីក រុងរបស់កុលសម្ព័ន្ធអាវស៍និង ឃើសរ៍ច និងពួកជិហ្វទៀតហើយ។ វាបានក្លាយជាទឹកដីសម្រាប់គ្រប់បុគ្គលដែលមានជំនឿ ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ព្យាការី មូហាំម៉ាត់ ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់

ឆ្នាំ៦២៤ ដល់ឆ្នាំ៦២៥ គ.ស. (ឆ្នាំទី៣នៃការភៀសខ្លួន) ពួកមេដឹកនាំគូរេស្ហវាយលុកពួកអ្នកមូស្លីមនៅសមរភូមិភ្នំ្នំអូហុត: ពួកមេដឹកនាំ គូរេស្ហព្យាយាមសងសឹកវិញចំពោះបរាជ័យដ៏អាម៉ាស់របស់ពួកគេនៅសមរភូមិបាឌើរ។ ពួក គេភ័យខ្លាចបាត់បង់បូរណភាពទឹកដីរបស់ពួកគេក្នុងឧបទ្វីបអារ៉ាប់។ ឆ្នាំ ៦២៣ ដល់ឆ្នាំ ៦២៤ គ.ស. (ឆ្នាំទី២ នៃការភៀសខ្លួន) (បាហ្ទើរ)សមរភូមិដែលគេដាក់កាតព្វកិច្ចលើពួកអ្នកមូស្លីម

នៅពេលដែលពួកអ្នកមូស្លីមបានភៀសខ្លួនពីមឹក្កះទៅម៉ាឌីណះ ពួកគេភាគច្រើនត្រូវ បង្ខំចិត្តបោះបង់ផ្ទះសំបែង ទ្រព្យសម្បតិ ដែលពួកមេដឹកនាំគូរេស្ហបានរឹបអូសយក ហើយ យកទៅជួញដូរ។ ពួកគេហាមមិនឱ្យពួកអ្នកមូស្លីមនាំយកទៅជាមួយពេលភៀសខ្លួន។

ពួកអ្នកមូស្លីមដឹងថាកួនដឹកទំនិញរបស់ពួកមេដឹកនាំគូរេស្ហនឹងឆ្លងកាត់ក្បែរទីក រុង ម៉ាឌីណះ ហើយដឹកនាំដោយអាពូ ស័ហ្វយ៉ាន។ ពួកគេបានចេញទៅរឹបអូសដណ តើមយក ទ្រព្យពួកគេមកវិញ។ នៅពេលអាពូ ស័ហ្វយ៉ានទទួលដំណឹងថា ពួកអ្នកមូស្លីមកំពុងត្រៀម ខ្លួនស្ទាក់ផ្លូវពួកគេ គេបានប្តូរផ្លូវកួនដឹកទំនិញរបស់គេ ហើយបានបញ្ជូនសារទៅប្រា ប់ពួក គូរេស្ហ។ ពួកមេដឹកនាំគូរេស្ហបានចេញទ័ពដែលមានទាហាន៩៥០នាក់បានត្រៀមខ្លួននិង សព្វាវុធជាស្រេច។ ពួកអ្នកមូស្លីមពុំបានត្រៀមខ្លួនដើម្បីធ្វើសង្រ្គាម ឬចុះសមរភូមិនោះទេ។ ពួកគេមាន គ្នាប្រហែលមិនលើសពីចំនួន ៣១៣នាក់។ មានអ្នកជិះសេះពីរនាក់និងអ្នកជិះអូដ្ឋ មានតិចតួច។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបួងសួងអងវរករយ៉ាងខ្លាំងក្លាចំពោះអល់ឡោះ ជាម្ចាស់ ស្រែកអងវរ និងបន់ស្រ ន់ចំពោះទ្រង់។ ទាហានទាំងពីរក្រុមបានប៉ះទង្គិិចគ្នានៅតំបន់បាឌើរឋិតនៅភាគខាងលិចម៉ាឌីណះ ចមផងាយ ១៥៥គ.ម.។ នៅថ្ងៃសុក្រ ទី១៧ ខែរ៉ម៉ាហ្ទន ឆ្នាំទី២នៃការភៀសខ្លួន។ ហេ តុការណ៍អស្ចារ្យបំផុតបានកើតឡើងគឺពួកមេដឹកនាំគូរេស្ហនឹកស្មានមិនដល់ថាពួក អ្នកមូស្លីមបានទទួលជ័យជម្នះលើទាហានរបស់ពួកគេក្នុងសមរភូមិដំបូងបង្អស់ ដែលពួកគេបានប្រឡូក។ ពួកមេដឹកនាំគូរេស្ហច្រើនរូបនិងសមាជិកជាច្រើនបាន ពលីក្នុងសមរភូមិនេះដូចជាអាពូ ចាហាល់ អូមៃយ៉ះ ពិន ខល័ហ្វវ និងអាល់វ៉ាលីត ពិន អុតហះ។ Biography Biography ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ព្យាការី មូហាំម៉ាត់ ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ តំបន់សមរភូមិបាឌើរ

ឆ្នាំ ៦២៦ គ.ស. (ឆ្នាំទី៥ នៃការភៀសខ្លួន) មេដឹកនាំគូរេស្ហនិងពួកកុលសម្ព័ន្ធជាច្រើនបានហ៊ុមព័ទ្ធម៉ាឌីណះនៅសមរភូមិ ជីកព្រែក: សមរភូមិគេហៅម្យ៉ាងទៀតបានថា សមរភូមិអះហ្សាប(ពហុបក្ស)។ ពិតណាស់ ពួកមេដឹកនាំគូរេស្ហនិងពួកកុលសម្ព័ន្ធបានព្រមព្រៀងគ្នាចាំបាច់ត្រូវវាយលុកទ្រង់ទ្រា យធំ ដើម្បីសម្លាប់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ និងកំចាត់ពួកអ្នកមូស្លីមឱ្យអស់។ តាមរយៈការប្រើកម្លាំងទ័ ពរួមគ្នាមានចំនួន ១០ម៉ឺននាក់ និងមានកុលសម្ព័ន្ធផ្សេងៗគ្នា។

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានពិភាក្សាគ្នាជាមួយសហការីរបស់គាត់ ហើយបានសម្រេចធ្វធ្វើ តាមយោបល់របស់សាល់ ម៉ាន អាល់ហ្វារីស៊ីយ៍។ គឺជីកព្រែកនៅភាគខាងជើងម៉ាឌីណះ។ ជាពិសេសម៉ាឌីណះព័ទ្ធជុំវិញដោយ្ទាំងសិលាភ្នំភ្លើងពិបាកឆ្លងកាត់។ សេះមិនអាចដើរ លើទាំងសិលានេះ។

ម្យ៉ាងទៀត ការជីកព្រែកចន្លោះតំបន់្ទាំងសិលាទាំងដើម្បីកាត់ ផ្តាច់ផ្លូវ របស់ពួកគូរេស្ហនិងសម្ព័ន្ធមិត្តរបស់ខ្លួន។ ជាក់ស តែង ពួកអ្នកមូស្លីមបានជីកព្រែកធំមួយមាន ប្រវែង៥,៥គ.ម. ហើយទទឹងប្រវែង៤,៦ម.។ កាលនោះ ពួកអ្នកមូស្លីមឋិតក្នុងស្ថានភាពដ៏ លំបាកជាទីបំផុត។ ពួកគេព្យាយាមការពារខ្លួនឯងតាមលទ្ធភាពដែលពួកគេមាន។ ក្រៅពី នេះនៅមានសង្រ្គា មផ្លូវចិត្តទៅលើពួកគេ។ ពួកអះហ្សាបបានហ៊ុមព័ទ្ធទីក រុងម៉ាឌីណះរយៈ ពេល១ខែ តែពួកគេមិនអាចវាយលុកចូល បាន។ ក្រោយមក ពួកមេដឹកនាំគូរេស្ហអត់សេចក្តី អត់ធ្មត់ ហើយមានខ្យល់ព្យុះបក់បោកយ៉ាងខ្លាំងធ្វធ្វើឱ្យប៉ើងជំរំរបស់ពួកគេភាគច្រើន ហើយបង្ខំ ឱ្យទ័ពអះហ្សាបត្រូវដកថយ។ ឆ្នាំ ៦២៨ គ.ស. (ឆ្នាំទី៦ នៃការភៀសខ្លួន) កិច្ចព្រមព្រៀងហូឌៃពីយ៉ះ បទឈប់ធ វវើសង្រ្គាមរយៈពេល ១០ឆ្នាំ: ក្រោយពេលសមរភូមិជីកព្រែកប្រហែល១ឆ្នាំ ស្ថានភាព បានសផងប់សផងាត់ បនិច។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានផួចផ្តើមគំនិតសនិភាព ហើយសម្រេចទៅធ្វធ្វើធម្មយាត្រា អំរ៉ោះនៅវិហារកៈហ្ពះ្ពះឯមឹកកះ។ ម្យ៉ាង ទៀត ការទៅទស្សនកិច្ចនៅមឹកកះក្នុងបំណងគោរពសក្ការៈគឺជាសិទ្ធិ្ធិ សេរីភាពក្នុងសាសនា និងជាប្រវត្តិសាស រ្តសម្រាប់គ្រប់កុលសម្ព័ន្ធ អារ៉ាប់ទាំងអស់ ហើយគូរេស្ហជាអ្នកធានាចំពោះសិទ្ធិសេរីភាពនេះ។

មានហេតុការណ៍ភ្ញាក់ផ្អើលមួយចំពោះមេដឹកនាំគូរេស្ហដែលពួកគេបានឃើញព្យាការី បទឈប់ធ វវើសង្រ្គាម រយៈពេល១០ឆ្នាំ ពួកគេបានកេណ្ឌកងទ័ពបានចំនួន ៣០០០នាក់ ដោយមានជំនួយពីសម្ព័ន្ធមិត្តរបស់ពួកគេ ហើយបញ្ជូនពួកគេធ្វធ្វើសង្រ្គា មប្រឆាំងនឹងពួកអ្នកមូស្លីម។ សមរភូមិនេះបានកើតឡើងនៅ ក្បែរភ្នំអូហុ តឋិតនៅភាគខាងជើងម៉ាឌីណះនៅឆ្នាំទី៣នៃការភៀសខ្លួន។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ បានបញ្ជាឱ្យទ័ពព្រួញឈរជើងនៅលើកូនភ្នំដើម្បីការពារទ័ពមូស្លីមពីក្រោយ។ ក៏ប៉ុន្តែ ពួកគេ បានចុះពីលើភ្នំល្មើសនឹងបទបញ្ជារបស់អល់ឡោះ ហើយពួកគេគិតតែពីរឿងប្រមូលទ្រ ព្យ ជ័យភណ្ឌ។ ធ្វធ្វើឱ្យខលេដ ពិន វ៉ាលីតមានឱកាសដឹកនាំទ័ពគូរេស្ហវាយបកពីក្រោយមកវិញ។

ពួកមូស្លីមត្រូវប្ប្ប្រាក់ទ័ព ហើយខាតបង់ធផងន់ធផងរក្នុងសមរភូមិនេះ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បាន រងរបួស ហើយមានអ្នកពលីច្រើននៃពួកសហការីរបស់គាត់ ក្នុងចំណោមពួកគេមានហាំហ្សះ្សះ ពិន អាប់ឌុលមូតោឡិ ប ត្រូវជាឪពុកមាន របស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ហើយជាសំណព្វចិត្តរបស់ គាត់ផងដែរ។ ទីតាំងភំអូហុត ម៉ាឌីណះ ប្រទេស អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត ទីតាំងភំអូហុត ម៉ាឌីណះ ប្រទេស អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ព្យាការី មូហាំម៉ាត់ ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់

ឆ្នាំ៦៣០ គ.ស. (ឆ្នាំទី៨ នៃការភៀសខ្លួន) រំដោះមឹក្កះដោយសន្តិភាព គ្មានសង្រ្គាម: មិនទាន់បានគ្រប់ចំនួនពីរឆ្នាំផង បន្ទាប់ពី កិច្ចរចាសនិភាពហូឌៃពីយ៉ះនិងកិច្ចព្រមព្រៀងបទឈប់ធ្វធ្វើសង្រ្គា ម មានសមាជិកមួយនៃ សម្ព័ន្ធមិត្តរបស់ពួកគូរេស្ហ (កុលសម្ព័ន្ធបាកើរ) បានរំលោភបំពានលើកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ។ ពួក គេបានវាយប្រហារទៅលើសមាជិកមួយនៃសម្ព័ន្ធមិត្តរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ (កុលសម្ព័ន្ធ ឃូហ សាអះ) ហើយបានសម្លាប់សមាជិករបស់ពួកគេចំនួន២០នាក់ ហើយដេញតាមពួកគេ រហូដែល់ ទឹកដីមឹកកះ។ នៅពេលដែលព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានជ្រា បពីបញ្ហាឧក្រិដ្ឋកម្មនេះ។ គាត់ បានប្រមូល គ្នាចំនួន១០ម៉ឺននាក់នៃពួកអ្នកមូស្លីម។ គាត់បានដឹកនាំពួកគេចេញពីម៉ា ឌីណះ សំដៅទៅមឹកកះ។ គេថាអាពូ ស័ហ្វយ៉ានបានមកម៉ាឌីណះដើម្បីបកស្រាយពីការបំពារបំពា នរបស់កុលសម្ព័ន្ធបាកើរទៅលើកុលសម្ព័ន្ធឃូហ សាអះ។ គេមកដើម្បីសុំសិទ្ធិជ្រកកោន ក៏ប៉ុន្តែ គ្មាននរណាម្នាក់ផ្តល់ សិទ្ធិជ្រកកោនដល់គេនោះទេនៅម៉ាឌីណះ។ ម្យ៉ាងទៀត ពួកគូរេស្ហពុំបានត្រៀមខ្លួន ដើម្បីធ្វធ្វើសង្រ្គា មានោះទេ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ បានបង្គាប់សហការីរបស់គាត់ ព្រមទាំង ទាហានរបស់គាត់មិនឱ្យធ្វធ្វើសង្រ្គា ម។ លើក លែងតែអ្នកដែលតម្រង់អាវុធមករកពួកគេ មុន។ គាត់ចូល រំដោះបានមឹក្កះដោយសនិភាព ដោយគ្មានការធ្វធ្វើសង្រ្គា ម។ មិនតែប៉ុណ្ណោះគាត់ បានផ្តល់ សុវត្ថិិភាពសម្រាប់រាល់អ្នកដែលរត់ចូលទៅក្នុងវិហារអាល់ហារ៉ាម អ្នកដែលរត់ចូលផ្ទះ ខ្លួនឯងឬផ្ទះរបស់អាពូ ស័ហ្វយ៉ាន ហើយគេជាអ្នកដឹកនាំកំពូល របស់ពួកគូរេស្ហនិងជាអ្នកដែល មូហាំម៉ាត់ ចេញដំណើរសំដៅទៅមឹក្កះដោយមានអ្នករួមដំណើរចំនួន១៥០០នាក់ គ្មាន ស្ពាយអាវុធ ហើយមានដឹកសត្វ(ពពែនិងអូដ្ឋ)សម្រាប់បូជាទៅជាមួយពួកគេ។ បន្ទាប់ពីកិច្ច ចរចាជាមួយនឹងមេដឹកនាំគូរេស្ហ ភាគីទាំងពីរបានឯកភាពគ្នាលើបទឈប់ធ្វធ្វើសង្រ្គា មរយៈ ពេល១០ឆ្នាំ។ បញ្ឈប់សង្រ្គា មរវាងភាគីទី១មានពួកគូរេស្ហនិងសម្ព័ន្ធរបស់ខ្លួន ហើយភាគី ទី២ គឺព្យាការីមូហាំម៉ា់ត់និងកុលសម្ព័ន្ធដែលចូល ភាគីគាត់។ យោងតាមកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ព្រមទាំងសហការីរបស់គាត់មិនចូល មឹក្កះទេក្នុងឆ្នាំនេះ។ ត្រូវត្រឡប់ ទៅម៉ាឌីណះវិញ ហើយត្រឡប់មកវិញនៅឆ្នាំក្រោយ ធ្វធ្វើអំរ៉ោះ ហើយរយៈពេលដប់ថ្ងៃ ប៉ុណ្ណោះតាមកិច្ចព្រមព្រៀងដែលបានចែង។

កិច្ចព្រមព្រៀងនេះអនុញ្ញាតឱ្យពួកកុលសម្ព័ន្ធ និងបុគ្គលមាន សេរីភាពចុះចូល ជាមួយភាគីគូរេស្ហឬភាគីព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ដោយភាគី ម្ខាងទៀតគ្មានសិទ្ធិរារាំងគេមិនឱ្យចុះចូលឡើយ។ ក៏ប៉ុន្តែ បើសម្ព័ន្ធមិត្ត គូរេស្ហាមកចុះចូល ខាងព្យាការីមូហាំម៉ាត់គឺត្រូវបញ្ជូនទៅខាងគូរេស្ហ វិញ។ រីឯខាងគូរេស្ហវិញពុំចាំបាច់បញ្ជូនសម្ព័ន្ធមិត្តព្យាការីមូហាំម៉ាត់ដែល មកចុះចូល នឹងពួកគេឡើយ។ កិច្ចព្រមព្រៀងនេះមានចែងមាត្រាផ្សេង ទៀត ហើយពួក អ្នកមូស្លីមភាគច្រើនយល់ឃើញថា កិច្ចព្រមព្រៀងនេះ ចំណេញទៅខាងគូរេស្ហាមិនចំណេញសម្រាប់ពួកអ្នកមូស្លីមទេ។ ក៏ប៉ុន្តែព្យាការី មូហាំម៉ាត់យល់ឃើញអ្វីដែលវែងឆផងាយជាងនោះ។ ឆ្នាំ ៦២៨ ដល់ឆ្នាំ ៦២៩ គ.ស ក្នុងអំឡុងកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបញ្ជូនសារទៅកាន់តំបន់ ឋិតនៅក្នុងឧបទ្វីបអារ៉ាប់ និងនៅខាងក្រៅ: កិច្ចព្រមព្រៀងនេះជាឱកាសមាន ស សម្រាប់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បញ្ជូនសាររបស់អល់ឡោះដើម្បីប្រក្សាសប្រា ប់មនុស្សដោយ សេរីអំពីឥស្លាម គ្មានការរារាំងពីពួកមេដឹកនាំគូរេស្ហ ឬហាមឃាត់ នរណាម្នាក់នៃសម្ព័ន្ធ មិត្តរបស់ពួកគេ។ ក្នុងអំឡុងពេលចុះកិច្ច ព្រមព្រៀងនេះ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បាន សរសេរ សារទៅកាន់ស តេចៗនិងមេដឹកនាំហៅពួកគេឱ្យមានជំនឿចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់តែមួយ មានជំនឿចំពោះសាររបស់គាត់ ដែលមកពី លើមេឃ។ ក្នុងចំណោមស តេចទាំងនោះមាន ស តេចណាចាស៊ីយ៍នៅអេធ្យូពី ស តេចម៉ាកាវ កើសនៅទីក រុងអាឡិចហ្សង់ ស តេចកិសរ៉ា អាប្រាវេសនៅហ្វារិស (អ៊ីរ៉ង់) ស តេចកៃសើរ របស់រ៉ូម៉ាំ ង និងអាល់ហារិស អាល់ហ្គាសានីយ៍ជាព្រះអង្គម្ចាស់នៅទីក រុង ដាម៉ាស។ ជាមួយនោះ ស តេចៗ និងព្រះអង្គ ម្ចាស់ផ្សេងៗទៀតនៅពុសរ៉ានិងយ៉ាម៉ាម៉ះ។ ក្នុងអំឡុងពេលនេះមានមនុស្សជាច្រើនបាន

ចូល ឥស្លាម។ ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ព្យាការី មូហាំម៉ាត់ ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ មានមុខមាត់។

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានទៅដល់វិហារអាល់ហារ៉ាមដោយមានពួកអ្នកមូស្លីមអមដំណើរ គាត់។ ពួកគេនាំគ្នាសូត្រ ពាក្យតម្កើងអល់ឡោះថា (اهلل أكبر) អល់ឡោះមហាធំធេងបំផុត ឮសូរកងរំពង និងសូត្រ ពាក្យតម្កើងផ្សេងៗទៀតដូចជាគ្មានទេម្ចាស់ក្រៅពីអល់ឡោះ។ គាត់ បានសរសើរដឹងគុណចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់ក្នុងបរិយាកាសដែលពោរពេញដោយ ក្តី មេត្តាករុណាដ៏មហិមាន ធ្វធ្វើឱ្យដួងចិត្តមនុស្សទាំងឡាយឱនលំទោន។

ឆ្នាំ ៦៣២ គ.ស (ឆ្នាំទី ១០ នៃការភៀសខ្លួន) ទេសនា(ឃុតហ្ពះ)លាដំណើរ: នៅឆ្នាំ៦៣២ គ.ស. ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបំពេញកាតព្វ កិច្ចធម្មយាត្រានៅមឹកកះ ហើយមានអ្នកមូស្លីមច្រើនជាង១០ម៉ឺននាក់បានបំពេញកាតព្វ កិច្ចនេះជាមួយគាត់។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបំពេញកាតព្វកិច្ចផ្សព្វផ្សាយចប់សព្វគ្រប់ដល់ មនុស្សលោក ហើយគាត់មានអារម្មណ៍ថា គាត់ជិដែល់ពេលត្រូវលាដំណើរទៅជួបអល់ឡោះ ជាម្ចាស់របស់គាត់។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ប្រាថ្នាចង់បញ្ជាក់ទៅលើមូលដ្ឋានគ្រឹះដែលសាសនា ឥស្លាមបានស្ថាបនាឡើង ដែលមានគោលជំនឿនិងច្បាប់ស្ហារីអាត់។ ម្យ៉ាងទៀត គាត់ដាស់ តឿនមនុស្សកុំឱ្យដើរតាមជំហានបិសាចស ហៃតន ខ្លាចធ្លាក់ក្នុងអំពើដែលអល់ឡោះបានដាក់ បញ្ញត្តិច្បាប់ហាមប្រា ម។ ដូចនេះ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានសម្តែងទេសនាទៅកាន់ពួកអ្នកមូស្លីម។ គាត់បានប្រមូលផុំពួកគេនៅឯទីវាលភ្នំអារ៉ហ្វាត គាត់បានសម្តែងទេសនាអំពីច្បាប់បម្រាម។ បន្ទាប់មក គាត់បានសម្តែងទេសនាទៅកាន់ពួកគេលើកទី២នៅថ្ងៃពិឃាដបូជា។ បន្ទាប់មក គាត់សម្តែងទេសនាលើកទី៣ពាក់កណ្តាលថ្ងៃតើស្ហរិក។ ទេសនារបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ក្នុង ការបំពេញធម្មយាត្រា របស់គាត់គេហៅថា ទេសនាលាដំណើរ។ គាត់សំណូមពរឱ្យមនុស្ស ស្តាប់សម្តីរបស់គាត់ និងចងចាំក្នុងចិត្តរបស់ពួកគេ។ គាត់បានប្រា ប់ពួកគេថា គាត់មិនដឹងថា បានជួបពួកគេទៀតឆ្នាំក្រោយនៅកន្លែងនេះឬអត់ទេ។ ក្នុងការសម្តែងទេសនារបស់គាត់នេះ គាត់បានបញ្ជាក់ពីជំនឿឯកទេវៈចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់ កសាងសាសនាឱ្យរឹងមាំ ហើយ ដាស់តឿនពួកគេឱ្យប្រុងប្រយ័ត្នពីបិសាចស ហៃតន។ គាត់សង្កត់ធផងន់ទៅលើការបោះបង់អំពើ អាក្រក់អវិជ្ជា ហើយត្រូវអនុវត្តច្បាប់យុតិធម៌រវាងមនុស្សលោក។ គាត់បានរំឭកពីច្បាប់បញ្ញត្ត ពាក់ព័ន្ធនឹងអាយុជីវិត ទ្រព្យសម្បតិ គោរពកិច្ចសន្យា និងកិច្ចព្រមព្រៀងគោរពសិទ្ធិ្ធិមនុស្ស។ គាត់បានផ្តាំផ្ញើឱ្យពួកគេធ្វធ្វើល្អចំពោះស្រ តីភេទ បោះបង់អំពើអបាយមុខ និងប្រកាន់ខ្ជាប់នូវ សីល ធម៌ប្រពៃ។ នែពួកគូរេស្ហទាំងឡាយ! តើពួកអ្នកឃើញខុំបានធ្វធ្វើដូចម្តេចចំពោះពួកអ្នក? (ក្នុងការនិទាន មួយទៀតថា តើពួកអ្នកមានគំនិតថាម៉េច ហើយយល់ឃើញថាម៉េច?) ពួកគេឆ្លើយតបវិញថា ល្អ ជាបងប្អូនល្អ ជាក្មួយល្អ។ បន្ទាប់មកព្យាការីមូហាំម៉ាត់បាននិយាយថា ខុំនិយាយទៅកាន់ ពួកអ្នកដូចជាសម្តីរបស់យូសុះនិយាយទៅកាន់បងប្អូនរបស់គាត់ថា គ្មានការស្តីបន្ទោសទៅ លើពួកអ្នកទេ។ ថ្ងៃនេះ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់អភ័យចំពោះពួកអ្នក ហើយទ្រង់ជាម្ចាស់ដ៏ មហាអាណិតមេត្តាជាទីបំផុត។ និទានដោយអាល់ពៃហាកីយ៍។ ឆ្នាំ ៦៣០ ដល់ឆ្នាំ ៦៣១ គ.ស (ឆ្នាំទី ៨ - ៩ នៃការភៀសខ្លួន) កុលសម្ព័ន្ធអារ៉ាប់ចូលឥស្លាម:

ក្រោយពេលការរំដោះដ៏ឧត្តមនេះ មនុស្សភាគច្រើន បានចូល ឥស្លាម។ ក៏ប៉ុន្តែ មានកុលសម្ព័ន្ធខ្លះដូចជា ស្សាកីហ្វ និងហាវ៉ាហ្សាន មិនចាប់ អារម្មណ៍ចំពោះរឿងនេះទេ។ ពួកគេបានធ្វធ្វើសង្រ្គា មប្រឆាំងនឹងព្យាការីមូហាំម៉ាត់ក្នុងសង្រ្គា ម ហូណែនឆ្នាំទី៨នៃការភៀសខ្លួន។ ក៏ប៉ុន្តែនៅទីបញ្ចប់នៃសង្រ្គា មានេះ ពួកអ្នកមូស្លីមបានទទួល ជ័យជម្នះ។ ពួកគេបានសំដៅទៅកាន់តំបន់តោអ៊ិហ្វ ជាបន្ទាយរបស់កុលសម្ព័ន្ធស្សាអ៊ិហ្វ ហើយបានហ៊ុមព័ទ្ធពួកសត្រូវ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានសុំបួងសួងទៅកាន់ព្រះជាម្ចាស់ឱ្យទ្រង់ ចង្អុលបង្ហាញផ្លូវដល់ពួកស្សាកីហ្វ ឱ្យចូល ឥស្លាម។ ដោយគុណបុណ្យពីអល់ឡោះជាម្ចាស់ ហាវ៉ាហ្សាននិងស្សាកីហ្វ បានចូល ឥស្លាម។ នៅឆ្នាំទី៩នៃការភៀសខ្លួនព្យាការីមូហាំម៉ាត់បាន ស្នាក់នៅទីក រុងម៉ាឌីណះចាំទទួលប្រតិភូ និងបញ្ជូនក្រុមការងារនិងពួកអ្នកផ្សព្វផ្សាយឥស្លាម នៅក្នុងឧបទ្វីបអារ៉ាប់ ដើម្បីបង្រៀនមនុស្សលោកពីសាររបស់អល់ឡោះ ហើយភាគច្រើននៃ កុលសម្ព័ន្ធអារ៉ាប់បានចូល ឥស្លាម។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានដើរប្រទក្សិណជុំ វិញមឹកកះ។ បានបំផ្លាញរូបបដិមាចេញពីវិហារនេះ ហើយពោល ថា "សច្ចភាពមកដល់ អសច្ចភាពត្រូវរលាយសាបសូន្យ អសច្ចភាព វាត្រូវតែ វិនាសហិនហោច"។ "សច្ចភាពមកដល់ អសច្ចភាពគ្មានងើបឡើង ហើយមិនអាចវិលត្រឡប់ មកវិញបានដែរ"។ គាត់បានឡើងទេសនាទៅកាន់មនុស្សទាំងឡាយដែលមានខ្លឹមសារជ្រាល ជ្រៅគាត់បានបញ្ជាក់ពីភាពជាម្ចាស់តែមួយគត់របស់អល់ឡោះ ស្តាប់បង្គាប់ចំពោះទ្រង់ហើយ បោះបង់នូវរាល់ប្រការលផងង់ខ្លៅអវិជ្ជា។ គាត់បានបញ្ជាក់ទៀតថាមនុស្សទាំងអស់មកពីអាដាំ ហើយអាដាំកើតមកពីដី។ អ្នកដែលមានតម្លៃជាងគេបំផុតនៅចំពោះពួកអល់ឡោះគឹអ្នកដែល កោតខ្លាចចំពោះទ្រង់ខ្លាំងជាងគេ។ បន្ទាប់មកគាត់បាននិយាយទៅកាន់អ្នកស រុកមឹកកះថា ហើយពួកគេភាគច្រើនបានធ្វធ្វើទុក្ខបុកម្នេញគាត់ និងធ្វធ្វើបាបពួកអ្នកមូស្លីម រឹបអូសយកទ្រព្យ សម្បតិរបស់ពួកគេ ហើយដេញពួកគេចេញពីស រុកកំណើត :

ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ព្យាការី មូហាំម៉ាត់ ជីវិិតនិិងជីវប្រ វត្តិរបស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់

Aerial view of the Sacred Mosque, Makkah - Saudi Arabia ទេសភាពពីលើអាកាសសម្រាប់វិហារអាល់ហារ៉ាម បរិវេណមឹក្កះ មឹក្កះមូកើរ៉ម៉ះ ភ្នំនៅមឹក្កះ ប្រទេសអារ៉ាប៊ី សាអូឌីត ទេសភាពបានូរ៉មីយ៍សម្រាប់ភំនួរនៅមឹក្កះមូកើរ៉ម៉ះ ដែលមានរូងភំហីរ៉ក។

រូបភាពពីលម្ហអាកាសបង្ហាញពីភំនួរដែលមានរូងភំហីរ៉កឋិតនៅកន្លែងខ្ពស់ជាង ប៉មនាឡិកានៅឯវិហារអាល់ហារ៉ាម។ ថតដោយ ស៊ូហ្សាន អាឡិចសង់

ដើរប្រទក្សិណ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ក្នុងបុណ្យធម្មយាត្រា របស់គាត់ គាត់បានដើរប្រទក្សិ ណជុំវិញកៈហ្ពះ្ពះ។ ពាក្យ(ដើរប្រទក្សិណ )មានន័យថា ដើររាងមូលជុំវិញកៈហ្ពះ្ពះចំនួន ៧ជុំផ្ទុយនឹងទ្រនិចនាឡិកា សម្តែងការឱនលំទោនចំពោះអល់ឡោះ។ គេចាត់ទុក ការដើរប្រទក្សិណនេះជាប្រភេទមួយនៃការថ្វាយបង្គំនិងការសក្ការៈដែលទាមនូវការ សម្អាត ការបួងសួង ការសូត្រ គម្ពីរអាល់គួរអាន ការឱនលំទោនចំពោះអល់ឡោះ និងសារភាពកំហុសចំពោះទ្រង់។ រៀងរាល់ឆ្នាំគេមកកាន់វិហារអាល់ហារ៉ាមដើម្បីបំពេញកាតព្វកិច្ចធម្មយាត្រាប្រហែល ៣លាននាក់មូស្លីម។ ពួកគេមកពីប្រទេសផ្សេងៗនៅលើសកលលោក។ ពួកអ្នកមូស្លីម យកអត្តសញ្ញាណនៃការប្រតិបតិបុណ្យធម្មយាត្រានេះតាមគម្ពីរអាល់គួរអាននិងធម្មនិ យម និងតាមពាក្យការទូន្មានប្រៀនប្រដៅរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ សរុបជារួមវាគឺជា អត្តសញ្ញាណអ៊ីព្រហ៊ី មានិយម ពាក់ព័ន្ធនឹងការប្រតិបតិនិងការបូជារបស់អ៊ីព្រហ៊ី មានិង ប្រពន្ធគាត់ហាចើរ។

រូងភ្នំស្សួរជាកន លែងដែលព្យាការីមូហាំម៉ាត់និងអាពូបាកើរបានស្នាក់នៅក្នុងនោះ រយៈពេល ៣ថ ងៃក្នុងអំឡុងពេលគាត់ភៀស ខួនចេញពីមឹក្កះទៅកាន់យ៉ាស្រិិ ប (ម៉ាឌីណះ មូណាវ៉ារ៉ោះ)។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់និងសហការីគាត់អាពូបាកើរបានជ្រកក្រោមម្លប់ផ្ទាំងសិលាមួយកនុងដំណើរ ភៀសខួនរបស់គាត់ចេញពីមឹក្កះទៅកាន់យ៉ាស្រិិ ប យោងតាមការនិទាន ដែលទុកចិត្តបំផុត។ យោងតាមការពិនិត្យតាម ខ្សែបន្ទាត់នៃការភៀសខួនរបស់ព្យាការីគឺគេជឿជាក់ថាផ្ទាំងសិលា ក្នុងរូបភាពនេះដែលអ្នកនាំសារអល់ឡោះនិងអាពូបាកើរបានជ្រកក្រោមម្លប់របស់វា។ វិហារគូហ្ពាក គឺជាវិហារដំបូងបង្អស់ដែលគេកសាងក្នុងឥស្លាម។ នៅឆផងាយពី វិហាររបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់នៅម៉ាឌីណះប្រហែល ចមផងាយ៥គ.ម នៅថ្ងៃចន្ទ ទី៨ ខែនិិទាឃរដូវទី១ ឆ្នាំទី១៤នៃការក្លាយជាអ្នកនាំសារហើយក៏ជាឆ្នាំដំបូង នៃការភៀសខ្លួន។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់និិងសហការីរបស់គាត់អាពូបាកើរបានមកដល់ គូហ្ពាក ហើយបានស្នាក់នៅទីនោះប៉ុនមានថ្ងៃ បន្ទាប់មកចូលទីក្រុងម៉ាឌីណះ វិហារគូហ្ពាក ម៉ាឌីណះមូណាវ៉ារ៉ោះ វិហារដំបូងបង្អស់ក្នុងឥស្លាម

ទីតាំងធ វើសង្រ្គាមនៅភ្នំអូហ៊ុឌ ទេសភាពបានូរ៉ាមិច ភ្នំអូហ៊ុឌ ទីតាំងសមរភូមិបាឌើរ ទេសភាពតំបន់ក្រុងបាឌើរ កន លែងតាំងមូលដ្ឋានរបស់ពួកគូរេស្ហនៅបាឌើរ ទីតាំងសមរភូមិបាឌើរ ជាមូលដ្ឋានទ័ព របស់មូហាំម៉ាត់ និងសហការីរបស់គាត់

ទេសភាពក្នុងក្តីស្រ មៃបង្ហាញពីវិហារព្យាការីមូហាំម៉ាត់នៅទីក រុង យ៉ាស្រិិ ប (ម៉ាឌីណះមូណាវ៉ារ៉ោះ) ព័ទ្ធជុំវិញដោយផ្ទះអ្នកស រុកនិង ដើមល មើ(មជ្ឈមណ្ឌលសិក្សាស្រា វជ្រា វម៉ាឌីណះមូណាវ៉ារ៉ោះ)

អ្នកបម្រើក្នុងក្រុងពិសិដ្ឋទាំងពីរ ស តេចហ្វាហ័ត ពិន អាប់ឌុលឡោះ អាលសាអ៊ូត ក្នុងពិធីបើកសម្ពោធគម្រោងពង្រីកវិហារព្យាការីនៅទី ក្រុងម៉ាឌីណះឆ្នាំ១៩៨៦ គ.ស.។ អ្នកបម្រើក្រុងពិសិដ្ឋទាំងពីរ ស តេចអាប់ឌុលឡោះ

ពិន អាប់ឌុលឡោះ អាល់ សាអ៊ូត បើកសម្ពោធគម្រោងពង្រីកថ្មីសម្រាប់វិហារព្យាការីនៅទីក្រុងម៉ាឌីណះឆ្នាំ២០១២ គ.ស.។ ការីមូហាំម៉ាត់បានធ្វើការពង្រីកវិហារព្យាការីនៅឆ្នាំទី៧នៃការភៀសខួន ក្រោយសង្រ្គាមខយពើរ។ បន្ទាប់មក គេបានពង្រីកវិហារនេះទៀត នៅ សម័យអូមើរ ពិន ខត្តោបនៅឆ្នាំទី១៨នៃការភៀសខួន។ បន្ទាប់មកទៀត ត្រូវបានពង្រីកជាច្រើនដងទៀតក្នុងប្រវតិសាស រ្ត ហើយការពង្រីក ដ៏ធំ បំផុតគឺនៅសម័យស តេចហ្វាហ័ត ពិន អាប់ឌុលអាហ្សី្សីស អ្នកបម្រើក្រុង ពិសិដ្ឋទាំងពីរ។ ការពង្រីកនេះមានទំហំស មើនឹង៨២.០០០ម៉ែត្រក្សារេ ហើយទំហំសរុបលើសពី៤០០.០០០ម៉ែត្រក្សារេ។

ពិតណាស់កន្លែងផ្នូររបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់គឺជា កន្លែងតែមួយគត់ គេស្គាល់ទូទៅ ហើយមានកំណត់ ទីតាំងច្បាស់លាស់ក្នុងចំណោមទីតាំងផ្នូររបស់ពួក ព្យាការីមុនៗ។ គេបញុះសពព្យាការីមូហាំម៉ាត់នៅក្នុងផ្ទះរបស់គាត់ នៅក្បែរវិហាររបស់គាត់។ ប៉ុន្តែ ផ្នូរនេះត្រូវឋិតក្នុង ប្លង់វិហារបន្ទាប់ពីធ្វើការពង្រីកវិហារនេះ។ 60 នេះគឺជាផ្នូររបស់ព្យាការី(ទី១រាប់ពីឆ្វេងរូបថត) នៅក្បែរនោះផ្នូរខលីហះ ទាំងពីររូប អាពូបាកើរ អើសិកហ្ទី្ទីក និងអូមើរ ពិន អាល់ខត្តោប។

វិហាព្យាការីមូហាំម៉ាត់ក្រោយពេលពង្រីក ថតរូបដោយ ណូសាត អាលី

ការបួងសួង មានន័យថា " បពិត្រអល់ឡោះជាម្ចាស់ ចំពោះទ្រ ង់ដែលខ្ញុំុំបឹង តវ៉ាពីកម្លាំងដ៏ខ្សត់ ខ្សោយរបស់ខ្ញុំុំ និងឧបាយតិចតួចរបស់ខ្ញុំុំ ហើយមនុស្ស ប្រមាន ថមើលងាយខ្ញុំុំ។ បពិត្រម្ចាស់ដ៏មហាមេត្តា ទ្រង់ជា ម្ចាស់របស់ពួកអ្នកទន់ខ្សោយ ទ្រង់ជាម្ចស់របស់ខ្ញុំុំ។ តើទ្រង់ឱ្យខ្ញុំទៅរំពឹងអ្នកណា? ទៅរកអ្នក ឆផងាយគេប្រមាន ថមើលងាយខ្ញុំុំ ឬ ទៅរកសត្រូវដែលទ្រង់ផ្តល់អំណាចឱ្យគេក្តោបក្តាប់មកលើខ្ញុំុំ? បើសិនជាទ្រង់មិនក្រោធខឹង និងមិនឈឺឆ្អាលរឿងរបស់ខ្ញុំទេ ក៏ខ្ញុំុំមិនខ្វល់ខ្វាយដែរ។ ក៏ប៉ុន្តែ ការ អត់ឱនរបស់ទ្រង់ទូលំទូលាយបំផុតសម្រាប់ខ្ញុំុំ។ ដោយពន្លឺនៃព្រះភ័ក្រ្តរបស់ទ្រង់បំភ្លឺភាពអន្ធការ ទាំងឡាយ ហើយកិច្ចការលោកិយ និងថ្ងៃបរលោកប្រព្រឹត្តទៅបានត្រឹមត្រូវអាស្រ័យលើពន្លឺនេះ សូមទ្រង់បញ ចៀសខ្ញុំុំពីការខឹងសម្បារបស់ទ្រង់ឬការក្រេវក្រោធរបស់ទ្រង់កើតមានចំពោះខ្ញុំុំ។ ការអត់ឱនគឺសម្រាប់ទ្រង់ រង់ចាំរហូដែល់ទ្រង់សព្វព្រះទ័យនិងយល់ព្រម។ គ្មានកម្លាំងពលំណា មួយលើកលែងដោយកម្លាំងពលំរបស់ទ្រង់ "។ (ដកស្រង់ដោយ តប់រ៉នីយ៍ និងអ្នកដទៃទៀត ហើយពួកអ្នកប្រាជ្ញខ្លះចាត់ទុកជាហាទីសខ្សោយ)។ កំណត់សម្គាល់ ១- ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានកើតនៅឆ្នាំ៥៧១ គ.ស. យោងតាមការ និទានខ្លះនិងការ សន្មតខ្លះ។ ២- វិហារអ៊ុកហ្ពះ្ពះឬវិហារពៃអះ ឋិតនៅចន្លោះមឹកកះនិងមីណា។ កសាងដោយ ខលីហ្វះ្វះ

អាបាស៊ីយ៉ះ អាពូ ហ្ជាក់ហ្វ្វើរ អាល់ម៉ាន់សួរ នៅចំកន្លែងដែលមនុស្សមួយករុម

មានគ្នាចំនួន៧០នាក់មកពីកុលសម្ព័ន្ធអាវស៍ និងឃើសរ៉ចនៃពួកអ្នកស រុកយ៉ាស្រិិ ប

(ម៉ាឌីណះ) បានសច្ចាប្រណិធានគាំទ្រព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ហើយពួកគេបាន

ចូល ឥស្លាម។ ៣- ក្រោយពេលការភៀសខ្លួនរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ទៅកាន់យ៉ាស្រិិ ប មានពួកអ្នក

មូស្លីមតិចតួចបំផុតដែលបន្តរស់នៅក្នុងទីក រុងមឹកកះ។ ពួកគេគ្មានលទ្ធភាព ភៀសខ្លួន។ ៤- កាលបរិច្ឆេទឬសករាជនៃការភៀសខ្លួនបានចាប់ផ្តើមពីថ ងៃដែលព្យាការីមូហាំម៉ាត់

បានភៀសខ្លួនទៅកាន់យ៉ាស្រិិ បប្រហែលជានៅថ្ងៃទី១២ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ៦២២ គ.ស.។

ពួកអ្នកមូស្លីមបានត្រឡប់មកមឹកកះវិញ ហើយចូល មកវិញដោយសនិភាព ដោយ គ្មានការបង្ហូរឈាមប្រហែលនៅថ្ងៃទី៨ ខែមករា ឆ្នាំ៣៦០ គ.ស.។ ទាំងរូបភាពមួយនេះជាស្នាដៃរបស់លោក អាលី អាលបាដាស សាស្រ្តាចារ្យអក្សរ ឆ្លាក់អារ៉ាប់នៅសាកលវិទ្យាល័យកូវ៉ែត។

មានន័យថា «បើសិនជាអ្នកសុំ ចូរសុំពីអល់ឡោះ»។ នេះជា

ផ្នែកមួយនៃពាក្យប្រសាសន៍ និងបណ្តាំរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ បញ្ជាក់ពីសារៈសំខាន់ នៃការវិលត្រឡប់ទៅរកអល់ឡោះជាម្ចាស់តែមួយគត់ទាំងពេលសុខនិងពេលមានទុក្ខ។ នៅពេលអ្នកនាំសារអល់ឡោះបានចេញដំណើរទៅកាន់តំបន់តោអិហ្វ ដើម្បីបង្ហាញ ឥស្លាមដល់អ្នកស រុកនេះ។ ពួកគេសម្តែងអាកប្បកិរិយាអាក្រក់បំផុតចំពោះគាត់។ ពួកគេធ្វធ្វើទុក្ខបុកម្នេញចំពោះគាត់ ហើយបានដេញគាត់ចេញពីស រុកនេះ។ ព្យាការី មូហាំម៉ាត់កើតទុក្ខយ៉ាងខ្លាំង ហើយគាត់បានបួងសួងចំពោះអល់ឡោះនូវការបួង សួងដ៏មានប្រសិទ្ធភាព។ មានសៀវភៅជីវប្រវតិខ្លះបានលើកឡើងអំពីការបួងសួង នេះ។ اللهم إليك أشكو ضعف قوتي ، وقلة حيلتي ، وهواني على الناس يا أرحم الراحمين أنت رب المستضعفين. وأنت ربي .. إلى من تكلني؟ إلى بعيد يتجهمني.. أم إلى عدو ملكته أمري؟ إن لم يكن بك علي غضب فال أبالي.. غير أن عافيتك هي أوسع لي.. أعوذ بنور وجهك الذي أشرقت له الظلمات، وصلح عليه أم الدنيا واآلخرة أن يحل علي غضبك أو أن ينزل بي سخطك.. لك العتبى حتى ترضى.. وال حول وال قوة إال بك. ( أخرجه الطبراني وغيره وضعفه بعض أهل العلم) នៅពេលអ្នកនាំសារអល់ឡោះបានចេញដំណើរទៅកាន់តំបន់តោអិហ្វ ដើម្បីបង្ហាញឥស្លាមដល់ អ្នកស រុកនេះ។ ពួកគេសម្តែងអាកប្បកិរិយាអាក្រក់បំផុតចំពោះគាត់។ ពួកគេធ្វធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ ចំពោះគាត់ ហើយបានដេញគាត់ចេញពីស រុកនេះ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់កើតទុក្ខយ៉ាងខ្លាំង ហើយ គាត់បានបួងសួងចំពោះអល់ឡោះនូវការបួងសួងដ៏មានប្រសិទ្ធភាព។ មានសៀវភៅជីវប្រវតិខ្លះ បានលើកឡើងអំពីការបួងសួងនេះ។

មូហាំម៉ាត់ពុំបានដឹងថា ខ្លួននឹងក្លាយជាព្យាការីនោះទេ: ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ រស់នៅជីវិតសាមញ្ញដូចជាមនុស្សដទៃទៀតដែរ។ ធ្វធ្វើការស៊ីឈ្នួលគេ ឃ្វាលពពែជួញដូរ។ គេស្គាល់ថាគាត់ជាមនុស្សស្មោះត្រ ង់ និងមានសចៈ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់មិនដែល គោរពបូជារូបបដិមាន ទាស់តែសោះ ដ្បិតរូបគាត់រស់នៅក្នុងសង្គមដែលពោរពេញដោយ ជំនឿពហុទេពនិយម។ គាត់មានជំនឿថា ចក្រវាលដ៏ធំមហាសាលនេះច្បាស់ជាមាន ព្រះជាម្ចាស់តែមួយគត់ ទ្រង់គ្មានដៃគូ។ គាត់បានទៅស្នាក់នៅក្នុងរូងភ្នំ (រូងភ្នំតូច មួយ) ចំណាយពេលដើម្បីត្រិះិះរិះពិចារណា និងសក្ការៈចំពោះព្រះជាម្ចាស់។

រូងភ្នំនេះ(គេស្គាល់ថារូងភ្នំ ហីរ៉ក)ឋិតនៅក្នុងភ្នំនួរមានកម្ពស់៦៣៤ម៉ែត្រ ពីនីវ៉ូ សមុទ្រ។ ភ្នំនេះនៅឆផងាយពីវិហារអាល់ហារ៉ាមនៅមឹក្កះប្រហែលជា៤គ.ម។ ពុំមែនជាគំនិតរវើរវាយនិងក្តីស្រមៃ : នៅពេលព្យាការីមូហាំម៉ាត់ដល់អាយុ ៤០ឆ្នាំ គាត់ពេញចិត្តចង់ស្នាក់នៅម្នាក់ឯង និងចាកឆផងាយពីបញ្ហាលោកិយនិយម។ ក្នុងខែរ៉ម៉ា ហ្ទន ឆ្នាំ៦១០ គ.ស ហើយខណៈដែលព្យាការីមូហាំម៉ាត់កំពុងជញឹងគិត និងកំពុងបួងសួងទៅ ព្រះជាម្ចាស់ក្នុងរូង ភ្នំ ហីរ៉ក ជាលើកដំបូងបង្អស់ ទេវតាជីព្រីល បានបង្ហាញខ្លួនឱ្យគាត់ ឃើញ ហើយបាននិយាយទៅកាន់ គាត់ថា «ចូរអាន»។ ព្យាការី មូហាំម៉ាត់មាន អារម្មណ៍ភ័យខ្លាច យ៉ាងខ្លាំង។ ពីព្រោះគាត់ ជា មនុស្សអនក្ខរជនមិនចេះអានមិន ចេះសរសេរ។ គាត់បានឆ្លើយតបនឹង ទេវតាថា «ខុំមិនចេះអាន»។ ទេវតាជីព្រីល បាន បញ្ជាដដែលៗចំនួន៣ដង។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ នៅតែឆ្លើយថាដដែលៗដែរ។ បន្ទាប់មក ទេវតា ជីព្រី ល បានសូត្រ វគ្គកណ្ឌ(អាយ៉ាត់)ខាងក្រោម នេះមកពីអល់ឡោះជាម្ចាស់បង្កើតចក្រវាល។ ជាការចាប់ផ្តើមបញ្ចុះព្រះបន្ទូល ពីលើមេឃ និងជា ការចាប់ផ្តើមសារពីលើមេឃសម្រាប់មនុស្សលោក ទាំងមូល ។ ភាពជាព្យាការីរបស់មូហាំម៉ាត់ អាន ! រូងភំហីរ៉ក ភាពជាព្យាការីនិងសារ 66 67

ព្រះ ះបន្ទូល មកពីព្រះ ះជាម្ចាស់ដ៏មហាមេត្តា ឬជាការចូលសណ្ឋិតរបស់បិសាច? ខទីហះបាននាំព្យាការីមូហាំម៉ាត់ទៅជួបជីដូនមួយរបស់គាត់ វ៉ារ៉កោះ ពិន ណាវហ្វាល់ ។ គាត់ជាបុរសវ័យចំណាស់ម្នាក់ មានប្រាជ្ញាឈ្លាសវៃ និងប្រកបដោយគតិបណ្ឌិត ។ គាត់បាន ចូលសាសនាគ្រឹស្ទានតាំងពីសម័យអវិជ្ជា។ គាត់មានចំណេះដឹងជ្រៅជ្រះផ្នែកគម្ពីរសញ្ញាណ ចាស់និងគម្ពីរសញ្ញាណថ្មី។ នៅពេលវ៉ារ៉កោះបានឮនូវអ្វីដែលបានកើតឡើងចំពោះព្យាការី មូហាំម៉ាត់ គាត់បានប្រា ប់ថា អ្នកដែលមកជួបគាត់នោះគឺជាសារមកពីលើមេឃ ដែលគេ ធ្លាប់បានបញ្ចុះទៅឱ្យព្យាការីមូសា។ គាត់ប្រា ប់ទៀតថា មូហាំម៉ាត់នឹងក្លាយជាព្យាការី ណែនាំមនុស្សឱ្យស្គាល់ព្រះជាម្ចាស់ដែលបង្កើតពួកគេ ហើយគាត់នឹងក្លាយជាអ្នកនាំសារ នាំព្រះបន្ទូល របស់អល់ឡោះទៅកាន់មនុស្សលោកសង្រ្គោះពួកគេពីភាពងងឹតអន្ធការទៅ កាន់ដួងពន្លឺ។ វ៉ារកោះប្រាថ្នាចង់ឱ្យខ្លួនគាត់នៅក្មេងដើម្បីជួយគាំទ្រព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ គាត់ បានប្រា ប់ឱ្យដឹងជាមុនទៀតថាពួកអ្នកស រុកមឹកកះនឹងដេញគាត់ចេញពីស រុកនេះ ហើយគ្មាន នរណាម្នាក់នាំមកដូចសារដែលគាត់បាននាំមកនេះ លើកលែងតែសាសន៍របស់គេប្រឆាំង ជំទាស់នឹងរូបគេ ហើយដេញគេចេញពីស រុក។ មូហាំម៉ាត់ជាអ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះ : មួយរយៈពេលក្រោយមក ទេវតាជីព្រីល បានចុះមកជួបព្យាការីមូហាំម៉ាត់ម្តងទៀត ហើយបានសូត្រ វគ្គកណ្ឌនៃព្រះបន្ទូល របស់អល់ ឡោះទៅកាន់គាត់ បង្គាប់ឱ្យគាត់ផ្សព្វផ្សាយសារព្រះជាម្ចាស់របស់គាត់។ “មួយរយៈពេលក្រោយមក ទេវតាជីព្រីលបានចុះមកជួបព្យាការីមូហាំម៉ាត់ម្តង ទៀត ហើយបានសូត្រវគ្គកណ្ឌនៃព្រះ ះបន្ទូលរបស់អល់ឡោះទៅកាន់គាត់ បង្គាប់ឱ្យគាត់ផ្សព្វផ្សាយសារព្រះ ះជាម្ចាស់របស់គាត់។ ឱអ្នកដែលកំពុងដេកដណ្តប់ផួយ(ណាពីមូហាំម៉ាត់)! ចូរក្រោកពីដំណេក រួចទៅដាស់តឿនមនុស្សឱ្យប្រុងប្រយ័ត្នពីទារុណកម្មរបស់អល់ឡោះ។ ចូរឧទ្ទិសការលើកតម កើង ឯកទេវភាព និងការគោរពសក្ការៈថ្វាយចំពោះ អល់ឡោះតែមួយគត់។ ចូរជម្រះសម លៀកបំពាក់ឯងពីភាពកខ្វក់ ពីព្រោះោះ ភាពស្អាតស្អំខា ងក្រៅជាកត្តាបំពេញភាពស្អាតស្អំខា ងក្នុង។ ចូរ បោះបង់ការបូជារូបសំណាក និងរាល់ទង វើពហុទេពនិយមទាំងអស់។ ចូរ កុំធ វើល្អ ព្រោះលោភចង់បានសគុណ។ ចូរអត់ធ្មត់លើរាល់បទបង្គាប់ប្រើ និងបម្រាមទាំងឡាយ ដើមីសម្រេចនូវក្តីមេត្តាករុណាអំពីព្រះ ះជាម្ចាស់។” The Qur’an, 74:1-7 បន្ទាប់មក ទេវតាជីព្រីល បានបំបាំងកាយទៅបាត់ ដោយពុំបានប្រា ប់ថា មូហាំម៉ាត់នឹង ក្លាយជាអ្នកនាំសារ និងក្លាយជាព្យាការី។ មូហាំម៉ាត់ត្រឡប់ទៅផះវិញក្នុងសភាពភ័យខ្លាច:

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានប្រញាប់ ត្រឡប់មកវិញ ហើយភ័យញ័រខ្លួន។ គាត់បាននិយាយរៀបរាប់ប្រា ប់ប្រពន្ធរបស់គាត់ខទីហះ នូវអ្វីដែលបានកើតឡើង។ ប្រពន្ធគាត់បានដណ្តប់ផួយឱ្យគាត់ ហើយបានធ្វធ្វើឱ្យគាត់សផងប់ អារម្មណ៍និងសកប់ចិត្ត ដោយប្រា ប់ថាអល់ឡោះមិនធ្វធ្វើឱ្យអ្នកអាម៉ាស់មុខនោះទេ។ គាត់ប្រា ប់ ប្តីថា លោកជាមនុស្សរាប់អានសាច់ញាតិ ជួយអ្នកទីទ័លក្រហើយរកយុតិធម៌ឱ្យជនរងគ្រោះ ះ។ ពាក្យ មូហាំម៉ាត់ គេរចនាជារូបចម្លាក់មាន រាងជាដំណើរឡើងទៅកាន់រូងភ្នំរបស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ ម្យ៉ាងទៀត មានន័យ ថា ការឡើងខ្ពស់ត្រដែតនិងឈានទៅ ដល់កំពូល ។

មានន័យថា «នែមូហាំម៉ាត់! ចូរឯងសូត្រ គម្ពីរអាល់គួរអានដែលបានប្រទានចុះមកផ្តើម ដោយព្រះនាមរបស់ព្រះម្ចាស់ដែលបានបង្កើតសត្វលោកដោយឯកអង្គទ្រង់បង្កើតមនុស្ស ពីឈាមមួយដុំ។ ចូរសូត្រ ចុះនូវព្រះបន្ទូលដែលបានប្រទានចុះមក ព្រោះទ្រ ង់មហាករុណា មហាសណ្តោសប្រណី ទ្រង់បានបង្រៀនមនុស្សឱ្យចេះប្រើប៊ិចសរសេរបង្រៀននូវអ្វី ដែលពួកគេមិនចេះ និងស្រោចស្រ ង់ពួកគេឱ្យរួចពីភាពអវិជ្ជាទៅរកភាពភ្លឺស្វាងនៃ ចំណេះដឹង»។ ជាស្នាដៃវិចិត្រករ ជនជាតិហ្សកដានី អាប់ឌុលម៉ាជីត អាន់នូអៃ រ៉ត ។ ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

មានន័យថា “នែអ្នកនាំសារ! ចូរប្រា ប់ពួកគេថាសូមពួកអ្នកអញ ជើញ មក ខ្ញុំនឹងសូត្រនូវអ្វីដែលម្ចាស់របស់ពួកអ្នកបានដាក់ច្បាប់បម្រា ម ទៅលើពួកអ្នក គឺពុំត្រូវយកអ្វីមួយជាដៃគូរួមជាមួយនឹងទ្រង់ក្នុងការ គោរពសក្ការៈនៃបណ្តាសភាវសត្វលោករបស់ទ្រង់។ ក៏ប៉ុន្តែ ពួកអ្នក ត្រូវឧទ្ទិស រាល់ការគោរពសក្ការៈទាំងនោះសម្រាប់ទ្រង់តែមួយគត់ ដូចជាការកោតខាច ក្តីស ង្ឃឹម ការបួងសួង។ល។ ពួកអ្នកត្រូវ កតញ្ញូចំពោះឪពុកម្តាយដោយការធ្វើល្អនិិងការបួងសួងសម្រាប់ពួក គាត់។ល។ ចូរកុំសម្លាប់កូនចៅរបស់ពួកអ្នក ព្រោះខាចក្រ។ ពិតណាស់ អល់ឡោះទ្រង់ជាអ្នកប្រទានលាភសក្ការៈដល់ពួកអ្នក និិងពួកគេ។ ចូរកុំយកខ្លួនទៅបៀតអំពើបាបកម្រិិតធផងន់ដោយ បើកចំហនិិងលាក់បាំង។ ចូរកុំសម្លាប់ជីវិតដែលអល់ឡោះបាន ហាមលើកលែងតែស្រ បច្បាប់ដូចជាក្នុងករណីច្បាប់ទណ្ឌកមម ចំពោះឃាតករ អ្នកប្រព្រឹត្តអំពើផិតបន្ទាប់ពីរៀបការរួច ឬចេញ ពីឥស្លាម។ ការលើកឡើងនេះគឺជាអ្វីដែលអល់ឡោះបានហាម ចំពោះពួកអ្នក។ ទ្រង់កំណត់ជាច្បាប់ទៅលើពួកអ្នកសង្ឃឹមថា ពួកអ្នកចេះគិិតពិិចារណា។ អាណាព្យាបាលទាំងឡាយចូរកុំទៅ ក្បែរទ្រព្យសម្បត្តិកុមារកំព្រា លើកលែងតែក្នុងករណីដែលមាន ប្រយោជន៍ដល់ទ្រព្យកុមារនោះ ហើយកុមារនោះទទួលផល ប្រយោជន៍ពីទ្រព្យ នោះ រហូដែល់គេធំដឹងក្តី។ បើសិិនជាពួក គេធំដឹងក្តីហើយ ចូរប្រគល់ទ្រព្យសម្បត្តិនោះឱ្យទៅវាវិញ។ ចូរស្ស្មោះ ត្រង់ក្នុងការវាល់និិងថ្លឹងឱ្យមានភាពយុត្តិធម៌ និិង ឱ្យគ្រប់បរិមាណ របស់វា។ បើសិិនជាពួកអ្នកប្រឹងអស់លទ្ធភាពហើយតែនៅមាន ខ្វះចន្លោះ គឺគ្មានបញ្ហាអ្វីលើពួកអ្នកទេ។ យើងមិិនដាក់បន្ទុកលើ ជីវិតនីមួយៗលើកលែងតាមលទ្ធភាពរបស់វា។ បើសិិនជាពួកអ្នក និិយាយ ចូរស វែងរកពាក្យពិតយុត្តិធម៌ក្នុងសម្តីរបស់ពួកអ្នក ដោយ ពុំត្រូវលម្អៀងចេញពីការពិតក្នុងការផ្តល់ដំណឹង ឬ សាក្សី ឬសម្រេច ក្តី ឬជួយអន្តរាគមន៍។ ទោះជាអ្នកដែលពាក់ព័ន្ធ នឹងសម្តីនោះជា សាច់ញាតិិរបស់ពួកអ្នកក៏ដោយ។ ចូរកុំលម្អៀងទៅ រកពួកគេដោយ ខុសច្បាប់។ ចូរគោរពនូវកិិច្ចសន្យារបស់អល់ឡោះដូចជាការប្រកាន់ ខ្ជាប់នឹងច្បាប់បញ្ញត្តរបស់ទ្រង់។ ច្បាប់បញ្ញត្តដែលគេអានបង្គាប់ លើពួកអ្នកគឺជាបណាំរបស់ព្ព្រះជាម្ចាស់របស់ពួកអ្នក។ សង្ឃឹមថា ពួកអ្នកនឹកគិិដែល់លទ្ធផលចុងក្រោយនៃកិិច្ចការរបស់ពួកអ្នក” សង្ខេបបណ្តាំសារពីលើមេឃ គម្ពីរអាយ៉ាត់ លេខ ១៥១ និង ១៥២ ទេវតាជីព្រីល បន្តចុះមក និងជួបព្យាការីមូហាំម៉ាត់រយៈពេល២៣ឆ្នាំ។ ក្នុងអំឡុងពេលនេះ បានបញ្ចប់ការបញ្ចុះព្រះបន្ទូល និងគម្ពីររបស់អល់ឡោះគឺគម្ពីរអាល់គួរអានមកលើព្យាការី មូហាំម៉ាត់ ដើម្បីឱ្យគាត់ផ្សព្វផ្សាយគម្ពីរនេះទៅកាន់មនុស្សលោកទាំងមូល ។ ផ្ទាំងចម្លាក់ដែលជាស្នាដៃវិចិត្រករស្រីជនជាតិអេស្ប៉ាញ ណូរីយ៉ា ចារីសីយ៉ា ម៉ាសីប។ តើអ្វីជាការអំពាវនាវរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់?: ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានអំពាវនាវក្រុម គ្រួសារគាត់ សាសន៍របស់គាត់និងមនុស្សទូទៅ ដើម្បីឱ្យពួកគេយល់ពីការពិតដែលរឹងមាំ ថា សម្រាប់ចក្រវាលមានព្រះជាម្ចាស់តែមួយគត់គឺអល់ឡោះ គ្មានដៃគូសម្រាប់ទ្រង់។ ទ្រង់តែ មួយគត់ដែលបង្កើតចក្រវាលទាំងមូល ។ ទ្រង់តែមួយគត់ដែលបានបង្កើតមេឃនិង ផែនដី ហើយនឹងមនុស្សលោកទាំងមូល ។ គេមិនអនុញ្ញាតឱ្យមនុស្សគោរពសក្ការៈនរណាម្នាក់ក្រៅ ពីអល់ឡោះ ឬគោរពនរណាម្នាក់ជាមួយនឹងអល់ឡោះ ឬយកនរណាម្នាក់ជាដៃជាមួយនឹង អល់ឡោះក្នុងការអនុវត្តច្បាប់របស់ទ្រង់ បទបញ្ជារបស់ទ្រង់ និងបម្រាមរបស់ទ្រង់។ តើអ្វីជាការអំពាវនាវរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់?: សារនោះ គឺឥស្លាម មានន័យថា ប្រគល់ខ្លួនចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់ដោយមានជំនឿចំពោះទ្រង់ និងទទួលយកនូវច្បាប់ ស្ហារីអាត់របស់ទ្រង់។ វាគឺជាជំនឿនិងច្បាប់។ ជំនឿមានន័យថា ជឿថាមានអល់ឡោះ ហើយ ជឿថាទ្រង់ជាម្ចាស់តែមួយគត់ គ្មានដៃគូ។ ទ្រង់តែមួយគត់ជាម្ចាស់នៃមនុស្សលោក ជាស តេចគ្រប់គ្រងមនុស្ស ជាព្រះដែលមនុស្សត្រូវគោរពសក្ការៈ។ ច្បាប់ស្ហារីអាត់ មានន័យថាច្បាប់របស់អល់ឡោះនិង បទប្បញ្ញតិរបស់ទ្រង់ សម្រាប់រៀបចំ ប្រព័ន្ធនៃការបស់នៅរបស់មនុស្ស ការងាររបស់ពួកគេ ការអនុវត្តរបស់ពួក គេ និងកិច្ចការប្រចាំថ្ងៃទាំងមូល របស់ពួកគេ។ ច្បាប់ស្ហារីអាត់បែងចែក ជាបីសាខាធំៗគឺ៖ ១- ការប្រតិបត្តិសា សនា (អ៊ីហ្ពាហ ទាត់) គឺជាច្បាប់ដែល បង្រៀនមនុស្សពីរបៀបគោរពសក្ការៈចំពោះអល់ឡោះស្រ បតាមច្បាប់របស់ អល់ឡោះ រួមមានការធ្វធ្វើសាក្សីថា គ្មានព្រះដែលត្រូវគោរពសក្ការៈលើកលែងតែ អល់ឡោះ ហើយមូហាំម៉ាត់ជាអ្នកនាំសាររបស់ទ្រង់។ ប្រតិបតិការថ្វាយបង្គំបង់អប្បភាគនៃ ទ្រព្យសម្បតិ (ហ្សាកាត់) បួសតមអាហារនៅក្នុងរ៉ម៉ា ហ្ទន ធ្វធ្វើធម្មយាត្រានៅវិហារកៈហ្ពះនៅ ឯស រុកមឹកកះសម្រាប់អ្នកដែលមានលទ្ធភាពទៅដល់។ ២- ក្រមសីល ធម៌ គឺជាតម្លៃ ចរិយាធម៌ និងសីល ធម៌ឧតុង្គឧត្តមដែលអល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់ប្រាថ្នាចង់ឱ្យមនុស្សប្រកាន់យក និង ប្រតិបតិនូវក្រមសីល ធម៌នេះមានដូចជាអាកប្បកិរិយាល្អ ស្មោះត្រ ង់ ទៀងត្រង់ ចិត្តសទ្ធាជ្រះថ្លា សហការគ្នា ស្រ ឡាញ់គ្នា យុតិធម៌ ភាតរភាព ចេះគិតពីអ្នកដទៃ ចិត្តទូលាយ និងមេត្តាកុរណា។ ៣- ច្បាប់ប្រតិបតិគឺជាច្បាប់និងក្រឹត្យករមសម្រាប់រៀបចំកិច្ចការបស់នៅប្រចាំថ្ងៃទូទៅដូចជា រៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍ ការលែងលះ មត៌ក តុលាការ ពាណិជ្ជកម្ម កសិកម្ម និងសិទ្ធិ្ធិមនុស្ស។ ជំនឿ និង ច្បាប់ គួរគប្បីបញ្ជាក់ដែរថា ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ចំណាយពេល ១៣ឆ្នាំនៅមឹក្កះបន្ទាប់ពីទទួលការត្រាស់បន្ទូល និិង ក្លាយជាព្យាការី។ ក្នុងអំឡុងពេលនេះ គាត់ផ្តោតសំខាន់ទៅលើការពង រឹងគោលជំនឿលើព្ព្រះតែមួយ និិង ជឿចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់តែមួយគត់ ទ្រង់គ្មានដៃគូ។ បន្ទាប់ពីគាត់ភៀសខ្លួនទៅកាន់ទីក្រុងម៉ាឌីណះ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ចំណាយពេលប្រហែល ១០ឆ្នាំ ហើយគាត់ផ្តោតសំខាន់ទៅលើការបង្រៀនមនុស្សពីគោ ល គ្រឹះនិិងមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃច្បាប់ស្ហារីអាត់ឥស្លាម។ ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

សេចក្តីណាចាស្ហី្ហីយ៍បានទទួលស្លាមៈសេចក្តីណាចាស្ហីយ៍បានទទួលស្គាល់សាសនា ឥស្លាមស តេចណាចាស្ហីយ៍ជាស តេចដែលកាន់នូវទសពិធរាជធម៌ គាត់ខ្លាចអល់ឡោះក្នុងការ គ្រប់គ្រងរបស់គាត់។ គាត់បានស្នស្នើឱ្យហ្ជាក់ហ្វ្វើរសូត្រ ការត្រាស់បន្ទូលដែលគេបញុះមក ឱ្យព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ ហ្ជាក់ហ្វ្វើរបានសូត្រជំពូកនាងម៉ារី(ម៉ារយ៉ាម)។ ស តេចណាចាស្ហីយ៍ បានស្តាប់វគ្គខណ្ឌទាំងនោះ ហើយគាត់ជក់ចិត្តខ្លាំងរហូដែល់ យំស្រ ក់ទឹកភ នែកទទឹកពុកមាត់ របស់គាត់។ “ពិតណាស់ពាក្យនេះនិងអ្វីដែលអ៊ីសា (យេស៊ូ) បាននាំមកគឺចេញពីអង្កែ (ក្តារហ៊ឹង) តែមួយ។ ” បន្ទាប់មកស តេចនោះបាននិយាយថា:

បកស្រាយលក្ខណៈអនុវត្តជាក់ស តែងសម្រាប់សារឥស្លាម ក៏ប៉ុន តែនៅអេធូពី:

សងឹមថាការណែនាំអំពីសារឥស្លាមដ៏ប្រពៃបំផុតគឺសម្តីរបស់ហ្ជាក់ហ្វ្វើរ ពិន អាពូតោឡិ ប ខណៈដែលគាត់នៅជាមួយនឹងពួកអ្នកមូស្លីមមួយករុមរត់ភៀសខ្លួនចេញពីការជិះជាន់ធ្វធ្វើ បាបរបស់ពួកកុលសម្ព័ន្ធគូរេស្ហនៅមឹក្កះទៅកាន់ប្រទេសហាហ្ពាស្ហះ(អេធ្យូពី)។ កាលនោះ ពួកគេបានសុំសិទ្ធិជ្រកកោនពីស្តេច ណាចាស្ហីយ៍។ហេតុការណ៍នេះកើតឡើងនៅឆ្នាំទី៥ នៃការអំពាវនាវ។ ពិតណាស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមើលឃើញស្ថានភាពពួកអ្នកមូស្លីមត្រូវ ទទួលរងការជិះជាន់ធ្វធ្វើបាប និងផ្តាច់សេដ្ឋកិច្ចពីសំណាក់ពួកអ្នកគោរពពហុទេពនិយម គូរេស្ហ។ គាត់ក៏បានណែនាំឱ្យពួកគេខ្លះភៀសខ្លួនទៅកាន់ប្រទេសអេធ្យូពី ដែលគាត់បាន រៀបរាប់ថាប្រទេសនេះគ្រប់គ្រងដោយស តេចប្រកាន់នូវទសពិធរាជធម៌ គ្មាននរណាម្នាក់ រងការជិះជាន់ដោយអយុតិធម៌នៅក្រោមការគ្រប់គ្រង់របស់ស តេចនេះ។ “តើហ្ជាក់ហ្វ្វើរ ពិន អាពូតោឡិ បបាននិយាយអ្វីទៅកាន់ស តេចណាចាស្ហីយ៍? បពិត្រស តេច ដើមឡើយពួកយើងជាមនុស្សអវិជ្ជា គោរពរូបបដិមាន ស៊ីសាកសពសត្វ ប្រព្រឹត្តអំពើអបាយមុខ កាត់កាល់សាច់ញាតិ ធ្វធ្វើអាក្រក់ចំពោះញាតិជិតខាង អ្នកខ្លាំងស៊ីអ្នកទន់ខ្សោយ? ពួកយើងឋិតក្នុងស្ថានភាពបែបនេះរហូដែល់ អល់ ឡោះបានបញ្ជូនអ្នកនាំសារម្នាក់មកកាន់ពួកយើង។ គេជាជាតិសាសន៍របស់ ពួកយើងស្គាល់ពូជអម្បូររបស់គេ ភាពស្មោះត្រ ង់របស់គេ ភាពសច្ចៈទៀងត្រ ង់របស់គេនិងភាពបរិសុទ្ធរបស់គេ។ គេអំពាវនាវឱ្យពួកយើងជឿចំពោះអល់ ឡោះតែមួយគត់ និងគោរពសក្ការៈចំពោះទ្រង់ ហើយឱ្យយើងបោះបង់នូវអ្វី ដែលពួកយើងធ្លាប់គោរពសក្ការៈនិងជីដូនជីតារបស់យើង ក្រៅពីអល់ឡោះដូចជាការគោរពរូបបដិមានិងគារវៈរូបទាំងឡាយ។ គេប្រើឱ្យយើងនិយាយពិត គោរពសេចក្តីទុកចិត្ត រាប់អានសាច់ញាតិ ធ្វធ្វើល្អចំពោះញាតិជិតខាង បញ្ឈប់ការប រព្រឹត្តអំពើខុសច្បាប់និងការបង្ហូរឈាម។គេហាមឃាត់ពួកយើងពីអំពើអបាយមុខ ពាក្យសម្តីកុហកបោកប្រា ស កេងប្រវ័ញ្ចទ្រព្យសម្បតិកូនកំព្រា ចោទប្រ កាន់ស្រ តីបរិសុ ទ្ធពីបទផិត។គេប្រើឱ្យយើងគោរពសក្ការៈចំពោះអល់ឡោះតែមួយគត់ ពុំត្រូវយកអ្វីមួ យជាដៃគូរបស់ទ្រង់។ គេប្រើឱ្យយើងថ្វាយបង្គំបង់អប្បភាគនៃទ្រព្យសម្បតិ និងបួស តមអាហារ។ពួកយើងជឿជាក់ចំពោះគេជឿតាមគេហើយសាសន៍របស់យើងបានបំ ពានមកលើពួកយើងហើយបង្ខំឱ្យយើងចេញពីសាសនារបស់ពួកយើង ឱ្យយើងទៅ គោរពរូបបដិមាន វិញ។នៅពេលពួកគេជិះជាន់ធ្វធ្វើបាបយើងកៀបសង្កត់យើងហើយហា មយើងមិនឱ្យប្រតិបត្តិសា សនាពួកយើងក៏ចេញពីប្រទេសនេះ។យើងជ្រើសរើសលោ កមិនជ្រើសរើសអ្នកដទៃ។យើងពេញចិត្តចង់ក្លាយជាញាតិជិតខាងរបស់លោកហើយ នៅក្បែរលោកពួកយើងសងឹមថាមិនត្រូវគេរំលោភបំពានជិះជាន់ធ្វធ្វើបាប។” ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

ដ្បិតតែអូមើរ ពិន អើស្ហព្យាយាមបងកបញ្ហា និងរាំងស្ទះដល់ពួកអ្នកមូស្លីមទៅកាន់ប្រទេស អេធ្យូពី(មុនគាត់ចូល ឥស្លាម) គាត់បានតាមពួកគេដើម្បីអង្វរស តេចណាចាស្ហីយ៍ឱ្យពួកគេវិ លត្រឡប់មកមឹកកះវិញ។ ផ្ទុយទៅវិញ ស តេចណាចា ស្ហីយ៍បានយល់ព្រមផ្តល់ សិទ្ធិជ្រកកោនដល់ពួកអ្នកមូស្លីម និងស្នាក់នៅក្នុងប្រទេសនេះ។ ឥស្លាមជាសារមកពីលើមេឃចុងក្រោយ បង្អស់ តើឥស្លាមជាអ្វី?: “ពាក្យឥស្លាម” មានន័យ ថាការប្រគល់ខ្លួនចំពោះអល់ឡោះតែ មួយគត់ទ្រង់ជាម្ចាស់ដែលបង្កើតចក្រវាល។ ទ្រង់ ជាម្ចាស់បង្កើតអ្វីគ្រ ប់យ៉ាង។ គ្មានដៃគូក្នុងការគ្រ ប់គ្រងអាណាចក្ររបស់ ទ្រង់។ គ្មានព្រះផ្សេងក្រៅ ពីទ្រ ង់ដែលត្រូវគេគោរពសក្ការៈ។ សាសនាឥស្លាមជាសាសនា ជឿលើព្រះតែមួយស្មោះ ត្រង់ជ្រះថ្លាចំពោះអល់ឡោះទ្រង់ស តេចគ្រប់គ្រងអំណាចទាំងមូល ហើយទ្រង់ជាម្ចាស់បង្កើតសភាវៈសត្វលោកទាំងមូល ។ ខ្មែរ អារ៉ាប់ ហេប្រ៊ី៊ី អារ៉ាមិក ព រះ អល់ឡោះ អេឡូហា អេឡាហា Courtesy of Abdul Aziz Al Rashidi ព្យាការីមូហាំម៉ាត់និងឥស្លាម: : عن أيب عروة سفيان بن عبد الله الثقفي قال قلت يا رسول الله قل يل يف اإلسالم قوال ال أسأل عنه أحدا غريك فقال قل آمنت بالله ثم استقم مسند اإلمام أحمد មានន័យថា អំពី អាពី អួរវ៉ះ សុហ្វយ៉ាន ពិន អាប់ឌុលឡោះ មកពីកុលសម្ព័ន្ធ សាកិហ្វបាននិយាយថា ខុំបាននិយាយថាបពិត្រអ្នកនាំសារអល់ឡោះ សូមប្រា ប់ខុំពីឥស្លាម មួយម៉ាត់ណាដែលខុំមិនបាច់ទៅសួរអ្នកផ្សេងក្រៅពីលោក។ គាត់បានមានប្រសាសន៍ថា តែប្រាំ ម៉ាត់ប៉ុណ្ណោះចេញពីមាត់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ កំណត់នូវប្រព័ន្ធដំណើរជីវិតដែល ពេញលក្ខណៈដែលអ្នកមូស្លីមត្រូវអនុវត្តតាម។ ម្យ៉ាងទៀត ពាក្យប៉ុន្មានម៉ាត់បានគូស បង្ហាញផ្លូវសម្រាប់ឱ្យគេដើរទៅកាន់ព្រះជាម្ចាស់របស់គេ។ បញ ចៀសគេពីការជ្រុល និយមទាំងពាក្យសម្តីនិងការអនុវត្ត។ “ចូរនិយាយចុះថា ខ្ញុំជឿចំពោះអល់ឡោះ បន្ទាប់មកចូរអនុវត្តឱ្យបានខ្ជាប់ខួន“ ចូរអនុវត្ត អោយ ខ្ជាប់ខ្ជួន "ទ្រង់គឺអល់ឡោះជាម្ចាស់ដ៏មហាស្អាត ស្អំ មហាខ្ពង់ខ្ពស់ត្រូវគេគោរពសក្ការៈយ៉ាងពិត ប្រា កដ។គ្មានព្រះផ្សេងក្រៅពីទ្រ ង់។ទ្រង់ដឹងរឿងអាថ៌កំបាំងនិងរឿងបើកចំហ។ទ្រង់ដឹ ងអ្វីដែលអវត្ត មាននិងអ្វីដែលមានវត្ត មាន។ទ្រង់ជាម្ចាស់មហាមេត្តាដែលក្តីមេត្តារបស់ ទ្រង់គ្របដណ្តប់លើអ្វីគ្រ ប់យ៉ាង។ ទ្រង់មហាករុណាចំពោះពួកអ្នកមានជំនឿ។ទ្រង់គឺ អល់ឡោះត្រូវគេគោរពយ៉ាងពិតប្រា កដគ្មានព្រះក្រៅពីទ្រ ង់។ទ្រង់ជាស តេចគ្រប់គ្រង លើអ្វីគ្រ ប់យ៉ាង។ ទ្រង់ចាត់ចែងអ្វីទាំងនោះដោយគ្មានអ្នករារាំង គ្មានអ្នករុញច្រា នទ្រង់ ស្អាត ស្អំពីភាពខ្វះខាតទ្រង់មានសុវត្ថិិភាពរួចផុតពីភាពឆ្គាំឆ្គង។ ្រទង់ជាម្ចាស់បញ្ជាក់ពី សច្ចភាពពួកអ្នកនាំសារនិងពួកព្យាការីរបស់ទ្រង់ចំពោះអ្វីដែលគេបញ្ជូនទៅកាន់ពួក គេដូចជាវគ្គខណ្ឌនៃព្រះបន្ទូល សញ្ញាភស្តុតា ង។ ទ្រង់ជាម្ចាស់ឃ្លាំមើលលើរាល់សភាវៈ សត្វលោករបស់ទ្រង់ក្នុងកិច្ចការងាររបស់ពួកគេ។ ទ្រង់ជាព្រះមហាខ្លាំងពូកគ្មាននរណា ម្នាក់អាចផ្ចាញ់ទ្រង់ឡើយ។ ទ្រង់មានអំណាចខ្លាំងក្លាអាចបង្រ្កា បសភាវៈសត្វលោក ទាំងឡាយរបស់ទ្រង់ហើយអ្វីគ្រ ប់យ៉ាងរណបចំពោះទ្រង់។ ទ្រង់ជាព្រះមហាមោទនៈ ដែលមានភាពក្រអឺតក្រទមនិងភាពថ្កុំថ្កើង។ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់ស្អាត ស្អំពីរាល់ អ្វីដែលគេយកមកធ្វធ្វើជាដៃគូក្នុងការគោរពសក្ការៈចំពោះទ្រង់។ ទ្រង់គឺជាអល់ឡោះ មហាស្អាត ស្អំមហាខ្ពង់ខ្ពស់ទ្រង់ជាព្រះដែលបង្កើតនិងកំណត់វាសនាសម្រាប់សត្វ លោក។ ទ្រង់ជាម្ចាស់បង្កើតនិងផ្តល់ ការកកើដែល់គ្រប់សភាវៈទាំងឡាយស្រ បតាម គតិបណ្ឌិត របស់ទ្រង់។ ទ្រង់ជាព្រះដែលសូនរូបលក្ខណៈសត្វលោករបស់ទ្រង់តាមតែ ទ្រង់សព្វព្រះទ័យ។ សម្រាប់ម្ចាស់ដ៏មហាស្អាត ស្អំទ្រង់មានព្រះនាមៗដ៏មហាប្រពៃនិង មានលក្ខណសម្បត្តិដ៏មហាខ្ពង់ខ្ពស់។ អ្វីទាំងឡាយនៅលមេឃនិងលើដីកំពុង សូត្រ ធម៌តម្កើងទ្រង់។ ទ្រង់ជាព្រះដ៏មហាខ្លាំងពូកែមហាដាក់ទណ្ឌកម្មដ៏ ខ្លាំងក្លាចំពោះសត្រូវរបស់ទ្រង់។ ទ្រង់ជាព្រះប្រកបដោយគតិបណ្ឌិត ក្នុង ការចាត់ចែងកិច្ចការសត្វលោករបស់ទ្រង់". The Qur’an, 59:22-24 ព្រះ ះនាមអល់ឡោះដ៏មហាប្រពៃ សម្រាប់អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់មានព្រះនាមដ៏ប្រពៃជាច្រើនក្នុងនោះមាន រៀបរាប់ក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអានហើយព្រះនាមដែលមានរៀបរាប់ក្នុងប្រសាសន៍ របស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ ព្រះនាមដែលគេស្គាល់មានចំនួន៩៩ព្រះ នាម។ Note:

In the Arabic Bible, the word Allah is frequently mentioned to indicate God. In Islam there are 99 acknowledged "beautiful names" and attributes for God. ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

គោលគ្រឹះឹះឥស្លាម គេស្ថាបនាឥស្លាមលើគោលគ្រឹះឹះសំខាន់ៗចំនួនប្រាំ គឺគេមិនអនុញ្ញាតឱ្យបដិសេធគ្រឹះឹះណា មួយ ហើយបុគ្គលម្នាក់មិនទាន់ក្លាយជាមូស្លីមទេ លុះត្រាតែគេមានជំនឿចំពោះគោលគ្រឹះឹះ ឥស្លាមទាំងប្រាំ នេះ ១ សាក្សី សូត្រ ពាក្យសាក្សី និងមានជំនឿយ៉ាងមុតមាំ គឺ (أشهد أن ال إله إال اهلل وأشهد أن محمدا رسول اهلل) មានន័យថា ខ្ញុំធ្វធ្វើសាក្សីថា គ្មានព្រះលើកលែងតែអល់ឡោះ ហើយខ្ញុំធ្វធ្វើ សាក្សីថាមូហាំម៉ាត់ជាអ្នកនាំសារអល់ឡោះ។ ២ ថ្វាយបងំ បំពេញកាតព្វកិច្ចថ្វាយបង្គំប្រាំ ដងឱ្យទាន់ពេលវេលា ៣ បួសតមអាហារ បួសមួយរ៉ម៉ា ហ្ទនរៀងរាល់ឆ្នាំ ៤ បង់អប្បភាគ នៃទ្រព្យសម្បតិ បង់អប្បភាគនៃទ្រព្យសម្បតិ ៥ ធម្មយាត្រា ធ្វធ្វើធម្មយាត្រានៅឯវិហារអល់ឡោះអាល់ហារ៉ាមចំពោះអ្នក ដែលមានលទ្ធភាពទៅដល់។ ឥស្លាមនិងសន្តិភាព:

ជាពួកអ្នកមូស្លីមឬពួកមូហាំម៉ាត់និយម? ផ្ទុយពីសាសនិកដទៃពួកអ្នកមូស្លីមដែលកាន់តាមព្យាការី មូហាំម៉ាត់តែពុំមានឈ មោះថាពួកមូហាំម៉ាត់និយមនោះទេ។ អ្នកដែលចូល ឥស្លាមទទួលជាសាសនានិងជាផ្លូវជីវិតគេ ហៅថាមូស្លីម។ បានសេចក្តីថាគេជឿចំពោះអល់ឡោះហើយ ប្រគល់ខ្លួនចំពោះទ្រង់ ស្តាប់បង្គាប់ទ្រង់។ តើអ្វីជាគោល ជំនឿហើយអ្វីជាឋានានុក្រមសាស នាក្នុងឥស្លាម:

គោលជំនឿមានប្រាំ មួយគឺជឿចំពោះអល់ឡោះជឿចំពោះពួកទេវតា្រះគម្ពីរ ពួកអ្នកនាំសារថ្ងៃបរលោកព្រះលិខិតល្អនិងអាក្រក់។ (សូមអានអត្ថបទពិស្តារក្នុងទំព័រ៨៤) រីឯឋានានុក្រមសាសនាមាន ឥស្លាម ជំនឿ កុសលធម៌ មានន័យថា ៉ទ្រ ង់គឺអល់ឡោះ ត្រូវគេគោរពយ៉ាងពិតប្រា កដ គ្មានព្រះក្រៅពីទ្រ ង់។ ទ្រង់ជាស តេចគ្រប់គ្រងលើអ្វីគ្រ ប់យ៉ាង។ ទ្រង់ចាត់ចែងអ្វី ទាំងនោះដោយគ្មានអ្នករារាំង គ្មានអ្នករុញច្រា ន ទ្រង់ស្អាត ស្អំពីភាពខ្វះខាតទ្រង់ មានសុវត្ថិិភាពរួចផុតពីភាពឆ្គាំឆ្គង។ ទ្រង់ជាម្ចាស់បញ្ជាក់ពីសច្ចភាពពួកអ្នកនាំសារ និងពួកព្យាការីរបស់ទ្រង់ ចំពោះអ្វីដែលគេបញ្ជូនទៅកាន់ពួកគេដូចជា វគ្គខណ្ឌ នៃព្រះបន្ទូល សញ្ញាភស្តុតា ង។ ទ្រង់ជាម្ចាស់ឃ្លាំមើលលើរាល់សភាវៈសត្វលោក របស់ទ្រង់ក្នុងកិច្ចការងាររបស់ពួកគេ។ ទ្រង់ជាព្រះមហាខ្លាំងពូកែគ្មាននរណាម្នាក់ អាចផ្ចាញ់ទ្រង់ឡើយ។ ទ្រង់មានអំណាចខ្លាំងក្លាអាចបង្រ្កា បសភាវៈសត្វលោក ទាំងឡាយរបស់ទ្រង់ ហើយអ្វីគ្រ ប់យ៉ាងរណបចំពោះទ្រង់។ ទ្រង់ជាព្រះមហាមោទនៈ ដែលមានភាពក្រអឺតក្រទមនិងភាពថ្កុំថ្កើង។ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់ស្អាត ស្អំពីរា ល់អ្វីដែលគេយកមកធ្វធ្វើជាដៃគូក្នុងការគោរពសក្ការៈចំពោះទ្រង់ ៉។ ឥស្លាមទាមទារឱ្យអនុវត្តឱ្យបានខ្ជាប់ខួនគ្រប់កិច្ចការទាំងអស់ក្នុងជីវិត និងមានជំនឿចំពោះ អល់ឡោះជាផ្លូវដែលតម្រង់ អាកប្បកិរិយាបុគ្គល តម្រង់ទិសដៅរបស់គេ និងការសម្លឹងមើល ទៅខាងមុខរបស់គេ។ គេក្លាយជាទារកដែលទើបនឹងកើតថ្មីត្រៀមខ្លួនដើម្បីទទួលយកនូវ ច្បាប់និងបទប្បញ្ញតិរបស់អល់ឡោះ។ ដូចនេះ គេនឹងរស់នៅក្នុងជីវិតនេះពោរពេញដោយ

១- សាកី គោលការណ៍នៃឥស្លាម សាក្សីគឺជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃសាសនា ជាសសរស្តម្ភ ហើយទទួលស្គាល់ភាព ជាម្ចាស់តែមួយរបស់អល់ឡោះ គ្មានដៃគូសម្រាប់ទ្រង់។ គ្មាននរណា ម្នាក់ត្រូវគេគោរពសក្ការៈយ៉ាងពិតប្រា កដ លើកលែងតែទ្រង់។ បុគ្គលម្នាក់មានលក្ខណៈជាមូសីម នៅពេលណាគេពោលពាក្យសាក្សី ហើយមានជំនឿយ៉ាងដាច់ខាត ជឿជាក់ ហើយឋិតឋេរនៅក្នុងដួងចិត្ត ហើយអនុវត្តា មការចាំបាច់នៃភាពជឿជាក់នេះ។ គេត្រូវបំពេញគោលគ្រឹះឹះឥស្លាម ដូចជាការថ្វាយបង្គំ បួស បង់អប្បភាគនៃទ្រព្យសម្បតិ និងធ្វើធម្មយាត្រា នៅវិហារ អល់ឡោះអាល់ហារ៉ាម។ ពាក្យសាក្សីថាមូហាំម៉ាត់ជាអ្នកនាំសារអល់ឡោះគឺការជឿជាក់ ចំពោះភាពជាព្យាការីនិិងការទទួលសារពីព្ព្រះដែលនាំមកពី អល់ឡោះជាម្ចាស់ ដែលទាមទារឱ្យមានជំនឿចំពោះពួកព្យាការី និិងពួកអ្នកនាំសារទាំងអស់ដែលមកមុនគាត់។ ២- ថ្វាយបង្គំប្រាំ ដង ការថ្វាយបង្គំមានឋានៈឧត្តុង្គឧត្តមក្នុងឥស្លាម។ គឺជាការ ប្រតិិបត្តិដែលគេសួរមនុស្សលោកមុនដំបូងគេបង្អស់នៅថ្ងៃប រលោក។ វាគឺជាសញ្ញាសម្គាល់ភាពខុសគ្នារវាង អ្នកមិិនមែន មូស្លីមនិិងអ្នកមូស្លីមដែលធ្វើសាក្សីដោយសច្ចភាព។ អល់ឡោះ ជាម្ចាស់បានដាក់កាតព្វកិិច្ចលើពួកអ្នកមូស្លីមឱ្យថ្វាយបង្គំប្រាំ ដង ក្នុងមួយថ្ងៃ។ ក្នុងការថ្វាយបង្គំនេះមានការរៀបចំពេលវេលាឱ្យមានរបៀបរៀបរយ ហើយចាំបាច់លើមូស្លីមគ្រប់រូបត្រូវបំពេញកាតព្វកិិច្ចថ្វាយបង្គំឱ្យទាន់ពេលវេលាដែលគេ បានកំណត់ក្នុងទ្រង់ទ្រាយមួយ ដែលព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបង្រៀនពួកគេ។ ឥស្លាម ជំនឿចំពោះ ការអនុវត្ត ថាមពលនិិងការគាំទ្រដួងចិិត្តពាក្យសឡាត (ថ្វាយបង្គំ) ក្នុងភាសា អារ៉ាប់កម្លាយចេញពីពា ក្យ (صلة) សីឡះមានន័យថាទំនាក់ទំនង។ការ ថ្វាយបង្គំគឺជាទំនាក់ទំនងគឺជាការ្សារភ្ជាប់ដ៏ជិតស្និិទ្ធរវាង ខ្ញុំបម្រើនិិង ព្ព្រះជាម្ចាស់របស់គេហើយមនុស្សធ្វើការ្សារភ្ជាប់ជាមួយនឹងម្ចាស់ដែលបង្កើតគេ ហើយ គេអរគុណសរសើរនិិងបឹងតវ៉ាចំពោះទ្រង់នូវរាល់ទុក្ខកង្វល់របស់គេ។បួងសួងសុំជំនួយ

សេចក្តីចង្អុលបងាញការណែនាំតម្រង់ទិស ការថែរក្សានិិងគាំពាររបស់ទ្រង់។ ការថ្វាយបង្គំ ក្នុងឥស្លាមគឺជាជំនួញរវាងមនុស្សនិិងម្ចាស់ដែលបង្កើតរូបគេចំនួនប្រាំ ដងក្នុងមួយថ្ងៃមួយ យប់។ការប្រតិិបត្តិនេះនាំមកនូវថាមពលផ្នែកផ្លូវចិិត្តភាពស្ក កប់ កល់ក្នុងខ្លួនដែលធ្វើឱ្យមាន តុល្យភាពនិិងទទួលបានសុភមង្គលពេញមួយជីវិតរបស់គេ។ ការប្រតិិបត្តិថ្វាយបង្គំប្រាំ ងដង ប្រាំ ថ្ងៃមិិនលើសរយៈពេលកន្លះម៉ោងឬ៤០នាទីចែកពង្រាយពេញមួយថ្ងៃនោះទេ។ ពិត ណាស់មនុស្សបង្គំឡើងរូបកាយនិិងព្រលឹងវិញ្ញាណ។រូបកាយត្រូវការថាមពលបែបរូបកាយ មានដូចជាការទទួលទានអាហារបីទៅបួនពេលរៀងរាល់ថ្ងៃការសម្រា កនិិងដេកហើយត្រូវ ការពេលវេលាច្រើនជាងការថ្វាយបង្គំដែលផ្គត់ផ្គង់ថាមពលផ្លូវចិិត្ដែល់មនុស្ស។ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់បានមានព្រះ ះបន្ទូលថា មានន័យថា "នែព្យាការីមូហាំម៉ាត់នៅពេលខុំបម្រើរបស់យើងសួរអ្នកអំពីយើង ចូរប្រា ប់គេថា យើងក្បែរពួកគេ យើងឆ លើយតបនឹងការបួងសួងនៅពេលគេ បួងសួងមកចំពោះយើង។ ចូរឱ្យពួកគេឆ លើយតបនឹងបង្គាប់របស់យើង ហើយមានជំនឿចំពោះយើង សង្ឃឹមថាពួកអ្នកនឹងទទួលការ ចង្អុលបង្ហាញ "។

ថ្វាយបង្គំ ពេលព្រលឹម មុនថ្ងៃរះ ថ្ងៃរសៀល ថ្ងៃលិច ពេលយប់ ថ្ងៃរះ ថ្វាយបង្គំ ថ្ងៃរសៀល ថ្វាយបង្គំ ថ្ងៃប្ប្ប្រាក់រសៀល ថ្វាយបង្គំ ថ្ងៃលិច ថ្វាយបង្គំ ពេលយប់ ថាមពល ផ្លូវចិត្ត ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ គោលការណ៍នៃឥស្លាម

៣- បង់អប្បភាគនៃទ្រព្យសម្បត្តិ(ហ្សាកាត់) អល់ឡោះជាម្ចាស់បានដាក់កាតព្វកិិច្ចលើពួកអ្នកមូស្លីមឱ្យបង់ អប្បភាគនៃទ្រព្យសម្បត្តិ។មានទឹកប្រា ក់ស មើនឹង ២,៥% នៃ ទ្រព្យសម្បត្តិដែលគ្រប់ចំនួនកំណត់។លើសពីតម្រូវការសំខាន់ ចាំបាច់របស់បុគ្គលម្នាក់ហើយគម្រប់ខួបរបស់វា (រយៈពេលមួយ ឆ្នាំពេញ)។ទ្រព្យហ្សាកាត់នេះគេផ្តល់ជូនដល់ពួកអ្នកក្រីក្រ ខ្វះខាតនិិងទីទ័លក្រមានទ្រព្យខ្លះតែមិិនគ្រប់គ្រា ន់សម្រាប់ពួក គាត់សម្រាប់ពួកគេនិិងពួកអ្នកដែលធ្វើការប្រមូលនិិងចែកទ្រព្យ ទាំងនេះ។ជាមួយនោះគេចែកជូនដល់ពួកអ្នកមូស្លីមថ្មីដែលគេត្រូវយកចិិត្តទុកដាក់ចំពោះ ពួកគេសម្រាប់ពួកអ្នកដែលជំពាក់បំណុលគេវ័ណ្តកនិិងអ្នកដំណើរដាច់សង្វែងតាមផ្លូវត្រូវ ផ្តល់សោហ៊ុយដើម្បីបានទៅដល់សុ កភូមិិរបស់គេនិិងការលោះទាសករនិិងក្នុងផ្លូវ អល់ឡោះ។ ការបង់ហ្សាកាត់គឺជាការប្រតិិបត្តិសក្ការៈផ្នែកទ្រព្យសម្បត្តិអល់ឡោះបានដាក់កាតព្វកិិច្ច លើខ្ញុំបម្រើរបស់ទ្រង់ដើម្បីសម្អាតចិិត្តពួកគេពីភាពរិះកំណាញ់។ម្យ៉ាងទៀតជម្រះចិិត្តពួក អ្នកក្រីក្រពីការឈ្នានីស។ជាមួយនោះពង្រឹងយល់ចិិត្តគ្នាការគោរពគ្នា រវាងអ្នកមាននិិងអ្នក ក្រ។លើកស្ទួយស្មារតីសាមគ្គីការរូបរួមសង្គមសម្រេចបាននូវសមធម៌សង្គមតាមរយៈការ ចែកទ្រព្យរបស់អ្នកមានគ្រប់គ្រា ន់ទៅកាន់អ្នកដែលក្រីក្រខ្វះខាត។ ២,៥%នៃ ទ្រព្យសម្បតិ ៤- បួសតមអាហារខែរ៉ម៉ា ហ្ទន អល់ឡោះបានដាក់កាតព្វកិិច្ចបួសលើពួកអ្នកមូស្លីមដូចជាទ្រង់ បានដាក់កាតព្វកិិច្ចនេះលើពួកអ្នកជំនាន់មុនពួកគេ។ការបួស ក្នុងខែរ៉ម៉ាហ្ទនគឺជាខែដែលអល់ឡោះបញ្ចុះគម្ពីរអាល់គួរអាន។ អ្នកមូស្លីមតមអាហារក្សារហូបចុកនិិងការផឹកទឹកការរួមដំណេក ពីពេ លអារុណរះរហូដែល់ថ្ងៃលិិច។ក៏ប៉ុន្តែគេអាចប្រកបកិិច្ច ផ្សេងៗតាមធមមតាភ្ជាប់ជាមួយនឹងកម្រិិតនៃការត្រិះរិះគិិតយ៉ាង ស៊ីជម្រៅមានចិិត្តជ្រះថាបរិសុទ្ធនិិងការគិិតពិិចារណាពីខ្លួន ឯង។ម្យ៉ាងទៀតដោយការប្រតិិបត្តិនូវអំពើល្អទាំងឡាយ។បួសមានសារប្រយោជន៍សម្រាប់ សុខភាពយ៉ា ងធំធេងដែលបញ្ជាក់ដោយវេជ្ជសាស រ្តទំនើប។ក្នុងខែបួសនេះអ្នកបួសរៀន សូត្រនិិងអប់រំខ្លួនក្នុងការគ្រប់គ្រងចំណងតណានិិងលើកកម្ពស់ផ្លូវចិិត្តឱ្យកាន់តែប្រសើរ។ អ្នកបួសមានអារមមណ៍ទន់ខ្សោយហើយត្រូវការអល់ឡោះត្រូវការជំនួយពីទ្រ ង់លាភសក្ការៈ របស់ទ្រង់។ម្យ៉ាងទៀតគេយល់ពីទុក្ខលំបាករបស់ពួកក្រីក្រខ្វះខាតពួកអ្នកទទួលរងគ្រោះ ទុរិក្សខ្វះខាតទឹកនិិងចំណីអាហារក្នុងប្រទេសរបស់ពួកគេ។ ខែ ឥស្លាម ១ មូហើរ៉ាម ២ សហ្វហ្វើរ ៣ និទាឃរដូវទី១ ៤ និទាឃរដូវទី២ ៥ ចាម៉ាឌិលទី១ ៦ ចាម៉ាឌិលទី២ ៧ រ៉ហ ជាប់ ៨ ស្ហាក់ហ្ពាន ៩ រ៉ម៉ា ហ្ទន ១០ ស្ហាវ៉ាល ១១ ហ្សុ លកៀកហះ ១២ ហ្សុលហ័ច្ជះ ៥- ធម្មយាត្រា(បុណ្យហ័ជ្ជ) បុណ្យហ័ជ្ជគឺជាការប្រតិបតិ លក្ខណៈជាក្រុមដែលឧតុង្គឧត្តម បំផុត។ មានមនុស្សរាប់លាននាក់ ចេញដំណើរមកពីតំបន់ផ្សេងៗ នៅលើសកលលោកទៅកាន់ទឹកដី មឹកកះ។ ពួកគេជួបជុំគ្នាទាំងអស់ នៅថ ងៃទី០៩ ខែហ្សុ្សុលហ័ច្ជះ នៅឯ ភ្នំអារ៉ហ្វាត។ គេបួងសួងរួមគ្នា ចំពោះអល់ឡោះ ហើយពួកគេ សរសើរចំពោះទ្រង់តាមភាសានិង ជាតិសាសន៍របស់ពួកគេ។ ធមមយាត្រា គឺជាគោលគ្រឹះទីប្រាំ នៃគោលគ្រឹះឥស្លាមទាំង ប្រាំ ។ វាគឺជាកាតព្វកិិច្ចលើមូស្លីមគ្រប់រូបដឹងក្តីមានបញ្ហា មានសេរីភាពនិិងមានលទ្ធភាព។ចាំបាច់ត្រូវធ្វើបុណ្យហ័ជ្ជ មួយដងក្នុងមួយជីវិតចំពោះអ្នកដែលមានលទ្ធភាពទាំង ទ្រព្យសម្បត្តិនិិងសុខភាពដើម្បីប្រតិិបត្តិធមមយាត្រា ។ នេះគឺជាដំណើរដ៏ឧត្តមដែលអ្នកមូស្លីមចេញដំណើរក្នុងមួយ ជីវិតរបស់គេគ្មានបំណងអ្វីក្រៅប្រា ថ្នាចំពោះព្ព្រះជាម្ចាស់ របស់គេម្ចាស់ដែលបង្កើតរូបគេហើយទ្រង់ជាទីវិលត្រឡប់ របស់រូបគេផងដែរ។ព្យាការីបានមានប្រសាសន៍ថា قال النبي صلى اهلل عليه وسلم : ( من حج هلل فلم يرفث ولم يفسق رجع كيوم ولدته أمه ) أخرجه البخاري ومسلم . មានន័យថា«នរណាធ្វើធមមយាត្រាដើម្បីអល់ឡោះហើយ គេមិិននិិយាយពាក្យសម្តីអាសអាភាសនិិងមិិនពោលពាក្យ អាក្រក់គេត្រឡប់មកវិញដូចថ្ងៃដែលគេកើតចេញពីពោះ ម្តាយរបស់គេ»។បុណ្យហ័ជ្ជគឺជាការប្រតិិបត្តិលក្ខណៈជា ក្រុមដែលឧត្តុង្គឧត្តមបំផុត។មានមនុស្សរាប់លាននាក់ ចេញដំណើរមកពីតំបន់ផ្សេងៗនៅលើសកលលោកទៅ កាន់ទឹកដីមឹក្កះ។ពួកគេជួបជុំគ្នាទាំងអស់នៅថ្ងៃទី០៩ ខែហ្សុលហ័ច្ជះនៅឯភ្នំអារ៉ហ្វាត។ពួកគេបួងសួងរួមគ្នា ចំពោះអល់ឡោះហើយពួកគេសរសើរចំពោះទ្រង់តាម ភាសានិិងជាតិសាស ន៍របស់ពួកគេ។ គោលការណ៍នៃឥស្លាម គោលការណ៍នៃឥស្លាម ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

តាវរ៉ត អិញ្ជីល (គម្ពីរសញ្ញាណចាស់ សញ្ញាណ មី)និងគម្ពីរអាល់គួរអានជាគម្ពីរ របស់អល់ឡោះទៅកាន់មនុស្សជាតិ ៈ គោលជំនឿក្នុងឥស្លាមគឺជឿចំពោះអល់ឡោះ ពួកទេវតា ព្ព្រះគម្ពីរនានា ពួកអ្នកនាំសារ ថ្ងៃបរលោក និិងព្ព្រះលិិខិតល្អនិិងអាក្រក់។ មូស្លីម គ្រប់រូបចាំបាច់មានជំនឿចំពោះគម្ពីរៗដែលមកពីលើមេឃ អល់ឡោះបញ្ជូនមកសម្រាប់មនុស្ស លោកដូចជាគម្ពីរឯកសារអ៊ីព្រហ៊ីម តាវរ៉តដែលអល់ឡោះបានបញ្ចុះមកឱ្យមូសានិិងហ្សាពួរទ្រង់ បញ្ចុះមកឱ្យដាវូតនិិងអិញ ជីលទ្រង់បញ្ចុះមកឱ្យព្យាការីអ៊ីសា(យេស៊ូ)។ គម្ពីរអាល់គួរអានមិិន ប្រឈមជាមួយនឹងគម្ពីរមុនៗដែលចុះមកពីលើមេឃ។ ពីព្រោះគម្ពីរទាំងនេះចេញពីប្រភពតែ មួយ។ គម្ពីរអាល់គួរអានគឺជាច្បាប់ចុងក្រោយបញ្ចុះ ជាគម្ពីរចុះពីលើមេឃមកតែមួយគត់ ដែលផ្ទុកដោយព្ព្រះបន្ទូលអល់ឡោះទាំងសំណូរនិិងន័យ។ គ្មានជ្រៀតចូលនូវសម្តីរបស់មនុស្ស ណាម្នាក់ ដូចអ្វីដែលបានកើតឡើងចំពោះគម្ពីរផ្សេងៗ។ គម្ពីរអាល់គួរអានអល់ឡោះបាន

ព្រះតែមួយ សារតែមួយ ពួកព្យាការីនិងពួកអ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បញ្ជាក់ពីស ច្ចភាពដ៏ពិតប្រា កដគឺអល់ឡោះជាម្ចាស់នៃមនុស្សលោកទាំងមូល។ ទ្រង់មិិនទុកពួកគេចោលដោយគ្មានការចង្អុលបងាញឬគ្មានការណែនាំ។ តាមពិតទ្រង់បានបញ្ជូនពួកព្យាការី និិងពួកអ្នកនាំសារមកកាន់ មនុស្សលោកតាមសម័យកាលនីមួយៗ។ពួកគេនាំមកនូវសារ តែមួយបញ្ជាក់ពីភាពវត្តមានរបស់អល់ឡោះជាម្ចាស់តែមួយ គត់។សាររបស់អល់ឡោះមានទិសដៅណែនាំមនុស្សឱ្យស្គាល់ ព្ព្រះជាម្ចាស់របស់ពួកគេនិិងហេតុផលនៃការបង្កើតពួកគេ ហើយរក្សាពួកគេកុំឱ្យវង្វេងផ្លូវនិិងវិនាសហិិនហោច។ ទូនមានពួកគេឱ្យឆ្ពោះទៅរកសីលធម៌ល្អប្រពៃ។ គម្ពីរ អាល់គួរអានបានរំឭកឈ្ឈ្មោះតែចំនួន ២៥នាក់នៃពួក ព្យាការីនិិងពួកអ្នកនាំសារហើយផ្តោតទៅលើរឿងរបស់ពួកគេ ខ្លះ។មាននិិទានពីរឿងព្យាការីអាដាំជាបិិតាមនុស្សជាតិិនិិង ជាបិិតានៃពួកព្យាការីចំនួន ២៥ដង។រំឭកពីរឿងព្យាការីនួហ ចំនួន ៤៣ដង។រំឭកពីរឿងព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីមចំនួន៦៩ដង។រំឭក ពីព្យាការីមូសាចំនួន ១៣៦ដង ហើយរំឭកពីព្យាការីអ៊ីសា(យេស៊ូ) ចំនួន២៥ដង។ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍ថា يقَالَ رَسُولُ اهللِ صَلَّى اهللُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : ( إِنَّ مَثَلِي وَمَثَلَ الأَْنْبِيَاءِ مِنْ قَبْلِي كَمَثَلِ رَجُلٍ بَنَى ُ بَيْتًا فَأَحْسَنَهُ وَأَجْمَلَهُ إ ِلاَّ مَوْضِعَ لَبِنَةٍ مِنْ زَاوِيَةٍ فَجَعَلَ النَّاسُ يَطُوفُونَ بِهِ وَيَعْجَبُونَ لَه وَيَقُولُونَ هَلاَّ وُضِعَتْ هَذِهِ اللَّبِنَةُ قَالَ فَأَنَا اللَّبِنَةُ وَأَنَا خَاتِمُ النَّبِيِّينَ ) صحيح البخاري. មានន័យថា«ពិតណាស់រូបខ្ញុំប្រៀបនឹងពួកណាពីមុនៗដូចជាបុរសម្នាក់បានសង់អគារមួយហើយ បានរចនាតុបតែងយ៉ាងស្អាតល្អប្រណីតតែនៅត្រង់ជ្រុងមួយនោះមិិនទាន់រៀបការ៉ូ។មនុស្សម្នាក់ ដើរមើលក្នុងអគារនោះនាំគ្នាស ងើចសរសើរមិិនដាច់ពីមាន ត់ហើយនិិយាយថា បើគេរៀបការ៉ូត្រង់ កន្លែងនោះទៀត ពិតជាអស្ចារ្យណាស់។ ណាពី គាត់បានមានប្រសាសន៍ថា ខ្ញុំជាការ៉ូនោះ ខ្ញុំ ជាណាពីទីបញ្ចប់)។ មានន័យថា"នែអ្នកនាំសារមូហាំម៉ាត់យើងបានបញ្ជូនពួកអ្នកនាំសារជាច្រើនមុនអ្នកមកកាន់សាសន៍ របស់ពួក គេហៅអំពាវនាវពួកគេ។ ពួកគេតស៊ូអត់ធ្មត់ចំពោះការធ្វើទុក្ខបុកម្នេញពីសំណាក់សាសន៍ របស់ពួកគេ។ ក្នុងចំណោមពួកគេយើងបាននិទានរឿងរបស់ពួកគេប្រា ប់អ្នកហើយខ្លះទៀតយើងពុំបាន និទានប្រា ប់។ពួកគេទាំងអស់អល់ឡោះបង្គាប់ឱ្យផ្តល់សាររបស់ទ្រង់ទៅកាន់សាសន៍របស់ពួកគេ។ គ្មាននរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេនាំមកនូវនិមិត្តសញ្ញារូបីឬហេតុផលណាមួយលើកលែងតែមានការ អនុញ្ញាតពីអល់ឡោះនិងសេចក្តីប្រាថ្នារបស់ទ្រង់។ បើសិនជាបទបញ្ជាអល់ឡោះឱ្យដាក់ទណ្ឌកម្មពួក អ្នកបដិសេធគឺគេសម្រេចដោយភាពយុត្តិធម៌រវាងពួកអ្នកនាំសារនិងពួកអ្នកបដិសេធចំពោះពួកគេ។ នៅពេលនោះពួកអ្នកបដិសេធត្រូវខាតបង់ដោយការប្រឌិតរបស់ពួកគេទៅលើអល់ឡោះនិងការ គោរពសក្ការៈរបស់ពួកគេចំពក្រៅពីទ្រង់"។ មានន័យថា "ម្នាលពួកអ្នកមានជំនឿចូរពោលចុះទៅកាន់ពួកជិហ្វនិងពួកគ្រឹស្ទានថា ពួកយើងមាន ជំនឿចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់តែមួយគត់ដែលត្រូវគោរពសក្ការៈយ៉ាងពិតប្រា កដ។ ជំនឿចំពោះ អីដែលទ្រង់បានប្រទានចុះមកនៃគមីរអាល់គួរអាន។ ទ្រង់ត្រា ស់បន្ទូលមកកាន់ព្យាការីនិងអ្នកនាំសារ មូហាំម៉ាត់។ ពួកយើងក៏មានជំនឿចំពោះគមីរឯកសារដែលទ្រង់បញុះមកកាន់ព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីម និងកូនទាំងពីររបស់គាត់ អ៊ិស្មាអែលនិងអិស្ហាក ទៅកាន់ព្យាការីយ៉ាក់កូបនិងចៅៗរបស់គាត់ គឺពួក ព្យាការីដែលជាកូនចៅរបស់ព្យាការីយ៉ាក់កូបដែលមកពីកុលសម័ន្ធអមូរអ៊ីស្រាអែលទាំង១២។ ពួក យើងក៏មានជំនឿចំពោះគមីរតាវរ៉ត ដែលគេប្រទានដល់ព្យាការីមូសានិងគមីរអិញ្ជីលទៅកាន់ អ៊ីសា (យេស៊ូ) និងអីដែលគេប្រទានដល់ពួកព្យាការីទាំងឡាយនៃការត្រា ស់បន្ទូលរបស់ព្រះ ះជាម្ចាស់ របស់ពួកគេ។ នៅក្នុងជំនឿពួកយើងមិនបែងចែកនរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេ។ ពួកយើងឱន លំទោនចំពោះអល់ឡោះដោយការប្រតិបតិនិងការគោរពសក្ការៈ"។ ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់និងអ៊ីព្រហ៊ីម (សូមសនិភាពកើតមានដល់គាត់ទាំងពីរ) គេចាត់ទុកព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីមជាបិិតានៃពួកព្យាការី ចំពោះពួកជិហ្វ ពួកគ្រឹស្ទាន និិងពួកអ្នកមូស្លីម។ ពីព្រោះពួកព្យាការីទាំងអស់ដែលមកក្រោយព្យាការី អ៊ីព្រហ៊ីមសុទ្ធជាសែស្រ ឡាយ និិងជាពូជអម្បូររបស់គាត់ លើកលែងតែអ៊ីសា (យេស៊ូ) ពីព្រោះគាត់កើតមកដោយគ្មានឪពុក។ ពួកអ្នកមូស្លីមមានជំនឿ ថាព្យាការីមូហាំម៉ាត់ជាសែស្រ ឡាយរបស់ព្យាការីអ៊ីស្មាអែល ជាកូនច្បងរបស់ ព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីម។ គាត់បុព្វបុរសរបស់កុលសម្ព័ន្ធអារ៉ាប់ជាច្រើន។ រីឯ ព្យាការីរបស់ពួកអម្បូរអ៊ីស្រាអែលដូចជាយ៉ាក់កូប យូសុះ អៃយូប មូសា ហ្សាការីយ៉ា យ៉ះយ៉ា សូមសន្តិភាពកើតមានដល់ពួកគាត់ ជាពូជអម្បូរ សែស្រ ឡាយកូនទី២របស់គាត់ឈ្ឈ្មោះអ៊ិិស្ហាក សូមសន្តិភាពកើតមាន ដល់គាត់។ ព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីមបានរៀបការជាមួយនឹងសារ៉ោះ ក៏ប៉ុន្តែអល់ឡោះ ពុំទាន់ប្រទានកូនចៅដល់គាត់ទាំងពីរនាក់ពេញមួយជីវិត យុវវ័យរបស់គាត់។ ដូចនេះ អ៊ីព្រហ៊ីមបានរៀបការជាមួយ នឹងហាចើរ ហើយបង្កើតបានកូនប្រុ សម្នាក់ឈ្ឈ្មោះ អ៊ីស្មាអែល សូមសន្តិភាពកើតមានដល់គាត់។ ក្រោយពេលសារ៉ោះ ចាស់ជរា អល់ឡោះបានកំណត់ឱ្យគាត់មានផ្ទៃពោះ ដោយលក្ខណៈមួយអច្ឆរិយៈ បង្កើតបានកូនប្រុស ម្នាក់ឈ្ឈ្មោះអ៊ីស្ហាក។ ព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីមបានយល់ដឹងពីការមានអល់ឡោះ និិងភាពជា ព្ព្រះតែមួយគត់របស់ទ្រង់។ គាត់បានបូជាជីវិតដើម្បីបង្រៀន មនុស្សជំនឿឯកទេវៈ ហើយព្ព្រះរបស់ពួកគេមិិនអាចជារូបបដិមា ឬភ្លើង ឬព្ព្រះអាទិិត្យ ឬព្ព្រះចន្ទជាដាច់ខាត។ តាមពិតអល់ឡោះ ទ្រង់ជាអ្នកបង្កើតអ្វីគ្រប់យ៉ាង។ ទ្រង់ជាព្ព្រះតែមួយគត់ ទ្រង់គ្មានដៃ។ ព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីមជាគំរូដ៏ឧត្តមបំផុតក្នុងប្រវត្តិសាស រ តសម្រាប់ការពលីនិិងស្តាប់ បង្គាប់បទបញ្ជាអល់ឡោះទាំងពាក្យសម្តីនិិងកាយវិការ។ គាត់បានពលីជីវិត របស់គាត់ខណៈដែលសាស ន៍របស់គាត់បានបោះគាត់ចូលទៅក្នុងភ្នក់ភ្លើង ដោយសារ គាត់មិិនព្រមបោះបង់ជំនឿឯកទេវៈរបស់គាត់។ គាត់បាននាំប្រពន្ធទី២របស់គាត់ ឈ្ឈ្មោះហាចើរនិិងកូនដ៏តូចរបស់គាត់ឈ្ឈ្មោះអ៊ីស្មាអែលភៀសខ្លួនទៅកាន់ជ្រលងភ្នំមួយដែល គ្មានរុក្ខជាតិិ គ្មានទឹកនៅឯឧបទ្វីបអារ៉ាប់ អនុវត្តា មបទបញ្ជារបស់អល់ឡោះជាម្ចាស់ ហើយមាន ជំនឿជាក់ចំពោះទ្រង់។ បន្ទាប់មកគាត់បានធ្វើការពលីជាក់ស តែងដោយកូនប្រុស របស់គាត់ឈ្ឈ្មោះ អ៊ីស្មាអែលដែលគាត់រង់ចាំតាំងពីយូរ។ ពលីកូននេះដើម្បីអល់ឡោះជាម្ចាស់ និិងអនុវត្តា ម បទបញ្ជារបស់ទ្រង់តាមរយៈការយល់សប្តិដែលគាត់បានឃើញក្នុងដំណេករបស់គាត់។ អាដាំ អ៊ីទ្រេស ណួស អ៊ីព្រហីុម អីស្ហាក យ៉ាក់កូប ម៉ូសា យ៉េស៊ូ អីស្មាកឯល កីឌើរ មូហាំម៉ាត់ មានន័យថា "ពិតណាស់ យើងបានបញុះគមីរតាវរ៉តផ្ទុកដោយខ្លឹមសារចង្អុលបង្ហាញឱ្យ រួចផុតពីកីវង វេង បកស្រា យនូវច្បាប់ទាំងឡាយ។ ពិតណាស់ ពួកព្យាការីទាំងឡាយបាន កាត់កីតាមគមីរនេះរវាងពួកជិហ្វ។ ពួកគេមិនប្រា សចាកពីច្បាប់របស់វា ហើយមិនកែប្រែវា។ ពួកអ្នកគោរពសាសនានៃពួកជិហ្វនិងពួកអ្នកច្បាប់ដែលអប់រំមនុស្សគឺកាន់តាមច្បាប់នេះ ដែរ។ ដោយសារពួកព្យាការីបានផ្តល់សេចកីទុកចិត្តឱ្យពួកគេផ្សព្វផ្សាយគមីរតាវរ៉ត ស វែង យល់និងអនុវត្តា មគមីររបស់ទ្រង់។ ពួកមេសាសនានិងពួកបុព្វជិតជាសាក្សីបញ្ជាក់ថា ព្យាការីពួកគេបានកាត់កីរវាងពួកជីហ្វតាមគមីររបស់អល់ឡោះ។ ទ្រង់បានបន្ទូលទៅកាន់ មេសាសនា និងពួកបុព្វជិតជិហ្វថាចូរកុំខ្លាចមនុស្សក្នុងការអនុវត្តច្បាប់របស់យើង។ ព្រោះោះ ពួកគេគ្មានលទ្ធភាពផ្តល់ប្រយោជន៍និងបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់ពួកអ្នកឡើយ។ ក៏ប៉ុន្តែ ពួកអ្នកត្រូវ ខ្លាចយើង ព្រោះយើងជាអ្នកផ្តល់ប្រយោជន៍និងគ្រោះថ្នាក់។ ចូរកុំបោះបង់ច្បាប់របស់យើង ដោយបូរជាមួយនឹងអីដែលថោកទាប។ ការក្សាត់កីនឹងអីដែលការបញុះមករបស់អល់ឡោះ គឺជាទង្វើអជំនឿ។ ពួកអ្នកដែលផ្លាស់បូរច្បាប់អល់ឡោះដែលទ្រង់បញុះមកក្នុងគមីររបស់ ទ្រង់ លាក់បាំងវា ជំទាស់នឹងវា ហើយកាត់កីនឹងអីដែលក្រៅពីវាដោយមានជំនឿថាជា ដំណោះស្រា យ និងអាចធ វើបាន។ ពួកគេគឺជាពួកអជំនឿ "។ The Qur'an, 5:44 មានន័យថា «អ្នកកាន់តាមអិញ្ជីលដែលគេបញ្ជូនអ៊ីសាទៅកាន់ពួកគេ ត្រូវកាត់កីតាមអីដែ លអល់ឡោះបញុះមកក្នុងគមីរនេះ។ អ្នកដែលមិនកាត់កីតាមអីដែលអល់ឡោះបញុះមក គឺពួកគេល មើសនឹងបទបញ្ជាទ្រង់»។ The Qur'an, 5:46 ព្យាការី ឬ អ្នកនាំសារ អ៊ីព្រហ៊ីម មូសា អ៊ីសា មូហាំម៉ាត់ ជីវិត (ប្រហែល) ១៨០០ មុនគ.ស ១៤០០ មុនគ.ស ១ – ៣៣ គ.ស ៥៧០ – ៦៣២ គ.ស អាយុ (គិតជាឆ្នាំប្រហែល) ១៧៥ ១២០ ៣៣ ៦៣ ថែរក្សានិិងអភិិរក្សពីការកែប្រែ។ ក្នុងគម្ពីរនេះកែតម្រូវនូវការកែប្រែឬការផ្លាស់ប្តូរណាមួយដែល កើតឡើងជាយថាហេតុនៅក្នុងគម្ពីរមុនៗក្នុងប្រវត្តិសាស រ្ត។ ដោយលក្ខណៈនេះ គម្ពីរអាល់ គួរអានជាអច្ឆរិយភាពអមតៈដែលជំនាន់មួយផ្ទេរទៅជំនាន់មួយទៀតរហូដែល់ថ្ងៃបរលោក។ ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

“មានន័យថា "បពិត្រព្រះ ះជាម្ចាស់ សូមទ្រង់ឱ្យពួកយើងទាំងពីរនាក់ឋិតលើឥស្លាមប្រតិបតិ តាមច្បាប់របស់ទ្រង់។ សូមទ្រង់បង្កើតអមូរយើងខុំជាប្រជាជាតិដែលស្តាប់បង្គាប់ទ្រង់ដោយ ការមានជំនឿ សូមទ្រង់បង្ហាញដល់យើងនូវអត្តសញ្ញាណនៃការប្រតិបតិ របស់យើងខុំ។ សូមទ្រង់លើកលែងចំពោះអំពើបាបរបស់យើង ទ្រង់មហាអភ័យទោស និងអាណិតមេត្តា ចំពោះខុំបម្រើរបស់ទ្រង់។” គម្ពីរអាល់គួរអានបានលើកឡើងថា អល់ឡោះជាម្ចាស់បានបង្គាប់ព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីមឱ្យកសាងគ្រឹះ វិហារដំបូងបង្អស់ សង់ឡើងដើម្បីឱ្យមនុស្សគោរពជំនឿឯកទេវៈចំពោះអល់ឡោះ និិងគោរព សក្ការៈចំពោះទ្រង់តែមួយគត់។ អ៊ីព្រហ៊ីមបានរៀបជញ្ជាំងវិហារ(វិហារកៈហ្ពះ)ឡើង ហើយកូន របស់គាត់ឈ្ឈ្មោះអ៊ីស្មាអែលបានជួយគាត់ដែរ។ គាត់បានសង់ឡើងរហូដែល់មានរាងប្រហាក់ ប្រហែលដូចសព្វថ្ងៃ ឋិតនៅក្នុងវិហារអាល់ហារ៉ាមនៅមឹក្កះ។ មានន័យថា "នែព្យាការី ចូររំឭកចុះខណៈដែលយើងបានកំណត់កៈហ្ពះជាទីជ្រកកោនរបស់ មនុស្ស ពួកគេមកកាន់ទីនេះ ហើយត្រឡប់ទៅកាន់គ្រួសា រវិញ រួចត្រឡប់មកទីនេះវិញ ជាទីជួប ជុំសម្រាប់ពួកគេប្រតិិបត្តិធមមយាត្រា អ៊ុំរ៉ោះ ដើរប្រទក្សិិណ ថ្វាយបង្គំ និិងជាទីសុវត្ថិិភាព សម្រាប់ ពួកគេ។ សត្រូវមិិនមកវាយលុកពួកគេនៅទីនេះ។ យើងបានបន្ទូលថា ចូរយកកន្លែងព្យាការី អ៊ីព្រហ៊ីមជាទីថ្វាយបង្គំ គឺផ្ទាំងថ្មីដែលព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីមឈរនៅពេលសង់កៈហ្ពះ។ យើងបាន ត្រាស់បន្ទូលទៅអ៊ីព្រហ៊ីមនិិងកូនរបស់គេអ៊ីស្មាអែលឱ្យសម្អាតវិហារនេះពីរាល់ភាពកខ្វក់ទាំង ឡាយ សម្រាប់ពួកអ្នកប្រតិិបត្តិសាស នាដោយការដើរប្រទក្សិិណជុំវិញកៈហ្ពះ ឬស្នាក់នៅក្នុង វិហារដើម្បីប្រតិិបត្តិនិិងថ្វាយបង្គំ"។ ការបួងសួងរបស់អ៊ីព្រហ៊ីមនិងអ៊ីស្មាអែល សូមសន្តិភាពកើតមានដល់គាត់ទាំងពីរ មានន័យថា "គ្មាននរណាម្នាក់ងាកចេញពីសាស នាអ៊ីព្រហ៊ីម (គឺសាស នាឥស្លាម) លើកលែងតែអ្នកនោះជាមនុស្សលផង់ខ្លៅ។ ប្រា កដណាស់ យើងបានជ្រើសរើសអ៊ីព្រហ៊ីមក្នុងលោកិិយជាព្យាការី និិងជាអ្នកនាំសារ ហើយនៅថ្ងៃបរលោកគេឋិតក្នុងចំណោមពួកកុសល បុគ្គល ដែលសម្រាប់ពួកគេគឺឋានៈដ៏ខ្ពស់បំផុត"។ ជំនឿទុកចិិត្តរបស់អ៊ីព្រហ៊ីមចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់លើសពីអ្វីទាំងអស់។ ជំនឿរបស់គាត់ចំពោះ អល់ឡោះស មើនឹងជំនឿនៃប្រជាជាតិិទាំងមូល។ អល់ឡោះបានជ្រើសរើសអ៊ីព្រហ៊ីមជាសំណព្វ ព្ព្រះទ័យរបស់ទ្រង់ (ការពិពណ៌នានេះមានលើកឡើងក្នុងជំពូកសញ្ញាណចាស់)។ ទ្រង់តែង តាំងគាត់ជាមេដឹកនាំសម្រាប់មនុស្ស ហើយទ្រង់បានពណ៌នាថាគាត់ជាអ្នកស្តាប់បង្គាប់និិង ប្រតិិបត្តិចំពោះព្ព្រះជាម្ចាស់ ហើយវៀរចាកពីអសច្ចភាព។ មានន័យថា «ពិតណាស់ ព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីមជាមេដឹកនាំក្នុងផ្លូវល្អ គាត់ជាអ្នកគោរពប្រ តិិបត្តិ និិងឱនលំទោនចំពោះអល់ឡោះ មិិនងាកចេញពីសាស នាឥស្លាមដែលមានជំនឿឯកទេវៈចំពោះ អល់ឡោះជាម្ចាស់ មិិនគោរពពហុទេពចំពោះទ្រង់។ គាត់ដឹងគុណចំពោះពរជ័យដែលអល់ឡោះ បានប្រទានចំពោះគាត់។ អល់ឡោះបានជ្រើសរើសសម្រាប់សាររបស់គាត់ ហើយទ្រង់ចង្អុល បងាញគាត់ទៅកាន់ផ្លូវត្រឹមត្រូវគឺឥស្លាម។ នៅក្នុងលោកិិយ យើងបានប្រទានពរជ័យនៃ

សេចក្តីល្អដោយទ្រង់សរសើរគាត់ចំពោះអ្នកដទៃ ឱ្យគេយកគំរូតាមគាត់និិងកូនកតញ្ញូ។ នៅថ្ងៃ បរលោកចំពោះទ្រង់ គាត់ឋិតក្នុងចំណោមកុសលបុគ្គល និិងមានឋានៈខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត។ បន្ទាប់មក យើងបានត្រាស់បន្ទូលទៅកាន់អ្នក នែអ្នកនាំសារអល់ឡោះ ចូរក្សាន់តាមសាស នាឥស្លាម ដូចការក្សាន់របស់អ៊ីព្រហ៊ីម ហើយប្រកាន់ខ្ជាប់លើសាស នានេះ កុំងាករេឱ្យសោះ។ ពិតណាស់ អ៊ីព្រហ៊ីមពុំមែនជាអ្នកគោរពពហុទេពចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់»។ មានន័យថា "គ្មាននរណាម្នាក់កាន់សាសនាបានប្រសើរជាងអ្នកដែលចិត្តនិងកាយរបស់ គេឱនលំទោនចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់តែមួយគត់គេគឺជាកុសលបុគ្គលកាន់តាម សាសនានិងច្បាប់របស់អ៊ីព្រហ៊ីម។ ងាកចេញពីជំនឿខុសនិងច្បាប់ខុស។ ពិតណាស់ អល់ឡោះបានជ្រើសរើសអ៊ីព្រហ៊ីម ហើយបានតែងតាំងគាត់ជាសំណព្វព្រះទ័យកនុង ចំណោមសត្វលោកទាំងឡាយរបស់ទ្រង់"។ មានន័យថា “អ៊ីព្រហ៊ីមពុំមែនជាអ្នកកាន់សាសនាជិហ្វ ពុំមែនជាគ្រឹស្ទាន។ សាសនាជិហ្វ និងសាសនាគ្រឹស្ទា នកើតឡើងក្រោយគាត់។ ក៏ប៉ុន្តែ គាត់ជាអ្នកកាន់តាមបទបញ្ជារបស់ អល់ឡោះ និងប្រតិបតិចំពោះទ្រង់ ប្រគល់ខួនចំពោះម្ចាស់របស់គាត់ ហើយគាត់ពុំមែនជា អ្នកគោរពពហុទេពនោះឡើយ។ មនុស្សដែលស័កិសមបំផុតនឹងអ៊ីព្រហ៊ីម និង ពិសេស សម្រាប់គាត់គឺពួកអ្នកដែលមានជំនឿនិងជឿជាក់ចំពោះសាររបស់គាត់កាន់តាមសាសនា របស់គាត់។ នេះគឺព្យាការីមូហាំម៉ាត់និងពួកអ្នកដែលមានជំនឿចំពោះគេ។ អល់ឡោះ ជាម្ចាស់របស់ពួកអ្នកមានជំនឿ និងប្រតិបតិតាមច្បាប់បញ្ញត្តរបស់ទ្រង់”។ ព្រះ តែមួយ The Qur'an, 3:67 ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

ពីការឱនលំទោនចំពោះច្បាប់ក្រឹត្យករមរបស់អល់ឡោះសម រាប់ចក្រវាលនិិងសត្វលោករបស់ ទ្រង់។ ទ្រង់បានមានព្ព្រះបន្ទូលថា៖

មានន័យថា «សម្រាប់ព្ព្រះអាទិិត្យ ព្ព្រះចន្ទ យប់ និិងថ្ងៃមានពេលវេលា អល់ឡោះបានកំណត់វា គ្មានការបំពានគ្នា។ ព្ព្រះអាទិិត្យមិិនអាចទាន់ព្ព្រះចន្ទ ហើយលុបបាត់នូវពន្លឺរបស់វា ឬផ្តូរគន្លង។ យប់មិិនអាចទៅមុនថ្ងៃ។ មិិនអាចពេលយប់ចូលមកមុនផុតពេលថ្ងៃ។ ទាំងព្ព្រះអាទិិត្យ ព្ព្រះចន្ទ និិងភពផ្កា្កាយទាំងឡាយឋិតក្នុងគន្លងកំពុងធ្វើចលនា»។ រៀងរាល់ឆ្នាំគេមកកាន់វិហារអាល់ហារ៉ាមដើម្បីបំពេញកាតព្វកិិច្ចធមមយាត្រា

ប្រហែល៣លាននាក់មូស្លីម។ ពួកគេមកពីប្រទេសផ សេងៗនៅលើសកល លោក។ ពួកអ្នកមូស្លីមយកអត្តសញ្ញាណនៃការប្រតិិបត្តិបុណ្យធមមយាត្រានេះតាម គម្ពីរអាល់គួរអាននិិងធមមនិិយម និិងតាមពាក្យការទូនមានប្រៀនប្រដៅរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ សរុបជារួមវាគឺជាអត្តសញ្ញាណអ៊ីព្រហ៊ីមនិិយម ពាក់ព័ន្ធនឹងការប្រតិិបត្តិនិិងការបូជារបស់ អ៊ីព្រហ៊ីមនិិងប្រពន្ធគាត់ហាចើរ។ ដើរប្រទក្សិិណ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ក្នុងបុណ្យធមមយាត្រា របស់គាត់ គាត់បានដើរប្រទក្សិិណជុំវិញ កៈហ្ពះ។ ពាក្យ(ដើរប្រទក្សិិណ)មានន័យថា ដើររាងមូលជុំវិញកៈហ្ពះចំនួន៧ជុំផ្ទុយនឹងទ្រនិិច នាឡិិកា សម្តែងការឱនលំទោនចំពោះអល់ឡោះ។ គេចាត់ទុកការដើរប្រទក្សិិណនេះ ជា ប្រភេទមួយនៃការថ្វាយបង្គំនិិងការសក្ការៈដែលទាមនូវការសម្អាត ការបួងសួង ការសូត្រគម្ពីរ អាល់គួរអាន ការឱនលំទោនចំពោះអល់ឡោះ និិងសារភាពកំហុសចំពោះទ្រង់។ ដំណើរប្រទក្សិិណនេះត្រូវនឹងចលនាផែនដី ព្ព្រះចន្ទ ព្ព្រះអាទិិត្យ ភពផ្កា្កាយទាំងឡាយ។ សូម្បី តែចលនាអេឡិិកត្រង់ជុំវិញអាតូមគឺធ្វើចលនាក្នុងទិសតែមួយ។ ចលនារាងមូលនេះគឺសម្តែង ហាជ្ជ Prophecy ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

សហ្វានិិងម៉ារ៉វ៉ះចំនួន ៧ដង។មួយដងគេហៅ មួយជុំ។ សហ្វា និិងម៉ារ៉វ៉ះជាទីខ្ពស់ ឃ្លាតពីគ្នា ចមផងាយប្រហែល ៣៩៥ម៉ែត្រ។ សរុបចមផងាយ សាអីយ៍ប្រហែល ២៧៦០ម៉ែត្រ។ ហាចើរបាន ព្រមទទួលយកបទបញ្ជារបស់អល់ឡោះ ហើយ សុខចិិត្តរស់នៅលើវាលខ្សាច់។ គាត់បានរស់នៅ ទីនេះរាប់សិិបឆ្នាំ ឆផងាយពីប្តី រហូដែល់មនុស្ស ទាំងឡាយបានមកតាំងលំនៅឋាននៅទីនេះដែរ។ ទីនេះបានក្លាយជាទីប្រជុំជនដែលមានមនុស្ស រស់នៅ។ ជីវិតរបស់គាត់និិងការស្វះស វែងរបស់ គាត់ដើម្បីអល់ឡោះតែ មួយគត់។ នៅពេលអ្នក មូស្លីមប្រតិិបត្តិអត្តសញ្ញាណនេះត្រូវរំឭកឡើង វិញនូវការស្វះស វែងរបស់ខ្លួនក្នុងជីវិតរស់នៅរបស់ គេ ត្រូវរំឭកពីព្ព្រះបន្ទូលរបស់អល់ឡោះក្នុង គម្ពីររបស់ទ្រង់ថា៖

មានន័យថា "គ្មានផលតបស្នងសម្រាប់មនុស្ស ទទួលបានក្រៅពីអ្វីដែលខ្លួនគេបានស្វះស វែងរក សម្រាប់ខ្លួនឯងនោះឡើយ។ ពិតណាស់ ការស្វះ ស វែងរបស់គេត្រូវគេឃើញ។ គេញែករវាងអំពើ ល្អនិិងអាក្រក់ ជាកិិត្តិយសសម្រាប់អ្នកធ្វើល្អ និិង ស្តីបន្ទោស ចំពោះអ្នកធ្វើអាក្រក់។ បន្ទាប់មក គេតបស្នងដល់មនុស្សតាមការស្វះស វែងរបស់គេ យ៉ាងពេញលេញ ហើយទីបញ្ចប់របស់សត្វលោក ទាំងឡាយទៅរកម្ចាស់របស់អ្នកនៅថ្ងៃបរលោក" មានន័យថា "មេឃប្រាំ ពីរជាន់ និិងផែនដីកំពុងតម្កើងពីពិ សិិដ្ឋភាពរបស់អល់ឡោះនិិងអ្នកដែល នៅក្នុងវានៃសត្វលោកទាំងឡាយ។ អ្វីគ្រប់យ៉ាងក្នុងចក្រវាលកំពុងតម្កើងពីពិ សិិដ្ឋភាពរបស់ទ្រង់ ព្រមជាមួយនឹងការសរសើរដឹងគុណចំពោះទ្រង់។ ក៏ប៉ុន្តែ ពួកអ្នកមិិនយល់ពាក្យពេចន៍ទាំង នោះឡើយ។ ទ្រង់មហាអាណិិតមេត្តាចំពោះខ្ញុំបម្រើរបស់ទ្រង់ ទ្រង់មិិនប្រញាប់ដាក់ទោសចំពោះ អ្នកដែលល មើសនឹងទ្រង់ ទ្រង់មហាអភ័យចំពោះពួកគេ"។ កន លែងព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីមឈរ ក្រោយពេលដើរប្រទក្សិិណជុំវិញកៈហ្ពះរួច ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានថ្វាយបង្គំពីរដងឱននៅឯកន្លែង ព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីមឈរ ជាកន្លែងដែលគាត់ឈរដើម្បីកសាងវិហារកៈហ្ពះ។ ផ្ទះថ្មដែលគាត់ឈរ ឡើងរៀបជញ្ជាំងវិហារនោះនៅសល់រហូដែល់សព្វថ្ងៃ។ បន្ទាប់មកគេកសាងលើផ្ទាំងថ្មនោះ ជាដំបូលធ្វើពីរ៉ែម្យ៉ាងបិិទជុំវិញដោយកញ្ចក់ក្នុងមានបងាញក្នុងរូបភាព។ នៅពេលអ្នកមូស្លីម ឈរថ្វាយបង្គំនៅពីក្រោយកន្លែងនេះត្រា ប់តាមព្យាការីមូហាំម៉ាត់គឺពួកគេស រមៃនឹកថាខ្លួនកំពុង ថ្វាយបង្គំនៅពីក្រោយមេដឹកនាំរបស់ពួកអ្នកគោរពឯកទេវៈគឺព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីម។ គាត់ជាអ្នក សង់គ្រឹះនៃវិហារនេះឡើងដោយស្តាប់បង្គាប់តាមបទបញ្ជារបស់អល់ឡោះ។ សង់ជាវិហារសម្រាប់ អល់ឡោះជាម្ចាស់តែមួយគត់។ ជាទីសក្ការៈសម្រាប់ពួកអ្នកមូស្លីមទូទាំងសកលលោក។ ដំណើរសាអីយ៍ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានដើររវាងភ្នំសហ្វានិិងម៉ារ៉វ៉ះគឺជាកន្លែងដែលលោកស រី ហាចើររៀនដើររកទឹកឱ្យកូនរបស់គាត់អ៊ីស្មាអែល បន្ទាប់ពីព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីមបានចាកឆផងាយពី សាអីយ៍ គេបញ្ញត្តិហៅសម្រាប់ការដើររវាងភ្នំ គាត់ទាំងពីរនាក់។ ឆ្លើយតបនឹងបទបញ្ជារបស់អល់ឡោះ។ ទ្រង់ប្រា ថ្នាចង់ឱ្យកន្លែងនេះជា ទីជ្រកកោន និិងជាទីសុវត្ថិិភាពសម្រាប់មនុស្សទូទៅ។ ដោយភាពអច្ឆរិយៈពីអល់ឡោះជាម្ចាស់ ទឹកបានផុសចេញពីក្នុងដីក្រោមបាទជើងទាំងពីររបស់អ៊ីស្មាអែលជាទឹកដ៏មានឱជារសឆផងាញ់ ពិសា ។ ដោយអានុភាពរបស់អល់ឡោះ ទឹក នេះនៅតែផុសចេញមករហូដែល់សព្វថ្ងៃ។អ្នក សុ កមឹក្កះនិិងពួកអ្នកមកធ្វើធមមយាត្រានៅវិហារនេះរាប់លាននាក់រៀងរាល់ឆ្នាំបានទទួលអ្នក ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

ការគប់គោល ការគប់គោលគឺជាពិិធីមួយនៃការប្រតិិបត្តិធមមយាត្រាមានន័យថាការគប់គ្រា ប់ក្រួស ។ ព្យាការី មូហាំម៉ាត់ក្នុងពិិធីធមមយាត្រា របស់គាត់ គាត់បានទៅកាន់កន្លែងនេះ សព្វថ្ងៃគេហៅថា ចាំរ៉ត គឺឈ្ឈ្មោះកន្លែងមួយនៅទីក្រុងមីណា។ ឋិតនៅភាគខាងកើត វិហារអាល់ហារ៉ាម។ ពិិធីគប់គោលគឺធ្វើត្រា ប់តាមព្យាការី អ៊ីព្រហ៊ីមពេលគាត់គប់បិសាចអ៊ីប្លិសនឹងគ្រា ប់ក្រួ សច្រើនដង នៅពេលវាបងាញខ្លួនដំណែងជាចាស់ម្នាក់អូសទាញកុំឱ្យគាត់ ស្តាប់បង្គាប់តាមបទបញ្ជារបស់អល់ឡោះក្នុងការសំទេះកូន របស់គាត់ឈ្ឈ្មោះអ៊ីស្មាអែលបូជាសម្រាប់អល់ឡោះជាម្ចាស់។ ពេលអ្នកមូស្លីមបំពេញកាតព្វកិិច្ចធមមយាត្រា

គេធ្វើដូចអ្វី ដែលអ៊ីព្រហ៊ីមបានធ្វើ។ ការធ្វើបែបនេះដើម្បីគំរាមបិសាច សាតាំង និិងជម្នះទំនើងចិិត្តខ្លួនឯងដែលតែងបញ្ជាឱ្យយើងធ្វើអាក្រក់និិងអំពើបាប។ មានន័យថា “នៅពេលអ្នកទាំងពីរព្រមទទួលនិងស្តាប់បង្គាប់តាមបទបញ្ជារបស់អល់ឡោះ ហើយអ៊ី ព្រហ៊ីម បានផ្តេកកូនគាត់ដាក់ថផងាសផ្ទាល់នឹងដី។ ក្នុងស្ថានភាពដ៏ពិបាកនេះ យើងបានហៅអ៊ីព្រហ៊ីមថា នែអ៊ីព្រហ៊ីម ឯងបានធ វើតាមបញ្ជារបស់យើង ហើយអ្នកបានជឿជាក់ចំពោះការយល់សបិរបស់អ្នក។ ដូចដែលយើង បានតបស្នងចំពោះភាពជឿជាក់របស់អ្នក យើងនឹងតបស្នងចំពោះពួកអ្នកដែលធ្វើល្អ ហើយយើងសង្គ្រោះ ពួកគេឱ្យរួចផុតពីទុក្ខលំបាកនៅក្នុងលោកិយនិងបរលោក។ ពិតណាស់ ការបង្គាប់ឱ្យសំទេះកូនគឺជាការ សាកល្បងដ៏ពិបាកបំផុតដែលបញ្ជាក់ពីភាពស្មោះត្រ ង់នៃជំនឿរបស់អ្នក។ យើងបានសង្រ្គោះអ៊ីស្មាអែល ដោយឱ្យសំទេះចៀមមួយកបាលធំជំនួសវិញ។ យើងបានបន្សល់សម្រាប់អ៊ីព្រហ៊ីមនូវការសរសើរជូនពរ នៅក្នុងប្រជាជាតិជំនាន់ក្រោយ។ ជាការស្វាគមន៍សម្រាប់អ៊ីព្រហ៊ីមមកពីអល់ឡោះជាម្ចាស់ និងបួងសួង សូមសនិភាពកើតមានដល់គេ រួចផុតពីជំងឺឈឺថ្កាត់គ្រប់បែបយ៉ាង។ ដូចដែលយើងបានតបស្នងឱ្យ អ៊ីព្រហ៊ីមចំពោះការប្រតិបតិរបស់គេ យើងនឹងតបស្នងចំពោះពួកអ្នកធ វើល្អនៃខុំបម្រើរបស់យើង។ ពិត ណាស់ គេជាខុំបម្រើយើងដែលមានជំនឿស្គាល់ច្បាស់ពីទាសភាពរបស់ខួន”។ The Qur'an, 6:161 សំទេះសត្វ ដូចដែលអល់ឡោះជាម្ចាស់បានលោះអ៊ីស្មាអែលនឹង សត្វចៀមមួយកបាលដ៏ធំ បន្ទាប់ពីឪពុកគាត់សម្រេច ចិិត្តសំទេះគាត់បូជាជូនអល់ឡោះជាម្ចាស់។ ពិតណាស់ ការពិិឃាដសត្វបូជាក្លាយជាអត្តសញ្ញាណនៃការធ្វើ ធមមយាត្រា (ធមមយាត្រា តាម័ត្តួកឬកីរ៉ន សត្វដែល អាចសំទេះបានមានដូចជាអូដ្ឋឬគោ ហើយវាមាន ច្បាប់ពិសេសសម្រាប់វាក្នុងសៀវភៅហ្វីកោះ)។ ព្យាការី មូហាំម៉ាត់បានបង្រៀនពួកអ្នកមូស្លីមពីការសំទេះស ត្វ បូជាជូនអល់ឡោះ។ នៅក្នុងថ្ងៃបុណ្យពិិឃាដសត្វ បូជានេះ ពួកគេសំទេះស ត្វពពែយកសាច់ចែកជូន ពួកអ្នកទីទ័លក្រ។ ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបង្រៀនពួកអ្នកមូស្លីមឱ្យ បញ្ចប់ការថ្វាយបង្គំរបស់ពួកគេដោយការបួងសួង សុំពរជ័យសិិរីដែលគេហៅថា "ការបួងសួងបែប អ៊ីព្រហ៊ីមនិិយម" ដែលមានទម្រង់ដូចតទៅ៖َ اللهمَّ صَلِّ على مُحَمَّدٍ وعلى آلِ مُحَمَّدٍ كما صلَّيْت على إبراهيمَ وعلى آلِ إبراهيمَ وَ بَارِكْ على َ مُحَمَّدٍ وعلى آلِ مُحَمَّدٍ كما بَارَكْتَ على إبراهيم ٌ وعلى آلِ إبراهيمَ في العالمين إنَّكَ حَميدٌ مَجيد មានន័យថា (ឱអល់ឡោះជាម្ចាស់! សូមទ្រង់ ប្រទានពរជ័យសិិរីសួស្តីកើដែល់ណាពីមូហាំម៉ាត់ ក្រុមគ្រួសា ររបស់គាត់ ដូចដែលទ្រង់ធ្លាប់បាន ប្រទានពរជ័យសិិរីសួស្តីដល់ណាពីអ៊ីព្រហ៊ីមនិិង ក្រុមគ្រួសា ររបស់គាត់។ ពិតប្រា កដ ព្ព្រះអង្គ ទ្រង់ជាព្ព្រះដ៏មានកិិត្តិគុណមហាថ្កុំថ្កើង។ សូម ទ្រង់ប្រសិិទ្ធពរចម្រុងចម្រើនកើតមានដល់ណា ពីនិិងក្រុមគ្រួសា ររបស់គាត់ ដូចដែលទ្រង់ធ្លាប់ ប្រសិិទ្ធពរចម្រុងចម្រើនកើតមានដល់ណាពី អ៊ី ព្រហ៊ីម ព្រមទាំងក្រុមគ្រួសា ររបស់គាត់នៅលើ សកលលោក។ ពិតប្រា កដ ព្ព្រះអង្គទ្រង់ជា ព្ព្រះដ៏មានកិិត្តិគុណមហាថ្កុំថ្កើង)។ ويروى أن أحد الصحابة نادى محمدا صلى هللا عليه وسلم يا خير البرية. فرد عليه محمد صلى هللا عليه وسلم « ذاك إبراهيم عليه السالم خليل هللا ». أخرجه مسلم. មានន័យថា "គេនិិទានថា មានសហការីម្នាក់ បានហៅព្យាការីមូហាំម៉ាត់ថាបពិត្រ មនុស្សដ៏ ប្រពៃបំផុត។ ព្យាការីបានតបទៅគេវិញថា មនុស្សដ៏ប្រពៃបំផុតគឺអ៊ីព្រហ៊ីម គាត់ជាសំណព្វ ចិិត្តរបស់អល់ឡោះជាម្ចាស់"។ រូបភាពទីក្រុងខលីលតំបន់ជុំវិញវិហារអ៊ីព្រហ៊ីម គួរគប្បីបញ្ជាក់ប្រា ប់ផងដែរថា ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បាន ដាក់ឈ មោះកូនប្រុសរបស់គាត់ម្នាក់ឈ មោះអ៊ីព្រហ៊ី ម ដែរ។ ដែលជាកូនរបស់ប្រពន្ធគាត់ម៉ារីយ៉ះជនជាតិ អេហ្ស៊ីប។ ក៏ប៉ុន្តែ កូននេះបានស្លាប់តាំងពីនៅតូច។ អ្នកនាំសារអល់ឡោះកើតទុក្ខខ្លាំងដោយសារក្សារ ស្លាប់របស់កូនម្នាក់នេះ។ Prophecy មានន័យថា "បពិត្រអ្នកនាំសារអល់ឡោះ ចូរនិយាយ ទៅកាន់ពួកអ្នកគោរពពហុទេពទាំងនោះថា ម្ចាស់របស់ ខុំចង្អុលបង្ហាញខ្ញុំទៅកាន់ផ្លូវត្រឹមត្រូវដែលនាំទៅដល់ ឋានសួគ៌របស់ទ្រង់។ គឺសាសនាឥស្លាមដែលអនុវត្ត ទាំងកិច្ចការលោកិយនិងបរលោក។ គឺជាសាសនាដែល ជឿលើជំនឿឯកទេវៈ សាសនាព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ី ម ហើយ ព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ី មពុំមែនជាពួកអ្នកដែលគោរពពហុទេព ចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់នោះទេ»។ (ម៉ាស្ជិិតអ៊ីព្រហ៊ីមនៅម៉ាឌីណះខលីល ប៉ាទេ ស្ទីន) គេបញុះសពអ៊ីព្រហ៊ី មានៅម៉ាឌីណះខលីលនៅប៉ាទេស្ទីន។ ក៏ប៉ុន្តែ ផ្នូររបស់គាត់គ្មានទីតាំងកំណត់ច្បាស់ លាស់។ មនុស្សបានសង់ផ្នូរឱ្យគាត់ ហើយឥឡូវផ្នូរនេះឋិតក្នុងបរិវេណវិហារអ៊ីព្រហ៊ី ម។ គេចាត់ទុកវិហារ អ៊ីព្រហ៊ី មឋិតក្នុងចំណោមវិហារបុរាណបំផុតនៅក្នុងទីក រុងខលីល ។ ជាអត្តសញ្ញាណដ៏ល្បីល្បាញនៅ សម័យសង្រ្គា មក្រូសេត។ វិហារនេះបានក្លាយជាវិហារគ្រឹស្ទាន បន្ទាប់មកក្លាយជាវិហារឥស្លាមវិញនៅ សម័យស តេចសឡាហុឌីន អៃយូពីយ៍។ វិហារនេះមានរាងបួនជ្រុងទ្រវែង ព័ទ្ធជុំវិញដោយរបងធំ មានម៉ាណារ៉ាពីររាងបួនជ្រុង។ វិហារនេះជាទី សក្ការៈ និងមានសារៈសំខាន់ខាងសាសនា ជាពិសេសសម្រាប់ពួកអ្នកមូស្លីម ពួកគ្រឹស្ទាន និងពួកជិហ្វ។ សព្វថ្ងៃ នៅក្បែរវិហារនេះមានវត្តពួកជិហ្វនិងវិហារគ្រឹស្ទាន។ ទីតាំងវិហារអ៊ីព្រហ៊ី មានេះមានបន្ទប់មួយ ចំនួនក្នុងនោះមានផ្នូរអ៊ីព្រហ៊ី មានិងប្រពន្ធគាត់សារ៉ោះ កូនគាត់អិស្ហាកនិងប្រពន្ធឈ មោះរិហ្វកោះ ពិនត៍ បេតូអីល (ជាកូនស្រីមាគាត់ ឈ មោះណាហួរ ពិន អាហ្សារ)។ នៅបន្ទប់ខាងជើងជាផ្នូរទាំងពីររបស់ព្យាការី យ៉ាក់កូបនិងប្រពន្ធគាត់លីករ។ ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានជំរុញឱ្យពួកអ្នកមូស្លីមបួសនៅថ្ងៃនេះ។ ក៏ប៉ុន្តែ គាត់បានចាត់ទុកវាជា បួសស្ម័គ្រចិិត្តសម្រាប់ពួកគេ។ គម្ពីរអាល់គួរអានបានលើកឡើងថា អល់ឡោះជាម្ចាស់បាននិិយាយផ្ទាល់ជាមួយនឹងព្យាការី មូសា។ ទ្រង់បានពិពណ៌នាពីព្យាការីមូសានៅក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអានថា គាត់ឋិតក្នុងចំណោម ពួកពួកអ្នកដែលមានការប្តេជ្ញាញាខ្បស់បំផុត (العزم أولو) នៃពួកអ្នកនាំសារ ដែលអល់ឡោះបាន ប្រគល់ភារកិិច្ចសំខាន់ដល់ពួកគាត់។ ពួកប្តេជ្ញាញាបតិិទាំងនោះមាន ណួស អ៊ីព្រហ៊ីម មូសា អ៊ីសា និិងមូហាំម៉ាត់ សូមសន្តិភាពកើតមានដល់ពួក គាត់។

គម្ពីរអាល់គួរអានបាននិិទានរឿងមូសាដោយ លម្អិិតក្នុងប្រធានបទជាច្រើន ហើយគេសង្កេតឃើញ ថារឿងអម្បូរអ៊ីស្រាអែលនិិងគំនិិតអប់រំ ស ទើរតែមួយ ភាគបីនៃគម្ពីរអាល់គួរអាន។

ព្យាការីមូសាបានទទួលមរណភាពនៅកន្លែងមួយ និិងនៅទីខ្ពស់មើលឃើញវិហារពិ សិិដ្ឋ អឹកស ហើយបច្ចុប្បន្ននៅប្រទេសហ្សកដានីយ៍។ កំណត់សម្គាល់ គេចាត់ទុកភ្នំមូអាប នីបូ ដែលព្យាការីបានដើរឆ្លងកាត់ គឺជាតំបន់ទេសចរណ៍ ប្រវត្តិសាស រ្តនៅហ្សកដានីយ៍។

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានពិពណ៌នាពីកន្លែងផ្នូររបស់ព្យាការីមូសានៅក្បែរភ្នំខ្សាច់ក្រហាម នៅតាមផ្លូវទៅកាន់ដីពិសិិ ដ្ឋ។ មូហាំម៉ាត់និងមូសា (សូមសន្តិភាពកើតមានដល់គាត់ទាំងពីរ) ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានសរសើរចំពោះបងប្អូនរបស់គាត់ព្យាការីមូសា (សូម សន្តិភាពកើតមានដល់គាត់)។ គាត់បានមានប្រសាសន៍ថា នៅថ្ងៃបរលោក ព្យាការីមូសាឈរនៅក្បែរបល័ងករបស់អល់ឡោះ ហើយតោងជាប់។ នៅពេលព្យាការីមូហាំម៉ាត់ទៅកាន់ម៉ាឌីណះ គាត់ បានឃើញពួកជិហ្វបួសនៅថ្ងៃទី ១០ ខែមូហារ៉ាម ជាខែទី ១ ក្នុងប្រតិិទិិនចន្ទគតិិចំពោះពួកអ្នក មូស្លីម។ ថ្ងៃទី១០ ខែមូហារ៉ាម ជាថ្ងៃដែលអល់ឡោះជា ម្ចាស់បានសង្រ្គោះព្យាការីមូសានិិងសាស ន៍របស់ គាត់អម្បូរអ៊ីស្រាអែលពីស តេចផារ៉ាអង់នៅ អេហ្ស៊ីប។ បន្ទាប់ពីទ្រ ង់បានបំបែកសមុទ្រ ជាពីសម្រាប់ពួកគេ។ ពួកគេបានឆ្លងសមុទ្រ ហើយអល់ឡោះធ្វើឱ្យផារ៉ាអង់និិងទាហានរបស់ គេលង់ទឹកស្លាប់។ ជាថ្ងៃដែលសច្ចភាពឈ្នះ អសច្ចភាព ហើយអល់ឡោះបានជួយពួកអ្នក ទន់ខ្សោយឱ្យឈ្នះពួកអ្នកមានអំណាចផាច់ ការ។ព្យាការីមូសាបានបួសនៅថ្ងៃនេះដឹងគុណចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់។ បុរសដែល ព្រះបន្ទូលទៅ កាន់គាត់ ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

"ខុំស័កិសមនឹងកូននាងម៉ារីជាងមនុស្សណាទាំងអស់ ទាំងនៅក្នុងលោកនេះ និងនៅបរលោក។ រវាងខុំនិងគាត់គ្មានព្យាការីផ្សេងទៀតទេ។ ពួកព្យាការីទាំងឡាយជាបងប្អូននឹងគ្នាឪពុកតែមួយ ម្តាយទីទៃ ហើយសាសនាពួកគេតែមួយ ”។ មូហាំម៉ាត់និងអ៊ីសា (សូមសនិភាពកើតមានដល់គាត់ទាំងពីរ) ព្យាការីមូហាំម៉ាត់និិយាយអំពីអ៊ីសា កូន នាងម៉ារី :

គម្ពីរអាល់គួរអានបានពិពណ៌នាពីកំណើតរបស់ព្យាការី អ៊ីសា កូននាងម៉ារី គ្មានឪពុកដោយអច្ឆរិយភាពក្នុងស៊ូរ៉ោះ មើរយ៉ាំ(ជំពូកម៉ារី)។ មានន័យថា «នែអ្នកនាំសារមូហាំម៉ាត់! ចូររំឭកចុះក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអានពី ដំណឹងនាងម៉ារី ខណៈដែលនាងបានចាកឆផងាយពីគ្រួសារ ហើយបានទៅកាន់ កន្លែងមួយនៅ ភាគខាងកើតពួកគេ។ នាងបានលាក់ខ្លួនពីគ្រួសារនិិងមនុស្សទូទៅ។ យើងបានបញ្ជូនទេវតាជីព្រីលទៅកាន់នាង ដំណែងខ្លួនជាមនុស្សម្នាក់ពេញលក្ខណៈ។ នាងម៉ារីបាននិិយាយទៅកាន់គេថា ខ្ញុំសុំពីម្ចាស់ មហាមេត្តាទ្រង់បញ ចៀសខ្ញុំពីអំពើអាក្រក់របស់ អ្នក បើសិិនជាអ្នកកោតខាចចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់។ ទេវតាបាននិិយាយទៅកាន់នាងថា តាមពិតខ្ញុំជាអ្នកនាំ សារម្ចាស់របស់អ្នក ដើម្បីផ្តល់កូនប្រុស ដ៏ស្អាតស្អំម្នាក់ដល់នាង។ ណាសីរ៉ាជាទីក្រុងប្រវតិសាស រ្តសំខាន់នៃទីក្រុងនានានៅប៉ាទេ ស្ទីន។ ក្នុងទីក្រុងនេះមានវិហារ កាតូលិកពីស្ហារ៉ាដែលគេស្គាល់ផងដែរថាបាហ្សី្សីលីកា ពីស្ហារ៉ា។ យោងតាមជំនឿរបស់ពួកគ្រឹស្ទាន បានកសាងវិហារនេះនៅត្រង់ផ្ទះរបស់នាងម៉ារីជាស្រី បរិសុទ្ធ។ នៅជាន់ក្រោមដីនៃវិហារនេះគឺជារូង ក្រោមដីមួយដែលទេវតាជីព្រីលបានចុះទៅជួបនាងដើមីផ្តល់ដំណឹងល្អប្រា ប់នាងថា នាងនឹងពរ ពោះកូនប្រុសម្នាក់ឈ មោះមូសាសូមសនិភាពកើតមានដល់គាត់។

នៅចុងបញ្ចប់ ពួកអ្នកមូស្លីមឃើញភាព ស រដៀងគ្នាច្រើនរវាងព្យាការីមូហាំម៉ាត់ និិង មូសា សូមសន្តិភាពកើតមានដល់គាត់ទាំងពីរ។ គាត់ទាំងពីរជាព្យាការីនិិងអ្នកនាំសារអល់ឡោះ បានប្រទានគម្ពីរដល់គាត់ទាំងពីរ ដែលពោរពេញ ដោយច្បាប់បញ្ញត្តរបស់អល់ឡោះ។ គាត់ទាំង ពីរបានភៀសខ្លួនចេញពីសុ កកំណើត ក្រោយ មកបានត្រឡប់មកសុ កកំណើតវិញ។ គាត់ ទាំងពីរជាអ្នកដឹកនាំប្រជាជាតិិរបស់គាត់។ លើស ពីនេះ គាត់ជាអ្នកនាំសារ។ គាត់ទាំងពីរបស់ នៅបានយូរជាមួយនឹងប្រជាជាតិិរបស់ខ្លួន។ គាត់ ទាំងពីររៀបការមានប្រពន្ធ និិងបង្កើតកូនចៅ។ យេស៊ូក្នុង គួរអាន ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

រូបភាពពីទីក្រុងដាម៉ាស ប្រទេសស៊ីរី យោងតាមការនិទានខះថា ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបញ្ជាក់ប្រា ប់ថា ព្យាការីអ៊ីសា នឹងត្រឡប់មកវិញ ហើយគាត់នឹងចុះពីលើមេឃមកនៅតំបន់ភាគខាងកើតនៅទីក្រុងដាម៉ាស។ មានន័យថា "ព្យាការីអ៊ីសាដែលជាទារកនៅបៅដោះបាននិិយាយថា ខ្ញុំជាអ្នកបម្រើរបស់អល់ឡោះ ទ្រង់ប្រទានគម្ពីរដល់ខ្ញុំ ហើយតែង តាំងខ្ញុំជាព្យាការី។ ទ្រង់បង្កើតខ្ញុំជាមនុស្សមានពរជ័យ ទោះជាខ្ញុំ នៅទីណាក៏ដោយ។ ទ្រង់ផាំខ្ញុំឱ្យរក្សាការថ្វាយបង្គំ និិងបង់ ហ្សាកាត់ដរាបណាខ្ញុំនៅរស់។ ហើយកតញ្ញូចំពោះម្តាយខ្ញុំ ហើយ មិិនបង្កើតខ្ញុំជាមនុស្សផាច់ការឃោរឃៅនោះទេ។ សន្តិភាពកើត មានចំពោះខ្ញុំនៅថ្ងៃដែលខ្ញុំកើត ថ្ងៃដែលខ្ញុំស្លាប់ ហើយថ្ងៃដែលខ្ញុំ រស់ឡើងវិញ។ នោះគឺអ៊ីសាកូននាងម៉ារី ជាពាក្យពិតដែលពួកគេ នៅសង្ស័យ"។ មិិនស័ក្តិសមទេសម្រាប់អល់ឡោះដែ លទ្រង់យកនរណាម្នាក់ធ្វើជាកូន ទ្រង់មហា ស្អាតស្អំពីរឿងនេះ។នៅពេលទ្រង់សម្រេចកិិច្ចការអ្វីមួយគឹ ទ្រង់បន្ទូលថា ចូរកើតចុះ វាកើត ភ្លាម"។ មានពណ៌នាពីលក្ខណសម្បត្តិព្យាការីអ៊ីសានៅកន្លែងជាច្រើនក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអាន ថាគាត់គឺជាព្ព្រះបន្ទូលរបស់អល់ឡោះ និិងជាព្រលឹងមកទ្រង់។ ទ្រង់គាំទ្រគាត់ដោយវិញ្ញាណ បរិសុទ្ធ(ទេវតាជីព្រីល)។ អល់ឡោះទ្រង់តែងតាំងគាត់ជាអ្នកនាំសារទៅកាន់អម្បូរអ៊ីស្រាអែល ដើម្បីចង្អុលបងាញពួកគេទៅកាន់ផ្លូវដែលត្រឹមត្រូវ។ យេស៊ូត្រលប់ មកវិញ ព្រះវិហារមះឌីនៅបេតលេហិមប៉ាលេសហ្ទីន គឺជាព្រះវិហារដ៏ចំណាស់ជាងគេក្នុងលោក។ ពួកគ្រិិស្ត សាសនិកជាច្រើនគិតថា ព្យាការីអ៊ីសាបានប្រសូតនៅទីនេះ។ នាងម៉ារីបាននិិយាយទៅកាន់ទេវតាថា តើខ្ញុំនឹងមានកូនដូចម្តេច ព្រោះគ្មានបុរសណាម្នាក់ប៉ះ ពាល់ខ្ញុំដោយការរៀបការហើយខ្ញុំពុំមែនជាស្រ តីខូចដែរ។ ទេវតាបាននិិយាយទៅកាន់នាងម៉ារី ថា ដូចនេះឯងម្ចាស់របស់អ្នកបាននិិយាយថារឿងនេះងាយបំផុតចំពោះយើង។ យើងនឹងទុក គេជានិិមិិត្តសញ្ញាសម្រាប់មនុស្សបញ្ជាក់ពីអានុភាពរបស់អល់ឡោះ និិងជាក្តីមេត្តាអំពីយើង ហើយអ្វីៗគេបានកំណត់រួចជាស្រេច។ នាងម៉ារីបានពរពោះកូនរបស់នាង ហើយបានរត់ ទៅកាន់កន្លែងមួយឆផងាយពីមនុស្សលោក។ នាងបានឈឺពោះកើតកូន ហើយបានទៅកាន់ គល់ដើមល មើ។ នាងបាននិិយាយថា ខ្ញុំប្រា ថ្នាចង់ស្លាប់មុននេះបន្តិច ដើម្បីឱ្យគេបំភល"។ យោងតាមរឿងនិិទាននាងម៉ារីក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអានបានឱ្យដឹងថា ក្រោយពេលនាងកើតកូនរួច នាងបានត្រឡប់ទៅកាន់សាស ន៍របស់នាង។ ពួកគេជំទាស់នឹងវត្តមានកូនរបស់នាង ហើយ ពួកគេបានស្តីបន្ទោស នាង ក៏ប៉ុន្តែដោយអច្ឆរិយភាពរបស់អល់ឡោះធ្វើឱ្យកូននាងចេះនិិយាយ។ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់បានមានព្ព្រះបន្ទូលថា៖

ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

ស តេច :

តើពីមុនធ្លាប់មាននរណាម្នាក់និយាយពាក្យនេះទេ? តើជីដូនជីតាគេ

មានអ្នកធ្វធ្វើស តេចទេ? ខ្ញុំឆ្លើយថា :

ទេ។ ស តេច :

តើពួកអ្នកដែលតាមគេ ជាមនុស្សឋិតក្នុងវណៈខ្ពស់ឬទាប? ខ្ញុំឆ្លើយថា :

ខ្ញុំឆ្លើយថា : ជាមនុស្សមានវណ្ណៈតូចទាប។ ស តេច :

តើចំនួនអ្នកតាមកើនឡើងឬថយចុះ? ខ្ញុំឆ្លើយថា :

ចំនួនកើនឡើងជាលំដាប់។ ស តេច :

តើមានអ្នកបោះបង់ ក្រោយពីចូលសាសន៍ ព្រោះតែកើតក្តីក្តៅ

ក្រហាយនឹងសាសនានេះដែរឬទេ? កាលដំបូង មុនគេនិយាយពាក្យ

នេះចេញមក តើពួកអ្នកធ្លាប់ចោទប្រ កាន់គេថាជាមនុស្សបោកប្រា ស់

ដែរឬទេ? ខ្ញុំឆ្លើយថា :

ទេ។ ស តេច :

តើគេក្បត់នឹងកិច្ចសន្យាទេ? ខ្ញុំឆ្លើយថា :

ទេ។ តែ ពួកយើងបានចរចាគ្នាជាមួយគេមួយរយៈមិនដឹងជាគេធ្វធ្វើអ្វី

ទៀតនោះទេ។ អាពូសាហ្វ យ៉ានបញ្ជាក់ឡើងវិញថា ខុំគ្មានពាក្យអ្វី

និយាយករៅពីពាក្យនេះ។ ស តេចបាននិយាយថា បើអ្វីដែលអ្នកប្រា ប់ខុំជាសេចក្តីពិតនោះ គេនឹងត្រួតត្រាកន្លែងដែល នៅក្រោមបាតជើងទាំងពីររបស់ខុំ ខុំក៏ដឹងច្បាស់ថា គេពិតជាបានចេញមកខុំមិននឹកស្មាន ទាល់តែសោះថា គេចេញមកក្នុងចំណោមពួកអ្នក។ បើខ្ញុំដឹង ខុំនឹងលះបង់ខ្លួនដើម្បីគេ។ ខុំនឹងពុះពារឧបសគ្គ ដើម្បីទៅជួបគេ។ បើខ្ញុំនៅជាមួយគេ ខុំនឹងចាំបម្រើលាងបាតជើង

ឱ្យគេ....)។

កំណត់សម្គាល់ ស តេចហេរឺកាល់បានឡើងគ្រងរាជ្យចក្រពតិរ៉ូមនៅចន្លោះឆ្នាំ៦១០ ដល់ឆ្នាំ៦៤០ គ.ស.។ ក្នុងរជ្ជកាលបានធ្វើសង្រ្គាមចំនួនបីដង បានធ្វើសញ្ជ័យលើចក្រពត្តិពែក ហើយបានដណ តើមយកមកវិញ នូវការត្រួតត្រាលើទឹកស៊ីរី ប៉ាលេ ស្ទីន និងអេហ្ស៊ីប។ នៅឆ្នាំ៦៣៦ គ.ស សាសនាឥស្លាមបានចូលដល់ ប៉ាលេ ស្ទីន ស៊ីរី និងអេហ្ស៊ីប ហើយតំបន់ភាគច្រើននៅអាហ្រិ កភាគខាងជើង។ នៅឆ្នាំ៦៤២ គ.ស ឥស្លាមបានចូលដល់ចក្រពត្តិពែក។ ឥស្លាមជាសារអល់ឡោះសម្រាប់មនុស្សជាតិទូទៅ:

សារឥស្លាមពុំមែន សម្រាប់តែអារ៉ាប់ប៉ុណ ណោះទេ តែអល់ឡោះទ្រង់សព្វព្ព្រះទ័យចង់ឱ្យសារនេះទៅដល់មនុស្ស ទូទៅ។ បន្ទាប់ពីព្យាការីមូហាំម៉ាត់ផ្សព្វផ្សាយសាររបស់ព្ព្រះជាម្ចាស់ចប់សព្វគ្រប់ដល់សាស ន៍ របស់គាត់ គាត់បានបញ្ជូនទូតនាំសាររបស់គាត់ទៅកាន់តំបន់ឋិតនៅក្រៅឧបទ្វីបអារ៉ាប់ ដើម្បីផ្តល់សារអល់ឡោះទៅកាន់ខ្ញុំបម្រើរបស់ទ្រង់នៅគ្រប់តំបន់ទាំងអស់។ សារមូហាំម៉ាត់ទៅកាន់ស តេចរ៉ូម (ច្បាប់ដើម) ស តេចរ៉ូមទទួលសារព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានផ្ញើសារទៅកាន់មេដឹក នាំ ស តេច ក្សត្រប្រទេសជិតខាងឧបទ្វីបអារ៉ាប់។ ដែលជាចក្រ ពត្តិដ៏មានអំណាចខាំងក្លាកាលសម័យនោះដូចជា ពែកបីហ្សិិនទៀន និិងអេហ្ស៊ីប។ គាត់បានហៅអំពាវនាវពួក គេឱ្យមានជំនឿចំពោះអល់ឡោះ និិងជឿចំពោះសារឥស្លាម។

នៅពេលហេរឺកាល់ ស តេចរ៉ូម បានទទួលសារព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ គាត់សួររកអ្នក ដែលមកពីសុ ករបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ ចៃដន្យអាពូស័ហ្វយ៉ានមានវត្តមាននៅប្រទេស ស្ហាមដើម្បីជួញដូរ។ ស តេចហេរឺកាល់បានអញ ជើញគាត់ចូលគាល់ ហើយសួរគាត់អំពីព្យា ការីមូហាំម៉ាត់តាមរយៈអ្នកបកប្រែរបស់គេ :

តើពូជពង្សរបស់គេយ៉ាងម៉េចដែរក្នុងចំណោមពួកអ្នក? អាពូស័ហ្វយ៉ានបាននិិទានរឿង នេះថា ខ្ញុំឆ្លើយថា : គេមានពូជអម្បូរល្អខ្ពង់ខ្ពស់។ មានន័យថា “យើងគ្មានបញ្ជូនអ្នកមក លើកលែងតែសម្រាប់មនុស្សទូទៅ ជាអ្នកផ្តល់ ដំណឹងល្អ និងតឿនឱ្យប្រុងប្រយ័ត្នពីទារុណកម្ម។ ក៏ប៉ុន តែ មនុស្សភាគច្រើនមិនដឹង”។ សារមូហាំម៉ាត់ ទៅកាន់ស តេចរ៉ូម ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

៣២% ២៣% ១៥% ១៥%

៦.៥% ៨% Sikhism (០.៣៦%) Njឹសាន ឥស្លាម (ស៊ូណីត សុីអុីត) ឥតសាសនា ǔហ ងៗ ǔះពុទ ជិហ (០.២២%) ឥស្លាមជាសាស នាពិភពលោក: បច្ចុប្បន្នឥស្លាមជាសាស នាទី២ធំបំផុតក្នុងលោក បន្ទាប់ពីគ្រិស តសាស នា។ តាមការសិក្សាស្រា វជ្រាវឱ្យឃើញថា ចំនួនពួកអ្នកមូស្លីមសរុប ១,៥៧ពាន់លាននាក់ស មើនឹង២៣%នៃប្រជាជនសកលលោកសរុបយោងតាមស្ថិិតិិឆ្នាំ២០០៩ ប្រហែល៦,៨ពាន់លាននាក់។ (Pew Forum on Religion & Public Life 2009). តើពួកអ្នកមូស្លីមទាំងអស់ជាអារ៉ាប់ឬ? ពួកអ្នកមូស្លីមជនជាតិិអារ៉ាប់មាន ប្រហែលតិិចជាង១ភាគ៤នៃចំនួនមូស្លីមសកលលោកសរុប។ ដ្បិិតតែសាសានាឥស្លាមបញ្ចុះ មកជាភាសាអារ៉ាប់ដ៏ល្អសុក្រឹត តែភាគច្រើននៃអ្នកកាន់សាស នាឥស្លាមគឺពុំមែនជាជន ជាតិិអារ៉ាប់ទេ។ នេះជាភស្តុតាងបញ្ជាក់ថា ជនជាតិិអារ៉ាប់គិិតគូរពីការផ្សព្វផ្សាយសារ ឥស្លាមនៅក្រៅឧបទ្វីបអារ៉ាប់ ពួកគេពាំនាំសារនេះដោយសេចក្តីស្ស្មោះត្រង់និិងសទ្ធាជ រះថា ចំពោះមនុស្សទូទៅ។ ១- ចំនួនពួកអ្នកមូស្លីម គ្រិស្តសាសនិក និិងជិហ្វស មើនឹង៣,៦៥ទៅ៣,៨៩ពាន់លាននាក់។ នេះមានន័យថា ពាក់កណាលនៃប្រជាជនពិភពលោ កស្គាល់ព្ព្រះជាម្ចាស់ ឯចំណែកពាក់ កណាលទៀតអាចមិិនជឿសាស នា ឬជឿលើសាស នាដែលមិិនទាន់ស្គាល់ព្ព្រះ។ ចំនួនគ្រិស្តសាសនិកប្រហែល ២,១ពាន់លាននាក់ស មើនឹង ៣៣%នៃប្រជាជនសកលលោក សរុប។ ឯចំណែកអ្នកកាន់សាស នាជិហ្វវិញប្រហែល ១៦ លាននាក់ស មើនឹង ០,២២% ប៉ុណ ណោះនៃប្រជាជនសកលលោកសរុប។ ២- ដើម្បីទទួលព័ត៌មានបន្ថែមអំពីសាស នាឥស្លាមអាចចូលទៅកាន់គេហទំព័រ

WWW.ISLAMHOUSE.COM ភាពជាព្យាការីនិងសារ ភាពជាព្យាការីនិងសារ

តុល្យភាពរវាងតម្រូវផ្លូវចិត្តនិងផ្លូវកាយ៖ អល់ឡោះជាម្ចាស់បានបង្កើតមនុស្សមានខ្លួន ប្រាណ ប្រាជ្ញា និងព្រលឹងវិញ្ញាណ។ ទ្រង់បង្កើតឱ្យផ្នែកនីមួយៗ មានតម្រូវការរៀងៗខ្លួន។ ជីវិតដែលត្រឹមត្រូវទាមទារឱ្យ មានតុល្យភាពរវាងតម្រូវការផ្លូវកាយដូចជាចំណីអាហារ ផ្លូវភេទ និងការសម្រាក ហើយតម្រូវការចិត្តដូចជាភាពនឹងធឹង ស្ថិិរភាព ចិត្តសផងប់។ ម្យ៉ាងទៀត តម្រូវការប្រាជ្ញាដូចជា ការសិក្សារៀនសូត្រ

ការគិត ការបណុះគំនិតល្អៗដែលនាំទៅរកអាកប្បកិរិយា ល្អ មានចំណេះវិជ្ជា និងមានតុល្យភាព។ សាសនាឥស្លាមមិនអនុញ្ញាតឱ្យបួស ជាសង្ឃដែលទាមទារឱ្យ រាងកាយផ្តាច់ចេញពីតម រូវការផ្នែកកាមកិលេសខ្លះ។ មាននិទានអំពីព្យាការីមូហាំម៉ាត់ បានមានប្រសាសន៍ :

فَابْدَءُوا )أي طعام العشاء( ُالْعَشَاء َوَحَضَر ُالصَّالة ِإِذَا أُقِيمَت :َقَال - وقد روي عن محمد صلى اهلل عليه وسلم أخرجه البخاري ومسلم . ِبِالْعَشَاء មានន័យថា "បើសិនជាគេចាប់ផ្តើមថ្វាយបង្គំ (សឡាត) ហើយអាហារពេលយប់ មកដល់ ចូរចាប់ផ្តើមទទួលទានអាហារមុនសិន"។ ធ្វធ្វើបែបនេះ ដើម្បី កុំឱ្យបុគ្គលម្នាក់ខ្វល់ខ្វាយនឹងការឃ្លានអាហារ ខណៈ ដែលគេកំពុង ថ្វាយបង្គំ។ ជាមួយនោះ ព្យាការីបានបង្គាប់មនុស្សថ្វាយបង្គំពេល យប់ ឬថ្វាយបង្គំស្ម័គ្រចិត្តផ្សេងៗ តាមលទ្ធភាពដែលអាចធ្វធ្វើបាន។ បើសិន ជាពួកគេនឿយហត់ ពួកគេអាចសម្រាកបាន។ អល់ឡោះជាម្ចាស់ ទ្រង់បានបន្ទូល :

មានន័យថា "នែអ្នកនាំសារ! យើងពុំបានបញុះគម្ពីរអាល់គួរអាននេះ ដើម្បីធ្វធ្វើឱ្យអ្នក អភ័ព្វដោយសារឱ្យអ្នកធ្វធ្វើអ្វីដែលអ្នកគ្មានលទ្ធភាព"។ Values & Morals ចូរប្រយ័ត្ន កុំជ្រុល និយម ហើយកុំជ្រុល និយមក្នុងឥស្លាម: ភាពជ្រុលនិយមគឺការ បំពានហួសព្រំដែនយុតិធម៌ ទោះជាក្នុងកិច្ចការលោកិយឬកិច្ចការសាសនា។ ជាការពិតណាស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានចាក់គ្រឹះឹះរឹងមាំ នូវគោល ការណ៍គំនិត និងអាកប្បកិរិយា ដើម្បី ប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងភាពជ្រុលនិយម។ គាត់ស្អប់ខ្ពខ្ពើម ចំពោះភាពជ្រុលនិយមក្នុង សាសនានិងភាពតឹងតែងហួសហេតុ។ ដូចគ្នាដែរ គ្មាន ជ្រុល និយម សីលធម៌និងអរិយធម៌ សីលធម៌និងអរិយធម៌ ការរីកលូតលាស់បុគ្គលិកលក្ខណៈ និងការអភិវឌ្ឍផ្នែករាងកាយ 106 107 "មូលដានគ្រឹះសីលធម៌សម្រាប់អរិយធម៌ឥសាម" The Qur'an, 68:4

មានន័យថា "នែពួកអ្នកមូស្លីម ដូចដែលយើងបានបង្ហាញផ្លូវត្រូវដល់ពួកអ្នក យើង បានបង្កើតពួកអ្នកជាប្រជាជាតិដ៏ល្អប្រសើរប្រតិបតិកណ្តាល ដើម្បីឱ្យពួកអ្នកជាសាក្សី លើប្រជាជាតិផ្សេងៗនៅថ្ងៃបរលោកថា អ្នកនាំសារពួកគេបានផ្តល់ សាររបស់ព្រះដល់ ពួកគេ ហើយអ្នកនាំសារមូហាំម៉ាត់ជាសាក្សីលើពួកគេ"។ មានម្តងនោះ មានបុរស បីនាក់បានមកសួរពីការប្រតិបត្តិសា សនារបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ លុះគេប្រា ប់រួច ពួកគេឃើញថាតិចតួចណាស់ ហើយពួកគេគិត ស្មានដូចនោះពីព្រោះ អ្នកនាំសារអល់ឡោះ ទ្រង់អភ័យទោសឱ្យគាត់នូវអ្វីដែលកន្លងផុតនិងនៅថ្ងៃខាងមុខ។ ដូចនេះ ពួកគេចាំបាច់ត្រូវខិតខំប្រឹងប្រែងប្រតិបតិ្តខ្លាំងមែនទែនទើបទទួលបាននូវការសព្វ ព្រះទ័យរបស់អល់ឡោះ បើទោះជាលើគំនរទុក្ខតម្រូវការផ្លូវកាយរបស់គេ។ ក្នុង ចំណោមពួកគេ មានម្នាក់និយាយថាខុំនឹងថ្វាយ បង្គំពេល យប់រហូត (មានន័យថា មិន សម្រាកឬមិនដេកយប់)។ ម្នាក់ទី២និយាយថា ខុំនឹងបួសរាល់ថ្ងៃពេញមួយឆ្នាំ គេមិន ស្រាយបួសជាដាច់ខាត។ អ្នកទី៣ និយាយថាគេនឹងផ្តាច់ខ្លួនពីស្រ តីភេទហើយគេមិន រៀបការរហូត។ فلما جاء رسول اهلل صلى اهلل عليه وسلم فقال : أنتم الذين قلتم كذا وكذا أما واهلل إين ألخشاكم هلل وأتقاكم له لكين أصوم وأفطر وأصلي وأرقد وأتزوج النساء فمن رغب عن سنيت فليس مين. رواه البخاري ومسلم. មានន័យថា "លុះអ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះបានមកដល់គាត់និយាយថា តើ ពួកអ្នកឬដែលនិយាយថាអ៊ីចេះមួយៗ។ សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះខ្ញុំ ខ្លាច អល់ឡោះ និងប្រតិបតិសាសនាខ្លាំងជាងពួកអ្នក ក៏ប៉ុន តែ ខុំបួស ខ្ញុំស្រា យបួស ខ្ញុំថ្វា យបង្គំ ហើយខ្ញុំគេង ខុំការប្រពន្ធ។ ដូច នេះ នរណាមិនពេញចិត្តធម្មនិយម របស់ខុំ អ្នកនោះពុំមែនជាប្រជាជាតិរបស់ខុំ"។ គាត់ស្អប់ខ្ពខ្ពើមការលិចលង់ក្នុងការ ត្រេកត្រអាលជ្រុលហួសក្នុងការហូបចំណីអា

ហារ សម្លៀកបំពាក់ ... នៃសម្ភារៈដែលគេប្រើប្រា

ស់ក្នុងលោកិយ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់មិនពេញចិត្តនឹងភាពលំបាកក្នុងសាសនា: ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ មិនពេញចិត្តនឹងភាពលំបាកក្នុងសាសនា។ កាលណាគេផ្តល់ ជម្រើសដល់គាត់នូវភារកិច្ចពីរ គឺគាត់ជ្រើសយកកិច្ចការណាដែល ងាយជាងគេក្នុងចំណោមកិច្ចការទាំងពីរនោះ ដរាបណាវាគ្មាន បាបកម្ម។ គាត់មិនប្រកាន់តឹងរឹងក្នុងការផ្តល់ យោបល់ឬបង្គាប់ប្រើ លើកលែងតែប្រការនោះជាសិទ្ធិ្ធិរបស់អល់ឡោះ។ ជាមួយនោះ គាត់ បានបង្រៀនមនុស្សពុំមែនត្រឹមតែជំនឿនិងការប្រតិបត្តិសា សនា ប៉ុណ្ណោះទេ។ តែគាត់បង្រៀនផងដែរនូវសីល ធម៌ជីវិតនិងការប្រាស្រ័យទាក់ទងជាវិជ្ជ មានជាមួយនឹងចិត្ត មនុស្ស វត្ថុ សត្វ និងរុក្ខជាតិ។ សាមញ្ញ រីឯការមុជទឹក គឺមុជខ្លួនទាំង មូលតែម្តង ហើយការមុជទឹក នេះមានពីរប្រភេទក្នុងឥស្លាម គឺកាតព្វកិិច្ចនិិងស៊ុណ្ណះ។ មុជ ទឹកកាតព្វកិិច្ចគឺជាលក្ខខណ្ឌនៃការសម្អាត ហើយមិិនអនុញ្ញាតឱ្យថ្វាយបង្គំទេ បើមិិនបាន មុជទឹកកាតព្វកិិច្ចនេះ។ គេមុជទឹកនេះក្រោយ ពេលមករដូវ ឆ្លងទន្លេ រួមដំណេក ឬចាណហ្ពះِ قَالَ محمد صلى هللا عليه وسلم :« حَقٌّ عَلَى كُلِّ مُسْلِمٍ أَنْ يَغْتَسِلَ فِى كُلٍ سَبْعَة أَيَّامٍ يَوْمًا يَغْسِلُ رَأْسَهُ وَجَسَدَهُ » رواه البخاري. មានន័យថា "ចាំបាច់លើអ្នកមូសីមគ្រប់រូបត្រូវមុជទឹករៀងរាល់ ប្រាំ ពីរថ ងៃម្តង ចាក់ទឹកស្រោចលើក្បាលនិងដងខួន"។ ជំរះកាយ រៀងរាល់ ថ្ងៃ (ចេញទឹកកាម)។ ក៏ដូចគ្នាដែរ គេមិិនអនុញ្ញាត បញ្ចុះសា កសពទេ លុះត្រាតែមុជទឹកឱ្យជាមុនសិិន លើកលែងតែអ្នកដែលពលីជីវិតក្នុងសមរភូមិិ។ រីឯមុជទឹកស៊ុណ្ណះវិញគឺការមុជទឹកដែល អ្នកនាំសារមូហាំម៉ាត់បានបន្សល់ជាដំណែលគឺគប្បីធ្វើនៅថ្ងៃសុក្រមុនមកថ្វាយបង្គំនៅ វិហារ និិងថ្ងៃបុណ្យរ៉យ៉ា និិងមុនពាក់ក្រណាត់អៀសរ៉មដើម្បីធ្វើបុណ្យហ័ជ្ជ និិងអ៊ុំរ៉ោះ និិងដើម្បីទទួលបានការអនាម័យទូទៅ។ ការជម្រះកាយ(ទឹកវូហ្ទុ) និងមុជទឹក ពួកអ្នកមូស្លីមមានលក្ខណៈពិសេសជាងអ្នកដទៃ ដោយការជម្រះកាយនៅរាល់ពេលថ្វាយបង្គំ។ ការ ថ្វាយបង្គំពុំត្រឹមត្រូវទេដោយគ្មានការជម្រះកាយនេះ។ ការជម្រះកាយនេះតម្រូវឱ្យលុបមុខ លាងដៃទាំងពីរ ដល់កែងដៃ ជូតក្បាល លាងជើងទាំងពីរដល់កែងជើង។ សម្រាប់ការជម្រះកាយនេះមានស៊ុណះជាច្រើនដូចជាខ្ពុរមាត់ រឺតទឹកចូលច្រ មុះដោយដៃស្តាំ ញើសចេញមកវិញដោយដៃឆ្វេង ញីម្រាមដៃនិងម្រាមជើង ជូតត្រចៀកទាំងពីរ ប្រើច្រា សដុសធ្មេញ។ 108 109 សីលធម៌និងអរិយធម៌ សីលធម៌និងអរិយធម៌

ងើបពីគេង។

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានជំរុញឱ្យសហការីរបស់គាត់រក្សាការអនាម័យ ហើយអំពាវនាវ ពួកគេឱ្យសម្អាតផ្ទះសំ បែងនិិងសម្ភារៈប្រើប្រាស់របស់ពួកគេ។ គាត់បានបង្រៀនពួកគេថា ការសម្អាតផ្លូវពីបនានិិងភាពកខ្វក់គឺជាការធ្វើទាន។ អំពីពា ក្យទូនមានប្រៀនប្រដៅរបស់ គាត់គឺរក្សាការអនាម័យផ្ទាល់ខ្លួនឱ្យបានកម្រិិតខ្ពស់។ Cleanliness is next to Godliness Cleanliness or purification is half of the faith. Muhammad (pbuh) Sahih Muslim and Tirmithi ការផ្តោតរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ចំពោះឈើច្រា សធ មេញ ឬការដុស ធ មេញសម្អាតធ មេញ ពោរពេញដោយអត្ថន័យខ្លឹសារផ នែកសុជីវធម៌ សុខភាព និងវេជ្ជសាស រ្ត។ វេជ្ជសាស រ្តទំនើបបានរកឃើញពីសារៈ សំខាន់របស់វាក្រោយមក។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍ថា أخرجه النسائي ) ِّلِلرَّب ٌمَرْضَاة ، ِلِلْفَم ٌمَطْهَرَة ُالسِّوَاك( : قال الرسول صلى اهلل عليه وسلم ، មានន័យថា "ការដុសធ មេញជាការសម្អាតមាន ត់ និងជាទីសព្វព្រះទ័យ របស់អល់ឡោះជាម្ចាស់ "។ِّ كُل َعِنْد ِبِالسِّوَاك ْعَلَى أُمَّتِى ألَمَرْتُهُم َّأَشُق ْأَن َلَوْال « : و قال الرسول صلى اهلل عليه وسلم أخرجه البخاري » ٍصَالَة មានន័យថា "បើសិនជាខុំមិនធ វើឱ្យពិបាកលើប្រជាជាតិរបស់ខ្ញុំទេ ខុំ នឹងប្រើឱ្យពួកគេដុសធ មេញនៅរៀងរាល់ពេលថ្វាយបង្គំ "។ ថែរក្សា ធ្មេញ

អ្នកខ្លះគិតថា ការសម្អាតធ្មេញនឹងឈើដុសធ្មេញគឺជារឿងបុរាណ ហួសសម័យ ដែលគេប្រើសុសសាយមុនពេលគេរក ឃើញថ្នាំដុសធ្មេញ។ ក៏ប៉ុន្តែ វិទ្យាសាស្រ្តទំនើបរក ឃើញសារៈសំខាន់ឈើដុសធ្មេញក្នុងការរក្សាធ្មេញ ពីជំងឺពុកនិងប្ប្រាក់ស៊ីធ្មេញ។ វាជាឧបករណ៍សម្អាត ធ្មេញធម្មជាតិ មានក្លិិនក្រអូបស្រ ស់ថ្លា។

*លទ្ធផលនៃការស្រា វជ្រា វបានបញ្ជាក់ថា ឈើដុសធ្មេញមានសារធាតុសកម្មសម្រាប់ ការពារធ្មេញនិិងអញ្ចាញធ្មេញរយៈពេលរាប់ម៉ោងពីការបង្កគ្រោះថ្នាក់ របស់ប្ប្ប្រាក់តេរី។ ឈើដុសធ្មេញសម្បូរទៅដោយសារជាតិសម្អាត និិងអនាម័យទប់ស្កាត់ការចេញឈាម និិងធំក្លិិនស្អុយ ហើយសម្លាប់មេរោគ រក្សាអញ្ចាញធ្មេញ និិងបំបាត់កំបោរជាប់ជើងធ្មេញនិិងពណ៌លឿង។ ឈើដុស ធ្មេញផ្ទុកសារជាតិិចំនួន ២៥ ធាតុធម្មជាតិិ ដែលជាតម្រូវការចាំបាច់ដើម្បីរក្សាសុវត្ថិិភាពធ្មេញ។ ឈើដុស ធ្មេញនេះគេធ្វើអំពីរុក្ខជាតិិម្យ៉ាងប្រភេទរុក្ខជាតិិ (សេហ្វាទ័រ ប្រិិស្កា)។ ជាប្រភេទរុក្ខជាតិិមួយដែលគេស្គាល់ជាទូទៅនៅឧបទ្វីប អារ៉ាប់ អាហ រ្វិិក ឥណ្ឌា និិងអាមេរិកខាងត្បូង។ ឈើដុសធ្មេញ អនាម័យមាន ត់ធ្មេញ និងរក្សាខ្យល់ដង្ហង្ហើមស្រស់ថ្លា

، ِالطُّهُورُ شَطْرُ اإلِيمَانِ ، وَالْحَمْدُ للِه َِّ تَمْألُ الْمِيزَانَ ، وَسُبْحَانَ للاهَِّ وَللاهَُّ أَكْبَرُ تَمْألُ مَا بَيْنَ السَّمَاءِ وَاألَرْض وَالصَّوْمُ جُنَّةٌ ، وَالصَّبْرُ ضِيَاءٌ ، وَالصَّدَقَةُ بُرْهَانٌ ، وَالْقُرْآنُ حُجَّةٌ لَكَ أَوْ عَلَيْكَ ، كُلُّ النَّاسِ يَغْدُو فَبَائِعٌ نَفْسَهُ فَمُعْتِقُهَا ٌ أَوْ مُوبِقُهَا . أَخْرَجَهُ مُسْلِم មានន័យថា " ការសម្អាតជាពាក់កណាលនៃជំនឿសរសើរអល់ឡោះថា(احلمد هلل) បំពេញ ភ្នែកជញ្ជីង ហើយពោលពាក្យ(سبحان اهلل) និិង (احلمد هلل) បំពេញចន្លោះមេឃ និិងផែនដី។ ការថ្វាយបង្គំជាពន្លឺ ការធ្វើទានជាភស្តុតាង ការអត់ធមត់ជាពន្លឺ គម្ពីរអាល់គួរអានជា ភស្តុតាងសម្រាប់អ្នកឬលើអ្នក។ មនុស្សទាំងអស់ស វែងរកដោយខ្លួនឯង អាចលក់ខ្លួនឯង លោះខ្លួនឯង ឬបំផាញខ្លួនឯង "។ សីលធម៌និងអរិយធម៌ សីលធម៌និងអរិយធម៌

ពិតណាស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានជំរុញមនុស្ស ឱ្យស វែងរកចំណេះដឹង ហើយហាមឃាត់ពួកគេពីការ បោះបង់ចំណេះដឹងដែលមានប្រយោជន៍។ គាត់បានជំរុញសហការីរបស់គាត់ឱ្យសិក្សារៀនសូត្រ និងបង្រៀនចំណេះដឹងគ្រប់ប្រភេដៃែលមានប្រយោជន៍ ដល់មនុស្សលោក ហើយផ្តាំឱ្យផ្ទេរចំណេះដឹងនេះ ឱ្យគ្នា និងទាញយកផលប្រយោជន៍ពីចំណេះដឹង នេះផងដែរ។ ចូរស វែងយល់! មានន័យថា "ហើយនៅក្នុងផែនដីជាភសុតាងសម្រាប់ពួកអ្នកដែលមានភាព ជឿជាក់ថាមានព្រះ ះជាម្ចាស់។ ហើយកនុងខួនរបស់ពួកអ្នក តើពួកអ្នកមិនត្រិះិះរិះ ពិចារណាទេឬ។ នៅលើមេឃមានកំណត់លាភសក្ការៈសម្រាប់ពួកអ្នក និងអី ដែលគេបានសន្យាចំពោះពួកអ្នក។ សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់នៃមេឃ និងផែនដីថា អីដែលទ្រង់សន្យាគឺជាការពិតដូចអីដែលពួកអ្នកនិយាយ »។ قال محمد صلى اهلل عليه وسلم : (مَنْ سَلَكَ طَرِيقًا يَطْلُبُ فِيهِ عِلْمًا سهّل اللَّهُ له طَرِيقًا إلى الْجَنَّةِ ) أخرجه الترمذي. មានន័យថា "នរណាដើរតាមផូវស វែងរកចំណេះដឹង អល់ឡោះនឹងសម្រួលផូវ ដល់គេទៅកាន់ឋានសួគ៌ "។

ដោយគុណសម្បត្តិនៃការជំរុញនេះ ភាសាអារ៉ាប់ (ភាសាអាល់គួរអាន) បាន ក្លាយជាភាសាវេជ្ជសាស រ្ត រូបវិទ្យា គីមីវិទ្យា គណិតវិទ្យា និងគ្រប់វិទ្យាផ្សេងៗទៀត ដែលគេនៅបន្តសិក្សានៅតាមសាកលវិទ្យាល័យធំៗនៅក្នុងលោករយៈពេលរាប់ សិបសតវត្ស។ ពួកអ្នកប្រាជ្ញឥស្លាមជាច្រើនបានក្លាយជាអ្នកប្រាជ្ញល្បីល្បាញក្នុង លោក នៅពេលពួកគាត់ បានសិក្សាបន្ថែមទៅលើការស្រាវជ្រា វផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រ ហើយបង្កើតជាការវិវឌ្ឍមួយកម្រិតទៀតនៃអរិយធម៌ បើសិនជាគ្មានពួកគាត់ទេ ម៉្លេះ អរិយធម៌បសិមប្រទេសនឹងត្រូវយឺតយ៉ាវរាប់រយឆ្នាំ។ មូហាំម៉ាត់ជំរុញឱ្យមនុស្សស្វែងរកចំណេះដឹង ចូរអាន ព្យាការីមូហាំម៉ាត់នាំមកនូវសារអមតៈពីលើមេឃ ចាប់ផ្តើមដោយ ពាក្យ (اقرأ)ចូរអាន! ដើម្បីសង្រ្គោះមនុស្សចេញពីភាពងងឹតអន្ធការ នៃភាពអវិជ្ជាទៅកាន់ពន្លឺនៃចំណេះដឹង ពីក្តីវង្វេងទៅកាន់សេចក្តីចង្អុល បងាញ។ ចូរគិិត! ប៉ុនមានទសវត្សប៉ុណ ណោះ ឥស្លាមបានក្លាយជាជង្រុក សម្រាប់អរិយធម៌ដ៏ឧត្តុង្គឧត្តមបំផុតនៅលើផែនដី ហើយតាមរយៈ អរិយធម៌នេះ មុខវិជ្ជាផ្សេងៗច្រើនប្រភេទបានអភិិវឌ្ឍនិិងរីកចម្រើន ហើយពិភពលោ កទាំងមូលបានធ្វើសាក្សីលើការរីកចម្រើនផ្នែកវប្បធម៌ និិងអរិយធម៌ ឈានមុខគេ ហើយមានឥទ្ធិពលរាប់រយឆ្នាំ។ អាន គិត រៀន ប្ររតិបតិ ស វែងរក បង្ហាញ ឲ្យឃើញ ចូរស្រា វជ្រា វ! មានន័យថា ៉ពិតណាស់ក្នុងការបង្កើតមេឃនិងផែនដីដែលគ្មាន គំរូពីមុនមក ហើយភាពបន្តបន្ទាប់គ្នានៃពេលយប់និងពេលថ ងៃ និងភាពផ្សេងគ្នាវែងខីរវាងយប់និងថ្ងៃជាភសុតាងដ៏ឧតុង្គឧត្តម

បញ្ជាក់ពីឯកទេវភាពរបស់អល់ឡោះ សម្រាប់ពួកអ្នកដែលមាន ប្រាជ្ញាចេះគិត។ ពួកអ្នកដែលរំឭកចំពោះអល់ឡោះក្នុងគ្រប់ ស្ថានភាពទាំងអស់ ឈរ អង្គុយ ដេក ហើយពួកគេត្រិះិះរិះ ពិចារណាក្នុងការបង កើតមេឃនិងផែនដី ហើយពួកគេនិយាយ ថា បពិត្រអល់ឡោះជាម្ចាស់ ទ្រង់មិនមែនបង្កើតអីទាំងអស់ទទេៗ អសារបង់នោះទេ ទ្រង់មហាស្អាតស្អំ។ សូមទ្រង់ការពារពួក យើងពីភ លើងនរកផងចុះ»។ ចូររៀន!អ្នកដែលបានអានគម្ពីរអាល់គួរអាននឹងសង្កេតឃើញមពាក្យដែល មានន័យថា អាន សង្កេត ត្រិះរិះពិិចារណា គិិតពិិចារណាប្រើប្រាជ្ញាញាគិិត និិងភ្ញាក់រឭក។ពាក្យពេចន៍ទាំងនេះគឺជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃការសិក្សាស្រា វជ្រាវ ស វែងយល់ស៊ីជម្រៅលើអ្វីដែលមានវត្តមាននៅជុំវិញខ្លួន សិក្សាឱ្យដឹងពី ហេតុផលនិិងធ្វើឱ្យសម្រេចគោលដៅ។ សីលធម៌និងអរិយធម៌ សីលធម៌និងអរិយធម៌

អាល់ហូសេន អិបនូសីណា បិតាវេជ្ជសាស រ្ត ទំនើប ៩៨០ - ១០៣៧

គ.ស គាត់ឈ មោះ អាល់ហូសេន ពិន អាប់ឌុលឡោះ ពិន ស៊ីណា គេស្គាល់គាត់ ថា សៀខប្រធាន។ ពួកអឺរ៉ុបបានហៅឈ មោះគាត់ថា ស តេចគ្រូពេទ្យនិង បិតាវេជ្ជសាស រ្តទំនើប។ គាត់បាននិពន្ធសៀវភៅប្រហែល២០០ច្បាប់ ស្តីពីវេជ្ជសាស្រ្ត រូបវិទ្យា គណិតវិទ្យា ទស្សនវិទ្យា តន្ត្រី និងប្រធានបទ ផ្សេងៗទៀត។ ស្នាដៃរបស់គាត់ដ៏ល្បីល្បាញគឺសៀវភៅ ស្ហីហ្វាក គឺជា សព្វវចនាធិប្បាយដ៏ធំស្តីពីរូបវិទ្យា និងសៀវភៅច្បាប់វេជ្ជសាស រ្ត។ ដែលបានបកប្រែជាភាសាផ្សេ ងៗ ហើយគេនៅបន្តសិក្សាសៀវភៅ ទាំងនេះនៅតាមសាកលវិទ្យាល័យភាគច្រើននៅអឺរ៉ុបរហូដែល់ ចុង សតវត្សទី១៩។ អាពុលអិហ្ស អិបនូ អិស្មាឯល អាល់ចាហ្សារីយ៍ បិតាគីមី ១១៣៦ - ១២០៦

គ.ស អាពុលអិហ្ស អិបនូ អិស្មាឯល ដែលមានងារថា អាល់ចាហ្សារីយ៍។ គឺជា វិស្វករ និងជាគីមីវិទូម្នាក់ដ៏ឧតុង្គឧត្តមក្នុងប្រវត្តិសាស រ្ត។ គាត់ទទួលបាន ការគាំទ្រពីអ្នកគ្រប់គ្រងស រុកបាកើរនៅភាគខាងត្បូងតួកគី បចុប្បន្ន។ គាត់ធ្វធ្វើការបម្រើស តេចស រុកនេះរយៈពេល២៥ឆ្នាំ។ គាត់បានក្លាយជាវិស្វករ បច្ចេកវិទ្យាដ៏សំខាន់នៅក្នុងរាជវាំង។ គាត់បានឌីហ សាញឧបករណ៍ធុន ធផងន់សំខាន់ៗជាច្រើន។ ក្នុងនោះមានដូចជាឧបករណ៍បូមទឹកឡើង ម៉ោ ងដំណើរ ដោយកម្លាំងទឹកមានប្រព័ន្ធរោទ៍ដោយស្វ័យប្រវតិ ឧបករណ៍រំលាយធាតុផ្សេងៗ ប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងស្វ័យប្រវតិ។ល។ គាត់ បកស្រាយកនុងសៀវភៅរបស់កាត់ ”ភាពអស្ចារ្យដ៏មហាសាល រវាងចំណេះដឹងនិងការអនុវត្តដ៏មានសារប្រយោជន៍ក្នុងការផលិ ត ម៉ាស៊ីន”។ ភ្ជាប់ជាមួយនឹងរូបគំនូរបញ្ជាក់។ លេខឡាតាំង:

.....

I, II, III, IV, V, VI, VII, VIII, IX, X លេខអារ៉ាប់ :

.........

1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10 Avicenna អ្នកប្រា ជ្ញ ជីវប្រវត្តិសង ខេប ចាពៀរ ពិន ហាយ៉ាន បិតាគីមីវិទ្យា ៧២១ - ៨១៥

គ.ស ចាពៀរ ពិន ហាយ៉ាន ពិន អាប់ឌុលឡោះ អាល់អើហ្សឌីយ៍ ស្ថាបនិក គីមីវិទ្យាអនុវត្ត។ គាត់ជាមនុស្សដំបូងដែលបានអនុវត្តគីមីជាលក្ខណៈ វិទ្យាសាស្រ្ត។ សង្ខេបចំណេះដឹងរបស់គាត់

ផ្នែកគិមីតាម រយៈការ ពិសោធ សិក្សាស្រាវជ្រា វ ការសន្និដ្ឋានបែបវិទ្យាសាស្រ្ត។ ភាគច្រើន នៃរបកគំហើញភ្ជាប់ជាមួយនឹងឈ មោះរបស់គាត់ គេឱ្យឈ មោះគាត់ថា ជីតាគីមីវិទ្យា បិតាគីមីវិទ្យា។ គាត់បានអភិវឌ្ឍគីមីវិទ្យា និងលើកកម្ពស់ វិទ្យា នេះឱ្យមានលំដាប់ខ្ពស់។ គាត់ បានបង្កើតរូបមន្តគីមីនិងការ ដោះស្រាយ។ គាត់រកឃើញធាតុគីមី អាល់កាឡាញ អំបិលអាម៉ូញាក់។ ម្យ៉ាងទៀត លោកជំនាញខាងបច្ចេកវិទ្យាចម្រាញ់រ៉ែឡើងវិញ និងការ ផលិ តដែក និងជ្រលក់ពណ៌ក្រណាត់។ មូហាំម៉ាត់ ពិន មូសា អាល់ឃូវ៉ើរហ្សាមី បិតាជំរឿន ៧៨០ - ៨៥០

គ.ស មូហាំម៉ាត់ ពិន មូសា អាល់ឃូវ៉ើរហ្សាមី ឋិតក្នុងចំណោមពួកអ្នកប្រាជ្ញ មូស្លីមដំបូងផ្នែកគណិតវិទ្យា។ ស្ថាបនិកវិជ្ជាជំនឿ ដេរីវេគណិតវិទ្យា។ ការងារបស់គាត់ ចូល រួមយ៉ាងសំខាន់ក្នុងពន្លឿនការអភិវឌ្ឍន៍ផ្នែក គណិតវិទ្យានៅសម័យរបស់គាត់។ ស តេចខលីហ្វ អាល់ម៉ាក់មូនបាន ប្រគល់ភារកិច្ចឱ្យគាត់គូសផែនទី។ គាត់បានធ្វធ្វើផែនទីច្រើនជាង៧០ ភូមិសាស្រ្ត។ អាល់ ឃូវ៉ើរហ្សាមីបានបន្សល់ស្នាដៃនិពន្ធជាច្រើនទាក់ទង នឹងឧតុនិយម ភូមិវិទ្យា សំខាន់បំផុតគឺសៀវភៅ (ពិជគណិត និងផល សង) ដែលត្រូវបានបកប្រែជាភាសាឡាតាំងនៅឆ្នាំ១១៣៥គ.ស. បន្ទាប់ ពីនោះមានបញ្ជូលពាក្យដូចជា Algebra និង Zero ទៅក្នុងភាសាឡាតាំង។ អាពូបាកើរ មូហាំម៉ាត់ ពិន ហ្សាការីយ៉ា អើរ៉ហ្សីយ៍ បិតាវេជ្ជសាស រ្ត ៨៦៥ - ៩២៩

គ.ស អាពូបាកើរ មូហាំម៉ាត់ ពិន ហ្សាការីយ៉ា អើរ៉ហ្សីយ៍ ជាអ្នកប្រាជ្ញមូស្លីម ឆ្នឆ្នើមម្នាក់ក្នុងវិស័យវេជ្ជសាស រ្ត គីមីវិទ្យា។ គាត់មានចំណេះដឹងជ្រៅជ្រះ លើវិស័យផ្សេងៗ។ លើសពីនេះ លោកពូកែ ខាងគណិតវិទ្យា តន្រ្តី ហើយសម្រេចបាននូវការបំពេញលក្ខណៈនៃសាខាវិទ្យាផ្សេងៗ។ អើរ៉ហ សីយ៍បានចូល រួមយ៉ាងច្រើនក្នុងការច្នៃប្រឌិត និងបង្កើតអ្វីដែលថ្មីៗ ក្នុងវិស័យវេជ្ជសាស រ្ត និងគីមី។ លោកគឺជាអ្នកប្រាជ្ញដំបូងដែលបាន ញែកចេញពីគ្នារវាងជំងឺអុចធំ និងជំងឺកញ្រ ជឹល គាត់បានពិពណ៌នា ជំងឺ ទាំងពីរនេះយ៉ាងលម្អិត។ អើរ៉ហ សីយ៍ជាអ្នកប្រាជ្ញដំបូងដែលប្រើធាតុគីមី សម្រាប់បម្រើផ្នែកវេជ្ជសាស រ្ត។ គាត់បានធ្វធ្វើការផ្សំសំធាតុគីមីដែលបម្រើ

ផ្នែកឱសថសាស្រ្ត។ គាត់ជាអ្នកប្រាជ្ញដំបូងដែលបានផ្សំសំធាតុអាល់កុល ចម្រាញ់ដោយការរំលាយជាតិសករ។ គាត់បានធ្វធ្វើអាស៊ីតនីយកម្មលើ ធាតុស្ពាន់ធ័រដោយការបិដៃែកស្ពាន់ធ័រ។ គាត់បាននិពន្ធសៀវភៅអាល់ ហាវីយ៍ស្តីពីវេជ្ជសាស្រ្ត។ ម្យ៉ាងទៀត សៀវភៅនេះនៅតែជាឯកសារ យោងដ៏សំខាន់សម្រាប់វេជ្ជសាស រ្តនៅអឺរ៉ុបរយៈពេល៤០០ឆ្នាំ។ តារាងលេខ(២) ការចូលរួមរបស់អ្នកប្រាជ្ញញមូស្លីមក្នុងការអភិិវឌ្ឍអរិយធម៌និិងបច្ចេកវិទ្យា Values & Morals សីលធម៌និងអរិយធម៌

ប្រាជ្ញល្អឋិតក្នុងរូបកាយដែលមានសុខភាពល្អ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបួងសួងសុំពីអល់ឡោះឱ្យទ្រង់បញ ចៀសពីការអសមត្ថភាព ភាពខ្ជិ លច្រអូស ទុក្ខកង្វល់ ទុក្ខព្រួយ។ គាត់ចូល ចិត្តភាពសកម្ម គាត់បានជំរុញសហការីរបស់គាត់ឱ្យបង្រៀនកូន ចៅរបស់ពួកគេហាត់ប្រាណផ្សេងៗដូចជាការរត់ ជិះសេះ បាញ់ព្រួញ ហែលទឹក។ល។ ព្យាការី មូហាំម៉ាត់ធ្លាប់រត់ប្រណាំងជាមួយប្រពន្ធរបស់គាត់ អាអ៊ីស្ហះ ម្តងគាត់ឈ្នះប្រ ពន្ធ ហើយម្តងប្រពន្ធ ឈ្នះគាត់។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបង្កើតទីលានប្រណាំងមួយនៅកៀនខាងលិចវិហារណាពី ហើយ ទីតាំងនេះល្បីល្បាញរហូតមកដល់បចុប្បន្ន។ គេបានកសាងវិហារតូចមួយនៅក្បែរទីលាននោះ។ បន្ទាប់មក គេបានហៅវិហារនេះថា វិហារប្រណាំង។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍َ قَالَ رَسُولُ اهللِ صَلَّى اهلل عَليْهِ وسَلَّمَ : (الْمُؤْمِنُ الْقَوِيُّ خَيْرٌ وَأَحَبُّ إِلىَ اهللِ مِنَ الْمُؤْمِنِ الضَّعِيفِ ، وَفيِ كُلٍّ خَيْرٌ ، احْرِصْ عَلَى مَا ȇيَنْفَعُك ، وَاسْتَعِنْ بِاللَّهِ , وَالَ تَعْجَزْ) أخرجه مسلم. មានន័យថា "អ្នកមានជំនឿខ្លាំងប្រសើរ និងជាទីស្រ ឡាញ់ចំពោះអល់ឡោះជាងអ្នក មានជំនឿខ្សោយ។ ដ្បិតពួកគេទាំងអស់ សុទ្ធតែល្អ។ ចូរប្រាថ្នាអ្វីដែលមានប្រយោជន៍ សម្រាប់អ្នក ចូរសុំជំនួយពីអល់ឡោះ ហើយ កុំអសមត្ថភាពឱ្យសោះ"។ ការហាត់កីឡាជាក្រុមបណុះនូវស្មារតីតី សាមគ្គី និងប្រកួតប្រជែងដ៏ប្រពៃ និងរក្សា សុខភាពរាងកាយ។ វាគឺជាចំណីរាងកាយ និងប្រាជ្ញាជាមួយគ្នា។ ការហាត់កីឡាក្នុង ឥស្លាមមានគោល ការណ៍ដែលផ្តោតសំខាន់ លើមូលដ្ឋានសីល ធម៌និងអរិយធម៌ដូចជា ភាពរម្យទមក្នុងការស លៀកពាក់ មិនត្រូវរវល់ នឹងរឿងកីឡាភ្លេច ការថ្វាយបង្គំការបំពេញ កាតព្វកិច្ចំពោះអល់ឡោះ។ ម្យ៉ាងទៀត ពុំ ត្រូវយកកីឡាធ្វធ្វើជាល បែងភ្នាល់ ស្រដៀងនឹង ល បែងស៊ីសង។ លើសពីនេះ មិនត្រូវឱ្យជីវិត របស់មនុស្សឬសត្វប្រឈមនឹងគ្រោះថ្នាក់ យ៉ាងពិតប្រា កដ។ សីលធម៌និងអរិយធម៌ សីលធម៌និងអរិយធម៌ 116 117 ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍៖

មានន័យថា "គ្មាននរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកអ្នក មានជំនឿពេញលក្ខណៈទេ លុះត្រាតែគេ ស្រ ឡាញ់សម្រាប់បងប្អូនរបស់គេដូចគេស្រឡាញ់ សម្រាប់ខ្លួនឯង»។ គាត់បានមានប្រសាសន៍ថា "សូមស្បថចំពោះ អល់ឡោះ ពួកអ្នកមិនចូល ឋាន សួគ៌ទេលុះត្រា ពួកអ្នកមាន ជំនឿ ហើយពួកអ្នកពុំទាន់មានជំនឿ ទេ លុះត្រាតែពួកអ្នកស្រ ឡាញ់គ្នា។ តើចង់ឱ្យខ្ញុំប្រា ប់ពួកអ្នកពីកិច្ចការមួយទេ បើសិនជាពួកអ្នកអនុវត្តវា ពួកអ្នក នឹងស្រ ឡាញ់គ្នា ចូរផ្សព្វផ្សាយសាឡាមរវាងពួកអ្នក"។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ មានប្រសាសន៍អំពីការសាមគ្គីភាព ការអត់ឱនរវាងមនុស្សជាតិ។ ដែលជួយ ដល់ការផ្សព្វផ្សាយសេចក្តីស្រ ឡាញ់រវាងពួកគេ។ មានន័យថា "នរណាជួយដោះទុក្ខអ្នកដែលមានទុក្ខលំបាកគឺអល់ឡោះនឹង ដោះទុក្ខអ្នកនោះនៅក្នុងលោកិយនិងនៅបរលោក"។ គាត់បានមានប្រសាសន៍ ទៀតថា "អល់ឡោះជួយខុំបម្រើម្នាក់ដែលជួយដល់បងប្អូនរបស់គេ"។ តម លៃសង្គមនិងសីលធម៌ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ជំរុញមនុស្សឱ្យផ្សព្វផ្សាយសេចក្តីស រឡាញ់ចំពោះគ្នានឹងគ្នា ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បាន មានប្រសាសន៍៖

ស្នាមញញឹមរបស់អ្នក ទៅកាន់បងប្អូនរបស់ អ្នកគឺ សទើកោះ។ ការស្វាគមន៍ជាសារសនិភាព:

..........

មានន័យថា " បុរសម្នាក់បានសួរអ្នកនាំសារអល់ឡោះថា តើអ្វីដែលល្អប្រសើរក្នុងឥស្លាម។ គាត់បាន ឆ្លើយថាបរិច្ចាគចំណីអាហារ ហើយស្វាគមន៍សាឡាមដល់អ្នកដែលស្គាល់ និងអ្នកដែលមិនស្គាល់"។ ក្នុងការនិទានផ្សេងទៀត ព្យាការីបានមានប្រសាសន៍៖

មានន័យថា "ចូរកុំមើលស្រាលអំពើល្អឱ្យសោះ សូម្បីអ្នកជួបបងប្អូនរបស់អ្នកដោយទឹកមុខញ ញឹម"។ គាត់បានមានប្រសាសន៍ថា៖

មានន័យថា "នែមនុស្សលោកទាំងឡាយ! ចូរផ្សព្វផ្សាយសាឡាម បរិច្ចាគចំណីអាហារ រាប់អាន សាច់ញាតិ និងថ្វាយបង្គំពេល យប់ ខណៈដែលមនុស្សកំពុងដេកលក់ ពួកអ្នកនឹងចូល ឋានសួគ៌ ដោយសុវត្ថិិភាព"។

មានន័យថាតើភ្នែកប្តីគាត់ឈឺ ឬត្រូវរបួសមែនទេ? តើអ្នកឃើញគាត់ពីអង្កាល់? ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានឆ្លើយថា តើភ្នែកណាដែលគ្មានពណ៌សនោះ? កំប លែងគាត់ជាមួយសហការីរបស់គាត់: សូហេប អើរូមីយ៍បាននិទានថា គាត់ បានមកជួបអ្នកនាំសារអល់ឡោះ គាត់កំពុងហូបផ្លែល្មើ ហើយភ្នែកគាត់ឈឺ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បាននិយាយប្រលែងជាមួយគាត់ថា តើអ្នកហូបផ្លែល្មើ ហើយភ្នែក របស់អ្នកឈឺ? សូហេបបានតបវិញថា ខ្ញុំទំ ពាតែខាងផ្នែកមិនឈឺនោះទេ (មានន័យ ថាគាត់ហូបផ្លែល្មើខាងផ្នែកដែលភ្នែករបស់គាត់មិនឈឺ)។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់គាត់ សើចចំពោះសម្តីរបស់សូហេប។ អាណើស ពិន ម៉ាលិកបាននិទានពីបុរសម្នាក់ (ក្នុងការនិទានពីស្រ តី ម្នាក់) បានមកជួបអ្នកនាំសារអល់ឡោះជាមួយនឹងគ្រួសាររបស់គេ។ គេនិយាយ ថាបពិត្រអ្នកនាំសារអល់ឡោះ សូមលោករកសត្វអូដ្ឋឱ្យពួកខ្ញុំជិះធ្វធ្វើដំណើរ ផង។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់តបវិញថា ខុំអាចឱ្យអ្នកជិះលើខ្នងកូនអូដ្ឋបានអត់? បុរសនោះឆ្លើយថា តើខុំយកកូនអូដ្ឋមកធ្វធ្វើអីកើត? ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានតបវិញថា តើអូដ្ឋមិនកើតពីកូនអូដ្ឋទេឬ? ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ស្រឡាញ់កុមាន រ និងថែរក្សាពួកគេ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានទទួលភារកិច្ចថែរក្សាកុមាន រជាពិសេស។ គាត់ និយាយជាមួយពួកគេ ឱ្យសាឡាមស្វាគមន៍ចំពោះពួកគេ និងប្រលែង ជាមួយពួកគេ។ មាននិទានមួយថា កុមាន រម្នាក់ដែលគេស្គាល់ថា អាពូ អូ មែរ។ កុមាន រម្នាក់មានកូនចាបមួយហៅថា (نغر) គេតែងតែ ប្រលែងលេងជាមួយនឹងសត្វចាបនេះ។ ក្រោយមកកូនចាបនេះងាប់ ហើយគេកើត ទុក្ខយ៉ាងខ្លាំង។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានឃើញគេ ហើយសួរថាតើគេកើតទុក្ខអី? ពួក គេឆ្លើយថា កូនចាបរបស់គេងាប់។ ព្យាការីបានមានប្រសាសន៍ថា កុមាន រមានការ ប្រលែងដែលធ្វធ្វើឱ្យគេបាត់កើតទុក្ខ គាត់ថានែអាពូ អូមែរ តើកូនចាប់របស់អ្នកបាន ធ្វធ្វើអី? ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមើលទៅគេ ហើយបានមានប្រសាសន៍:

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ផ្ត្តើមសាឡាមចំពោះមនុស្សដែលគាត់ជួបដោយសេចក្តី ស្រឡាញ់និងការស្វាគមន៍:

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់គាត់ផ្តើមសាឡាម ស្វាគមន៍ចំពោះអ្នកដែលមកជួបគាត់ ។ នៅពេលណាគាត់ ចាប់ដៃនរណាម្នាក់ គាត់ មិនលែងមុនគេដកដៃនោះទេ។ គាត់ ឱ្យសាឡាមដោយទឹកមុខញញឹម ធ្វធ្វើឱ្យអ្នកដែលឃើញគាត់មានអារម្មណ៍ រីករាយ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់កំប លែងជាមួយសហការីរបស់គាត់ និងប្រលែងកូនៗ របស់គាត់ :

សំណើចរបស់គាត់ភាគច្រើនត្រឹមតែញញឹម គាត់មិនដែល សើចក្អាកក្អាយ គាត់មិនដែលដំឡើងសំទេងឮខ្លាំងៗ។ គាត់មានបុគ្គលិកលក្ខណៈដែលគួរជាទី ស្រ ឡាញ់ នឹងធឹង គួរជាទីគោ រពនៃមនុស្សទាំងឡាយ។

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់កំប្លែងជាមួយនឹងសហការីរបស់គាត់ និងប្រលែងកូនៗ របស់គាត់ ចៅៗរបស់គាត់ អាល់ហាសាន់ និងអាល់ហូសេ ន។ ក៏ប៉ុន្តែ គាត់ គ្មានពោល ពាក្យអ្វីក រៅពីពាក្យពិត។ គាត់មិននិយាយអ្វីដែលគ្មានភាព ចាំបាច់។ គេបាននិយាយថា គេឃើញគាត់ ច្រើនដងបានរត់ប្រណាំង ជាមួយនឹងប្រពន្ធគាត់ កូនៗគាត់ នៅក្នុងសម័យកាលដែលគេនិយម រត់ប្រណាំងគ្នា។ កំប លែងរបស់គាត់ជាមួយនឹងស្រ្តី្តីវ័យចំណាស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បាននិយាយកំប្លែងជាមួយនឹងស្រ តីវ័យចំណាស់ម្នាក់ថា មនុស្សចាស់ មិនចូល ឋានសួគ៌នោះទេ។ ស្រ តីនោះបានតបវិញថា ចុះពួកគាត់បានអីវិញ? ស្រ តីនោះ សូត្រ អាល់គួរអាន។ គាត់បានតបទៅស្រ តីនោះថា តើយាយ មិនបានសូត្រ អាល់គួរអានទេឬ? ទ្រង់បានមានព្រះបន្ទូល មានន័យថា «យើងបានបង្កើតស្រ្តីក្នុងឋានសួគ៌មិនដូចស្រ តី នៅក្នុងលោកិយ។ យើងបង្កើតពួកនាងជាស្រ តីក្រមុំរហូត»។ មានន័យថាស្រ តីនៅឋានសួគ៌នៅក្រមុំរហូត វ័យមិនចាស់។ គាត់ បាននិយាយកំប្លែងម្តងទៀតទៅកាន់ស្រ តីម្នាក់ដែលម ករកប្តីរបស់គាត់។ គាត់បាននិយាយទៅកាន់ស្រ តីនោះថា បុរសម្នាក់មានភ្នែកពណ៌សនោះមែន? ស្រ តីនោះភ័យខ្លាច ប្តីរបស់គាត់ត្រូវរបួសភ្នែក។ គាត់បានសួរព្យាការីមូហាំម៉ាត់ថា គ្រោះថ្នាក់មែនទេ? « مَنْ الَ ȇيَرْحَمُ الَ ȇيُرْحَمُ » أخرجه الرتمذي وأبو داود-صلى اهلل عليه وسلم- فَقَالَ حممد.

..........

មានន័យថា "អ្នកដែលមិនចេះអាណិតស្រ ឡាញ់ គឺគេមិនអាណិតស្រ ឡាញ់អ្នកនោះទេ "។ សីលធម៌និងអរិយធម៌ សីលធម៌និងអរិយធម៌

មិនប្រមាថមើលងាយ :

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ហាមឃាត់ការប្រមាន ថមើលងាយចំពោះមនុស្ស ឬមើលស្រាលពួក គេ ធ្វធ្វើឱ្យពួកគេប្ប្ប្រាក់មុខ ទោះការប្រមាន ថមើលងាយនោះក្នុងរូបភាពអ្វីក៏ដោយ ដោយប្រើដៃឬពាក្យសម្តី។ អាពូ មូសា អាល់អើស្អារីយ៍បាននិទានថា៖ُّ يَأ : َمَّ لَسَو ِهْيَلَع ُهَّ للا ىَّ لَص ُّ يِبَّ نلا َلِئُس َلاَق ، ُهْنَع ُهَّ للا َيِضَر ، ىَسوُم يِبَأ ْع َن يراخبلا هجرخأ .ِهِدَيَو ِهِناَسِل ْنِم َنوُمِلْسُمْلا َمِلَس ْنَم : َلاَق ؟ ُلَضْفَأ َنيِمِلْسُمْلا ملسمو មានន័យថា មានគេសួរព្យាការីថា តើអ្នកមូសីមណាដែលប្រសើរជាងគេ? គាត់តបវិញថា បុគ្គលដែលពួកអ្នកមូសីមទាំងឡាយចៀសផុតពីអណ្តាតរបស់ គេនិងដៃរបស់គេ ”។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ផ្តាំឱ្យធ វវើល្អដល់ញាតិជិតខាង : ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមាន ប្រសាសន៍៖ ِ « وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْم-صلى اهلل عليه وسلم- قَالَ محمد ُ اآلخِرِ فَالَ يُؤْذِ جَارَه » មានន័យថា "អ្នកណាមានជំនឿចំពោះអល់ឡោះនិងថ្ងៃ បរលោក ចូរកុំបងកបញ្ហាដល់ញាតិជិតខាងរបស់គេ"។ وفي رواية أخرى « فليحسن إلى جاره ». ក្នុងនិទានផ្សេងទៀត មានន័យថា "ចូរធ្វធ្វើល្អចំពោះញាតិជិតខាង របស់គេ"។ُ قَالَ محمد صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ في مناسبة أخرى : مَازَالَ جِبْرِيلُ يُوصِينِي بِالْجَارِ حَتَّى ظَنَنْت ُ أَنَّهُ سَيُوَرِّثُه. មានន័យថា ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍ក្នុងឱកាសផ្សេងទៀត ថា "ទេវតាជីព្រី លនៅតែផ្តាំខុំចំពោះញាតិជិតខាង រហូដែល់ ខុំគិត គាត់នឹងឱ្យគេទទួលមត៌កបាន"។ ألبي ذر الغفاري : « يا أبا ذر إذا طبخت-صلى اهلل عليه وسلم- قال محمد مرقة فأكثر ماءها وتعاهد جيرانك ». មានន័យថា "ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់អាពូហ្ស្សើរ ថា នែអាពូហ្ស្សើរ! បើសិនជាអ្នកធ្វធ្វើសម្ល ចូរថែមទឹកឱ្យច្រើន ហើយធ្វធ្វើល្អចំពោះ គ្នារវាងញាតិជិតខាងរបស់អ្នក"។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍ قال صَلَّى اهلل عَلَيه وَسَلَّم : (واهلل ال يؤمن واهلل ال يؤمن واهلل ال يؤمن قيل ، ومن يا رسول اهلل قال الذي ال يأمن جاره بوائقه. قالوا : يا رَسولَ اهللِ وما بوائقه ؟ قال : شره وأذاه ) رواه البخاري ومسلم. មានន័យថា "សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះ មិនទាន់មានជំនឿទេ សូមស្បថចំពោះ អល់ឡោះ មិនទាន់មានជំនឿទេ សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះ មិនទាន់មានជំនឿទេ។ គេសួរថាបពិត្រអ្នកនាំសារអល់ឡោះ តើអ្នកនោះជានរណា? គាត់តបថាអ្នកដែល ញាតិជិតខាងរបស់គេគ្មានសេចក្តីសុខដោយសារអំពើអាក្រក់របស់គេ។ ពួកគេសួ រថាបពិត្រអ្នកនាំសារអល់ឡោះ តើបាវ៉ាអិកមានន័យថាម៉េច? គាត់តបវិញថា អំពើ អាក្រក់និងការបងកបញ្ហារបស់គេ"។ ធ្វធ្វើល្អចំពោះ ញាតិជិតខាង កុំនាំដំណឹងអាក្រក់:

មានន័យថា "ឱ! ពួកអ្នកមានជំនឿទាំងឡាយ បើសិនជាមានមនុស្សខិលខូចនាំ ដំណឹងមកប្រា ប់ពួកអ្នក ចូរបញ្ជាក់ពីដំណឹងនោះឱ្យដឹងការពិតមុននឹងជឿជាក់ និងផ្សាយដំណឹងនោះ។ ខ្លាចក្រែងពួកអ្នកធ វើឱ្យករុមមួយរងគ្រោះដោយពួកគេ គ្មានកំហុស ហើយពួកអ្នកនឹងមានវិប្បដិសារីចំពោះអីដែលពួកអ្នកបានធ វើ "។ ការសង័យអាក្រក់ ស៊ើបអង កេត និងការនិយាយដើម :

មានន័យថា "ឱពួកអ្នកមានជំនឿទាំងឡាយចូរចៀសវាងពីការសង្ស័យអាក្រក់ ច្រើនពេកចំពោះពួកអ្នកមានជំនឿ។ ពិតណាស់ ការសង្ស័យខះជាអំពើបាប។ ចូរកុំស៊ើបអង កេតតាមដានកេរ្តិ៍្មាសគ្នា ហើយកុំនិយាយដើមគ្នាទៅវិញទៅមក។ ក្នុងចំណោមពួកអ្នក តើនរណាម្នាក់ពេញចិត្តចង់ស៊ីសាច់សាកសពដែលខួនឯង ស្អប់ខ ពើមនោះទេ? ចូរកោតខ្លាចចុះចំពោះអល់ឡោះ។ ពិតណាស់ អល់ឡោះ ទ្រង់មហាទទួលយកនូវការសារភាពកំហុស មហាអាណិតស្រឡាញ់ "។ សីលធម៌និងអរិយធម៌ សីលធម៌និងអរិយធម៌

ទានមួយដែរ។ បើសិនជាអ្នកនៅជាក្រុមមានគ្នាបីនាក់ ហើយចង់និយាយខ្សឹប

ទៅនរណាម្នាក់ គេមិនអនុញ្ញាតឱ្យធ្វធ្វើដូចនោះទេ លុះត្រាតែគេឈរតែឯងឆផងាយពី

ការខ្សឹបនោះ។ បើពុំនោះទេ អ្នកត្រូវរង់ចាំរហូដែល់ មានអ្នកទីបួនឬច្រើន ជាងនោះ

ដើម្បីឱ្យអ្នកអាចនិយាយខ្សឹបជាមួយនឹង មិត្តភ័កិរបស់អ្នក។

កុំគំហកដាក់គាត់ ។ រីឯ ក្មេងៗនិងកូនៗត្រូវសុំអនុញ្ញាតមុននឹងចូល បន្ទប់គាត់

ក្នុងពេលវេលាទាំងបីក្នុង១ថ្ងៃ។

មានន័យថា "មុនពេលថ្វាយបង្គំពេលព្រឹក នៅពេលសម្រាកថ្ងៃត្រង់ និងក្រោយ

ថ្វាយបង្គំពេល យប់ (អ៊ីស្ហា) "។

សិនជាអ្នកផឹកទឹក អ្នកត្រូវផឹកចំនួនបីដង ហើយកុំដកដង្ហើមក្នុងផ្តិ លទឹកនោះ។

របស់គេ។ បើសិនជា អ្នកហូប អ្នកត្រូវរំឭកឈ មោះអល់ឡោះ ចូរចាប់យកចំណី

ណាដែលនៅជិតអ្នកហូបមុន ហើយកុំធ្វធ្វើឱ្យអ្នកដទៃទើសទាល់។ សុជីវធម៌ទំនាក់ទំនងជាមួយនឹងស រ្តីភេទ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានផ្តាំផ្ញើឱ្យប្រកាន់្ជាប់នូវសុជីវធម៌ទំនាក់ទំនងជាមួយនឹង ស្រ តីភេទ។ គាត់ប្រដូចស្រ តីភេទទៅនឹងកែវ មានន័យថាស្រ តីភេទផុយស្រួយដូច ជាកែវដែរ។ គាត់ប្រើឱ្យដាក់ភ នែកចុះ និងហាមមិនឱ្យសម្លឹងមើលស្រ តីភេទ។ មានម្តងនោះ គេឃើញអ្នកនាំសារអល់លោះលត់ជង្គង់ម្ខាងឱ្យប្រពន្ធគាត់ ឈ មោះសហីយ៉ះជាន់ឡើងជិះខ្នងអូដ្ឋ។ សុជីវធម៌ទំនាក់ទំនងនឹងមានោសញ្ចេតនាក្នុងឥស្លាម ព្យាការីមូហាំម៉ាត់យកចិត្តទុកដាក់នឹងសុជីវធម៌ អាកប្បកិរិយា និងទំនាក់ទំនង។ គាត់បានបង្រៀន សហការីរបស់គាត់ថា កំណិននិងសុជីវធម៌ ទំនាក់ទំនងជាមួយនឹងមនុស្សគឺជា

ផ្នែកួយនៃធម្មនិយមរបស់គាត់ ដ៏ ប្រពៃ។ ពិតណាស់ គម្ពីរអាល់ គួរអានបានជំរុញច្រើនលើទំនាក់ ទំនងល្អ សីល ធម៌ល្អ និងបាន លើកឡើងច្រើនអំពីសុជីវធម៌ទំនាក់ ទំនងនិងអាកប្បកិរិយាល្អដូចជាការដាក់ សំទេង ការសុំអនុញ្ញាត ដើរឱនលំទោន។ល។ គោល ការណ៍ឥស្លាមពោរពេញដោយសុជីវធម៌ទំនាក់ទំនង ជាមួយអ្នកដទៃ ហើយនេះជាការជ្រើសរើសខ្លះនៃសុជីវធម៌ទាំងនេះ :

ទទួលបានក្តីមេត្តា ករុណាពីព្រះជាម្ចាស់)។

កុំពូកែជេរប្រទេចផ្តាសា។ ចូរកុំដើរដំណើរក្អេងក្អាងដូចមនុស្សដែលមានចរិត ក្រអឺតក្រទម។

ហើយ ចូរកុំនៅយូរ ពេក ក្រែងពិបាកដល់គេ។ ទុកឱកាសឱ្យគេសម្រាក។

និងរំខានដល់អ្នក ថ្វាយបង្គំដទៃទៀត។ ម្យ៉ាងទៀត ពួកទេវតាក៏ចេះឈឺចាប់ដូច

មនុស្សលោកឈឺចាប់ដែរ។ បើសិនជាអ្នកទៅវិហារ ចូរស លៀកពាក់អាវស្អាត លាប

ទឹកក្រអូបឬទឹកអប់។ ចូរកុំដើររំលងគេអង្គុយ ចូរសហការជាមួយ នឹងបងប្អូន

របស់អ្នក ដោយចៀសកន្លែងឱ្យពួកគេ ជាពិសេសនៅពេលកន្លែងចង្អៀតខ្លាំង។

ហៅឈ មោះល្អៗដែលគេពេញចិត្ត។ បើសិនជាបានជួបបងប្អូនរបស់អ្នកចូរប្រញាប់

ស្វាគមន៍សាឡាមគេមុន ហើយញញឹមដាក់។ ការញញឹមចំពោះអ្នកដទៃគឺជា សីលធម៌និងអរិយធម៌ សីលធម៌និងអរិយធម៌

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានកំណត់គោល ការណ៍ជាអរិយធម៌សម្រាប់ទំនាក់ ទំនងជាមួយនឹងអ្នកដទៃ : ព្យាការីមូហាំម៉ាត់រស់នៅជាមួយនឹងសហការីរបស់ គាត់ ២៣ឆ្នាំក្រោយពេលគេតែងតាំងគាត់ជាអ្នកនាំសារ។ ក្នុងអំឡុងពេលនេះគាត់ បានលើកកម្ពស់តម្លៃនិងសីល ធម៌ឧតុង្គឧត្តម។ ជាមួយនោះ គាត់បានកំណត់គោល ការណ៍ជាអរិយធម៌សម្រាប់ទំនាក់ទំនងជាមួយនឹងអ្នកដទៃ (មូស្លីមនិងមិនមែនមូស្លីម) តាមរយៈការអនុវត្តជាក់ស តែង មនុស្សទាំងឡាយនៅសម័យគាត់ជាសាក្សី ហើយពួក គេសកម្មជាមួយនឹងគាត់។ قال أنس بن مالك : ( خدمت النبي صلى اهلل عليه و سلم عشر سنين فما قال لي أف قط وما قال لشيء صنعته لم صنعته وال لشيء تركته لما تركته وكان رسول اهلل صلى اهلل

عليه و سلم من أحسن الناس خلقا...) إلى آخر الحديث رواه الترمذي.

ភាពប្រាកដនិយមនិងគតិបណ្ឌិតក្នុងទំនាក់ទំនងជាមួយនឹងមនុស្ស:

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់រីករាយជាមួយនឹងទស្សនៈប្រា កដនិយមនិងគតិបណ្ឌិត ឧតុង្គឧត្តម ធ្វធ្វើឱ្យគាត់ក្លាយជាមេដឹកនាំឯក មនុស្សទាំងស្រ ឡាញ់គាត់ និងពេញចិត្តនឹងការគ្រប់ គ្រងរបស់គាត់។ ប្រវត្តិសាស រ្តបានចារថាក្នុងសមរភូមិកុលសម្ព័ន្ធគូរ៉យហ សោះ ព្យាការី មូហាំម៉ាត់បានបង្គាប់ដល់ពួកអ្នកមូស្លីមថាចូរកុំទាន់ថ្វាយបង្គំពេលលផងាច លុះត្រាតែ នៅឯកុលសម្ព័ន្ធគូរ៉យហ សោះ។ គាត់បានថ្វាយបង្គំពេលលផងាចនៅទីនោះ ហើយមានអ្នក ខ្លះយឺត ក៏ថ្វាយបង្គំនៅកន្លែងមុនសិន ខ្លាចខកខានមិនបានថ្វាយបង្គំ និងដល់ពេល ថ្ងៃលិច។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបញ្ចប់ការជជែកគ្នាក្នុងបញ្ហានេះ ដោយទទួលយក ទង្វង្វើរបស់ភាគីទាំងពីរ ដោយមិនលម្អៀងទៅខាងណាឡើយ។ មានន័យថា "អាណើស ពិន ម៉ាលិកបាននិយាយថា ខុំបម្រើ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ដប់ឆ្នាំ គាត់មិនដែលគំហកដាក់ខ្ញុំទេ ហើយអីដែលខុំបានធ្វើ គាត់មិនដែលថាហេតុអីបានជាឯង ធ្វើអ៊‌ីចឹង? ហើយអីដែលខ្ញុំចោល គាត់មិនថាឱ្យខុំថាហេតុ អីបានជាឯងចោលវាអ៊‌ីចឹង? អ្នកនាំសារអល់ឡោះ គាត់ ជាមនុស្សដែលមានអាកប្បកិរិយាល្អប្រសើរលើសគេ"។ តើអ្នកមានភាពងាយ ស្រួល ក្នុងការប្រស្រ័យ ទាក់ទង់ជាមួយអ្នកដ៏ទៃ ឬទេ? ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ជំរុញឱ្យប រឹក សាគ្នា ហើយគាត់បាន អនុត្តវាជាមួយនឹង សហការីគាត់: ដ្បិតតែមូហាំម៉ាត់ ជាព្យាការីទទួលការត្រាស់បន្ទូល ពីលើមេឃ។ តែគាត់ធ្លាប់ បានប្រឹក្សាជាមួយនឹងសហការី សូម្បីជាមួយនឹងប្រពន្ធៗ របស់គាត់ពាក់ព័ន្ធ នឹងរឿងរ៉ាវលោកិយជាច្រើន។ គាត់ បានផ្តាំសហការីរបស់គាត់ឱ្យដើរតាមផ្លូវសចៈ មិនជ្រុល និយម។ គាត់បានលើកកម្ពស់គោលជំហររបស់ពួកគេ ដើម្បីឱ្យពួកគេ សម្រេចចិត្ត ឱ្យបានសមស្រ ប។

ឧទាហរណ៍ដូចជានៅពេលពួកមេដឹកនាំទីក រុងម៉ាកះនិងកុលសម្ព័ន្ធអារ៉ាប់មួយ ចំនួនបានរៀបចំផែនការដើម្បីវាយលុកទីក រុងម៉ាឌីណះ។ សាល់ ម៉ាន អាល់ហ្វារីស៊ីយ៍ បានស្នស្នើឱ្យជីកព្រែកតាមបណ្តោយព្រំដែនភាគខាងជើងទីក រុងនេះនៅចន្លោះរវាង ដីភ្នំភ្លើងពីរព័ទ្ធជុំវិញ។ ថ្វីដ បិតតែគំនិតនេះចម្លែកបនិច ហើយគេមិនដែលអនុវត្តបែប នេះនៅក្នុងឧបទ្វីបអារ៉ាប់។ ពិតណាស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានទទួលយកគំនិត ពាក្យមូហាំម៉ាត់រចនាជាចម្លាក់រាងប៉មនិងទ្វារបែបឥស្លាមជាស្នាដៃរបស់ វិចិត្រករជនជាតិកូវ៉ែត ហ្វារីត អាល់អាលី។ នេះចម្លែកបនិច ហើយគេមិនដែលអនុវត្តបែបនេះ នៅក្នុងឧបទ្វីបអារ៉ាប់។ ពិតណាស់ ព្យាការីមូហាំ ម៉ាត់បានទទួលយកគំនិតនេះដោយម៉ឺងម៉ាត់ ហើយ បានពិគ្រោះ ះពិភាក្សាជាមួយនឹងសហការីរបស់គាត់។ ពួកគេសុទ្ធតែគាំទ្រថាល្អ ហើយពួកគេបានជីកព្រែកនោះ មានបណ្តោយប្រវែង៥,៥គ.ម. ទទឹងប្រវែង៤,៦ម.។ នេះជា មូល ហេតុចម្បងនៃការទប់ស្កាត់គ្រោះថ្នាក់របស់សត្រូវ។

នៅក្នុងសមរភូមិបាទើរ ពួកអ្នកមូស្លីមតាំងមូលដ្ឋានទ័ពនៅកន្លែងមួយ ដែល កូនទាហានម្នាក់មើលឃើញថាមិនសមស្រ ប។ កូនទាហាននេះបានទៅជួបអ្នកនាំ សារអល់ឡោះដែលជាមេទ័ព ហើយសួរគាត់ថា តើការជ្រើសរើសទីកន្លែងនេះជា គំនិតរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់្ទាល់ ឬជាការត្រាស់បង្គាប់របស់ព្រះជាម្ចាស់និងការ ជំរុញពីអល់ឡោះ? ការពិភាក្សាគ្នា សីលធម៌និងអរិយធម៌ សីលធម៌និងអរិយធម៌

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានឆ្លើយដោយឱនលំទោនថាជម្រើសនេះជាគំនិតផ ទាល់ខ្លួនរបស់ គាត់។ កូនទាហាននេះបានឱ្យយោបល់ ស្នស្នើឱ្យផ្លាស់កន្លែង ដែលគេឃើញថាប្រសើរ ជាងកន្លែងចាស់ ហើយបានពន្យល់ហេតុផលផ្សេងៗ។ បន្ទាប់ពីការជជែកពិភាក្សា គ្នាច្រើនដង ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានស្វាគមន៍ចំពោះសំណើនេះ ហើយពួកអ្នកមូស្លីម ភាគច្រើនក៏យល់ស្រ បដែរ ហើយសម្រេចចិត្តផ្លាស់ទៅ កាន់កន្លែងនោះជាស្ថាពរ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បញ្ជាក់ពីទំនាក់ទំនងល្អជាមួយនឹងអ្នកកាន់សាស នា ផ្សេងៗ: ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ជំរុញសហការីរបស់គាត់ឱ្យធ្វធ្វើទំនាក់ទំនងល្អ មិត្តភាពជា មួយនឹងអ្នកកាន់សាសនាផ្សេងទៀត ជាមួយនឹងការប្រកាន់ខ្ជាប់នឹងការយល់ដឹងដែល ត្រឹមត្រូវចំពោះខ្លឹមសារសំខាន់នៃគោលជំនឿឥស្លាម និងប្រាស្រ័យទាក់ទងជាមួយ មនុស្សទូទៅដោយសីល ធម៌ឥស្លាមនិងតម្លៃឥស្លាមដ៏ឧតុង្គមឧត្តម។ មានគេនិទានថា ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ងើបឈរនៅពេលគេហែសពជនជាតិជិហ្វនៅទីក រុងម៉ាឌីណះដែល ធ្វធ្វើឱ្យសហការីរបស់គាត់ភ្ញាក់ផ្អើលយ៉ាងខ្លាំង។ គាត់បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់ពួក គេថា តើនេះពុំមែនជាជីវិតមួយទេឬ? មានន័យថាគេជាមនុស្ស ម្នាក់ ដោយពុំគិតពី ជាតិសាសន៍របស់គេ សាសនារបស់គេ និងវណៈសង្គមរបស់ គេហើយសេចក្តីស្លាប់ កើតមានពិតចំពោះមនុស្សគ្រប់រូប។ សន្ទនាបែប វិជ្ជមាន Ex Grand Mufti of Bosnia Dr Mustafa Ceric and Bishop Kevin Manning, Catholic Diocese of Parramatta. Sydney Australia 2007 ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ទទួលប្រតិភូគ្រឹស្ទាននៅក្នុងវិហារគាត់:

ប្រហែលជាដប់ឆ្នាំក្រោយនៃការភៀសខ្លួនរបស់អ្នកនាំសារអល់ ឡោះទៅកាន់ទីក រុងម៉ាឌីណះ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានទទួល ប្រតិភូជាច្រើន ក្នុងនោះមានប្រតិភូគ្រឹ ស្ទានមក ពីតំ បន់ ណ័ចរ៉ន។ ពួកគេមកពីប្រទេសយេម៉ែន ព្យាការីបានទទួលពួក គេនៅក្នុងវិហាររបស់គាត់។ គាត់បានអនុញ្ញាតឱ្យពួកគេថ្វាយបង្គំ តាមសាសនារបស់ពួកគេ។ គាត់បានជជែកសន្ទនាជាមួយពួកគេ ដោយវិធីសាស្រ តដែលល្អប្រពៃ ពន្យល់បកស្រាយប្រា ប់ពួកគេពីឥស្លាម ហើយឆ្លើយនឹង

សំណួរនិងចមផងល់របស់ពួកគេ។ មានន័យថា “ចូរពួកអ្នកកុំជជែកជាមួយពួកម្ចាស់គមីរលើកលែងតែអី ដែលប្រសើរបំផុត វាលែងតែពួកអ្នកដែលប្រព្រឹត្តអំពើអយុត្តិធម៌ក្នុង ចំណោមពួកគេ។ ចូរពោលចុះថា ពួកយើងមានជំនឿចំពោះអីដែលគេ បញុះមកកាន់ពួកយើង និងគេបញ្ចុះទៅកាន់ពួកអ្នក ម្ចាស់របស់យើង និងម្ចាស់របស់ពួកអ្នកគឺតែមួយ ហើយពួកយើងប្រគល់ខួនជាមូសីម ចំពោះទ្រង់”។ មានន័យថា “ចូរអំពាវនាវទៅកាន់ផូវព្រះ ះជាម្ចាស់របស់អ្នកដោយគតិបណ្ឌិត និងដំបូន្មានល្អ ហើយជជែកជាមួយពួកគេនូវអីដែលល្អប្រសើរបំផុត។ ពិតណាស់ ព្រះ ះជាម្ចាស់ដឹងបំផុតចំពោះអ្នកដែលវង្វេងពីផូវរបស់ទ្រង់ ហើយ ទ្រង់ដឹងផុតចំពោះពួកអ្នកដែលទទួលបានការចង្អុលបង្ហាញ”។ សន្ទនាជា មួយប្រតិភូ គ្រឹស្ទាន មនុស្សដែលល្អបំផុត មនុស្សដែលមាន ប្រយោជន៍បំផុតសម្រាប់មនុស្ស។ ជាស្នាដៃរបស់វិចិត្រករ ហាសាន់ ស្ហាល់ពីយ៍ សីលធម៌និងអរិយធម៌ សីលធម៌និងអរិយធម៌

នៅពេលដល់ម៉ោ ងថ្វាយបង្គំ សង្ឃរាជបានអញ ជើញស តេចខលីហ្វ អូមើរ ថ្វាយ បង្គំក្នុងវិហារនេះ។ ក៏ប៉ុន្តែ អូមើរ ខ្លាចក្រែងថាបើគាត់ថ្វាយបង្គំក្នុងវិហារនេះ ខ្លាចក្រែង ពួកសាសនិកឥស្លាមនិងពួកគ្រឹស្ទានដណ តើមគ្នាកាន់កាប់វិហារនេះ។

គាត់បានថ្វាយបង្គំនៅកន្លែងមួយឋិតនៅឆផងាយពីនោះប៉ុន្មានម៉ែត្រ ។ ក្រោយមក គេបានកសាងវិហារនៅត្រង់កន្លែងនោះ ដើម្បីធ្វធ្វើឱ្យព្រឹតិការណ៍ប្រវត្តិសាស រ្តនេះឋិត នៅជាអមតៈ។ វិហារនេះគេឱ្យឈ មោះថាវិហារអូមើរ។

គេចាត់ទុកវិហារគីយ៉ា ម៉ាត់ជាទីសក្ការៈពិសិដ្ឋដ៏សំខាន់បំផុតរបស់ពួកគ្រឹស្ទាន។ ពីព្រោះវិហារនេះបានកសាងឡើងលើទាំងថ្មមួយដែលគេជឿថាមេស៊ីឬយេស៊ូគេចាប់ គាត់ឆ្កាងនៅត្រង់នេះ នៅទីក រុងជេរូសាឡិ មបុរាណ ម្យ៉ាងទៀតក៏ជាទីផ្នូរដ៏ជាទីសក្ការៈ (មានន័យថាជាកន្លែងដែលគេបញុះសពយេស៊ូតាមជំនឿរបស់ពួកគ្រឹស្ទាន បន្ទាប់ វិហារអូមើរនិងវិហារគ្រឹស្ទានគីយ៉ាម៉ាត់នៅទីក រុង ជេរូសាឡិមភាពអត់ឱនផ្នែកសាស នា ទីក រុងជេរូសាឡិ មបុរាណអភិរក្សនូវនិមិត្តរូបដ៏ឧត្តមសម្រាប់ភាពអត់ឱនផ្នែក សាសនា ហើយនិមិត្តរូបនេះនៅគង់វង្សរហូដែល់ សព្វថ្ងៃតាំងពីជាង១៤សតវត្ស កន្លងមក។ នៅពេលស តេចខលីហ្វ មូស្លីម អូមើរ ពិន ខត្តោបចូលទៅកាន់ទីក រុង ជេរូសាឡិ មដោយសនិភាពនៅឆ្នាំ ៦៣៨

គ.ស គ្មានការបង្ហូរឈាមសូម្បីមួយ តំណក់។ គាត់ បានទទួលការអញ ជើញ របស់សង្ឃរាជសូហ្វ្រូនីយូសដើម្បីធ្វធ្វើ ទស្សនកិច្ចនៅវិហារគ្រឹស្ទានគីយ៉ា ម៉ាត់ ជាវិហារដ៏ធំបំផុតនៅក្នុងទីក រុងជេរូ សាឡិ ម។ យោគយល់

មកគាត់បានងើបចេញពីផ្នូរនៅថ្ងៃទីបីនៃការបញុះសពគាត់)។ រីឯវិហារម៉ាហាត់នៅ បេត្លេហិមគែជាវិហារដែលគេជឿថាយេស៊ូប្រ សូតនៅទីនោះ។ គេចាត់ទុកជាវិហារ បុរាណបំផុតនៅក្នុងលោក។

នៅពេលស តេចខលីហ្វ អូមើរ ពិន ខត្តោប ទទួលសោទីក រុងជេរូសាឡិ ម គាត់បាន ប្រគល់តំណែងតុលាការឱ្យទៅសហការីដ៏ឧត្តមម្នាក់ឈ មោះ អុប្បាហ្ទះ ពិន សាមិត មកពីកុលសម្ព័ន្ធខើហ្សរ័ចនៅទីក រុងម៉ាឌីណះ។ តាំងពេលនោះមក មានតុលាការ មូស្លីមដំបូងនៅទីក រុងជេរូសាឡិ ម ហើយបានផ្ទេរសិទ្ធិ្ធិឱ្យគាត់រក្សា វិហារគ្រឹស្ទានទាំងនេះ។ អុប្បាហ្ទះបានទទួលមរណភាព នៅទីក រុងជេរូសាឡិ ម ហើយ គេបានបញុះសពគាត់នៅផ្នូរទ្វារ នៃក្តីមេត្តានៅជ្រុងខាងត្បូងនៃ ជញ្ជាំងវិហារប៉មថ្មនិងវិហារ អឹកសរ។ Tomb of Ubadah Ibn Al-Samit in Jerusalem ឯកសារអូមើរ និមិត្តរូបអត់ឱន

ផ្នែកសាស នា និងការធានាសិទ្ធិ សេរីភាពក្នុងការប្រតិបត្តិសាស នា អូមើរ ពិន ខត្តោប បានសង្កត់ធផងន់លើ គោល ការណ៍សុខដុមនីយកម្មរវាងពួក អ្នកមូស្លីមនិងពួកគ្រឹស្ទាន។ គាត់ បាន ធ្វធ្វើសម្បទានកិច្ចសន្យាមួយដល់ពួកអ្នក ក្រុងជេរូសាឡិ មធានាសិទ្ធិសេរីភាពក្នុង ការប្រតិបត្តិសា សនារបស់ពួកគេ រក្សា សនិសុខពួកគេ វិហាររបស់ពួកគេ និង កម្មសិទ្ធិ្ធិរបស់ពួកគេ។ កិច្ចសន្យា ឬ ឯកសារនេះដាក់ព្យួរទុកនៅលើជញ្ជាំង សង ខេបកិច្ចសន្យាអូមើរ នេះគឺជាអ្វីដែលអាប់ឌុលឡោះ មេដឹកនាំពួកអ្នកមានជំនឿ (អូមើរ ពិន ខត្តោប) ផ្តល់ជូនអ្នកស រុកអ៊ីលីយ៉ាក (ជេរូសាឡិម) នូវសុវតិភាព។ ផ្តល់ សុវតិភាពសម្រាប់អាយុជីវិតពួកគេ ទ្រព្យសម្បតិពួកគេវិហារពួក គេ ឈើឆ្កាងពួកគេ ទាំងអ្នកឈឺ និងអ្នកជា និងគ្រប់និកាយសាសនាទាំងអស់។ គេពុំត្រូវយកវិហារពួកគេជាកន្លែងស្នាក់នៅ មិនត្រូវបំផ្លាញ មិនត្រូវលួច កេងប្ររវ័ញ្ចពីវិហារទាំងនេះ និងធនធានរបស់វា ឈើឆ្កាងរបស់ពួកគេ ទ្រព្យសម្បតិរបស់ពួកគេ។ ពុំត្រូវបងិតបងំពួកគេលើសាសនារបស់ពួក គេ ពុំត្រូវបង្កបញ្ហាលើនរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេ ហើយពុំត្រូវឱ្យពួក ជិហ្វណាម្នាក់រស់នៅជាមួយពួកគេនៅទីក្រុងអ៊ីលីយ៉ាក។ វិហាររាប់សិបសតវត្ស។ នៅសម័យបចុប្បន្ន ភ្ញៀវទេសចរណ៍និងអ្នកមកទស្សនកិច្ច នឹងឃើញថ្មម៉ាបមួយទាំងពណ៌សព្យួរនៅលើជញ្ជាំងវិហារ អូមើរ ពិន ខត្តោប ហើយ ឆ្លាក់លើថ្មម៉ាបនេះនូវកិច្ចសន្យាអូមើរ ពិន ខត្តោបសម្រាប់អ្នកស រុកអីលី យ៉ា ក (ជេរូសាឡិ

ម)។ អ្វីដែលគប្បីលើកឡើងផងដែរថា កិច្ចសន្យាអូមើរគឺជាផ្នែកមួយនៃ កិច្ចព្រមព្រៀងដែលមានលក្ខខណ្ឌធានាសិទ្ធិ្ធិពួកអ្នកមូស្លីមផងដែរ។ សីលធម៌និងអរិយធម៌ សីលធម៌និងអរិយធម៌

សីលធម៌ធុរកិច្ចនិងពាណិជ្ជកមម

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ជំរុញឱ្យខំរកស៊ីស្របច្បាប់ និងប្រកួតប្រជែងដែលស្អាតស្អំ្អំ

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់អំពាវនាវឱ្យធ្វធ្វើពាណិជ្ជកម្មស្របតាមតម្លៃឥស្លាមដ៏ឧត្តមដែល បដិសេធចំពោះអំពើពុករលួយ រកស៊ីខុសសីល ធម៌ បោកប្រា ស់ ក្លែងក្លាយ ផ្តាច់មុខ និងការកេងចំណេញ។ គាត់អំពាវនាវមនុស្សឱ្យសម្រួលក្នុងការដោះដូរពាណិជ្ជកម្ម រវាងគ្នានឹងគ្នាលើមូលដ្ឋាននៃភាពស្មោះត្រ ង់ ទៀងត្រង់ សេចក្តីទុកចិត្ត ការប្រកួត ប្រជែងដ៏ថ្លៃថ្នូរ យកចិត្តទុកដាក់នឹងការរកស៊ីណាដែលស្របច្បាប់។ តំបន់ ពាណិជ្ជកម្ម សេរី سَمْحًا ، َعَبْدًا سَمْحًا إِذَا بَاع َُّالله َرَحِم ( : َوسَلَّم ِصَلَّى اهلل عَليْه ِاهلل ُرَسُول َقَال رواه البخاري ) سَمْحًا إِذَا اقْتَضَى ، إِذَا اشْتَرَى. មានន័យថា " អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់អាណិតស្រ ឡាញ់ចំពោះបុគ្គលម្នាក់ យោគយល់ ពេលលក់ដូរ យោគយល់ពេលទិញ យោគយល់ពេលទារបំណុល "។ ចូរក្លាយជាមនុស្សស្ស្មោះត្រ ង់ ហើយកុំបោកប្រាស់ អ្នកដទៃឱ្យសោះ ៈ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ដើរក្សាត់ផ្សារ គាត់បាន ឃើញបុរសម្នាក់លក់ចំណី។ គាត់ បានលូកដៃក្នុងចំណីនោះ ហើយដៃរបស់គាត់ប៉ះនឹងចំណីដែលទទឹក។ គាត់បាននិយាយថា៖

قال أفال جعلته ! يا رسول اهلل قال أصابته السماء ؟ ما هذا ! فقال يا صاحب الطعام ثم قال من غشنا فليس منا ؟ فوق الطعام حتى يراه الناس មានន័យថា “ នែអ្នកលក់ចំណី តើអ្វីនេះ? គេឆ្លើយថាបពិត្រអ្នកនាំសារអល់ឡោះ វាត្រូវ ទឹកភ្លៀង។ គាត់សួរវិញថា ហេតុអ្វីមិនរើវាដាក់លើដើម្បីឱ្យគេមើលឃើញ? បន្ទាប់មកគាត់ និយាយថានរណាបោកប្រាស់យើង ពុំមែនជាពួកយើង ”។ គ្មាន ពុតត្បុត មានន័យថា "បួនប្រការ អ្នកណាមានបួនប្រការនេះ ក្នុងខួន អ្នកនោះក្លាយជាអ្នកមានពុតត្បត់យ៉ាងច្បាស់ លាស់។ ចំពោះអ្នកដែលមានប្រការណាមួយកនុង ចំណោមប្រការទាំងបួននេះគឺគេមានធាតុជាអ្នកមាន ពុតត្បត់ លុះត្រាតែគេបោះបង់ទាំងស្រុងតែម្តងគឺនៅ ពេលណាគេផ្ញើសេចកីទុកចិត្ត គេក្បត់ ហើយនៅពេល គេនិយាយ គេកុហក នៅពេលសន្យា គេក្បត់ នៅពេល ឈ លោះគ្នា គេបកអាក្រា ត "។ ចូរកុំមានចិត្តពុតត្បត់ តើអ្នកដឹងទេ ពុតត្បត់ជាអ្វី? ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍ :

أربع من كن فيه كان منافقا ( : قال محمد صلى اهلل عليه وسلم ومن كانت فيه خصلة منهن كانت فيه خصلة من النفاق ، خالصا حتى يدعها:

) وإذا خاصم فجر ، وإذا عاهد غدر ، وإذا حدث كذب ، إذا اؤمتن خان أخرجه البخاري ومسلم. រូបភាពសម័យទំនើបបង្ហាញពីសំណង់អគារទំនើបសម្រាប់តំបន់មូណាខោះ ដែលអ្នកនាំសារអល់ឡោះបានដាក់ជាសម្បតិរួមសម្រាប់ធ វើជាកន លែងលក់ ដូរសេរីដោយគ្មានការបង់ផាស៊ីនៅម៉ាឌីណះ។ ផ្សារមួយនៅទីក្រុងម៉ាឌីណះ ពាក្យ "មូណាខោះ" ជាកន្លែងអូដ្ឋសំចតដើមីទម្លាក់ទំនិញពីលើខ្នងរបស់វាសម្រាប់ធ្វើ ពាណិជ្ជកម្ម។ ដីមួយប្លង់នេះនៅជាសម្បតិរួមរហូតមកដល់សព្វថ្ងៃ។ សីលធម៌និងអរិយធម៌ សីលធម៌និងអរិយធម៌

ENDNOTES 1 Riyadh Al-Salihin (183/3), (245/2), Sahih Al-Bukhari (13). 2 Riyadh Al-Salihin (121/5). 3 Riyadh Al-Salihin (858/2). 4 Sahih Al-Bukhari (11). 5 Sahih Al Albani, Abu Dawood, Emam Ahmed and Trimithi. 6 Riyadh Al-Salihin (862/1), Bukhari (598/10). 7 In another narration, Prophet Muhammad said: “Gabriel continued to advise me to treat the neighbor well until I thought a man would make his neighbor his heir.” 8 Riyadh Al-Salihin (1591/1), Sahih Al-Bukhari (6065). 9 Riyadh Al-Salihin (1734/1) (1738/3). The Dome of the Rock, Jerusalem. Photos taken by professional photographer Peter Sanders រូបភាពវិហារស៊ុលតង់នៃអាជ្ញាធរអូម៉ង់ បង្ហាញពីស្ថាបត្យកម្មឥស្លាមយ៉ាង ច្បាស់ក្រឡែតតាមរយៈការរចនាដំបូងឈើ រូបកន្លះរង្វង់ស៊ីម៉េទ្រីគ្នា និង រចនាម៉ូតែា មជញ្ជាំង។ សីលធម៌និងអរិយធម៌ សីលធម៌និងអរិយធម៌

សិទ្ធិស្រ្តី្តី

នៅសម័យបុរាណ មុនសារឥស្លាមមកដល់ សិទ្ធិស្រ្តីមានកម្រិតខ្លាំងណាស់ ហើយទស្សនៈទូទៅមើលឃើញស្រ តីក្នុងរូបភាពអវិជ្ជ មានដល់ថ្នាក់ក្នុងសង្គមខ្លះត្រូវ បញុះនាងជាមួយនឹងសពប្តី បើសិនជាប្តីស្លាប់មុនប្រពន្ធ ឬនាងក្លាយជាកម្មសិទ្ធិ្ធិ គ្រួសារប្តីក្រោយពេលប្តីស្លាប់។ គ្មានភាពខុសគ្នារវាងទារកនិងទារិកា: ជនជាតិអារ៉ាប់មុនឥស្លាមឱ្យតម្លៃកូនប្រុសជាងកូន ស រី។ អ្នកខ្លះសម្លាប់កូនស រី(យកកូនស្រីទៅកប់ទាំងរស់)។ ក៏ប៉ុន្តែ បដិសេធចំពោះ អាកប្បកិរិយាអមនុស្សធម៌នេះយ៉ាងដាច់ខាត។ ពិតណាស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបញ្ជាក់ ពីការស្រ ឡាញ់កូន និងផ្តល់ ភាពយុតិធម៌រវាងពួកគេ មិនត្រូវលម្អៀងរវាងពួកគេ។ មិន តែប៉ុណ្ណោះ គាត់ជំរុញឱ្យយកចិត្តទុកដាក់នឹងកូនស រី ធ្វធ្វើល្អចំពោះពួកគេ អប់រំពួកគេ រហូដែល់ ពេញក្រមុំ និងរៀបការឱ្យពួកគេ។ رواه البخاري ومسلم ) خَيْرًا ِاسْتَوْصُوا بِالنِّسَاء ( : محمد صلى اهلل عليه وسلم َقَال មានន័យថា " ចូរពួកអ្នកផ្តែផ្តាំគ្នាឱ្យធ្វធ្វើល្អចំពោះស្រ តីភេទ "។ គាត់បានមានប្រសាសន៍ពាក់ព័ន្ធនឹងច្បាប់ស្ហារីអាត់ رواه أبو داود » ِالرِّجَال ُشَقَائِق ُإِنمََّا النِّسَاء « فيما يتعلق باألحكام الشرعية َوقَال មានន័យថា " ពិតណាស់ ស្រ តីជាបងប្អូនបង្កើតរបស់បុរស "។ ឥស្លាមផ្តល់សិទ្ធិទទួលមត៌កសម្រាប់ស្រី: ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បាននាំមកនូវប្រព័ន្ធដឹក នាំជាមត៌ករបស់ព្រះ គ្មានស្នាដៃមនុស្សណាម្នាក់ចូល រួមក្នុងការបង្កើតប្រព័ន្ធ ច្បាប់នេះឡើយ។ ផ្តល់ សិទ្ធិទទួលមត៌កដល់ស្រ តី។ ច្បាប់នេះគឺជាការផ្លាស់ ប្តូរផ្នែកអរិយធម៌ ហើយការប្រែប្រួលទាំងស រុងក្នុងរបបសង្គមមួយដែល មិនផ្តល់ សិទ្ធិទទួលមត៌កដល់ស្រ តី។ សង្គមដែលចាត់ទុកស្រ តីជា ចំណែកមួយនៃកម្មសិទ្ធិ្ធិរបស់បុរស និងជាផ្នែកមួយនៃទ្រព្យមត៌ក នៅពេលដែលប្តីរបស់នាងស្លាប់។ ក្រោយមកច្បាប់មត៌កឥស្លាម បានក្លាយជាឯកសារយោងសម្រាប់ពួកអ្នកតាក់តែងច្បាប់ ជាច្រើនក្នុងពិភពលោក។ នេះជាពាក្យមូហាំម៉ាត់ជាភាសា អារ៉ាប់រចនាជាចម្លាក់ និងមានស៊ីម៉េទ្រី ដោយពាក្យកណ្តាលទី១នៃពាក្យដូចពាក់ កណ្តាលទី២ដែរ។ ជាស្នាដៃរបស់សាស្រ្តាចារ្យ ហ្វារីត អាល់អាលី។ ស្រ្តី្តី 136 137 វិហារអ៊ីស្តាមប៊ូល , ទួរគី

ការបិទបាំងខ្លួនក្នុងឥស្លាម: ការបិទបាំងខ្លួនប្រាណក្នុងឥស្លាម ជាកាតព្វកិច្ចលើគ្រប់ស្រ តីទាំងអស់ដែលដឹងក្តី គឺសង្កត់ធផងន់ លើការប្រកាន់ខ្ជាប់នឹងសម្លៀកបំពាក់សមរម្យ បិទបាំងកន្លែង ទាក់ទាញនៃខ្លួនប្រាណ ដើម្បីការពារស្រ តីពីការចាប់រំលោភ ពីសំណាក់មនុស្សដែលមានជំនឿខ្សត់ខ្សោយ។ ដូចនោះដែរ ការប្រកាន់ខ្ជាប់របស់ស្រ តីនឹងសម្លៀកបំពាក់សមរម្យ អាចការពារបុរសពីការស្រមើស្រ មៃផ្តេសផ្តាសនិង រំជើបរំជួលខាងផ្លូវភេទ។ ដូចនេះ ទើបឥស្លាមហាម ឃាត់មិនឱ្យស្រ តីបង្ហាញរាងកាយ និងប្រើប្រា ស់ភាពស្រ ស់ស្អាត របស់ខ្លួនដើម្បីទាក់ទាញ និងលួងឱ្យគេវង្វេងវង្វាន់ ទោះក្នុងវិស័យអ្វីក៏ដោយ។ រួមមានដូចជាថតរូប ថតវីដេអូ ថតផ្សាយពាណិជ្ជកម្មដែលផ លផ្អែកលើការបង្ហាញភាពស្រ ស់ស្អាត និងភាពទាក់ទាញ របស់ស្រ តីក្នុងបំណងផ្សព្វផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម។ ពិតណាស់ ឥស្លាមបានបិទទ្វារនៅ ចំពោះមុខអំពើអបាយមុខទាំងឡាយដូចជាការអាក្រាតខ្លួន រឿងអាសអាភាស វិបល្លាស ផ្លូវភេទ ទំនាស់ទំនងខុសច្បាស់ ការចាប់រំលោភ និងបញ្ហាពាក់ព័ន្ធនឹងកូនឥតខាន់ស្លា ការរំលូតកូន និងជំងឺកាមរោគដ៏ប្រល័យ។ ឥស្លាមផ្តល់បុគ្គលិកលក្ខណៈឯករាជ្យដល់ស្រី: ទស្សនៈឥស្លាម ចំពោះស្រ តីគឺជាបុគ្គលិកលក្ខណៈសេរី និងមានរចនាសម្ព័ន្ធ ពិសេសរបស់ពួកគេ ហើយបុគ្គលិកលក្ខណៈរបស់ពួកគេ ឯករាជ្យ។ គេទទួលស្គាល់ពូជពង្សនិងត្រកូល របស់នាង។ គេមិនអនុញ្ញាតប្តូរឈ មោះត្រកូល របស់នាង ក្រោយពេល រៀបការដូចដែលបានកើតឡើងនៅក្នុងសង្គមអឺរ៉ុបភាគ ច្រើន។ ស្រ តីទទួលខុសត្រូវនៅចំពោះមុខច្បាប់ ហើយនាងមានសិទ្ធិ្ធិ ហើយក៏មានកាតព្វកិច្ចគោរពសិទ្ធិផងដែរ។ ស្រ តីមិនខុសពីបុរសលើក លែងតែប្រភេទនៃកាតព្វកិច្ចឬទំនួលខុសត្រូវប៉ុណ្ណោះ។ ស្រី ពុំមែនជាឧបករណ៍សម្រាប់កម្សាន្តរីករាយ: ស្រ តីពាក់កណ្តាលសង្គម អល់ឡោះជា ម្ចាស់បង្កើតនាងដើម្បីទទួលខុសត្រូវលើការអប់រំនិងបណុះបណ្តាលកូនចៅជំនាន់ ក្រោយ។ ហេតុអ្វីបានជានាងកម្រិតតួ នាទីរបស់ខ្លួនត្រឹមតែជាឧបករណ៍ផ្លូវភេទ ដូចជា នៅក្នុងសង្គមខ្លះដែលអំពើពេស្យាចារក្លាយជាវិជ្ជាជីវៈ។ ការជួញដូរផ្លូវភេទក្លាយជាចរន្ត ជាសាខាវិស័យទេសចរណ៍និងសេដ្ឋកិច្ចដ៏សំខាន់។ ពិតណាស់ ឥស្លាមហាមឃាត់ ប្រការទាំងនេះ ហាមអំពើផិតក្បត់ និងទំនាក់ទំនងផ្លូវភេទក្រៅពីរង្វង់ប្តីប្រពន្ធ។ វាក្យ ខណ្ឌក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអានហាមមិនឱ្យបង្ខិតបង្ខំកូនស្រីលើអំពើពេស្យាចារដើម្បីរក ប្រា ក់កម្រៃ ហើយដាស់តឿនឱ្យប្រុងប្រយ័ត្នសូម្បីតែទៅក បែរអំពើពេស្យាចារ (រួម មេត្រីភាពជាមួយគ្នាដោយពុំទាន់បានរៀបការ) ។ This calligraphy means:" The peak of wisdom is the fear of God". Courtesy of calligrapher Ismail Hakki. “ហើយចូរពួកអ្នកកុំទៅក្បែរអំពើពេស្យាចារ ពិតណាស់វាគឺអំពើអបាយមុខ និងជាផូវដ៏អាក្រក់ជាទីបំផុត” ។ ស្រ្តី្តី ស្រ្តី្តី

មូហាំម៉ាត់ជំរុញឱ្យទំនាក់ទំនងល្អជាមួយនឹងប្រពន្ធ

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ផ្តាំឱ្យធ្វធ្វើល្អចំពោះស្រ តី ហើយវាឆ្លើយតបនឹងបទបញ្ជារបស់ អល់ឡោះជាម្ចាស់ មានន័យថា " ចូររួមរស់ជាមួយពួកនាងដោយសេចក្តីថ្លៃថ្នូរ ស្រ ឡាញ់ និងគោរពសិទ្ធិ្ធិ របស់ពួកនាង "។ ពិតណាស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបញ្ជាក់ពីការធ្វធ្វើល្អចំពោះស្រ តីក្នុង ឱកាសជាច្រើន សូម្បីនៅក្នុងសុន្ទរកថាចុងក្រោយរបស់គាត់ដែលគាត់ថ្លែងទៅកាន់ពួក អ្នកមូស្លីមក្នុងបុណ្យហ័ជ្ជលាដំណើរ ហើយគាត់បានភ្ជាប់ភាពពេញលក្ខណៈនៃជំនឿ និងសីល ធម៌ជាមួយនឹងការធ្វធ្វើល្អចំពោះនាង។ أكمل املؤمنني إميانا أحسنهم خلقا وخياركم خياركم لنسائهم ( : قال محمد صلى اهلل عليه و سلم رواه أبو داود والترمذي وأحمد ) خلقا. មានន័យថា " អ្នកមានជំនឿដែលពេញលក្ខណៈជាងគេ គឺអ្នកដែលមានសីល ធម៌ល្អ ប្រសើរជាងគេ ហើយអ្នកដែលល្អប្រសើរជាងគេ គឺអ្នកដែលមានសីល ធម៌ល្អប្រសើរ ជាងគេចំពោះប្រពន្ធរបស់ខ្លួន "។ មូហាំម៉ាត់ជាប្តីជាទីស្រឡាញ់និងភក្តីភាព: ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ជាគំរូនៃ

សេចក្តីស្រ ឡាញ់និងភក្តីភាពចំពោះប្រពន្ធ សម្រាប់សហការីរបស់គាត់។ គាត់បាន រស់នៅរយៈពេល ២៥ឆ្នាំជាមួយនឹងប្រពន្ធគាត់ ខទីហះរហូដែល់ ប្រពន្ធស្លាប់។ គាត់ តែងតែរំឭកគុណសម្បតិរបស់ខទីហ ទះ ហើយរាប់រកមិត្តភ័ក្តិប្រ ពន្ធគាត់ ក្រោយពេល ប្រពន្ធគាត់ស្លាប់។ នៅពេលគាត់រៀបការជាមួយ អាអ៊ីស្ហះ តាមសៀវភៅជីវប្រវតិរបស់ គាត់បានសរសេរថា គាត់តែងប្រលែងលេងជាមួយនឹងអាអ៊ីស្ហះរត់ប្រណាំងគ្នា ជជែក គ្នាតាមអ្វីដែលប្រពន្ធគាត់ពេញចិត្ត។ រៀបការជាពរជ័យពីអល់ឡោះ រៀបការជាចំណងដ៏ពិសិដ្ឋតាមច្បាប់អល់ឡោះរវាងបុរសនិងស្រ តី លើមូលដ្ឋានដ៏រឹងមាំ នៃសេចក្តីស្រ ឡាញ់ភាពស្និទ្ធ ស្នាលនិង ការលះបង់។ ចាំបាច់លើប្តីប្រពន្ធត្រូវធ្វធ្វើការរួមគ្នាដើម្បីឱ្យការ រៀបការនេះទទួលបានជោគជ័យ និងមាននិរន្តរភាព។ ម្យ៉ាងទៀត ទិសដៅនៃការរៀបការនេះដើម្បីសម្រេចបាននូវភាពសកប់ស្កល់ ខាងផ្លូវចិត្តនិងសផងប់អារម្មណ៍សម្រាប់ស្រ តីនិងបុរស និងបង្កើតគ្រួសារដែលមានពូជ អម្បូរល្អ។ មានន័យថា " អំពីនិមិត្តសញ្ញារបស់ទ្រង់គឺទ្រង់បង្កើតពីខ្លួនពួកអ្នកគូស្រ ករសម្រាប់ពួក គេ ដើម្បីឱ្យពួកអ្នករួមរស់យ៉ាងសផងប់សុខជាមួយគ្នា ហើយទ្រង់បង្កើតឱ្យមានរវាងពួកអ្នក នូវសេចក្តីស្រ ឡាញ់និងការអាណិតមេត្តា។ ពិតណាស់ក្នុងរឿង នេះជានិមិត្តសញ្ញា សម្រាប់ពួកអ្នកដែលមានប្រាជ្ញាចេះគិត "។ គ្មានទំនាក់ទំនងក្រៅពីព្រំដែនប្តីប្រ ពន្ធ

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ជំរុញឱ្យរៀបការដើម្បីបណ្តុះគ្រា ប់ពូជ ដែលល្អស្អាត ស្អំសម្រាប់សង្គម។ គាត់ បានបង្រៀនពួកអ្នក មូស្លីមនូវតម្លៃដ៏ឧតុង្គឧត្តម និងគោល ការណ៍ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់រៀបចំ ប្រព័ន្ធទំនាក់ទំនងរវាងបុរសនិងស្រ តី និងហាមឃាត់ការ រួមភេទក្រៅ រង្វង់ទំនាក់ទំនងស្រ បច្បាប់។ يا معشر الشباب من استطاع منكم الباءة : وقال صلى اهلل عليه وسلم مرة فليتزوج فإنه أغض للبصر وأحصن للفرج មានន័យថា ម្តងនោះគាត់បានមានប្រសាសន៍ថា " នែយុវជនទាំងឡាយ នរណាមាន លទ្ធភាពរៀបការ ចូររៀបការចុះ ព្រោះ ះវាការពារភ្នែកនិងផ្លូវភេទមានប្រសិទ្ធភាពបំផុត "។ Non Marital Sex ស្រ្តី្តី ស្រ្តី្តី

ការលែងលះក្នុងឥស្លាម ម្យ៉ាងវិញទៀត ឥស្លាមបានអនុញ្ញាតឱ្យលែងលះ បើសិនជាជីវិត ប្តីប្រពន្ធមិនជានាគ្នា មិនអាចទៅមុខកើត។ គម្ពីរអាល់គួរអាន បានដាក់លក្ខខណ្ឌនិងច្បាប់ដើម្បីរក្សាសិទ្ធិស្រ្តី និងពូជ អម្បូរ សិទ្ធិ្ធិកូនៗ និងការចិញឹមថែរក្សាពួកគេក្រោយពេលលែងលះ។ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់បានមានព្រះបន្ទូល ៖

ការលែងលះជាអំពើគួរឱ្យស្អប់ខ្ពខ្ពើម ពីព្រោះវាបំផ្លាញកិច្ចសន្យាដ៏សំខាន់ដែល បានសម្រេចដោយច្បាប់អល់ឡោះនិងសាសនារបស់ទ្រង់។ ចាំបាច់លើមូស្លីមត្រូវវិល ទៅរកដំណោះស្រាយនេះទេ បន្ទាប់ពីខ្លួនបានព្យាយាមដោយស្មោះត្រ ង់ដើម្បីរក ដំណោះស្រាយផ្សេងៗសម្រាប់ទំនាស់ណាមួយរវាងអ្នកទាំងពីរមុននឹងបញ្ហាវិបត្តិគ រួសារ ក្លាយជារ៉ាំរ៉ៃកាន់តែធផងន់ធផងរតាមពេលវេលា ហើយឈានដល់ការលែងលះដែលចាំបាច់ ខានមិនបាន។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បញ្ជាក់ពីក្តីស្រ ឡា ញ់របស់គាត់ចំពោះប្រពន្ធគាត់:

អាអ៊ីស្ហះបាននិយាយរឿងស នេហានិងការ ស្រ ឡាញ់របស់បុគ្គលម្នាក់ឈ មោះ អាពូ ហ្ស្សើរអូ ចំពោះប្រពន្ធ ប្រា ប់អ្នកនាំសារអល់ឡោះ។ ក្រោយ ពេលនិយាយរឿងចប់ ហើយគាត់បានប្រា ប់ប្រពន្ធ គាត់អាអ៊ីស្ហះថា ខ្ញុំស្រ ឡាញ់អ្នកដូចជាអាពូ ហ្ស្សើរអូ ស្រ ឡាញ់ចំពោះម្តាយហ្ស្សើរអូ។ មានសហការីគាត់ម្នាក់បានសួរគាត់ថា តើមនុស្សណាម្នាក់ដែលអ្នកស្រ ឡាញ់ ខ្លាំងជាងគេ? គាត់បានឆ្លើយថា អាអ៊ីស្ហះ។ គេសួរទៀតថា បន្ទាប់មកនរណាទៀត? គាត់ឆ្លើយថា ឪពុកនាង អាពូបាកើរ។ ការលែងលះ តម លៃពិសេសនិងឋានៈឧត្តុង្គឧត្តមសម្រាប់មាន តាក្នុងឥស្លាម ឥស្លាមលើកតម្កើងឋានៈមាតាបិតា និងសង្កត់ធផងន់លើការគោរពលោកទាំង ពីរ។ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់បានមានព្រះបន្ទូល ថា៖

មានន័យថា " ព្រះជាម្ចាស់របស់អ្នកបានបង្គាប់ឱ្យពួកអ្នកគោរពសក្ការៈ ចំពោះទ្រង់ ហើយធ្វធ្វើល្អចំពោះឪពុកម្តាយ។ អាចពួកគាត់ម្នាក់ ឬគាត់ទាំង ពីរនាក់រស់នៅជាមួយអ្នកដល់អាយុចាស់ជរា ចូរកុំពោល ពាក្យគំហក ដាក់គាត់ទាំងពីរ ហើយចូរកុំស្តីបន្ទោសគាត់ទាំងពីរ។ ចូរពោល ពាក្យ ពីរោះទន់ភ្លន់ទៅកាន់គាត់ទាំងពីរ។ ចូរបន្ទន់ខ្លួនចំពោះគាត់ទាំងពីរដោយ ក្តីអាណិតស្រឡាញ់ ហើយបួងសួងថាបពិត្រព្រះជាម្ចាស់ សូមទ្រង់អាណិតស្រឡាញ់ ចំពោះគាត់ទាំងពីរដូចដែលគាត់ទាំងពីរបានចិញឹមបីបាច់ខ្ញុំតាំ ងពីនៅតូច "។ ពួកសាសនវិទូបានបកស្រា យខ្លឹមសារប្រសាសន៍នេះថា ម្តាយគ្មានគេចផុតពីទុក្ខវេទនាបី ប្ររក្សារគឺ ១- ពរពោះ ២- ឆ្លងទន្លេ ៣- បំបៅកូន និងផ្តាច់ដោះ។ មូហាំម៉ាត់ជំរុញឱ្យទំនាក់ទំនងល្អជាមួយនឹងប្រពន្ធ

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ផ្តាំឱ្យធ្វធ្វើល្អចំពោះស្រ តី ហើយវាឆ្លើយតបនឹងបទបញ្ជារបស់ អល់ឡោះជាម្ចាស់

មានន័យថា " ចូររួមរស់ជាមួយពួកនាងដោយសេចក្តីថ្លៃថ្នូរ

ស្រឡាញ់ និងគោរពសិទ្ធិ្ធិរបស់ពួកនាង "។ ពិតណាស់ ព្យាការី

មូហាំម៉ាត់បានបញ្ជាក់ពីការធ្វធ្វើល្អចំពោះស្រ តីក្នុង ឱកាសជា

ច្រើនសូម្បីនៅក្នុងសុន្ទរកថាចុងក្រោយរបស់គាត់ដែលគាត់ថ្លែង

ទៅកាន់ពួកអ្នកមូស្លីមក្នុងបុណ្យហ័ជ្ជលាដំណើរ ហើយគាត់ បានភ្ជាប់ភាពពេញលក្ខណៈនៃជំនឿនិងសីល ធម៌ជាមួយនឹង ការធ្វធ្វើល្អចំពោះនាង។ មានន័យថា "ការលែងលះដែលអាចត្រឡប់វិញមានពីរដង គឺជាគ្នា រួមរស់ជាមួយគ្នាឱ្យ ល្អប្រសើរ ឬលែងលះគ្នាដោយល្អប្រសើរ "។ ស្រ្តី្តី ស្រ្តី្តី

ដូចនេះ ឥស្លាមមិនបង្គាប់ឱ្យយកប្រពន្ធច្រើន។ ប៉ុន្តែ បាននាំមកនូវច្បាប់របស់ព្រះ ដើម្បីរៀបចំនិងកំណត់ចំនួនដើម្បីជាប្រយោជន៍ដល់បុរស ស្រ តី និងសង្គម។ ឥស្លាម បានកំណត់ចំនួនប្រពន្ធបួននាក់ប៉ុណ្ណោះ។ ថែមទាំងបានដាក់លក្ខខណ្ឌសម្រាប់ច្បាប់ ពហុពន្ធនេះ។ មូលដ្ឋានគ្រឹះឹះរបស់វាគឺភាពយុតិធម៌រវាងប្រពន្ធនីមួយៗ ក្នុងការគេង ប្រា ក់ចំណាយ។ល។ ម្យ៉ាងទៀត ឥស្លាមបានកំណត់ឯកពន្ធ បើសិនជាគ្មានលទ្ធភាព ផ្តល់ ភាពយុតិធម៌រវាងប្រពន្ធទី១និងប្រពន្ធផ្សេងទៀត។ មានន័យថា " បើសិនជាពួកអ្នកខ្លាចមិនអាចផ្តល់ ភាពយុតិធម៌ គឺរៀបការប្រពន្ធតែ ម្នាក់បានហើយ "។ មានន័យថា " នែបុរសទាំងឡាយ ពួកអ្នកមិនអាចសម្រេចបានដាច់ខាតនូវភាព យុតិធម៌ពេញលេញរវាងស្រ តី ទោះជាពួកអ្នកខិតខំប្រឹងប្រែងយ៉ាងណា ក៏ដោយ "។ តើព្យាការីមូហាំម៉ាត់ប្រកាន់យកគោល ការណ៍ ពហុពន្ធទេ?

ថ្វីដ បិតពហុពន្ធនិងស រីស្នំគឺជាប្រពៃណីនាំមុខគេក្នុងសង្គម អារ៉ាប់សម័យដើម តែព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានរៀបការប្រពន្ធតែមួយ គត់រយៈពេល ២៥ឆ្នាំរហូដែល់ ប្រពន្ធស្លាប់។ គាត់ជាឪពុករបស់កូន ស រីចំនួន៤នាក់ និងកូនប្រុសពីរនាក់។ បន្ទាប់ពីប្រ ពន្ធគាត់ឈ មោះ ខទីហះ ស្លាប់។ គាត់បានរៀបការនៅអាយុ៥០ឆ្នាំជាមួយនឹងស្រ តីម្នាក់ទៀតឈ មោះ សាវហ្ទះ កូនស រី ហ្សាំអះ។ ជាស្រ តីមេម៉ាយវ័យចំណាស់ម្នាក់ ប្តីស្លាប់ចោល បន្ទាប់ពីត្រឡ ប់មកពី ប្រទេសអេធ្យូពី។ គាត់ទាំងពីរបានរស់នៅទីនោះអស់រយៈកាលយូរឆ្នាំ ដើម្បីសាសនា និងប្រតិបត្តិតា មបទបញ្ជារបស់អ្នកនាំសារអល់ឡោះ។

ការរៀបការរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ជាមួយលោកស រី សាវហ្ទះគ្រាន់តែជាជំនួយ ផ្លូវចិត្ត ហើយគាត់បានបន្តយកប្រពន្ធទៀតដោយសារកត្តាចាំបាច់ និងតម្រូវការផ្នែក សាសនា ពីព្រោះស្រ តីឥស្លាមតែងតែសួរអំពីកាតព្វកិច្ចសាសនា ហើយចាំបាច់ត្រូវ មានប្រពន្ធនៅផ្ទះរបស់គាត់។ ប្រពន្ធមួយ រយះពេល ២៥ឆ្នាំ

នៅពេលសហ្វីយ៉ះ កូនស រី ហូយ៉ៃ បានក្លាយជាប្រពន្ធរបស់ ព្យាការីមូហាំម៉ា់ត់គេបានស្តីឱ្យគាត់ថា គាត់ជាស្រ តីជនជាតិជិហ្វ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានប្រា ប់ទៅគាត់វិញដោយកតីស្រ ឡាញ់ថាប្រា ប់ គេទៅ នាងជាកូនស រីរបស់ព្យាការីមូសា ហើយឪពុកមានាងជា ព្យាការីហារូន ហើយនាងជាប្រពន្ធព្យាការីទៀត (ប្រពន្ធរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់)។ ពហុពន្ធក្នុងឥស្លាម ពហុពន្ធជារឿងសាមញ្ញមុនឥស្លាម បញ្ហាពហុពន្ធជារឿងសាមញ្ញ ទទួលយក បានមុនឥស្លាម។ គ្មានអ្វីជាភស្តុតា ងប្រត្យកសជាងព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ី ម គាត់មានប្រពន្ធពីរនាក់គឺសារ៉ោះនិងហាជើរ។ យោងតាមការ និទានរបស់អង់គ្លេស ព្យាការីយ៉ា ក់កូបមានប្រពន្ធពីរនាក់ និងស រីស្នំពីរនាក់។

ពិតណាស់ ប្រពៃណីពហុពន្ធគ្មាន កំណត់ចំនួន បានរីកសុសសាយកនុងសង្គមភាគច្រើនមុនឥស្លាម ហើយជារឿងសាមញ្ញក្នុងសង្គមឧបទ្វីបអារ៉ាប់គឺ បុរសម្នាក់មានប្រពន្ធច្រើន ទោះក្នុងនាមជាប្រពន្ធ ឬស រីស្នំ ឬស រីបម្រើ។ ពាក្យ មូហាំម៉ាត់ ជាភាសាអារ៉ាប់រចនាជា រូបផ្កាដោយវិចិត្រករ ហ្វារីត អាល់អាលី។ ផ្កាខាងលើជាព្យញ្ជនៈ មីមនៃពាក្យមូហាំម៉ាត់ ហើយព្យញ្ជនៈមីមទី២ជារូបស្លឹកដើមផ្កា។ ជាបី ស្មោះត្រង់ ស្រ្តី្តី ស្រ្តី្តី

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់រៀបការជាមួយស្រ្តី្តីជនជាតិជិហ្វឈ មះ សហ្វីយ៉ះ: សម្រាប់ការរៀបការនេះមានរឿងនិទានមួយពាក់ព័ន្ធនឹងកុលសម្ព័ន្ធ ជិហ្វ បានីណាទៀរ ដែលរស់នៅក្នុងទីក រុងម៉ាឌីណះ។ បានចុះកិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយ នឹងព្យាការីមូហាំម៉ាត់លើការរក្សាសនិភាពក្រុងម៉ាឌីណះ សហការជាមួយមេដឹកនាំ ទីក រុងនេះ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ប្រឆាំងនឹងការឈ្លានពានណាមួយ។ ក៏ប៉ុន្តែ ពួកគេបានក្បត់ នឹងកិច្ចព្រមព្រៀង ហើយមានផែនការក្បត់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ ថែមទាំងបាន ព្យាយាមធ្វធ្វើឃាតគាត់ទៀតផង។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានហ៊ុមព័ទ្ធពួកគេនៅឆ្នាំទី៤ នៃការភៀសខ្លួន។ ពួកគេបានចុះចាញ់ ហើយគាត់បានចាប់ពួកគេជាចំណាប់ខ្មាំង ក្នុងចំណោមពួកគេគឺសហ្វីយ៉ះ កូនស្រីមេ កុលសម្ព័ន្ធ។

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានដោះលែង សហ្វីយ៉ះ បន្ទាប់មកគាត់បានចូល ស្តីដណឹង ហើយលោកស រីក៏យល់ព្រម។ គាត់បានរៀបការជាមួយ លោកស រីជាប្តីប្រពន្ធ។ នេះជាសក្ខីភាពមួយបញ្ជាក់ថា គាត់គ្មានចិត្ត ស្អប់ខ្ពខ្ពើម និងគុំកួនចំពោះពួកជិហ្វនោះទេ។ ប៉ុន្តែ គាត់បានប្រកាន់ សច្ចធម៌ជាមួយពួកគេ។ សហ្វីយ៉ះបានពណ៌នាព្យាការីមូហាំម៉ាត់ បន្ទាប់ពីគាត់ស្លាប់ផុតថា គាត់ជាប្តីជាទីស្រ ឡាញ់ ស្មោះត្រ ង់ និងមានភក្តីភាព។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់រៀបការជាមួយ អ៊ុំហាពីហ្ពះ ជាស្រ្តី្តីឥស្លាម មេម៉ាយ និងជាកូនសត រូវគាត់: លោកស រី រំឡះ គេស្គាល់ឈ មោះគាត់ថា អ៊ុំហាពីហ្ពះ្ពះ កូនស រី អាពូស័ហ្វយ៉ាន មេក្លោងពួកគូរេស្ហនៅទីក រុងម៉ាកះ។ ជាបុគ្គល ដែលតាំងខ្លួនជាសត្រូវស៊ូពូជរយៈពេល២០ឆ្នាំជាមួយនឹងព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ តែកូន ស រីរបស់គាត់បានចូល ឥស្លាម ហើយឋិតក្នុងចំណោមស្រ តីដែលឥស្លាមដំបូងបង្អស់ ហើយបានភៀសខ្លួនទៅកាន់ប្រទេសអេធ្យូពីជាមួយប្តីគាត់ ហើយរស់នៅទីនោះ។ មានហេតុការណ៍មួយបានកើតឡើង ប្តីគាត់បានចេញពីឥស្លាម ចូលសាសនាគ្រឹស្ទាន នៅអេធ្យូពី ហើយស្លាប់នៅទីនោះ។ គាត់ក្លាយជាស្រ តីមេម៉ាយរស់នៅឯកោ កាន់ សាសនាឥស្លាម។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានស្តីដណឹងគាត់ គាត់បានយល់ព្រមរៀបការ ជាមួយ។ ព្រះលិខិតអល់ឡោះបានកំណត់ឱ្យឪពុកគាត់ អាពូ ស័ហ្វយ៉ាន បានចូល ឥស្លាមក្រោយមក។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់រៀបការជាមួយកូនស្រីសហការីរបស់គាត់ អាពូបាកើរ ស្ហិ្ហិកទីក: ប៉ុន្មានឆ្នាំក្រោយមរណភាពរបស់លោកស រី ខទីហះ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានភៀសខ្លួនពីម៉ា កះទៅម៉ាឌីណះ ហើយ គាត់បានរៀបការជាមួយនឹងលោកស រី អាអ៊ីស្ហះ ជាកូនស រីសហការី គាត់ដំបូងបង្អស់ អាពូបាកើរ ស្ហិិកទីក។ ជាមនុស្សដំបូងដែលបាន ចូល ឥស្លាមនៃក្រុមបុរស គាត់បានទទួលបន្ទុកផ្សព្វផ្សាយសារ នេះជាមួយនឹងអ្នកនាំសារអល់ឡោះ។ ដូចនេះ ការៀបអាពាហ៍ ពិពាហ៍នេះជាការផ្តល់ កិតិយសដល់អាពូបាកើរនិងកូនស្រីគាត់ ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់រៀបការជាមួយកូនស្រីសហការីរបស់គាត់ អូមើរ ពិន ខត្តោប: ប្រហែលជាពីរឆ្នាំក្រោយការភៀសខ្លួនទៅកាន់ម៉ាឌីណះ សមរភូមិអូហ៊ុ តបានកើតឡើង ហើយប្តីហ័ហ្វសោះ កូនស រីរបស់អូមើរបានស្លាប់។ អូមើរបានបង្ហើបប្រា ប់ឱ្យអាពូបាកើរ ស្ហិិកទីក យកកូនស្រីគាត់ បន្ទាប់មកប្រា ប់ អូស្មាន ពិន អ័ហ្វាន។ គាត់ទាំងបានសុំទោស ហើយព្យាការី មូហាំម៉ាត់គាត់ រៀបការជាមួយដើម្បីផ្តល់កិតិយសដល់ លោកស រីនិងឪពុកគាត់។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់រៀបការជាមួយនឹងមាន តានៃពួកអ្នកក្រ: ព្យាការី មូហាំម៉ាត់បានរៀបការជាមួយហ សៃណាប់ កូនស រីរបស់ ឃូហ្សៃម៉ះ ដែលប្តីគាត់ត្រូវ ពលីជីវិតក្នុងសមរភូមិបាទើរឬអូហ៊ុ ត(យោងតាមការនិទានផ្សេងៗ)។ គេហៅគាត់ ថាមាតានៃពួកអ្នកក្រ ពីព្រោះគាត់ចូល ចិត្តធ្វធ្វើទានផ្តល់ ចំណីអាហារដល់អ្នកក្រ និង ធ្វធ្វើល្អ។ ក៏ប៉ុន្តែ គាត់បានទទួលមរណភាពប៉ុន្មានខែក្រោយពេល រៀបការជាមួយនឹង អ្នកនាំសារអល់ឡោះ។ ស្រ្តី្តី ស្រ្តី្តី

ច្បាប់ពិសេសចំពោះប្រពន្ធៗរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់:

អល់ឡោះជាម្ចាស់បានអនុញ្ញាតព្យាការីមូហាំម៉ាត់ទុកប្រពន្ធៗគាត់ឱ្យនៅដដែល ហើយបានដាក់លក្ខខណ្ឌលើប្រពន្ធទាំងនោះមិនឱ្យរៀបការជាមួយអ្នកផ្សេង បន្ទាប់ ពីព្យាការីមូហាំម៉ាត់ទទួលមរណភាព ជាការលើកតម្កើងដល់ពួកគាត់ ពីព្រោះពួកគាត់ មានឋានៈស មើនឹងមាតារបស់ពួកអ្នកមានជំនឿទាំងឡាយ។

គម្ពីរអាល់គួរអានបានពណ៌នាប្រពន្ធៗរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ថា ពួកគាត់មិន ដូចស្រ តីដទៃឯទៀតនោះទេ។ ពួកគាត់ត្រូវតែជាគំរូល អគ្រ ប់ ដប់ដល់ស្រ តីដទៃ។ ដូចនេះ ទើបគម្ពីរអាល់គួរអានបានលើក ឡើងថា បើសិនជានរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគាត់ប្រព្រឹត្ត អំពើបាប គឺទ្រង់នឹងដាក់ទារុណកម្មទ្វេដង។ តែបើសិនជា ធ្វធ្វើល្អវិញក៏នឹងទទួលផល បុណ្យទ្វេដងដែរ។ ព្រះ ះបទបញ្ជាបញ្ចុះមកដើម្បីរៀបចំនិងកំណត់ចំនួនពហុពន្ធ

កាលពីសម័យដើមអារ៉ាប់រៀបការប្រពន្ធច្រើនគ្មានកំណត់ ម្យ៉ាងទៀតគ្មានច្បាប់ ការពារសិទ្ធិប្រពន្ធនោះទេ។ នៅពេលឥស្លាមមកដល់ ព្រះបទបញ្ជាបញុះមកមិនឱ្យ រៀបការលើសពីប្រ ពន្ធបួននាក់ ហើយមិនអនុញ្ញាតឱ្យយកប្រពន្ធ ច្រើនទេ លុះត្រាមានលក្ខខណ្ឌយុតិធម៌រវាងប្រពន្ធទាំង នោះ ហើយធានាគោរពសិទ្ធិគ្រប់បែបយ៉ាងរបស់ពួកគេ។

ពិតណាស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានយកប្រពន្ធលើស ពី ៤នាក់មិនតាមព្រះបទបញ្ជាចុះមក។ ដូចនេះ បញ្ហានេះ ត្រូវមានច្បាប់ដាច់ដោយឡែក ពីព្រោះអ្នកនាំសារអល់ឡោះ ទទួលការត្រាស់បន្ទូលដោយសារមកពីលើមេឃ ហើយ ប្រពន្ធៗរបស់គាត់ទទួលបានកិតិយសរៀបការជាមួយនឹងអ្នកនាំសារអល់ឡោះ។ ពួកគាត់ក្លាយជាមាតានៃពួកអ្នកមានជំនឿទាំងឡាយ។ ពួកគេបង្រៀនកាតព្វកិច្ចសាសនា ដល់ស្រ តីទាំងឡាយ។ ដូចនេះ អល់ឡោះបានដាក់លក្ខខណ្ឌចំពោះព្យាការីនិងប្រពន្ធៗ ដែលស័កិសមនឹងកិតិយសដ៏ឧតុង្គឧត្តមនេះ។ ព្រះបន្ទូល បើមិនយុតិធម័ទេ រៀបការតែ ១ ម៉ារីយ៉ះជនជាតិអេហ្ស៊ីប ក្រោយពេលកិច្ចរចាសនិភាពនៅហូទៃពីយ៉ះរវាងព្យាការីមូហាំម៉ាត់និងពួកជឿលើ ពហុទេព។ អ្នកនាំសារបានចាប់ផ្តើមសរសេរសារផ្ញើទៅកាន់ស តេចប្រទេសធំៗនានា អំពាវនាវឱ្យពួកគេចូល ឥស្លាម។ ក្នុងនោះមានដូចជា ស តេចម៉ាកាវកើសប្រទេសអេហ្ស៊ីប។ ក៏ប៉ុន្តែ ស តេចម៉ាកាវកើសបានសុំទោសមិនទទួលយកឥស្លាម ហើយកាលនោះគាត់ កាន់សាសនាគ្រឹស្ទាន។ គាត់បានឆ្លើយតបនឹងសារគាត់វិញដោយទន់ភ្លន់ ហើយបាន បញ្ជូនសួយសារអាករនិងស រីស្នំម្នាក់ឈ មោះម៉ា រីយ៉ះ។ ពិតណាស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានទទួលសួយសារអាករនេះ ហើយគាត់បានទទួល ម៉ារីយ៉ះជាស រីស្នំគាត់។ គាត់ឱ្យលោកស រីចូល ឥស្លាម និងប្រកាន់ម៉ត់ចត់។ បង្កើត បានកូនប្រុសម្នាក់ឈ មោះ អ៊ីព្រហ៊ី ម។ ក៏ប៉ុន្តែ បានស្លាប់ទៅវិញតាំងពីនៅតូច។ ព្យាការី គាត់កើតទុក្ខខ្លាំងណាស់ដោយការព្រាត់ប្រា សនេះ។ ស្រ្តី្តី ស្រ្តី្តី

កំណត់សម្គាល់ ១ ចំពោះការនិទានក្នុងគម្ពីរបៃបលអំពីការរៀបការរបស់ព្យាការីយ៉ា ក់កូបគឺគាត់មាន

ប្រពន្ធច្រើន។ ចូរមើល ជំពូកបង្កើត និងអិសហះ ២២ដល់៣២។

"បន្ទាប់មក គាត់បានងើបនៅក្នុងយប់នោះ ហើយគាត់បានយកប្រពន្ធទាំងពីររបស់ គាត់និងកូនទាំង១១ឆ្លងកំពង់ចម្លងយ៉ាពូក "។ ២ ច្បាប់អនុញ្ញាតឱ្យស្រ តីសុំលែងលះ គឺជាការលែងលះដែលបានកើតឡើងដោយការ

សុំបែកពីប្រ ពន្ធ និងការ សម្រេចចិត្តរបស់នាង ថ្នូរនឹងការបង់លុយឱ្យប្តីវិញ។ អល់

ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់បានមានព្រះបន្ទូល ថា៖

មានន័យថា «បើសិនជាអាព្យាបាលខ្លាចប្តីប្រពន្ធមិនគោរពតាមច្បាប់របស់ អល់ឡោះ

គ្មានបញ្ហាអ្វីទេចំពោះពួកគេទាំងពីរ ប្រពន្ធអាចបង់លុយសុំឱ្យប្តីលែងនាង»។ ៣ អល់ឡោះបានដាក់ច្បាប់(រង់ចាំ)រយៈពេលរង់ចាំ សម្រាប់ស្រ តីក្រោយពេលបែកគ្នា

ដោយការលែងលះ ឬមរណភាព ដើម្បីរៀបចំទំនាក់ទំនងប្តីប្រពន្ធដែលអល់ឡោះ

បានដាក់ជាច្បាប់រវាងប្តីនិងប្រពន្ធ និងរក្សាភាពស្អាត ស្អំនៃស្បូនស្រ តី និងបញ្ជាក់

ពីត្រ កូល របស់កូនក្នុងករណីដែលការបែកគ្នានោះមានផ្ទៃពោះ ឬគ្រាន់តែគិតថានាង

មានផ្ទៃពោះ។ វាគឺជារយៈពេលដែលត្រូវរង់ចាំមុននឹងយកប្តីផ្សេងទៀត។

................

មានន័យថា " នែព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ចូរនិយាយទៅកាន់ប្រពន្ធៗរបស់ឯងដែលរួមគ្នា រករឿងឯង ទាមទារសុំបន ថែមប្រា ក់ចំណាយថា បើសិនជាពួកអ្នកចង់បានជីវិត និងសម្បត្តិលោកិយ ខុំនឹងផ្តល់ ជូជូនពួកអ្នកនូវអ្វីដែលខ្ញុំមានក្នុង លោកិយនេះ ហើយខុំនឹងចែកផ្លូវជាមួយពួកអ្នកដោយគ្មានការបងក បញ្ហានិងគ្រោះថ្នាក់។ បើសិនជាពួកអ្នកប្រាថ្នា ចង់បាន ការសព្វព្រះទ័យរបស់អល់ឡោះនិងអ្នកនាំសារទ្រង់ និងការរៀបចំត្រៀមសម្រាប់ពួកអ្នកនៅថ ងៃបរលោក ដូចនេះចូរពួកអ្នកត្រូវតែអត់ធ្មត់ចំពោះក្តីលំបាកបចុប្បន្ន នេះ ហើយត្រូវប្រតិបតិចំពោះអល់ឡោះនិងអ្នកនាំសារ ទ្រង់។ ពិតណាស់ អល់ឡោះទ្រង់ រៀបចំត្រៀមសម្រាប់កុសលស្រ្តីទាំងឡាយនូវផល បុណ្យដ៏ ឧត្តម។ នែប្រពន្ធៗរបស់ព្យាការី នរណាម្នាក់ក្នុងចំណោម ពួកអ្នកប្រព្រឹត្តអំពើបាបដោយបើកចំហ នឹងដាក់ទារុណកម្ម ទ្វេដង។ វាជារឿងងាយស រួលបំផុតសម្រាប់អល់ឡោះ ជាម្ចាស់។ បើសិនជានរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកអ្នក ប្រតិបតិចំពោះអល់ឡោះនិងអ្នកនាំសារធ្វធ្វើតាមបទបញ្ជាទ្រង់ គឺទ្រង់នឹងតបស្នង វិញទ្វេដង ហើយទ្រង់ត្រៀមសម្រាប់ពួកនាងនូវលាភសក្ការៈដ៏ប្រសើរគឺឋានសួគ៌ "។ ប្រពន្ធៗរបស់អ្នកនាំសារអល់ឡោះជាជម្រើសរបស់ទ្រង់:

តាមច្បាប់របស់ព្រះមិនអនុញ្ញាតឱ្យប្រពន្ធណាម្នាក់របស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ រៀបការជាមួយអ្នកដទៃ ក្រោយពេលគាត់ស្លាប់ ជាការតម្កើងដល់គាត់និងប្រពន្ធគាត់។ ដូចនេះហើយ បន្ទាប់ពីព្រះបទបញ្ជានេះចុះមក អល់ឡោះជាម្ចាស់បានបង្គាប់ឱ្យព្យាការី ផ្តល់ ជម្រើសដល់ប្រពន្ធៗរបស់គាត់ តើពួកគាត់ពេញចិត្តចង់លែងលះនិងដកខ្លួនចេញ ពីទំនួលខុសត្រូវដែលអល់ឡោះបានដាក់ជាកាតព្វកិច្ចលើពួកមាតានៃពួកអ្នកមាន ជំនឿ ឬនៅរួមរស់ជាមួយនឹងព្យាការីមូហាំម៉ាត់ និងឧទ្ទិិសជីវិតពួកគាត់ដើម្បីសាសនា ឥស្លាម។ ជម្រើសពួកគាត់ទាំងអស់គឺរក្សានូវកិតិយសឋិតនៅជាមួយនឹងអ្នកនាំសារ អល់ឡោះ ហើយមិនរៀបការជាមួយអ្នកដទៃបន្ទាប់ពីគាត់ទទួលមរណភាព។ គោរព ចំពោះ មាតា ច្បាប់រង់ចាំ ស្រ្តីបែកពីប្តី ដោយការលែងលះ ស្រ្តីមេម៉ាយប្តីស្លាប់ បើសិនជាចែកផ្លូវគ្នា មុននឹងរួមដំណេក។ គ្មានរង់ចាំ រង់ចាំបួនខែដប់ថ្ងៃ តាមបទបញ្ជាអល់ឡោះ (វាក្យខណ្ឌលេខ២៣៤

ជំពូកបាករ៉ោះ) បើសិនជាចែកផ្លូវគ្នា ស្រ តីមានផ្ទៃពោះ។ រយៈពេលរង់ចាំគឺរយៈពេល នៅសល់រហូដែល់ ឆ្លងទន្លេ រយៈពេលរង់ចាំគឺរយៈ នៅសល់រហូដែល់ ឆ្លងទន្លេ បើសិនជាចែកផ្លូវគ្នា ស្រ តីមិន ទាន់មានផ្ទៃពោះ។ រយៈពេលអិបហ្ទះបីដងមករដូវ ឬបីដងស្អាត ឬបីខែ។ បួនខែ១០ថ្ងៃ។ ស្រ្តី្តី ស្រ្តី្តី

«គ្មានការបង្ខិតបង្ខំក្នុងសាស នា» គឺជាគោល ការណ៍គ្រឹះឹះក្នុងឥស្លាម ដើម្បីធានាសិទ្ធិសេ រីភាពខាងជំនឿ

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានផ្សព្វផ្សាយសាររបស់ព្រះ ហើយអំពាវនាវឱ្យមានជំនឿ ចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់តែមួយគត់ និងអនុវត្តតាមបទបញ្ជាទ្រង់ និងការហាមឃាត់ របស់ទ្រង់ ហើយធ្វធ្វើដូចនេះដោយគ្មានការបង្ខិតបង្ខំ។ ពិតណាស់ គម្ពីរអាល់គួរអាន បានបញ្ជាក់ពីសិទ្ធិសេរីភាពខាងជំនឿសម្រាប់មនុស្ស។ ជំរុញឱ្យមនុស្សត្រិះិះរិះពិចារ ណាពីនិមិត្តសញ្ញាទាំងឡាយកនុងចក្រវាលបញ្ជាក់ពីវត្ត មានរបស់អល់ឡោះនិងទទួល យកការចង្អុលបង្ហាញពីទ្រ ង់ដោយការយល់ព្រមទទួលដោយខ្លួនឯង ការត្រិះិះរិះ និងគិតពិចារណាស៊ីជម្ម្រៅ។ មានន័យថា «ឱមនុស្សទាំងឡាយ! ពិតណាស់យើងបានបង កើតពួកអ្នកពីឪពុក តែមួយគឺអាដាំ និងម្តាយតែមួយគឺហាវ៉ា ហើយទ្រង់បង កើតឱ្យពួកអ្នកមានជន ជាតិនិងកុលសម័ន្ធជាច្រើនផ្សេងគ្នា ដើមីឱ្យពួកអ្នកស្គាល់គ្នា។ ពិតណាស់ អ្នក ដែលមានតម លៃជាងគេបង្អស់ក្នុងចំណោមពួកអ្នកចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់ គឺអ្នកដែលកោតខ្លាចជាងគេ។ ពិតណាស់ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់មហាដឹង យ៉ាងល្អិតល្អន់»។

នៅឆ្នាំ ៦២៣ គ.ស. ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ បានប្រា រព្ធពិធីបុណ្យហ័ជ្ជ ហើយគាត់ មាន អារម្មណ៍ថាត្រូវលាដំណើរមនុស្សលោក និង ការវិលទៅជួបព្រះជាម្ចាស់ជិតមកដល់។ គាត់ បានថ្លែងសុន្ទរកថាមួយមានឈ មោះថាសុន្ទរក ថាលាដំណើរ។ ក្នុងសុន្ទរកថានេះមានគោ- លការណ៍ជាច្រើន ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានកំណត់ ជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃជីវិតរស់នៅបែងចែកគ្នាដាច់ រវាងអ្វីដែលគេប្រកាន់ជាត្រីមុខនៅសម័យ 153 152

សិទ្ធិមនុស្សគឺជាសិទ្ធិពីកំណើត។ បើសិនជាគ្មានសិទ្ធិនេះ មនុស្សមិនអាចរស់នៅក្នុងនាមជាមនុស្សជាតិ។ គ្មានភាពខុស គ្នាទេរវាងបុរសនិងស្រី ។ គេទាំងពីរភេទមានសិទ្ធិស្មើគ្នាចំពោះ មុខច្បាប់និងអល់ឡោះជាម្ចាស់។ សិទ្ធិមូលដ្ឋានរបស់មនុស្សគឺ សិទ្ធិរស់រានមានជីវិត សិទ្ធិរស់នៅប្រកបដោយស្ថិរភាព សិទ្ធិ សេរីភាព សិទ្ធិនៃតម លៃនិងកិតិយស សិទ្ធិនៃការទទួលបាននូវ ភាពយុត្តិធម៌ក្នុងការក្សាត់កី។ សិទ្ធិមនុស្ស

មនុស្សទាំងអស់ស មើភាពគ្នាចំពោះមុខច្បាប់និងតុលាការ: ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ បានបញ្ជាក់ថាមនុស្សទាំងអស់ស មើភាពគ្នាចំពោះមុខច្បាប់។ អ្នក ប្រព្រឹត្តអាក្រក់គេដាក់ទោសដោយមិនគិតពីត្រ កូល របស់គេ ពូជអម្បូរ របស់គេនិងឋានៈសង្គមរបស់គេ ពីព្រោះក្នុងការអនុវត្តច្បាប់សម្រេច បាននូវភាពយុតិធម៌រវាងមនុស្ស លោកនិងសនិសុខមានស្ថិិរភាព។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានរឹតបនឹងមិនឱ្យនរណាម្នាក់នៅពីលើ ច្បាប់ បើទោះជាអ្នកនោះជាសមាជិកក្រុមគ្រួសារគាត់។

មានព្រឹតិការណ៍មួយបានកើតឡើង ពួកគូរេស្ហ ខ្វល់ខ្វាយនឹងបញ្ហាស្រ តីម្នាក់មកពីកុលសម្ព័ន្ធ មឹខហ្សូម បានលួចទ្រព្យសម្បត្តិគេ។ ពួកគេឃើញថាគ្មាននរណា ម្នាក់ហានទៅនិយាយអន្តរាគមន៍ជាមួយព្យាការីមូហាំម៉ាត់ សម្រាប់នាង ក្រៅពីអ្នកបម្រើគាត់ អូសាម៉ះ ពិន ហ សេត។ អូសាម៉ះបាននិយាយប្រា ប់គាត់ ហើយគាត់បានបដិសេធថា:

«នែមនុស្សទាំងឡាយ! ព្រះ ះជាម្ចាស់របស់ពួកគេគឺតែមួយ បិតារបស់ពួក អ្នកគឺតែមួយ ពួកអ្នកទាំងអស់កើតមកពីអាដាំ ហើយអាដាំកើតពីដី។ អ្នកដែលប្រសើរជាងគេ ចំពោះអល់ឡោះគឺអ្នកដែលគោរពវិស័យសាសនាបានប្រសើរជាងគេ។ ជនជាតិ អារ៉ាប់មិនប្រសើរជាងជនជាតិដទៃ លើកលែងដោយការគោរពវិស័យសាសនា។ តើខុំពិតជាបានផ្តល់សាររួចហើយមែនទេ? បពិត្រអល់ឡោះជាម្ចាស់ សូមទ្រង់ធ វើ សាក្សីផង។ ពួកគេឆ លើយថា បាទ! មែនហើយ។ គាត់បានប្រសាសន៍ថា អ្នកមានវត្ត មាននៅទីនេះត្រូវផ្តល់សារនេះដល់អ្នកអវត្ត មាន»។ «នែមនុស្សលោកទាំងឡាយ! ពិតណាស់ ពួកអ្នកមានជំនឿជាបងប្អូននឹងគ្នា មិនអនុញ្ញាតឱ្យ បុគ្គលម្នាក់រំលោភបំពានលើទ្រព្យសម្បតិបងប្អូនរបស់គេ លើកលែងតែដោយសុទ្ធចិត្ត។ តើខុំ ពិតជាបានផ្តល់សាររួចហើយមែនទេ? បពិត្រអល់ឡោះជាម្ចាស់ សូមទ្រង់ធ្វើសាក្សីផង។ អត់ពី ខ្ញុំទៅ ចូរពួកអ្នកកុំក្លាយជាពួកអ្នកគ្មានជំនឿកាប់សម្លាប់គ្នា។ ខុំបានបន្សល់សម្រាប់ពួកអ្នក បើពួកអ្នកប្រកាន់យក គឺពួកអ្នកមិនវង វេងជាដាច់ខាត គមីរអល់ឡោះនិងធម្មនិយមរបស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ តើខុំពិតជាបានផ្តល់សាររួចហើយមែនទេ? បពិត្រអល់ឡោះជាម្ចាស់ សូមទ្រង់ធ វើសាក្សីផង»។ សិទ្ធិសេ រីភាពនិងតម លៃមនុស្ស កាលពីដើមរបបទាសករនិយមគឺជារបបទូទៅពេញនិយមមុនឥស្លាម។ ពុំមែនមានតែ នៅឧបទ្វីបអារ៉ាប់ប៉ុណ្ណោះទេ។ សូម្បីតែនៅ តំបន់ជាច្រើនទៀតលើសកលលោកក៏មាន ដែរ។ វាគឺជាផ្នែកមួយនៃរបបសង្គមនិង សេដ្ឋកិច្ចសម្រាប់សហគមន៍ភាគច្រើន។ ពីមុនទាសករគឺជាផ្នែកមួយនៃកម្មសិទ្ធិ្ធិនិង ទ្រព្យសម្បតិរបស់មនុស្សខ្លះ។ឥស្លាមបាន ដាក់ចេញនូវកត្តាជំរុញលើកទឹកចិត្តដើម្បី លោះទាសករ។ មានន័យថាដោះលែងឱ្យ ពួក គេមានសិទ្ធិសេរីភាពដូចជាទិញទាសករ ច្បាប់ តុលាការ អវិជ្ជ និងអ្វីដែលអ្នកមូស្លីមគប្បីប្រកាន់ខ្ជាប់នៅចំពោះអល់ឡោះ និងចំពោះបងប្អូន មូស្លីមរបស់ពួកគេ។ ក្នុងសុន្ទរកថានេះមានដូចជា " ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បាននិយាយទៅកាន់គាត់ថា អាពូ ម៉ាសអូត ចូរ ជ្រា បចុះថាអល់ ឡោះមានលទ្ធភាពលើអ្នកជាងអ្នកមានលទ្ធភាពលើទាសករម្នាក់នេះ។ អាពូ ម៉ាសអូត

ឈប់ស ងៀម ហើយនិយាយសុំទោសថាពីថ ងៃនេះទៅខុំលែងវាយធ្វធ្វើ

បាបទាសករទៀតហើយ។ គាត់ដោះលែងទាសករនោះឱ្យមានសិទ្ធិ្ធិ

សេរីភាពក្នុងផ្លូវអល់ឡោះ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍

ថាបើសិនជាអ្នកមិនធ្វធ្វើទេ ដូចនេះភ្លើងនរកនឹងឆេះមុខរបស់អ្នក។ ប្រុសឬស រី ហើយទោះលែងពួកគេឱ្យមានសិទ្ធិសេរីភាពជាការឧទ្ទិិសថ្វាយ ដល់ អល់ឡោះជាម្ចាស់ ឬជាការលុបលាងអំពើបាបសម្រាប់ការប្រព្រឹត្តល្មើសនឹងច្បាប់ ខ្លះ ឬលុបលាងកំហុសដែលខ្លួនបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់ទាសកររបស់ខ្លួន ជាប្រុសឬស រី ដោយគ្មានមូល ហេតុ។ នៅបន្តការអនុវត្តបែបនេះរហូដែល់ របបទាសករនិយមរលាយ សាបសូន្យម្តងបនិចៗ ដោយស្វ័យប្រវតិ។ គេបាននិទានថា ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បាន ឃើញបុរសម្នាក់ដែលមានងារហៅក្រៅថា អាពូ ម៉ាសអូត អាល់បាដារីយ៍ គាត់បាន វាយធ្វធ្វើបាបទាសកររបស់គាត់នឹងរំពាត់ខ្សែតីខ្សែតី។ សិទ្ធិមនុស្ស សិទ្ធិមនុស្ស

ការពារសិទ្ធិកុមាន រកំព្រា

ឥស្លាមបានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ចំពោះការ គាំពារកុមាន រកំព្រា និងការពារសិទ្ធិ្ធិរបស់ពួកគេរហូដែល់ ធំដឹងក្តី មានសមត្ថភាពមើលខុសត្រូវខ្លួនឯង។ គម្ពីរអាល់ គួរអាននាំមកនូវព្រះរាជបញ្ជាឱ្យការពារសិទ្ធិ្ធិកុមាន រកំព្រា និងដាស់តឿនឱ្យប្រុងប្រយ័ត្នចំពោះការបង្កផលប៉ះពាល់ ដោយអយុតិធម៌ដល់ពួកគេ។

មានន័យថា "ពិតណាស់ ពួកអ្នកដែលបំពានលើទ្រព្យសម្បតិកុមាន រកំព្រា រឹប អូសយកដោយខុសច្បាប់គឺពួកកំពុងស៊ីភ្លើងដែលឆាបឆេះក្នុងពោះរបស់ពួក គេនៅថ ងៃបរលោក។ ពួកគេនឹងចុះភ លើងនរក ភ្លក់រសជាតិកម្តៅរបស់វា "។ “ចូរផ តែផ្តាំគ្នាឱ្យធ វើល្អចំពោះស្រី ពួកនាងនៅជា មួយពួក អ្នកជាជំនួយការសម្រាប់ពួកអ្នក ពួកនាងគ្មានកម្មសិទ្ធិ អីនោះទេ។ ពួកអ្នកទទួលយកពួកនាងជាប្រពន្ធដោយ កីទុកចិត្តរបស់អល់ឡោះ ហើយទទួលសិទ្ធិរួមរស់ជាមួយពួកនាងដោយពាក្យ សន្យារបស់អល់ឡោះ។ ចូរកោតខ្លាចអល់ឡោះពាក់ព័ន្ធនឹងស្រ តីភេទ ហើយផ តែ ផ្តាំគ្នាឱ្យធ វើល្អចំពោះពួកនាង។ ” មានន័យថា “នែអ្នកនាំសារ! យើងបានបញុះគមីរដល់អ្នកពោរពេញដោយ សច្ចភាព ដើមីកាត់កីរវាងមនុស្សលោកទាំងអស់តាមអីដែលទ្រង់បានត្រា ស់ បង្គាប់ ចូរកុំក្លាយខួនជាអ្នកការពារមនុស្សក្បត់ ”។ តើឯងហ៊ានធ្វធ្វើអន្តរាគមន៍ជាមួយនឹងច្បាប់ ព្រហ្មទណ្ឌរបស់អល់ឡោះឬ? បន្ទាប់មក គាត់បានថ្លែងថា «នែមនុស្សទាំងឡាយ! ពិតណាស់ ទ្រង់បាន បំផ្លាញមនុស្សជំនាន់មុនពួកអ្នក ដោយសារ នៅពេលណាចោរលួចជាត្រកូល ខ្ពង់ខ្ពស់។ ពួកគេដោះលែង ហើយនៅពេលណាចោរលួច ជាត្រកូលតូចទាប។ ពួកគេដាក់ទោសគេ។ សូម ស្បថចំពោះអល់ឡោះ បើសិនជាហ្វា ទីម៉ះកូន ស រីមូហាំម៉ាត់លួចទ្រព្យសម្បត្តិគេ ខុំនឹងដាក់ ទោសនាង»។ កាត់ក្តីស្អាតស្អំ្អំ យុត្តិធ ម៌ រឿងតួកម៉ះ និងបុរសជនជាតិជិហ្វ មានព្រឹតិការណ៍មួយបានកើតឡើង គឺបុរសម្នាក់ឈ មោះ តួកម៉ះ ពិន អូពៃរឹក បានលួចអាវក្រោះគេ។ លុះម្ចាស់វារកឃើញថាអាវក្រោះ ះខ្លួន ត្រូវគេលួច។ តួកម៉ះប្រញាក់យកវាទៅលាក់ជាមួយនឹង មិត្តភ័ក្តិម្នាក់ជនជាតិជិហ្វ។ គេស្បថថានេះពុំជាអាវលួចគេ នោះទេ។ មនុស្សម្នាបានស្រាវជ្រា វរកឃើញអាវនេះនៅជា មួយនឹងបុរសជនជាតិជិហ្វនេះ។ ពួកគេចោទថាបុរសនេះ ជាអ្នកលួចវា។ ក៏ប៉ុន្តែ បុរសជនជាតិនេះបានបដិសេធការពារ ខ្លួន ហើយប្រា ប់ពួកគេថា តួកម៉ះ ពិន អូពៃរឹកយកអាវក្រោះ ះ នេះមកឱ្យគេ។ ក្រុមរបស់គេ (កុលសម្ព័ន្ធហ្សហ្វ្វើរ ជាជនជាតិអារ៉ាប់) បានសុំពីព្យាការី មូហាំម៉ាត់ឱ្យតួកម៉ះរួចផុតទោស ពីព្រោះអាវក្រោះនោះរកឃើញនៅ ផ្ទះជ នជាតិជិហ្វ។ អល់ឡោះជាម្ចាស់បានត្រាស់បន្ទូល ចុះមកពីលើមេឃ ដើម្បីសម្រេចនូវភាពយុតិធម៌ និងបង្ហាញសច្ចភាព ទុកជាគំរូ និងជាមេរៀនសម្រាប់មនុស្ស។ អល់ឡោះបានបញ្ជាក់ ពីភាពស្អាត ស្អំរបស់ជនជាតិជិហ្វនោះ ហើយការចោទប្រ កាន់ត្រូវធ្លាក់ទៅលើតួកម៉ះ។ សិទ្ធិមនុស្ស សិទ្ធិមនុស្ស

មនុស្សទាំងអស់ស មើភាពគ្នាចំពោះមុខ ច្បាប់និងតុលាការ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបញ្ជាក់ថាមនុស្សទាំងអស់ ស មើភាពគ្នាចំពោះមុខច្បាប់។ អ្នកប្រព្រឹត្តអាក្រក់គេដាក់ ទោសដោយមិនគិតពីត្រ កូល របស់គេ ពូជអម្បូររបស់គេនិង ឋានៈសង្គមរបស់គេ ពីព្រោះក្នុងការអនុវត្តច្បាប់សម្រេចបាន នូវភាពយុតិធម៌រវាងមនុស្សលោកនិងសនិសុខមានស្ថិិរភាព។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានរឹតបនឹងមិនឱ្យនរណាម្នាក់នៅពីលើច្បាប់ បើ ទោះជាអ្នកនោះជាសមាជិកក្រុមគ្រួសារគាត់។

មានព្រឹតិការណ៍មួយបានកើតឡើង ពួកគូរេស្ហខ្វល់ខ្វាយ នឹងបញ្ហាស្រ តីម្នាក់មកពីកុលសម្ព័ន្ធ មឹខហ្សូម បានលួចទ្រព្យសម្បត្តិគេ។ ពួកគេឃើញថាគ្មាននរណាម្នាក់ហានទៅនិយាយអន្តរាគមន៍ជាមួយ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់សម្រាប់នាង ក្រៅពីអ្នកបម្រើគាត់ អូសាម៉ះ ពិន ហ សេត។ អូសាម៉ះបាននិយាយប្រា ប់គាត់ ហើយគាត់បានបដិសេធថា តើឯងហ៊ានធ្វធ្វើអន្តរាគមន៍ ជាមួយនឹងច្បាប់ព្រហ្មទណ្ឌរបស់អល់ឡោះឬ? បន្ទាប់មក គាត់បានថ្លែងថា «គ្មាននរណាទទួលទោសជំនួសនរណាឡើយ» ជាស្នាដៃឆ្លាក់របស់វិចិត្រករ អីសមាប់ឌុលហ្វាតះ។ ប្រកាន់ខ្ជាប់នឹងការសងបំណុល និងសងបញ ញើគេវិញ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានថ្លែងក្នុងសុន្ទរកថាលាដំណើរថា «នែមនុស្សទាំងឡាយ! ជីវិតរបស់ ពួកអ្នក កិតិយសពួកអ្នក ត្រូវបានហាមទៅលើពួកអ្នករហូដែល់ ពួកអ្នកទៅជួបព្រះជាម្ចាស់របស់ពួកអ្នក ដូចជាគេហាមនៅថ្ងៃនេះ ក្នុងខែនេះ ក្នុងទឹកដីនេះ។ តើខុំពិតជាបានផ្តល់ សាររួចហើយ មែនទេ? បពិត្រអល់ឡោះជាម្ចាស់ សូមទ្រង់ធ្វធ្វើសាក្សីផ ងចំពោះ អ្នកដែលទទួលបញ ញើគេ ចូរសងវាទៅម្ចាស់គេវិញ»។ ប្រា កដណាស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានជំរុញលើកទឹកចិត្ត ឱ្យថែរក្សា គាំពារកុមាន រកំព្រា ចិញឹមបីបាច់ និងអប់រំ រហូដែល់ ពួកគេធំដឹងក្តី។ គាត់បានមានប្រសាសន៍:

មានន័យថា “ខុំនិងអ្នកចិញ្ចឹមកូនកំព្រាដូចម្រាមពីរនេះក្នុង ឋានសួគ៌ "។ គាត់បានបង្ហាញម្រាមទាំងពីរ ម្រាមចង្អុលនិង ម្រាមកណ្តាលព្រមជាមួយគ្នា។ ចញ្ចឹមកូន កំព្រា មានន័យថា «អំពីសាល់ ម៉ះ ពិន អឹកវ៉ាក់ បាននិយាយថា ពួកយើងបានអង្គុយជាមួយនឹងអ្នកនាំ សារអល់ឡោះខណៈនោះគេបាននាំសពមក ហើយពួកគេនិយាយថាបពិត្រអ្នកនាំសារ អល់ឡោះ មេត្តាថ្វាយបង្គំជូជូនសពនេះផង។ គាត់ សួរថា តើគេមានបំណុលទេ? ពួកគេថា អត់មានទេ។ គាត់សួរថា តើគេមានបន្សល់អ្វីទេ? ពួកគេថា ទេ។ គាត់បានថ្វាយបង្គំជូជូនសព នោះ។ ក្រោយមក គេបាននាំសពម្នាក់ទៀតមក។ ពួកគេនិយាយថា បពិត្រអ្នកនាំសារ អល់ឡោះ មេត្តាថ្វាយបង្គំជូជូនគេផង។ គាត់ថា តើគេមានបន្សល់អ្វីទេ? ពួកគេថា ទេ។ គាត់ថា តើគេមានបំណុលទេ? ពួកគេថា បីឌីណើរ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមាន ប្រសាសន៍ថា ចូរពួកអ្នកថ្វាយបង្គំជូជូនសពនេះទៅ។ អាពូ កតាហ្ទះបាននិយាយថា បពិត្រអ្នកនាំសារអល់ឡោះ មេត្តាថ្វាយបង្គំជូជូនគេផង ហើយខុំជាអ្នកសង បំណុលឱ្យគេ។ គាត់ក៏បានថ្វាយបង្គំជូជូនសពនោះ »។ មានន័យថា “ ពិតណាស់ អល់ឡោះជាម្ចាស់បង្គាប់ឱ្យពួកអ្នកសង បញ្ញញ្ញើផ្សេងទៅម្ចាស់ដែលបានផ ញើបញ្ញញ្ញើជាមួយពួកអ្នក។ ចូរកុំធ វេស ប្រហែសចំពោះរឿងនេះ។ ទ្រង់បង្គាប់ឱ្យពួកអ្នកកាត់កីរវាងមនុស្សលោក ដោយភាពយុត្តិធម៌។ នេះជាការទូន្មាននិងការចង្អុលបង្ហាញដ៏ប្រសើរបំផុត របស់អល់ឡោះសម្រាប់ពួកអ្នក។ ពិតណាស់ អល់ឡោះជាម្ចាស់មហាឮ ចំពោះសមីរបស់ពួកអ្នក និងទតឃើញគ្រប់ទង វើរបស់ពួកអ្នក ”។ សិទ្ធិមនុស្ស សិទ្ធិមនុស្ស «នែមនុស្សទាំងឡាយ! ពិតណាស់ ទ្រង់បានបំផ្លាញមនុស្សជំនាន់មុនពួក អ្នក ដោយសារនៅពេលណាចោរលួចជាត្រកូល ខ្ពង់ខ្ពស់។ ពួកគេដោះលែង ហើយនៅពេលណាចោរលួចជាត្រកូលតូចទាប។ ពួកគេដាក់ទោសគេ។ សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះ បើសិនជាហ្វា ទីម៉ះ កូនស រីមូហាំម៉ាត់លួចទ្រព្យ សម្បត្តិគេ ខុំនឹងដាក់ទោសនាង»។

ក្នុងពាក្យប្រសាសន៍របស់ព្យាការី មូហាំម៉ាត់ដ៏ត្រឹមត្រូវចេញដោយអាពូដាវូត អំពីអាណើស ពិន ម៉ាលិកបាននិយាយថា ព្យាការីមូហាំម៉ាត់កាលណាគាត់បញ្ជូនទា- ហាន គាត់រំឭកពួកគេថាចូរចេញទៅក្នុង នាមអល់ឡោះ កុំសម្លាប់ចាស់ជរា ក្មេងតូច ស្រ តីភេទ ហើយកុំក្បត់ ត្រូវប្រមូលទ្រ ព្យជ័យ ភណ្ឌដាក់រួមគ្នា ចូរកែលម្អ និងធ្វធ្វើល្អ។ ពិត ណាស់ អល់ឡោះទ្រង់ សព្វព្រះទ័យពួកអ្នក ធ្វធ្វើល្អដោយសទ្ធាជ្រះថ្លា។ អត្តឃាតជាអំពើឧក្រិិដ្ឋដ៏ធផងន់ធផងរ

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថា អត្តឃាតជា អំពើឧក្រិដ្ឋកម្មដ៏ធផងន់ធផងរ អល់ឡោះនឹងដាក់ទារុណកម្មយ៉ាង ធផងន់ធផងរនិងខ្លាំងក្លាលើជនល មើស។ គាត់បានមានប្រសាសន៍ «នរណាសម្លាប់ខ្លួនឯងដោយដែក គឺដែករបស់គេក្នុងដៃ របស់គេចាក់ដោតពោះខ្លួនឯងក្នុងភ្លើងនរកដ៏អមតៈ អស់កាលជានិច្ច។ នរណាផឹកថ្នាំពុលសម្លាប់ខ្លួនឯង គឺ ចូរកុំសម្លាប់ ចូរកុំកាប់បំផ្លាញ មិនត្រូវធ្វធ្វើ អត្តឃាត សម្លាប់ដើម្បីស ងសឹកត រូវបានហាមក្នុងឥស្លាម ឥស្លាមបានហាមអំពើឃាតកម្មនិងសម្លាប់ដើម្បីសង សឹក។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ក្នុង សុន្ទរកថាលាដំណើរគាត់បានមានប្រសាសន៍ថា៖

“ពិតណាស់ ការបង្ហូរឈាមបែបសម័យអវិជ្ជាត្រូវបានហាម ហើយឈាមដែលខុំចាប់ផ តើមមុនគេ គឺឈាមអាមៀរ ពិន រ៉ពីអះ ពិន ហារិស ពិន អាប់ឌុលមូតោឡិ ប ” ។ ច្បាស់ណាស់ អាមៀរ ពិន រ៉ពីអះជាប់ពូជនឹងព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ពិន អាប់ឌុលឡោះ ពិន អាប់ឌុលមូតោឡិ ប។ សម្លាប់ដោយចេតនានិងអចេតនា: ពិតណាស់ ទោសសម្លាប់ដោយចេតនាក្នុង ឥស្លាមត្រូវធ្លាក់ទៅលើខ្លួនអ្នកប្រព្រឹត្ត ឬឃាត ករដែលបាន សម្លាប់គេ។ តែបើសិនជាការសម្លាប់នោះដោយអចេតនា គ្មានការប៉ុនប៉ង តម្រូវអ្នកសម្លាប់គេនោះត្រូវបង់ផាកពិន័យសងជំងឺចិត្តទៅ ឱ្យម្ចាស់សព។ នៅសម័យព្យាការីមូហាំម៉ាត់គេបានកំណត់ថ្លៃសងជំងឺចិត្ត សត្វអូដ្ឋ១០០ក្បាល។ គាត់បានរៀបរាប់ថារាល់ការទារសំណង ច្រើនជាងនេះគឺការវិលត្រឡប់ទៅរកសម័យអវិជ្ជា។ ប្រយុទ្ធជាមួយនឹងអ្នកដែលមកប្រយុទ្ធរករឿងពួកអ្នក ហើយកុំ រំលោភបំពាន: ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានកំណត់ក្នុងគោល ការណ៍ សីល ធម៌និងមនុស្សជាតិសម្រាប់ទាហានរបស់គាត់ក្នុងការទំនាក់ ទំនងជាមួយនឹងសត្រូវនិងចំណាប់ខ្មាំងឬឈ លើយសឹក។ គាត់តែងតែរំឭក ពួកគេជានិច្ចថា អល់ឡោះទ្រង់មិនសព្វព្រះទ័យពួកអ្នកដែល រំលោភបំពាន។ កុំសម្លាប់ មានន័យថា «ចូរប្ររយុទ្ធតស៊ូក្នុងផ្លូវអល់ឡោះជាមួយនឹងពួកអ្នកដែលមកប្ររយុទ្ធតស៊ូ ប្រឆាំងនឹងពួកអ្នក ហើយចូរកុំរំលោភបំពាន។ ពិតណាស់ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់មិនសព្វ ព្រះទ័យពួកអ្នកដែលរំលោភបំពាននោះឡើយ»។ សិទ្ធិមនុស្ស សិទ្ធិមនុស្ស ជនស៊ីវិលដែលមិនមែនជាអ្នក ប្រយុទ្ធ ស្រ តីភេទ ចាស់ជរា និងក្មេងៗ។ ដើមល មើ ឬដើមឈើមានផ្លែ។

គ្មានអំពើហិង្សាក្នុងឥស្លាម ព្យាការីមូហាំម៉ាត់មានលក្ខណៈពិសេសត្រង់សម្តីរបស់ គាត់ទន់ភ្លន់ ល្វត់ល្វន់ក្នុងការទំនាក់ទំនងជាមួយនឹង មនុស្សលោក។ គ្មានកិច្ចការពីរណាមួយដែលគេផ្តល់ ជម្រើសជូជូនគាត់ លើកលែងតែគាត់ជ្រើសរើសកិច្ចការ ណាដែលងាយជាងគេ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់គាត់ មិនទុកឱកាសឱ្យមានការប្រើអំពើ ហិង្សាក្នុងការផ្សព្វផ្សាយសាសនា។ តែគាត់អនុវត្តតាមព្រះរាជបញ្ជារបស់អល់ឡោះ គ្មាន អំពើហិង្សា មានន័យថា «មូហាំម៉ាត់ ចូរពោលចុះថា អ្នកដែលខ្ញុំនាំជាពាក្យពិតមកពីព្រះ ជាម្ចាស់របស់ពួកគេ។ នរណាចង់ជឿក៏ជឿ ហើយនរណាចង់ប្រឆាំងក៏ប្រឆាំង ចុះ»។ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់បានបន្ទូលទៀតថា មានន័យថា «ចូរហៅអំពាវនាវទៅរកផ្លូវម្ចាស់របស់អ្នកដោយវិធីសាស រ្ត ល្អសុក្រឹតឥតខ្ចោះ និងការទូន្មានដ៏ល្អប្រសើរ»។ “គេនិទានអំពីសាអាត់ ពិន វ៉ាកើស ហើយគាត់ជាអ្នកមានទ្រព្យសម្បត្តិសុ ក ស្តម្ភម្នាក់។ ព្យាការីមូហាំ ម៉ាត់បានមកសួរសុខទុក្ខគាត់ ពេលគាត់ឈឺ។ សាអាត់បាននិយាយទៅកាន់អ្នកនាំសារអល់ឡោះថា ខ្ញុំមានទ្រព្យសម្បតិ ច្រើន ហើយខ្ញុំមានតែកូនសី ពីរនាក់ប៉ុណ ណោះ ដែលនឹងទទួលមត៌ករបស់ខុំ។ តើខុំអាចធ្វើទានពីរភាគបីនៃទ្រព្យសម្បតិរបស់ខុំបានទេ? គាត់ឆ្លើយថា ទេ។ ខ្ញុំថា តើពាក់កណ្តាលបានអត់? គាត់ថា ទេ។ ខ្ញុំថា ចុះមួយភាគបី? គាត់ថាមួយភាគបី មួយភាគបីច្រើនពេក។ បើសិនជាអ្នកទុកឱ្យអ្នកទទួល មត៌ករបស់អ្នកមានសុ កស្តម្ភប្រសើរជាងទុកឱ្យពួកគេក្រ ដើរសុំគេ។ ចេញដោយអាល់ពូខរីយ៍និងមូស្លីម។ ការនិទានមានពាក្យពេចន៍ខុសគ្នា តែសាច់រឿងតែមួយ ”។ គេនឹងផឹកថ្នាំពុលនោះក្នុងភ្លើងនរកដ៏អមតៈអស់កាលជានិច្ច។ នរណាលោតពីលើភ្នំ សម្លាប់ខ្លួន គឺគេនឹងលោតក្នុងភ្លើងនរកដ៏អមតៈអស់កាលជានិច្ច»។

ការពារសិទ្ធិអ្នកទទួលមត៌ក...មួយភាគបី ហើយមួយភាគបីច្រើនពេក

ឥស្លាមរក្សាសិទ្ធិ្ធិពួកអ្នកទទួលមត៌ក។ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់បានកំណត់សម្រាប់ អ្នកទទួលមត៌កប្រុសឬស រីនូវបរិមាណភាគរយកំណត់មួយអាស្រ័ យតាមស្ថានភាព របស់គេក្នុងគ្រួសារ។ គេចាត់ទុកប្រព័ន្ធច្បាប់ចែកមត៌កក្នុងឥស្លាមជាឯកសារយោង សកលសំខាន់សម្រាប់ប្រព័ន្ធច្បាប់ធម្មនុញ្ញភាគច្រើនដែលគេតាក់តែង។ ប្រព័ន្ធច្បាប់ ផ្សេងទៀត ពុំមានចែងពិស្តារលម្អិតសម្រាប់ការចែកមត៌កដូចអ្វីដែលមានចែងក្នុង គម្ពីរអាល់គួរអាន។ សិទ្ធិមនុស្ស សិទ្ធិមនុស្ស

Artistic design from the word “Muhammad” in Arabic. Courtesy of Farid Al-Ali. ENDNOTES 1 Nelson Mandela (the first president of democratic South Africa) is a great example for the struggle against apartheid and discrimination among people of different races. South Africa became a country in which all people live together as one nation united in their diversity. The Qur'an teachings confirm the fact that God created humankind from different nations and tribes so that they may know one another. A white man has no superiority over a non-white man except by piety (and visa versa). "Verily the most honorable of you in the sight of Allah, is the most pious. Verily Allah is All-Knower, All-Aware.” The Qur'an, 49:13. 2 Riyadh Al-Salihin (1603/4), (1605/6) 3 Prophet Muhammad indicated that at the Day of Judgment, God will be the foe for those who hire workers and don’t pay them their wages. Prophet Muhammad emphasized that wages must be paid for workers before their sweat dries. Wages cannot be delayed and must be paid immediately after finishing work. 4 For more information about Islamic law please see:

http://www.islamreligion.com/category/110/ http://www.islamhouse.com 5 Sahih Al-Bukhari (34/8) 6 Sahih Al-Bukhari (5778) and Sahih Muslim (109) ផ្ទាំងចម្លាក់ស៊ រីឌីជាស្នាដៃរបស់វិចិត្រករជនជាតិតួកគី ហាសាន់ ស្ហាល់ ពីយ៍ The Qur'an, 4:58. បើសិនជាពួកអ្នកកាត់កី ចូរក្សាត់ក្តីដោយយុត្តិធម៌ ជាស្នាដៃឆ្លាក់របស់វិចិត្រករ អីសម អាប់ឌុលហ្វាតះ The Qur'an, 17:15. គ្មាននរណាទទួលទោសជំនួសនរណាឡើយ សិទ្ធិមនុស្ស សិទ្ធិមនុស្ស

មានន័យថា «គ្មានមូស្លីមណាម្នាក់ដាំដំណាំ ឬបណ្តុះរុក្ខជាតិ ហើយសត្វស្លាប ឬ មនុស្សលោក ឬសត្វចតុប្បាទអាស័ យ ផលរបស់វា លើកលែងតែសម្រាប់មូស្លីម នោះទទួលបានផលបុណ្យស មើនឹងការ ដាក់ទាន»។ ព្យាការី ម៉ូហាំម៉៉ាត់ ការពារបរិស្ថាន ពាក្យទូន្មានប្រៀនប្រដៅរបស់ព្យាការីដើម្បីរក្សាការពារបរិស្ថាន ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានចងភ្ជាប់ជំនឿចំពោះអល់ឡោះនឹងការរក្សាការពារបរិស្ថាន។ អល់ឡោះទ្រង់ជាម្ចាស់កម្មសិទ្ធិរាល់សត្វលោកដែលទ្រង់បានបង្កើត។ ផែនដីជា

ផ្នែកមួយនៃកម្មសិទ្ធិ្ធិរបស់អល់ឡោះ។ គ្រប់អ្វីសព្វបែបយ៉ាងដែលរស់នៅលើផែនដី នេះនឹងស្លាប់សាបសូន្យ។ អល់ឡោះតែមួយគត់ទ្រង់គង់ជាអមតៈ ទ្រង់ជាអ្នកទទួល មត៌កផែនដីនិងអ្វីសព្វបែបយ៉ាងដែលនៅលើវា។

ជំពូកទី ៨ បរិស្ថាន 166 167 នេះគឺជារូបភាពពិតៗថតនៅតំបន់ណាវរ៉ាភាគខាងត្បូង ទីក្រុងស៊ីដនីនៅអូស្រ្តាលី។ ផ្នែកកោងនៃដើមឈើវា ស រដៀងនឹងសភាពនៃការឱនគោរពរបស់ពួកអ្នកមូសីម ក្នុងការថ្វាយបងំ ហើយកន្លែងពកលយទៅមុខបន្តិិច នោះប្រៀបបាននឹង្បាលអ្នកដែលកំពុងឱនគោរព ចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់។ បរិស្ថាន

"មហាបវរ អល់ឡោះជាម្ចាស់បង្កើតអ្វីគ្រ ប់យ៉ាងល្អសុក្រឹត" គ្មានការបង្ក ហើយក៏គ្មានការទទួលគ្រោះថ្នាក់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានកំណត់ជាច្បាប់ទូទៅ មួយគឺពុំត្រូវបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់អ្នកដទៃ ទោះ ជាវត្ថុ ឬរុក្ខជាតិ ឬសត្វ។ ចាំបាច់ត្រូវលុប បំបាត់គ្រោះថ្នាក់ ទោះដោយចេតនាឬអចេត- នា ពីព្រោះច បាប់ឥស្លាមឈរលើការនាំមក នូវផលប្រយោជន៍ និងទប់ស្កាត់ផលគ្រោះថ្នាក់។ គេមិនអនុញ្ញាតឱ្យបុគ្គលម្នាក់បង្កគ្រោះថ្នាក់ ដល់អ្នកដទៃ ហើយក៏មិនអនុញ្ញាតឱ្យអ្នក ដទៃបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់រូបគេដែរ។ “( ْتَعَالَى وَمَن َُّالله ُضَرَّه َّضَار ْمَن َضِرَار َوَال ، َضَرَر َال حديث صحيح ) ِتَعَالَى عَلَيْه َُّالله َّشَق َّشَاق " មានន័យថា «គ្មានការបង្កគ្រោះថ្នាក់ ហើយ គ្មានការទទួលរងគ្រោះដែរ។ នរណាបង្ក គ្រោះថ្នាក ់ឡោះនឹងឱ្យអ្នកនោះទទួល រងគ្រោះ។ នរណាបង្កការលំបាក អល់- នឹងឱ្យអ្នកនោះទទួលរងផលលំបាក»។ ព្យាការី ម៉ូហាំម៉ាត់ ពាក្យមូហាំម៉ាត់ ឆ្លាក់ជារូបសិលៈ មានរាងដូចជា ស្លឹកឈើ ជាស្នាដៃរបស់វិចិត្រករ ហ្វារីត អាល់អាលី។ “គ្មានការបង្កគ្រោះថ្នាក់ ហើយគ្មានការទទួលរងគ្រោះដែរ” ធមមជាតិមានតុល្យភាពជានិច្ច

អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់បង្កើតធាតុផ្សំសំធម្មជាតិ ហើយបង្កើតឱ្យតុល្យភាព និងបំពេញគ្នាជានិច្ច។ ទ្រង់បានកំណត់ស បៀងអាហារសម្រាប់ផែនដីនិងជីវភាពស ម្រាប់អ្នករស់នៅលើវា។ ទ្រង់ជាអ្នកត្រួតត្រាលើចលនាខ្យល់ ការបញ្ចុះទឹកភ្លៀង ការចែកចាយទឹកភ្លៀង និងការបណ្តុះដំណាំរុក្ខជាតិនិងផ្លែផ្កាដោយសារទឹកភ្លៀង។ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់បានមានព្រះបន្ទូល ថា៖

មនុស្ស មានហ៊ុនក្នុងធមមជាតិ ពិតណាស់ប្រភពធម្មជាតិទាំងឡាយគឺ ជាក្តីប្រទាន របស់អល់ឡោះសម្រាប់ មនុស្សជាតិ។ គេមិនអនុញ្ញាតឱ្យ នរណាម្នាក់យក ធ្វធ្វើជាកម្មសិទ្ធិ្ធិ ផ្តាច់មុខ បើសិនជាពុំមែនជាក ម្មសិទ្ធិផ្ទាល់ខ្លួនរបស់គេ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បញ្ជាក់ ថាមិនឱ្យមនុស្ស ហាម ឃាត់គ្នាពីទឹក ស មៅ និងភ្លើង។

មានន័យថា «ការបង្កើតរបស់អល់ឡោះដែ លទ្រង់បង្កើតយ៉ាងល្អសុក្រឹតចំពោះអ្វីគ្រប់ យ៉ាង»។ ក្នុងគមីរអាល់គួរអានទ្រង់បានមានព្រះបន្ទូល មានន័យថា «ពិតណាស់ រាល់អ្វីគ្រប់យ៉ាង យើងបានបង្កើតឱ្យមានក្រឹត្យករមរបស់វា»។ មានន័យថា «ហើយអ្វីគ្រប់យ៉ាងនៅចំពោះទ្រង់មានបរិមាណកំណត់»។ The Qu'ran, 23:14 បរិស្ថាន បរិស្ថាន

ان قامت الساعة وبيد : قال رسول اهلل صلى اهلل عليه و سلم أحدكم فسيلة فان استطاع ان ال يقوم حتى يغرسها فليفعل មានន័យថា «បើសិនជាថ្ងៃបរលោក បានកើតឡើងហើយកនុង ដៃនរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកអ្នកមានកូនឈើ បើសិន ជាគេអាចកុំទាន់ងើបរហូដែល់ កូនឈើនោះរួច ចូរឱ្យ គេដាំសិនចុះ»។ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់បានមានព្រះបន្ទូល មានន័យថា «ចូរខំប្រឹរឹងធ្វើនូវអ្វីដែលអល់ឡោះបានប្ររទានដល់អ្នកសម្រាប់ឋាន បរលោក ហើយកុំភ្លេចចំណែករបស់អ្នកក្នុងលោកិយ។ ចូរធ្វើល្អដូចដែលអល់ឡោះ ជាម្ចាស់ធ្វើល្អចំពោះអ្នក ចូរកុំខំប្រឹរឹងបង្កការបំផ្លិិចបំផ្លាញនៅលើភពផែនដីនេះ។ ពិតណាស់ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់ពុំសព្វព្រះទ័យពួកអ្នកដែលបង្កការបំផ្លិិច បំផ្លាញនោះទេ »។ The Qur'an, 28:77 ផលវិជ្ជមាន ក្នុងបរិស្ថាន គ្មានការខ្ជះខ្ជាយនិងចំណាយច្រើនហួសហេតុ ឥស្លាមហាមមិនឱ្យខ្ជះខ្ជាយនិង ចំណាយច្រើនហួសហេតុ។ គាត់ បង្គាប់ឱ្យសម្អាតនិងអនាម័យ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បញ្ជាក់ពីបញ្ហា នេះក្នុងប្រសាសន៍ជាច្រើន។ គាត់ ហាមឃាត់ការប្រើ ប្រា ស់ទឹកខះ ខ្ជាយទោះឋិតក្នុងស្ថានភាពណា ក៏ដោយ។ បើសិនជាបុគ្គលម្នាក់ យកទឹកជម្រះកាយសម្រាប់ថ្វាយ បង្គំនៅទន្លេក៏ពុំត្រូវខ្ជះខ្ជាយទឹក ដែរ។ គាត់ហាមមិនឱ្យបំពុលទឹក ឬបត់ជើងតូចក្នុងទឹក ជាពិសេសទឹកនឹង។ ទឹកគឺជាប្រភពដើមនៃជីវិតនិងការសម្អាត ហើយជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃការអនាម័យនិងបង្ការជំងឺផ្សេងៗ។ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់ បានមានព្រះបន្ទូល ផល វិជ្ជមានក្នុងបរិស្ថាន: ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ជំរុញឱ្យអ្នកមូស្លីមសកម្មជាមួយ នឹងអ្វីដែលនៅជុំវិញខ្លួននិងបរិស្ថាន។ រាល់ការផួចផ្តើមដែលមានផល វិជ្ជ មានគឺស មើ នឹងការដាក់ទាន។ ការសម្អាតផ្លូវដោយយកកាកសំរាមចេញស មើ នឹងការដាក់ទាន ហើយការដាំដុះ និងកសាងផែនដីក៏ស មើនឹងការដាក់ទានដែរ។ គាត់មានប្រសាសន៍ថា មានន័យថា «ហើយយើងបានបង្កើតអ្វីគ្រប់យ៉ាងមានជីវិត ដោយសារទឹក តើពួកគេមិនជឿទេឬ»។ មានន័យថា «ហើយយើងបានបញ្ចុះទឹកស្អាតពីលើមេឃមក»។ មានន័យថា «ចូរពួកអ្នកទទួលទានចំណីអាហារ និងផឹកទឹក ហើយកុំខ្ជះខ្ជាយ។ ពិតណាស់ ទ្រង់ពុំសព្វព្រះទ័យពួកអ្នកដែលខ្ជះខ្ជាយ នោះទេ »។ បរិស្ថាន បរិស្ថាន

មានន័យថា “ គ្មានសត្វអ្វីមួយរស់នៅលើផែនដី ឬសត្វស្លាបហើរលើមេឃ លើក លែងតែជាប្ររជាជាតិមានពូជសាសន៍ដូចពួកអ្នកដែរ។ យើងគ្មានទុកចោល អ្វីក្នុង បញ្ជីព្រះលិខិតលើកលែងតែយើងបានកត់ត្រា ទុកវារួចជាស្រេច។ បន្ទាប់មក នៅថ្ងៃបរលោក ពួកគេនឹងត្រូវប្ររមូលផុំមួយកន្លែង ហើយអល់ឡោះនឹងជំនុំ ជម្រះរាល់ទង្វើដែលគេបានធ្វើ ”។ The Qur’an, 38:6 សត្វ ល្មូមូន និងបកីជាប្រជាជាតិដូចយើងដែរ ពាក្យប្រជាជាតិមានន័យថា ជាក្រុមមួយដែលមានសមាជិកឯកភាពគ្នាតែមួយលើ ភាសា ទំនៀមទម្លាប់ ប្រពៃណី និងអាកប្បកិរិយារួមគ្នា។ ពិតណាស់ វិទ្យាសាស្រ្ត ទំនើបបានរកឃើញអំពីប្រ ព័ន្ធច្បាប់ និងក្រឹត្យករមដ៏អស្ចារ្យ និងស្មុគស្មាញបំផុតក្នុង ចំណោមពួកពូជសត្វជាច្រើនដូចជាស្រមោ ច ឃ្មុំុំ។ល។ ពិតណាស់ អល់ឡោះជាម្ចាស់ បានពណ៌នាគ្រប់ប្រភេទនៃសភាវសត្វទាំងអស់ជាប្រជាជាតិដូចយើងដែរ។ វាមាន ច្បាប់របស់វា និងភាសារបស់វាដែលអល់ឡោះបង្កើតមកមានពីជាតិកំណើតរបស់វា។ អត្ថន័យនៃពាក្យសាច់ហាឡាលក្នុងឥស្លាម: ឥស្លាមសម្លាប់សត្វលើកលែង តែអ្វីដែលអល់ឡោះទ្រង់អនុញ្ញាត។ ដោយការអនុញ្ញាតពីអល់ឡោះ និងក្នុងនាម អល់ឡោះ គេអាចសំទេះសត្វដែលអល់ឡោះអនុញ្ញាតឱ្យហូបសាច់វាដូចជាពពែ គោ អូដ្ឋ។ ដូចនោះដែរ មាន់ បក្សី និងសត្វដែលមិនស៊ីសាច់ជាអាហារ។ ដូចនោះឯង យើង ឃើញថាពួកអ្នកមូស្លីមមិនសំទេះសត្វទេ លើកលែងតែសត្វដែលស៊ីស មៅជាអាហារ វាលែងតែសត្វជ្រូកមួយ។ ឧទាហរណ៍ដូចជា ការហូបសាច់ព្រា ប គេមិនអនុញ្ញាតឱ្យ ហូបសាច់ឥន្ទ្រី អាចហូបសាច់ពពែ តែមិនអាចហូបសាច់ឆ្មាបានឡើយ។ ការសំទេះហាឡាលក្នុងន័យអរិយធម៌: ការសំទេះហាឡាលក្នុងឥស្លាមពុំ ទាន់ពេញលក្ខណៈទេ លុះត្រាតែក្នុងន័យ «សំទេះ» ដែលទាមទារឱ្យមាន ការរំឭកឈ មោះអល់ឡោះចំពោះសត្វដែលគេអនុញ្ញាតឱ្យហូប ហើយត្រូវ ប្រើកាំបិតមុតកាត់ផ្តាច់សរសៃធំពីរនៅនឹងករបស់វា។ ត្រូវសំទេះឱ្យលឿន បំផុតដើម្បីកុំឱ្យសត្វឈឺចាប់ និងទារុណកម្មដល់សត្វ ហើយជួយឱ្យឈាមហូរ ចេញឆាប់អស់។ សុជីវធម៌សំទេះហាឡាលមានដូចជា មិនត្រូវសំទេះ សត្វក្បែរសត្វផ្សេងទៀត ឬឱ្យវាមើលឃើញគ្នា។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បាន មានប្រសាសន៍ក្នុងស្មារតីតីជាមនុស្សជាតិដ៏ជ្រាលជ្រៅទៅកាន់បុរសម្នាក់ដែលប្រុង សំទេះពពែនៅក្បែរពពែមួយទៀតថា «តើអ្នកចង់សម្លាប់វាច្រើនដងមែនទេ?» មានន័យថា តើអ្នកចង់សម្លាប់វាច្រើនដងមែនទេ? ព្រោះ ះវាឃើញគ្នាវាគេសំទេះនៅមុខវា។ សាច់ដែល ហាឡាស៍ បរិស្ថាន បរិស្ថាន

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសា សន៍ថា «អល់ឡោះបានកំណត់សេចក្តីល្អ សម្រាប់អ្វីគ្រ ប់យ៉ាង បើសិនជាពួកអ្នក សម្លាប់ត្រូវសម្លាប់ឱ្យបានល្អ បើសិន ជាពួកអ្នកសំទេះ ត្រូវសំទេះឱ្យបាន ល្អ។ ពួកអ្នកត្រូវសំលៀងកាំបិត ឱ្យមុត ហើយត្រូវឱ្យសត្វដែលនឹងត្រូវសំទេះ នោះសម្រាកឱ្យបានស រួលបួល»។ រីឯសាច់ត្រីវិញ ហាឡាលហូបវាក្នុងឥស្លាមដោយគ្រាន់តែយើងស្ទូចឬនេសាទវា មក ហើយពុំចាំបាច់សំទេះនោះទេ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍អំពី សមុទ្រ និងអ្វីដែលនៅក្នុងវាថា «ទឹកវាស្អាត ហើយសាកសពក្នុងវាក៏ហាឡាលដែរ»។ ការសំទេះនិងសម្លាប់សត្វ តាមក្រមសីលធម័ ពាក្យទូន្មានរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ឱ្យមេត្តាចំពោះសត្វធាតុទាំង ឡាយ: អល់ឡោះបានបង្កើតសត្វទាំងឡាយ ហើយទ្រង់ធ្វធ្វើឱ្យស្លូតបូតសម្រាប់ប្រើ ប្រា ស់ដូចជាសេះ អូដ្ឋ គោ និងពពែ។ ពិតណាស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានហាមធ្វធ្វើបាប សត្វ ចាប់ឃាំងវា ឬចងវាដោយគ្មានមូល ហេតុ។ ជាមួយនោះ គាត់បានហាមវា យសត្វ វាយមុខវា ឬប្រើវាឱ្យប្ប្ប្រាក់កម្លាំង ឬធ្វធ្វើឱ្យហត់ខ្លាំង ឬផ្ទុកទំនិញធផងន់ពេកវាស ទុះមិនរួច ឬធ្វធ្វើទារុណកម្មវាដោយកាត់មួយផ្នែកណាមួយនៃរាងកាយរបស់វាទាំងរស់ ឬសម្លាប់វា ដោយគ្មានមូល ហេតុ(ដូចអ្វីដែលបានកើតឡើងនៅសម័យអវិជ្ជា)។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានឃើញសត្វអូដ្ឋមួយផ្ទុកទំនិញធផងន់ពេក វាស្រែកថផងូរ។ ព្យាការី មូហាំម៉ាត់ចង់ផ្តល់ ជាមេរៀនដល់ម្ចាស់របស់វាក្នុងការទំនាក់ទំនងល្អជាមួយនឹងសត្វ ទាំងឡាយ និងអាណិតមេត្តាចំពោះវា។ គាត់បានមានប្រសាសន៍ថា៖

«អូដ្ឋរបស់អ្នកបានប្តឹងខុំថា អ្នកផ្ទុកទំនិញលើវាហួសចំណុះ»។ បរិស្ថាន បរិស្ថាន

God’s Miracle to Muhammad ពួកអ្នកស្រាវជ្រា វមិនមែនមូស្លីមជាច្រើនបានយល់ឃើញថា ការអំពាវនាវរបស់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ពិបាក ហើយប្រឈមនឹងឧបសគ្គខ្លាំងជាងពួកអ្នកនាំសារជំនាន់ដើម។ ពីព្រោះគាត់មិនមានអច្ឆរិយភាពជាសម្ភារនិយម ឱ្យមនុស្ស មើលឃើញ ហើយជឿជាក់ចំពោះគាត់។ តែ គាត់បាននាំសារ ពីអល់ឡោះទៅកាន់សាសន៍របស់គាត់ និងសម្រាប់មនុស្ស ទូទៅ។ សារនោះគឺជាវាក្យខណ្ឌ ពាក្យពេចន៍ជាភាសាអារ៉ាប់ ពោរពេញដោយវោហារសព្ទ សំនួនពាក្យ។ អល់ឡោះជាម្ចាស់ ត្រាស់បន្ទូល មកកាន់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់តាមរយៈទេ វតាជីព្រីល ដែលជាគម្ពីរដ៏អមតៈចុះពីលើមេឃមក គឺគម្ពីរអាល់គួរអាន។ ការអំពាវនាវរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ជាអន្តរជាតិ គាត់បាន បញ្ជូនសារនិងបេសកជនទៅកាន់មេដឹកនាំប្រទេស ស តេចប្រទេសក្រៅពីឧបទ្វីបអារ៉ាប់ ដូចជាអេហ្ស៊ីប អេធ្យូពី ពែក និងរូម។ គាត់អំពាវនាវឱ្យពួកគេមានជំនឿចំពោះអល់ឡោះ និងសាររបស់ទ្រង់មកកាន់មនុស្សជាតិ។ មនុស្សជាតិ រួមទាំងប្រជាជននិងកុលសម្ព័ន្ធ ដែលនិយាយភាសាផ្សេ ងៗគ្នា មានពូជសាសន៍ វប្បធម៌ និងអរិយធម៌ខុសៗគ្នា។

តើជារឿងងាយស រួលទេ ដែលព្យាការីមូហាំម៉ាត់អាចលើកហេតុផល ពន្យល់ឱ្យ អ្នកមិនមែនមូស្លីមព្រមទទួលយកសារឥស្លាមដែលមកពីលើមេឃជាភាសាអារ៉ាប់ដ៏ សុក្រឹតឥតខ្ចោះ? ហេតុអ្វីគេ ចាត់ទុកគម្ពីរអាល់គួរអានអច្ឆរិយអមតៈ? គម្ពីរអាល់គួរអានគឺជាអច្ឆរិយអមតៈ ពីព្រោះវាជាគម្ពីរពីលើមេឃ តែមួយគត់ដែលប្រមូល ចងក្រងពាក្យបន្ទូល របស់អល់ឡោះ ដោយ សម្តីរបស់អល់ឡោះ ពុំមែនជាពាក្យសម្តីនិងការតាក់តែងឡើងរបស់ មនុស្ស។ គ្មានលាយឡំជាមួយនឹងសម្តីរបស់មនុស្ស។ មិនទទួល រងការកែប្រែ ឬការសង្ខេប ឬការបន្ថែមដោយស្នាដៃមនុស្ស ណាម្នាក់។ មានន័យថា «តើពួកគេមិនត្រិះរិះពិចារណាក្នុងគមីរអាល់គួរអានទេឬ? បើសិនជាវាមក ពីអ្នកផ្សេងក្រៅពីអល់ឡោះច្បាស់ជាពួកគេនឹងប្ររទះឃើញមានភាពផ្ទុយគ្នាច្រើន»។

ជំពូកទី៩ អច្ឆរិយភាព 176 177 មានន័យថា «គម្ពីរអាល់គួរអាននេះ គ្មាននរណាម្នាក់អាច ប្រឌិតឡើងក្រៅពីអល់ឡោះ។ ក៏ប៉ុន្តែ អល់ឡោះបញុះ មកបញ្ជាក់ពីសច្ចភាពសម្រាប់គម្ពីរមុនៗ ហើយគម្ពីរនេះ ស្រាយបំភ្លឺច្បាប់ដែលអល់ឡោះបានកំណត់ចំពោះប្រជា- ជាតិមូហាំម៉ាត់។ គ្មានសង្ស័យទេថា គម្ពីរនេះមកពីអល់ឡោះ ជាម្ចាស់នៃសកលលោក។ ឬពួកគេថា មូហាំម៉ាត់ប្រឌិត គម្ពីរនេះឡើងដោយខ្លួនឯង។ មូហាំម៉ាត់ចូរពោលទៅកាន់ ពួកគេថា សូមពួកអ្នកនាំមកឱ្យបានមួយជំពូកដូចគម្ពីរ អាល់គួរអាន។ ចូរសុំជំនួយពីអ្នកដែលពួកអ្នកអាចហៅ មកបានក្រៅពីអល់ឡោះ មនុស្សក៏បាន បិសាចក៏បាន បើសិនជាការអះអាងរបស់ពួកអ្នកពិតប្រា កដមែន»។ អច្ឆរិយភាព

អត្ថបទគម្ពីរអាល់គួរអានដែលមានក្នុងដៃពួកអ្នកមូស្លីមឯកភាពគ្នានឹងអ្វីដែលគេបាន បញុះមកចំពោះព្យាការីមូហាំម៉ាត់តាំងពីជាង១៤សតវត្សមុន ដោយគ្មានអ្វីសង្ស័យ សូម្បីបនិច។ នេះដោយសារក្សារចម្លងពីមនុស្សមួយករុមធំនៃពួកអ្នកដែលទន្ទេញចាំ ទៅឱ្យអ្នកដទៃ ពីមួយជំនាន់ទៅមួយជំនាន់ ដោយគ្មានការដាច់ខ្សែរយៈនៃការនិទាន ឬខ្វែងគ្នា ឬផ្ទុយគ្នារវាងពួកអ្នកនិទាន។ ការវែកញែករវាងអាល់គួរអាន និងពាក្យប រសាសន៍របស់ព្យាការី មូហាំម៉ាត់ ពាក្យសម្តីនិងដំបូន្មានរបស់ព្យាការី មូហាំម៉ាត់មិនច្របូកច្របល់គ្នាជាមួយនឹង គម្ពីរអាល់គួរអានដែលផ្ទុកដោយពាក្យសម្តី របស់អល់ឡោះសុទ្ធសាត គ្មានការបន្ថែម ឬការបកស្រាយ ឬអត្ថាធិប្បាយ ដោយ មនុស្សណាម្នាក់ឡើយ។ ពិតណាស់ គេ បានចងក្រងពាក្យសម្តីរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់និងពាក្យទូន្មានរបស់គាត់ក្នុងគម្ពីរមួយ ដែលគេហៅថា ហាទីសណាពីឬធម្មវចននិយម (السنة القولية)។ លើសពីនេះ គេចង ក្រងការអនុវត្តរបស់គាត់ដែលពាំនាំមកដោយពួកសហការីរបស់គាត់ដូចជាការប្រតិ- បតិការថ្វាយបង្គំ របៀបប្រិតបតិ គោល ការណ៍នៃប្រា រព្ធពិធីបុណ្យហ័ជ្ជ នេះគេហៅថា ធម្មកាយនិយម(السنة الفعلية)។ រីឯការនៅស ងៀមរបស់គាត់ចំពោះ ការអនុវត្តរបស់ អ្នកដទៃ ឬក៏គាត់ឯកភាពចំពោះការអនុវត្តរបស់អ្នកដទៃខាងសាសនវិទូឥស្លាមហៅ ថា (السنة التقريرية) ការឯកភាពរបស់គាត់។ ប្រៀបធៀបរវាងសៀវភៅ ហាទីសណាពីនិងសៀវភៅ សាស នាផ្សេងៗទៀត មានពួកអ្នកស្រាវជ្រា វដែលយល់ថា សៀវភៅហាទីសណាពីប្រៀបដូចជា គម្ពីរពិសិដ្ឋក្នុងសាសនាផ្សេងៗ។ ពី ព្រោះសៀវភៅទាំងពីរជាសម្តីរបស់ អាល់គួរអានជាគម្ពីរដែលមនុស្សអាចអាន អាចកាន់ បានអាចផ្ទេរឱ្យគ្នាពីមួយជំនាន់ទៅមួយជំនាន់។ ក្នុង គម្ពីរនេះជាពាក្យបន្ទូល របស់អល់ឡោះ ជាសេចក្តី ចង្អុលបង្ហាញដល់មនុស្សទូទៅ។ គម្ពីរអាល់គួរអាន គ្មានអ្នកនិពន្ធជាមនុស្ស។ ពីព្រោះវាជាត្រាស់បន្ទូល របស់អល់ឡោះដែលពួកអ្នកមូស្លីមទទួលវា្ទាល់ពី មាត់របស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់រយៈពេល២៣ឆ្នាំ។ ពួកគេ បានទន្ទេញចាំ ហើយសរសេរដូចច្បាប់ដើម គ្មានការ បន្ថែមបន្ថយ។ មានន័យថា «មូហាំម៉ាត់ចូរប្រសាសន៍ចុះថា បើសិនជាមនុស្សនិងជន (បង់បត់) ឯកភាព ព្យាយាមនិពន្ធឱ្យដូចគមីរអាល់គួរអានដ៏អច្ឆរិយៈនេះ ពួកគេមិនអាចធ្វើបានជា ដាច់ខាត។ បើទោះជាពួកគេសហការគ្នា ជួយគ្នាយ៉ាងណាក៏ដោយ»។ ភាពអច្ឆរិយៈនៃការទន ទេញអាល់គួរអាន ដ្បិតតែព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានជ្រើសរើសពួកអ្នកកត់ត្រាវ៉ាហី (ពាក្យបន្ទូល របស់ អល់ឡោះ) ដូចជា អាលី ពិន អាពីតោឡិ ប អូពៃ ពិន កាអាប់ ហ សេត ពិន សាពិត។ តែ គម្ពីរអាល់គួរអានពុំទាន់ចងក្រងជាគម្ពីរតែមួយទេរហូដែល់ ក្រោយពេលព្យាការី មូហាំម៉ាត់បានទទួលមរណភាពនៅសម័យអាពូបាកើរ សិកហ្ទីក ព្រោះគាត់ខ្លាចគម្ពីរ នេះបាត់បង់បន្ទាប់ពីមួយចំនួនធំនៃពួកអ្នកទន្ទេញចាំគម្ពីរអាល់គួរអានបានពលីជីវិត ក្នុងសមរភូមិយ៉ាម៉ាម៉ះ។

បន្ទាប់ពីពិភពឥស្លាមបានលាតសន្ធឹងធំទូលាយ ហើយមនុស្សជនជាតិដទៃចូល ឥស្លាមច្រើន ស តេចខលីហ្វ ទី៣ អូស្មាន ពិន អ័ហ្វាន បានសម្រេចចម្លងគម្ពីរអាល់គួរ អានជាច្រើនច្បាប់ដើម្បីចែកចាយឱ្យតំបន់ផ្សេងៗ ហើយបញ្ជូនអ្នកជំនាញអានទៅ កាន់តំបន់ទាំងនោះ ដើម្បីបង្រៀនមនុស្សសូត្រ សម្តីរបស់អល់ឡោះ។ មានន័យថា «ព្រះជាម្ចាស់របស់ពួកអ្នកបានបន្ទូល ថា ចូរបួងសួងចំពោះយើង យើង នឹងទទួលឆ្លើយតបសម្រាប់ពួកអ្នក។ ពិតណាស់ ពួកអ្នកដែលក្រអឺតក្រទមមិនព្រម គោរពសក្ការៈចំពោះយើង គឺពួកគេនឹងចុះនរកអមតៈ»។ នេះជារូបចម្លាក់សិល្បៈមួយផ្នែកនៃវាក្យខណ្ឌគមីរអាល់គួរអាន លេខ៦០នៃជំពូកហ្គាហ្វៀរ។ អច្ឆរិយភាព អច្ឆរិយភាព

សូត្រដូចការនិទានដែលជាទីទុកចិត្ត ហើយគេអនុញ្ញាតឱ្យសូត្រ ជាផ្លូវការ និងបង្រៀនដល់មនុស្សទូទៅ។ ការសូត្រ អាល់គួរអានតគ្នាដ៏ច្រើនលើសលុប្ទាល់មាត់ពីគ រូ ទៅសិស្សពីមួយជំនាន់ទៅមួយជំនាន់មិនផុត ឬផ្ទុយគ្នា វាគឺ កិច្ចការដ៏ធំដុំនិងអស្ចារ្យ និងជាលក្ខណៈពិសេសរបស់គម្ពីរ អាល់គួរអានខុសពីគម្ពីរផ្សេងៗដែលមកពីលើមេឃដែរ ដែល លាតត្រដាងឡើងតាមរយៈការយកចិត្តទុកដាក់របស់ពួកសា- សនវិទូឥស្លាមដែលមានឯកសារជាលក្ខណៈសូរ វចនៈ និងសូរសាស្រ្តកម្រិតស្តង់ដា ខ្ពស់បំផុត។ ដោយពួកគេយល់ថា ខ្លួនទទួលបន្ទុកដ៏ធំ នោះគឺសម្តីរបស់អល់ឡោះ សម្រាប់មនុស្សទាំងមូល ។

......

អារ៉ាប់ជាភាសាអាល់គួរអានដ៏សម្បូរបែបពាក្យពេចន៍និងខ្លឹមសារ:

គម្ពីរអាល់គួរអានគេបញុះមកជាភាសាអារ៉ាប់ដ៏ល្អសុក្រឹត។ មានពួកអ្នកមូស្លីមដែល ជាជាតិសាសន៍ផ្សេងៗនៅតែបន្តរៀនសូត្រ អាល់គួរអានជាភាសាអារ៉ាប់តនិភាសា ដែលគេបញុះមករហូដែល់ សព្វថ្ងៃ ហើយនៅរក្សារហូដែល់ ថ្ងៃឆេះកាល។ ភាសាវិទូជាច្រើនបានយល់ឃើញថា ភាសាអារ៉ាប់មានលក្ខណៈពិសេសជាងភាសា ដទៃទៀត ដោយសារវាសម្បូរពាក្យសព្ទ និងមានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅ មានកួន វេយ្យាករណ៍ទូលំ ទូលាយ និងសោភ័ណរបស់វាក្នុងការតាក់តែងជាឃ្លាឃ្លោ ងនិងចង្វាក់ ភ្លេងនៃការលើកដាក់សំទេងរបស់វា។ ភាពសម្បូរបែបនៃភាសាអារ៉ាប់បញ្ជាក់ពី សមត្ថភាពរបស់វាក្នុងការពណ៌នាសម្តី របស់អល់ឡោះល្អប្រសើរជាងភាសា ផ្សេងៗ។ ពាក្យមួយកនុងភាសាអារ៉ាប់ជួនកាលអាច កម្លាយបានរាប់រយពាក្យថ្មីក្នុងសំណង់ ពាក្យដោយបន្ថែមព្យញ្ជនៈ ឬអ្វីដែល ស្រដៀងនោះ ហើយវាបន្ថែមន័យផងដែរ។ ភាសាវិទូបានកំណត់ថាភាសាអារ៉ាប់ជា មួយពាក្យកម្លាយសុរបអាចដល់៦លាន ពាក្យ។ តួលេខនេះមានទំហំធំច្រើនជាងចំនួនពាក្យនៃភាសាធំៗនៅក្នុងសកលលោក ឆផងាយណាស់ ហើយការរីកសុសសាយក៏មានទំហំធំណាស់ដែរ។ ភាសាអារ៉ាប់ផ្សំឡើង ពីអក្សរដែលគ្មានក្នុងភាសាផ្សេ ងទៀតដូចជាព្យញ្ជនៈ(ض)ជាដើម។ អក្សរអារ៉ាប់និង សិល្បៈនៃសំណេររបស់វានៅតែប្រភពនៃចមផងល់របស់ពួកអ្នកប្រាជ្ញចម្លាក់និងសិលៈ ជាច្រើន ដែលពួកគេសុទ្ធតែបានចាត់ទុកជាចម្លាក់ផ្នែកសិលៈក្នុងប្រវត្តិសាស រ្ត។

តាជ្ជវីទ...

វិជ្ជាឈានមុខ នៃគួរអាន អច្ឆរិយភាពនៃការអភិរក្សរបៀបសូត្រគម្ពីរអាល់គួរអាន ការសូត្រ អាល់គួរអានភ្ជាប់ជាមួយនឹងពាក្យត័ជ្វីត (التجويد) គឺជាមុខវិជ្ជាសិក្សាអំពីរបៀប នៃការសូត្រ គម្ពីរអាល់គួរអាន។ កែលម្អក្នុងការបន្លឺសូរព្យញ្ជនៈ ពាក្យ ដោយល្អិតល្អន់ និងសុក្រឹតបំផុត។ ដ្បិតតែពួកអ្នកមូស្លីមយកចិត្តទុកដាក់នឹងសូត្រ អាល់គួរអានដូច អ្វីដែលពួកគេបានរៀនពីព យាការីមូហាំម៉ាត់ គ្រាន់តែការនិពន្ធសៀវភៅមុខវិជ្ជានេះ បានចាប់ផ្តើមនៅឆ្នាំ១៥៣ ហ.ស. នេះប៉ុណ្ណោះ ហើយ បន្តរហូដែល់ ក្លាយជាមុខវិជ្ជាមួយឯករាជ្យនៅសតវត្ស ទី៤ នៃ ហ.ស.។ ហេតុនេះ មុខវិជ្ជាត័ជ្វីត បានដើរមុន សូរវិទ្យានិងភាសាវិទ្យានៃភាសាអឺរ៉ុបទាំង៦រយៈពេល មួយពាន់ឆ្នាំ ដែលមានប្រភពចេញពីភាសាឡាតាំង ឬ ទទួលឥទ្ធិ្ធិពលពីវា។ មុខវិជ្ជាត័ជ្វីតមានលក្ខណៈពិសេសត្រង់ ការនិទានបន្តបន្ទាប់គ្នាគ្រប់សម័យ កាលចាប់ពីទេវតាជីព្រី លដែលនាំគម្ពីរអាល់គួរអានចុះមកកាន់ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ តមកសហការីរបស់គាត់ បន្ទាប់មកពួកអ្នក និទានដែលជាទីទុកចិត្តដែលបានចេញទៅបង្រៀនអាល់គួរ អានដល់មនុស្សនៅគ្រប់ស រុកគ្រប់តំបន់។ បន្តធ្វធ្វើដូចនេះ ពីមួយ ជំនាន់ទៅមួយជំនាន់រហូដែល់ សព្វថ្ងៃ។ យើងឃើញថា អ្នកសូត្រ នៅសម័យនេះគាត់មានយោងពីណាពីដែលហៅថា (سند) ទទួលបានពីសាសនវិទូ ជំនាន់មុន។ យោងនេះ ឬវិញ្ញាបនបត្រនេះបញ្ជាក់ថា អ្នកសូត្រ ពិត មានសមត្ថភាព មនុស្ស។ គម្ពីរពិសិដ្ឋទាំងនោះផ្ផ្អែកលើការសេរសេរចងក្រងរបស់ពួកអ្នកនិពន្ធ ដែលតាក់តែងអត្ថបទសាសនាដោយសំនួនពាក្យនិងឃ្លាឃ្លោ ងដោយខ្លួនឯង។ ឧទាហរណ៍ដូចជា គម្ពីរអិញ្ជីលទាំងបួនរបស់វិហារគ្រិិស្តសាសនាដែលគេហៅថា គម្ពីរសញ្ញាណថ្មី ដែលជាស្នាដៃរបស់ម្ចាស់ដែលនិពន្ធវាគឺ ម៉ាកុស ម៉ាថាយ លូកា និងចន។ រីឯគម្ពីរសញ្ញាណចាស់វិញរយៈពេលនៃការសរសេរចងក្រងអូសបន្លាយពី ឆ្នាំ១៤០០ ដល់ឆ្នាំ១៨០០ ដោយដៃអ្នកនិពន្ធចំនួន៤០នាក់។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់គាត់បានបែងចែកឱ្យដាច់ពីគ្នារវាងពាក្យសមីអល់ឡោះនិងសមីរបស់គាត់។ សូមសម្គាល់ថា អ្នកនិយាយកនុងគមីរអាល់គួរអានគឺអល់ឡោះ។ លក្ខណៈពិសេសនៃភាសាអាល់ គួរអានគឺគេប្រើសព្វនាម (حنن) យើង និង (إنا) ពិតណាស់ យើង គេប្រើដដែល។ ដូចគ្នាពាក្យ (قل) ចូរនិយាយចុះ ដែលមានន័យ មូហាំម៉ាត់ចូរនិយាយចុះទៅកាន់ពួកគេ។ អច្ឆរិយភាព អច្ឆរិយភាព

មនុស្សមានការភ្ញាក់ផ្អើលយ៉ាងខ្លាំងដោយសារភាពស្រដៀង គ្នារវាងរបកគំហើញវិទ្យាសាស្ត្រទំនើប និងអ្វីដែលមានចែង ក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអាន។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់សូត្រ វាតាំងពី ជាង១៤សតវត្សមុន ហើយនៅរក្សារហូដែល់ សព្វថ្ងៃ។ គម្ពីរអាល់គួរអានបានលើកឡើងយ៉ាងអស្ចារ្យពីរឿងរ៉ាវនៃ ការកកើតភព ចលនាព្រះអាទិត្យ ព្រះចន្ទ និងចលនាផែនដីប ង្កើតបានជាពេលថ្ងៃនិងពេលយប់។ (សូមអានវាក្យខណ្ឌគម្ពីរអាល់ គួរអានក្នុងទំព័របន្ទាប់)។ វិទ្យាសាស្រ្ត ពិតក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអាន ទ្រឹស្តីផុះដ៏មហិមានិងកំណកំណើតភព

នៅសម័យព្យាការីមូហាំម៉ាត់គ្មាននរណាដឹងសោះពីកំណកំណើតភព ឬអំពី ចលនាភព ឬផែនដីមានរាងមូល ឬរាបស មើ។ ពួកអ្នកមូស្លីមមានជំនឿថា អល់ឡោះបង្កើត ភព ហើយទ្រង់តែមួយគត់ដែលដឹងថាគេ បង្កើតភពផែនដីឡើងយ៉ាងដូចម្តេច។ វិទ្យាសស្រ្តទំ នើបានបកស្រាយពីកំណ កំណើតភពថា កើតឡើងបន្ទាប់ពីការផ្ទុះុះ ដ៏មហិមា ។ ដើមឡើយភពគឺជាដុំម៉ាសតែ មួយ។ ក្រោយមក ព្រឹតិការណ៍ផ្ទុះដ៏ មហិមាន បានកើតឡើង ដែលនាំឱ្យកកើតឡើងភព ផ្កាយ និងមិលគីវ៉េដែលគ្របដណ្តប់លើ ពពកភ្នំភ្លើងមានលក្ខណៈជាដុំគ្ហាស។ ការរីកនៃភព

នៅឆ្នាំ១៩២៥ គ.ស. តារាវិទូអាមេរិកម្នាក់ឈ មោះ អេដវីន ហាបែលបានបង្ហាញភស្តុតា ងជាវិទ្យាសាស្រ្ត មួយបញ្ជាក់ថា ផ្កាយទាំងឡាយមានចលនាឃ្លាត ឆផងាយ ពីគ្នា ដែលអាចសន្និដ្ឋានបានថា មិលគីវ៉េ និងភព ទាំងមូល ក្នុងស្ថានពង្រីកខ្លួនជានិច្ច។ ជាមួយនោះ គាត់ក៏បានផ្តល់ ជាភស្តុតា ងថា ភពទាំងឡាយមានចលនា រាងពងក្រពើជុំវិញព្រះអាទិត្យ ហើយកនុងពេលតែមួយវា វិលជុំវិញខ្លួនឯង។ ពួកអ្នកប្រាជ្ញខាងធម្មជាតិបានបញ្ជាក់ លើទ្រឹស្តីរបស់ពួកគេតាមរយៈការសង្កេតនិងលទ្ធផល នៃការសិក្សាស្រាវជ្រា វរយៈពេលរាប់សិបទសវត្ស។ មានន័យថា «តើពួកអ្នកដែលគ្មានជំនឿមិនឃើញទេឬថា មេឃនិងផែនដីដើមឡើយជាប់គ្នាតែ មួយ ហើយយើងបានបំបែកវាទាំងពីរ ហើយយើងបង្កើតអ្វីគ្រប់យ៉ាងមានជីវិតដោយសារទឹក តើពួកគេមិនព្រមជឿទេឬ?»។ អច្ឆរិយភាព អច្ឆរិយភាព

មានន័យថា «ទ្រង់បង្កើតពួកអ្នកក្នុងពោះម្តាយរបស់ពួកអ្នកពីដំណាក់កាលមួយទៅ ដំណាក់កាលមួយកនុងផ្ទៃងងឹតបី។ នោះជាអល់ឡោះម្ចាស់របស់ពួកអ្នកទ្រង់មានអំណាច គ្មានព្រះជាម្ចាស់ក្រៅពីទ្រង់ ហេតុអ្វីពួកអ្នកងាកចេញពីការគោរពសក្ការៈចំពោះអល់ ឡោះជាម្ចាស់»។ ជារឿងអស្ចារ្យបំផុត ដែលវិទ្យាសាស្រ្តទំនើបបានរកឃើញ ថាមានស្រ ទាប់បីដែលរនាំងងងឹតនៅជុំវិញគភ៌ក្នុង ស្បូនម្តាយ វាមានរាងដូចជាថង់គភ៌ដ៏មាំ សម្រាប់រក្សាគភ៌នោះ។ ស្រ ទាប់ ទាំងបីនោះគឺជញ្ជាំងផ្ទៃពោះ ជញ្ជាំងផ្ទៃស្បូន និងស្រោម។ ការបង កើតមនុស្សនិងការវិវឌ្ឍរបស់គភ៌

គម្ពីរអាល់គួរអានបានលើកឡើងពីវិទ្យាសាស្រ្តពិតដ៏អស្ចារ្យ ហើយពិស្តារនិង ល្អិតល្អន់អំពីការបង្កើតមនុស្សនិងការវិវឌ្ឍរបស់គភ៌។ សូមមិនរៀបរាប់វែងឆផងាយទេ ដោយគ្រាន់តែចង់ប្រា ប់ថាចំណេះដឹងនេះតាំងពី១៤សតវត្សមុនគេពុំទាន់បានដឹង នោះទេ ហើយកាលនោះវិទ្យាសាស្ត្រសិក្សាពីគភ៌ក៏ពុំទាន់មានដែរ។ ឧទាហរណ៍មួយ ចំណែកនៃវាក្យខណ្ឌលេខ៦ ជំពូកហ្សូមើរ និយាយអំពីផ្ទៃងងឹតបីក្នុងពោះម្តាយ មានន័យថា «បន្ទាប់មកទ្រង់ប្រា ថ្នាបង្កើតមេឃ ហើយវានៅជាផ្សែង នៅឡើយ។ ទ្រង់បានបន្ទូលទៅកាន់មេឃនិងផែនដីថា ចូរកើតដោយ ស្តាប់បង្គាប់ឬដោយបងំ។ វាទាំងពីរបានឆ្លើយថា យើងកើតជាមេឃ ជាដីដោយស្តាប់បង្គាប់ទ្រង់»។ មានន័យថា «ទ្រង់ជាម្ចាស់ដែលបានបង្កើតថ្ងៃនិងយប់ ព្រះអាទិត្យនិងព្រះចន្ទ ទាំងអស់នោះឋិតក្នុងគន្លងកំពុងធ្វើចលនា»។ មានន័យថា «មេឃយើងបានបង្កើតវាដោយកម្លាំងអានុភាពដ៏មហិមាន ហើយយើងពង្រីកបរិវេណរបស់វា ហើយផែនដីយើងបានបង្កើតវា ឱ្យលាតសន្ធឹ្ធឹងនិងមានលំនឹង ហើយយើងជាម្ចាស់ដែលបានពន្លាតវា យើងល្អប្រសើរបំផុត»។ អច្ឆរិយភាព អច្ឆរិយភាព

បង្កើតគភ៌ ហើយទ្រង់បានពណ៌នារៀបរាប់ពីការវិវឌ្ឍរបស់វា។ គ្មានមនុស្សណាម្នាក់ អាចស្គាល់ពីការរៀបរាប់ដ៏ពិស្តារនិងល្អិតល្អន់ លើកលែងតែតាមរយៈបច្ចេកវិទ្យា ទំនើបតែប៉ុណ្ណោះ ដែលផ្តល់លទ្ធភាពឱ្យពួកអ្នកប្រាជ្ញអាចពិនិត្យមើលកំណកំណើត គភ៌និងការវិវឌ្ឍរបស់វា។ អំពីវិទ្យាសាស្រ្តពិតដ៏អស្ចារ្យដែលមានចែងក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអាន គឺពណ៌នាអំពី គ្រោងឆ្អឹងផ្គុំឡើងមុនដឹងដុះសាច់។ ជាមួយនោះមាននិយាយផងដែរអំពីសោតវិ ញ្ញាណមុននឹងចក្ខុវិញ្ញាណ ហើយនេះគឺជាអ្វីដែលវិទ្យាសាស្ត្រទំនើបបានរកឃើញ គឺគ្រោងឆ្អឹងផ្គុំឡើងមុនសាច់ ហើយសោតវិញ្ញាណមានមុនចក្ខុវិញ្ញាណ។ (សូមអាន វាក្យខណ្ឌគម្ពីរអាល់គួរអាន) មានន័យថា «អល់ឡោះមហាបវរទ្រង់ជាអ្នកបង្កើតអ្វីគ្រប់យ៉ាងល្អសុក្រឹត ឥតខ្ចោះ»។ ពិតជាអស្ចារ្យណាស់ ដោយសាររបកគំហើញវិទ្យាសាស្រ្តទំនើបវា ដូចបេះបិទជាមួយនឹងដំណាក់កាលវិវឌ្ឍន៍របស់គភ៌ដែលមានចែង ក្នុងវាក្យខណ្ឌនេះ។ នេះគឺជាភស្តុតា ងដាច់ខាតថា អ្នកដែលនិយាយ ពណ៌នាពិស្តារពីរឿងនេះ មានតែអ្នកបង្កើតគភ៌និងប្រព័ន្ធនៃការ វិវឌ្ឍរបស់វា ឬអ្នកដែលបានឃើញ្ទាល់នឹងភ្នែកតែប៉ុណ្ណោះដែល អាចរៀបរាប់ឱ្យយើងបានដូចនេះ នោះ។ ពីព្រោះការសន្មតទីបីគឺ មិនអាចកើតឡើងជាដាច់ខាត បើតាមវិទ្យាសាស្រ្តពិត នៅ សម័យព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ ពិត ណាស់ វាក្យខណ្ឌនេះបញ្ជាក់ថា វាជាសម្តីរបស់អល់ឡោះដ៏អស្ចារ្យដែលទ្រង់ មានន័យថា «ប្រា កដណាស់ យើងបានបង្កើតមនុស្សពីពូជអម្បូរ ដែលកើតពីដី(អាដាំ)។ បន្ទាប់មកយើងបានបង្កើតកូនចៅគេពីតំណក់ ទឹកកាមឋិតក្នុងស្បូនដ៏មានសុ វតិភាព។ បន្ទាប់មកបង្កើតតំណក់ទឹក កាមនោះជាដុំឈាម ហើយយើងបានបង្កើតដុំឈាមជាដុំសាច់ ហើយ យើងបានបង្កើតដុំសាច់ជាគ្រោោងឆ្អឹង ហើយបានស្រោបសាច់ពីលើ។ បន្ទាប់មកយើងបានបង្កើតវាជាកំណើតមួយផ្សេងទៀតដោយការ ដាក់វិញ្ញាណចូល។ មហាបវរអល់ឡោះជាម្ចាស់បង្កើតដ៏មហា សុក្រឹតឥតខ្ចោះ»។ ក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអានមានរៀបរាប់ អស្ចារ្យពីការបង្កើតមនុស្ស និង ការវិវឌ្ឍរបស់វា អល់ឡោះជា ម្ចាស់ទ្រង់បានបន្ទូល អត្ថន័យវិទ្យាសាស្រ្ត សម្រាប់តួលេខខ្លះ ក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអាន គម្ពីរអាល់គួរអានបានលើកឡើងអំពីរឿងក្រុម យុវជននៅក្នុងរូងភ្នំ។ ពួកគេគឺជាយុវជនមួយករុម មានជំនឿចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់។ ពួកគេបានរត់គេចខ្លួនដោយសាររឿង សាសនា ហើយបានទៅពួនក្នុងរូងភ្នំ។ ពួកគេដេកក្នុងនោះ ហើយអល់ឡោះឱ្យពួកគេស្លាប់ រយៈពេលប្រហែល៣សតវត្ស បន្ទាប់មកទ្រង់ឱ្យពួកគេរស់ឡើងវិញ។ អ្វីដែលអស្ចារ្យ បំផុតក្នុងការនិទានរឿងវាក្យខណ្ឌលេខ២៥នៃជំពូកកះហ្វី បានលើកឡើងជាក់លាក់ នូវរយៈពេលដែលពួកគេឋិតនៅក្នុងរូងភ្នំ។ ក៏ប៉ុន្តែ បានប្រើរចនាបថគម្ពីរអាល់គួរអាន ដ៏អស្ចារ្យបំផុត មានន័យថា «ពួកគេឋិតនៅក្នុងរូងភ្នំ្នំរយៈពេលបីរយឆ្នាំ និងប្រាំ បួនឆ្នាំ»។ នៅពេលគេបញ្ចុះគ មីរអាល់គួរអានមក ជនជាតិអារ៉ាប់ពុំទាន់ស្គាល់ប្ររតិទិនសុរិយ គតិ(គ្ហារីគ្ហូរី ឬ គ.ស.)ឡើយ ហើយប្ររតិទិនដែលនាំមុខគេ គឺប្ររតិទិនចន្ទគតិ ដែល ឆ្នាំចន្ទគតិមានរយៈពេលតិចជាងឆ្នាំសុរិយគតិប្រហែលជា១១ថ្ងៃ។ ដូចនេះ រយៈពេល ៣០០ឆ្នាំសុរិយគតិស មើនឹង៣០៩ឆ្នាំចន្ទគតិ។ សងឹមថា អ្វីដែលវាក្យខណ្ឌគមីរអាល់ គួរអានបានលើកឡើងជាលក្ខណៈវិទ្យាសាស រ្ត មានន័យថា «រយៈពេលបីរយឆ្នាំ និងប្រាំ បួនឆ្នាំ»។ អច្ឆរិយភាព អច្ឆរិយភាព តំណក់ ទឹក ដុំឈាម ដុំសាច់ ឆ្អឹ្អឹង សាច់

ព្រឹត្តិការណ៍អនាគតនិងការចង្អុល បង្ហាញជាលក្ខណៈវិទ្យា សាស្រ្ត ក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអាន គម្ពីរអាល់គួរអានមានវាក្យខណ្ឌដែលនិយាយអំពីព្រឹ តិការណ៍អនាគត ដ៏អស្ចារ្យ។ វាក្យខណ្ឌទី១នៃជំពូក រ៉ូម និយាយអំពីបរាជ័យរបស់ អាណាចក្ររ៉ូមក្នុងការធ្វធ្វើសង្រ្គា មជាមួយនឹងអាណាចក្រពែកក្នុងអំ ឡុងពេលដែលអារ៉ាប់ពិបាកនឹងទស្សន៍ទាយពីការវិវឌ្ឍនៃបញ្ហាទំនាស់ រវាងមហាអំណាចពីរដ៏មហិមា ។

ព្រឹតិការណ៍ប្រវត្តិសាស រ្តជាក់ស តែងបានឱ្យដឹងថា អាណាចក្រពែកបានធ្វធ្វើ សញ័យលើអាណចក្ររ៉ូប៊ីហ្សិ្សិ នតៀមក្នុងសមរភូមិមួយនៅក្នុងតំបន់បាទេស្ទីន ហើយបានត្រួតត្រាលើទីក រុងជេរូសាឡិ ម។ ក្រោយមកពួកអាណាចក្ររ៉ូមប៊ីហ្សិ្សិ ម តៀមបានដណ តើមជ័យជម្នះពីពួកពែកមកវិញក្នុងអំឡុងពេលប៉ុន្មានឆ្នាំក្រោយនៅ តំបន់ណៃណាវ៉ានៅអ៊ីរ៉ាក់។

ពាក្យអារ៉ាប់(أدنى)មានន័យថា ជិតឬក្បែរបំផុត ហើយមានន័យថាទាបបំផុត។ ពិតណាស់ សង្រ្គា មានេះបានកើតឡើងនៅក្នុងតំបន់មួយក បែរទឹកដីស្ហាមដែលជា ទឹកដីឧបទ្វីបអារ៉ាប់។ នៅតំបន់មួយមានសមុទ្រមរណៈនៅតាមបណ្តោយទឹកដី ប៉ាទេស្ទីន ហើយជាតំបន់ដែលទាបជាងគេក្នុងលោក(ប្រហែល៤២២ម៉ែត្រ ទាប ជាងនីវ៉ូទឹកសមុទ្រ)។ ដើម្បីទទួលចំណេះដឹងបន្ថែមអំពីវិទ្យាសាស្ត្រ ពិតក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអាន សូមចូល អានគេហទំព័ររបស់អង្គការពិភពលោកសម្រាប់លក្ខណៈវិទ្យាសាស្ត្រ ក្នុងគម្ពីរ អាល់គួរអាននិងស៊ុណះ www.eajaz.org កំណត់សម្គាល់ ទំព័រគម្ពីរអាល់គួរអានសរុបមានចំនួន៦០៤ទំព័រក្នុងការបោះពុម្ពជាលក្ខណៈស្តង់ដា ភាគច្រើន។ ចំនួនជំពូកគម្ពីរអាល់គួរអានស មើនឹង១១៤ជំពូក។ ចំនួនវាក្យខណ្ឌគម្ពីរអាល់គួរអាន ស មើនឹង ៦៣៤៨ វាក្យខណ្ឌ(អាយ៉ាត់)។ ជំពូកដែលវែងជាងគេក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអានគឺ

ជំពូកអាល់បាករ៉ោះ មានចំនួនវាក្យខណ្ឌសរុបស មើនឹង២៨៦វាក្យខណ្ឌ។ ជំពូកដែល ខ្លីជាងគេក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអានគឺជំពូកអាល់កាវសើរមានចំនួនវាក្យខណ្ឌស្មើនឹងបី វាក្យខណ្ឌ(អាយ៉ាត់)។ មានន័យថា «នែមូហាំម៉ាត់! អ្នកនឹងទទួលគម្ពីរអាល់គួរអានពីអល់ឡោះ ជាម្ចាស់ ទ្រង់ពោរពេញដោយគតិបណ្ឌិត ក្នុងការបង្កើតនិងការចាត់ចែង ទ្រង់ដឹងជ្រា បនូវអ្វី គ្រប់យ៉ាង»។ នេះជារូបភាពមួយថតពីកន្លែងពួកអ្នកនៅរូងភ្នំដែលគេបានរកឃើញនៅតំបន់ភាគ ខាងកើតប្រទេសហ្សកដានី។ លោកអាពូអាឡាន់ដា សង្ស័យថាជារូងភ្នំដែលគេនិយាយ ក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអាន ជំពូកកះហ្វី។ ក្នុងរូបភាពនេះបង្ហាញពីច្រ កចូល រូងភ្នំ (ក្រោយ ពេលគេបានបំពាក់ទ្វារ) ហើយនៅខាងក្នុងមានផ្នូរក្រុមយុវជនដែលគម្ពីរអាល់គួរ អានបាននិយាយប្រា ប់ថា ពួកគេឋិតនៅក្នុងរូងភ្នំនេះរយៈពេល៣០០ឆ្នាំនិងប្រាំ បួនឆ្នាំ។ មានន័យថា «អាលិហ្វ ឡាម មីម។ ពួកពែកឈ្នះពួករ៉ូមនៅ តំបន់ក្បែរទឹកដីស្ហាមនិងពែក ហើយពួករ៉ូមនឹងឈ្នះពួកពែក វិញក្នុងរយៈពេលមិនលើសពី១០ឆ្នាំ ហើយមិនតិចជាងបីឆ្នាំ។ សម្រាប់អល់ឡោះទ្រង់ជាអ្នកសម្រេចមុននឹងពួករ៉ូមឈ្នះ និងក្រោយពេលឈ្នះ។ ជាថ្ងៃដែលពួកអ្នកមានជំនឿសប្បាយ រីករាយ។ ដោយជ័យជម្នះរបស់អល់ឡោះ ទ្រង់ប្ររទានជ័យ ជម្នះដល់អ្នកដែលទ្រង់សព្វព្រះទ័យ។ អល់ឡោះទ្រង់មហា ខ្លាំងពូកែមហាមេត្តា»។ អច្ឆរិយភាព អច្ឆរិយភាព

ហាទីសណាពី អ្នកនាំសារមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍ املؤمن للمؤمن : عن النبي صلى اهلل عليه وسلم قال كالبنيان يشد بعضه بعضا وشبك بني أصابعه. رواه البخاري មានន័យថា «អ្នកមានជំនឿម្នាក់សម្រាប់អ្នកមានជំនឿម្នាក់ទៀត ប្រៀបដូចជាសំណង់មួយពង្រឹងគ្នាទៅវិញទៅមក ហើយគាត់បាន ស្រា ក់ម្រា មដៃរបស់គាត់»។ អំពីអាណើស ពិន ម៉ាលិក បាននិយាយថា អ្នកនាំសារអល់ឡោះបានគូសគំនូស មួយ ហើយគាត់បានមានប្រសាសន៍ថា នេះគឺជាមនុស្ស ហើយគាត់បានគូសគំនូស មួយទៀតនៅក្បែរនោះ ហើយគាត់ថា នេះគឺជាអាយុរបស់គេ។ គាត់បានគូសគំនូស មួយទៀតឆផងាយពីនោះ ហើយថានេះគឺជាក្តីប្រាថ្នារបស់គេ។ ខណៈពេលដែលគេ កំពុងតែឋិតក្នុងក្តីប្រាថ្នានេះ ស្រា ប់តែមានអីដែលជិតជាងនោះមកដល់រូបគេគឺ

សេចក្តីស្លា ប់។ និទានដោយអាល់ពូខរីយ៍។ عن عبد هللا بن عمرو ، رضي هللا عنهما ، قال : لم يكن النبي صلى هللا عليه وسلم فاحشا ، وال متفحشا ، وكان يقول : إن من خياركم أحسنكم أخالقا. أخرجه البخاري ومسلم والترمذي. មានន័យថា «អ្នកនាំសារអល់ឡោះពុំមែនជាមនុស្សនិយាយពាក្យអាសគ្រាម ហើយ មិនមែនជាមនុស្សខំធ្វើជាអ្នកនិយាយអាសគ្រាមនោះដែរ។ គាត់តែងមានប្រសាសន៍ ថា អ្នកដែលប្រសើរជាងគេក្នុងចំណោមពួកអ្នក គឺអ្នកដែលមានសីលធម៌ល្អជាងគេ»។ : ٍخَمْس َخَمْسًا قَبْل ْاغْتَنِم : ُيَعِظُه َوَهُو ٍلِرَجُل َوَسَلَّم ِعَلَيْه َُّصَلَّى الله ِاهلل ُرَسُول َقَال ، َشُغْلِك َقَبْل َوَفَرَاغَك ، َفَقْرِك َقَبْل َوَغِنَاك ، َسَقَمِك َقَبْل َوَصِحَّتَك ، َهَرَمِك َقَبْل َشَبَابَك حديث صحيح على شرط الشيخني صحيح اجلامع .َمَوْتِك َقَبْل َوَحَيَاتِك. មានន័យថា «ចូរឆ លៀតឱកាសប្រាំ ប្រការមុននឹងប្រាំ ប្រ ការទៀតមកដល់ វ័យកមេងរបស់អ្នកនឹងវ័យជរាមកដល់ សុខភាពរបស់អ្នកមុននឹងឈឺមកដល់ មានរបស់អ្នកមុននឹងក្រមកដល់ ពេលទំនេររបស់អ្នកមុននឹងរវល់មកដល់ ជីវិតរបស់អ្នកមុននឹងការស្លាប់មកដល់»។

សេចក្តីស្លា ប់ មនុស្សលោក គម្ពីរអាល់គួរអានបានពណ៌នាពីព្យាការីមូហាំម៉ាត់ថា គាត់ទទួលការត្រាស់បន្ទូល ពីអល់ឡោះ គាត់មិននិយាយអ្វី ដែលខុសឆ្គងឬផ្ទុយនឹងព្រះបន្ទូល របស់អល់ឡោះ មានន័យថា «អល់ឡោះជាម្ចាស់បានស្បថនឹងផ្កាយនៅពេល វាលិចបាត់។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ពុំបានងាកចេញពីផ្លូវសច្ចភាព និងការចង្អុលបង្ហាញនោះទេ ។ ហើយ គេក៏មិននិយាយតាមទំនើង ចិត្តនោះដែ រ។ គមីរអាល់គួរអាននិងធម្មនិយមរបស់មូហាំម៉ាត់ គឺជាការត រាស់បន្ទូលមកពីអល់ឡោះជាម្ចាស់»។ សាសនវិទូខាង មូហាំម៉ាត់វចនៈបានប្ររមូលចងក្រងពាក្យសមីរបស់ព្យាការី មូហាំម៉ាត់និងពាក្យទូន្មានប្រៀនប្រដៅរបស់គាត់។ពួកគេសិក្សាស្រា វ ជ្រា វជាឯកសារ និងពិនិត្យច្បាស់លាស់ពីពួកអ្នកដែលនិទានដែល ហៅថា(សាណាត់) និងអត្ថបទរបស់វាដែល ហៅថា(ម៉ាតាន់)។ បន្ទាប់មកពួកគាត់បានចងក្រងជាជំពូកដែលគ្របដណ្តប់លើរឿងរ៉ាវ សាសនាដូចជាជំនឿ ការសម្អាត ការថ្វាយបង្គំនិងបញ្ហាពាក់ព័ន្ធ នឹងរឿងរ៉ាវលោកិយដូចជាទំនាក់ទំនងសង្គម ពាណិជ្ជកម្ម។ល។

ال يؤمن أحدكم حتى يحب ألخيه " : قال ) صلى اهلل عليه وسلم ( عن النبي ، عن أنس ما يحب لنفسه មានន័យថា «ម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកអ្នកពុំទាន់មានជំនឿពេញលក្ខណៈទេ លុះត្រា តែគេស្រឡាញ់សម្រាប់ប្អូនរបស់គេដូចជាគេស្រឡាញ់សម្រាប់ខួនរបស់គេ»។ على كل مسلم صدقة قيل : عن أبي موسى عن النبي صلى اهلل عليه و سلم قال أرأيت إن لم يجدها قال يعتمل بيده فينفع نفسه ويتصدق قيل أرأيت ان لم يفعل قال يعني ذا احلاجة امللهوف قيل فإن لم يفعل قال يأمر باخلير قيل أرأيت إن لم يفعل قال ميسك عن الشر فإنها صدقة មានន័យថា «មូសីមគ្រប់រូបចាំបាច់ធ វើទាន។ តើលោកយល់យ៉ាងណាបើគេ គ្មានអ្វីសោះ គាត់ថាខំធ វើផ្ទាល់ដៃ ជួយខួនឯង និងធ វើទាន។ គេថាតើលោក យល់យ៉ាងណា បើគេមិនធ វើ។ គាត់ថាជួយអ្នកដែលមានតម្រូវការចាំបាច់។ គេថាចុះបើគេមិនធ្វើ គាត់ថាប្រើគេឱ្យធ្វើល្អ។ គេថាតើលោកយល់យ៉ាងណា បើគេមិនធ វើ។ គាត់ថាឃាត់ខួនឯងពីប្រការអាក្រក់ វាគឺជាការធ វើទានដែរ»។ قال النبي صلى اهلل عليه وسلم نعمتان مغبون فيهما كثير من الناس الصحة والفراغ. មានន័យថា «ក្តីប្រ ទានពីរប្រភេដៃែលមនុស្សភាគច្រើនត្រូវខកបំណងដោយសារ ពុំបានឆ លៀតពេលធ វើល្អនៅពេលមានវាគឺសុខភាពនិងពេលទំនេរ»។ អំពីអាប់ឌុល- ឡោះ ពិន ម៉ាស្អូតបាននិយាយថា រ៉ស៊ូលុលឡោះបានមានប្រសាសន៍ ال حسد إال في اثنتني : قال النبي صلى اهلل عليه وسلم :عن عبد اهلل بن مسعود رجل آتاه اهلل م ال فسلط على هلكته في احلق ورجل آتاه اهلل احلكمة فهو يقضي أخرجه البخاري ومسلم .بها ويعلمها មានន័យថា «គ្មានការឈ្នានីសទេ លើកលែងតែពីរប្រការ។ បុរសម្នាក់ឱ្យប្រទាន ទ្រព្យដល់គេ ហើយគេចំណាយអស់ទ្រព្យនោះដើមីសច្ចភាព ហើយបុរសម្នាក់ ទៀតអល់ឡោះឱ្យគេមានគតិបណ្ឌិតយល់ដឹងជ្រៅជ្រះ គេកាត់ក្តីដោយ គតិបណ្ឌិត និងបង្រៀនវាដល់អ្នកដទៃ»។ إذا بعث أحدا من -صلى اهلل عليه وسلم- عن أبى موسى قال كان رسول اهلل أخرجه مسلم .» بشروا وال تنفروا ويسروا وال تعسروا « أصحابه فى بعض أمره قال មានន័យថា «អ្នកនាំសារអល់ឡោះបានបញ្ជូនបេសកជនម្នាក់ចំពោះកិច្ចការ ហើយគាត់បានមានប្រសាសន៍ថា ចូរទាក់ទាញឱ្យគេចូលចិត្ត កុំធ្វើឱ្យគេរត់ចេញ ហើយធ្វើឱ្យងាយស្រួល កុំធ្វើឱ្យពិបាក»។ إذا مات اإلنسان انقطع « قال -صلى اهلل عليه وسلم- عن أبى هريرة أن رسول اهلل عنه عمله إال من ثالثة إال من صدقة جارية أو علم ينتفع به أو ولد صالح يدعو له ». មានន័យថា «នៅពេលណាមនុស្សស្លាប់ផុតអស់អំពើល្អរបស់គេ លើកលែង តែបីប្រការគឺការដាក់ទានដែលមិនចេះរីងសផងួត ឬចំណេះដឹងដែលមាន ប្រយោជន៍ ឬកូនកតញ្ញូបួងសួងសម្រាប់គេ»។ قال رسول اهلل صلى اهلل عليه وسلم : قال ، رضي اهلل عنه ، عن حكيم بن حزام فإن صدقا وبينا بورك لهما في - أو قال حتى يتفرقا ، البيعان باخليار ما لم يتفرقا :

رواه البخاري .بيعهما وإن كتما وكذبا محقت بركة بيعهما. មានន័យថា «ការលក់ដូរប្រព្រឹត្តដោយជម្រើស ដរាបណាគេទាំងពីរពុំទាន់បែក ចេញគ្នា ឬគាត់និយាយថា រហូដែល់ពួកគេបែកគ្នា ហើយគេទាំងពីរលក់ដូរ ដោយស្មោះត្រ ង់ និងប្រា ប់គ្នាឱ្យច្បាស់ គេនឹងផ្តល់ពរជ័យដល់គេទាំងពីរក្នុង ការលក់ ដូរបើសិនជាគេទាំងពីរលាក់លៀម បោកប្រា ស់គ្នា គេដកពរជ័យពីការលក់ដូររបស់ គេទាំងពីរ»។ មូហាំម៉ាត់វចនៈ មូហាំម៉ាត់វចនៈ

قال لي رسول اهلل صلى اهلل عليه و سلم اتق اهلل حيثما كنت وأتبع : عن ابي ذر قال أخرجه الترمذي .السيئة احلسنة متحها وخالق الناس بخلق حسن. មានន័យថា «ចូរកោតខ្លាចចុះចំពោះអល់ឡោះ ទោះជាអ្នកនៅទីណាក៏ដោយ ចូរ ប្រញាប់ធ វើល្អភ្លាមៗបន្ទាប់ពីធ វើអាក្រក់ វាលុបលាងអំពើអាក្រក់ ហើយចូរទំនាក់ ទំនងជាមួយមនុស្សដោយសីលធម៌ល្អ»។ عن -صلى اهلل عليه وسلم- عن النواس بن سمعان األنصارى قال سألت رسول اهلل البر حسن اخللق واإلثم ما حاك فى صدرك وكرهت أن يطلع عليه « البر واإلثم فقال أخرجه مسلم والترمذي .» الناس មានន័យថា «ណាវើស បិន សាំអាន អាល់អាន់ស្ហរីយ៍បាននិយាយថា ខុំបាន សួរអ្នកនាំសារអល់ឡោះពីអំពើល្អនិងអំពើអាក្រក់។ គាត់បានមានប្រសាសន៍ ថាអំពើល្អគឺសីលធម៌ល្អ ហើយអំពើអាក្រក់គឺអីដែលចាក់រុកក្នុងទ្រូងរបស់អ្នក នៅមិនសផងប់ ហើយមិនចង់ឱ្យមនុស្សដទៃដឹងរឿង»។ من كان يؤمن باهلل « -صلى اهلل عليه وسلم- عن أبى هريرة قال قال رسول اهلل واليوم اآلخر فال يؤذى جاره ومن كان يؤمن باهلل واليوم اآلخر فليكرم ضيفه ومن كان رواه البخاري ومسلم .» يؤمن باهلل واليوم اآلخر فليقل خيرا أو ليسكت មានន័យថា «អ្នកណាមានជំនឿចំពោះអល់ឡោះនិងថ ងៃបរលោក អ្នកនោះ ពុំត្រូវបងកបញ្ហាដល់ញាតិជិតខាងរបស់គេ។ អ្នកណាមានជំនឿចំពោះអល់ឡោះ និងថ ងៃបរលោក អ្នកនោះត្រូវទទួលប្ប្រាក់ទាក់ភ ញៀវរបស់គេ។ អ្នកណាមានជំនឿ ចំពោះអល់ឡោះនិងថ្ងៃបរលោក អ្នកនោះត្រូវនិយាយពាក្យល្អៗឬនៅស ងៀម»។ ការពារប្រសើរជាងព្យាបាល ដ្បិតតែព្យាការីមូហាំម៉ាត់ពុំមែនជាគ្រូពេទ្យ ក៏ប៉ុន្តែពាក្យសម្តីរបស់គាត់មាននិយាយ ពាក់ព័ន្ធច្រើននឹងចំណីអាហារ ទម្លាប់ដែលមានសុខភាព និងទម្លាប់នៃការញ៉ាំអាហារ ដែលបចុប្បន្នគេហៅថាឱសថបុរាណ និងជំនួសថ្នាំពេទ្យ។ ពាក្យសម្តីទាំងនេះបានចង ក្រងជាសៀភៅមួយដែលពួកអ្នកមូស្លីមនាំគ្នាហៅថា វេជ្ជសាស រ្តព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់គាត់បានជំរុញឱ្យសហការីរបស់គាត់ទទួល ទានអាហារ និងផឹកទឹកឱ្យមានតុល្យភាព។ គាត់ប្រើឱ្យពួក គេចៀសវាងពីជំងឺធាត់។ គាត់ឱ្យពួកគេរក្សាសកម្មភាពរបស់ ពួកគេ (ប្រកាន់ខ្ជាប់នឹងប្រព័ន្ធនៃការបស់នៅប្រកបដោយ សុខភាព ស្រ បនឹងការយល់ដឹងសម័យទំនើប)។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានចង្អុលបង្ហាញក្នុងបរិបទជាច្រើនថា ក្រពះគឺជាផ្ទះជំ ងឺ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់មិនចូល ចិត្តហូប ចំណីពេញក្រពះ។ គាត់ពេញចិត្តចង់ឱ្យហូបចំណីតិចក្នុង រយៈពេលមួយថ្ងៃ ហូបល្មមនឹងមានកម្លាំងនិងថាមពលដើម្បីធ្វធ្វើការ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ បានមានប្រសាសន៍ថា ពោះរបស់អ្នក គឺកខ្វក់ «គ្មានបំពង់ណាដែលមនុស្សចាក់បំពេញវា ហើយ អាក្រក់ជាងក្រពះនៅក្នុងពោះរបស់គេ។ គ្រប់គ្រាន់សម្រាប់មនុស្ស ហូបដើម្បីមានកម្លាំង ឈរត្រង់ខួន។ បើសិនជាចៀសមិនរួចទេ ត្រូវហូបចំណី១ភាគ៣ ទឹក១ភាគ៣ និង១ភាគ៣សម្រាប់ដកដង ហើម»។ វេជ្ជសាស្រ្តនិងចំណីអាហារ ក្នុងមូហាំម៉ាត់វចនៈ ليس الشديد بالصرعة إمنا: عن أبي هريرة ان رسول اهلل صلى اهلل عليه و سلم قال الشديد الذي ميلك نفسه عند الغضب មានន័យថា «ពុំមែនហៅអ្នកខ្លាំងទេដែលពូកែវាយតប់ តាមពិតអ្នកខ្លាំងគឺ ចេះគ្រប់គ្រងខួនឯងពេលខឹង»។ មូហាំម៉ាត់វចនៈ មូហាំម៉ាត់វចនៈ

ស្រូវសាលីមានផ្ទុកអាស៊ីតអាមូញាក់ទ្រីបតូហ្វាន (Tryptophan) ដែលវាជួយ ចូលរួមក្នុងការបង កើតជីវសាស រ្តសម្រាប់សារធាតុស៊ីរីតូនីន។ ជាមួយនោះ វា មានផ្ទុកធាតុប៉ូតាស្យូមនិងវីតាមីនប៊ី។ វាជួយកាត់បន្ថយអារម្មណ៍ថប់ចង្អង្អៀត និងការព រួយបារម្ភ។ ពិតណាស់ ពាក្យប្រសាសន៍របស់អ្នកនាំសារអល់ឡោះតាំង ពី១៤០០ឆ្នាំមុនសីពីស៊ុបស្រូវសាលី។ វាជួយកាត់ បន្ថយការកើតទុក្ខខះ មិនមែនទាំងស្រុងទេ។ ក្នុងប្រសាសន៍នេះបងកប់នូវវេជ្ជបញ្ជាមុននឹង ការរកឃើញរបស់វិទ្យាសាស រ្តដ៏ល្អិតល្អន់នេះ។ ស៊ុបស រូវសាលី វេជ្ជបញ្ជារបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់សម្រាប់អ្នកកើតទុក្ខ អំពីវិទ្យាសាស្រ្តពិតនិងអច្ឆរិយភាពក្នុងប្រសាសន៍របស់អ្នកនាំសារគឺគាត់ ផ្តាំឱ្យធ្វធ្វើ ស៊ុបស រូវសា លី ដើម្បីកាត់បន្ថយការកើតទុក្ខ ការព្រួយបារម្ភរបស់អ្នកជំងឺ ឬកាត់បន្ថយ ទុក្ខសោករបស់ម្ចាស់សព។ ស៊ុបស រូវសា លីគឺធ្វធ្វើពីម សៅរបស់វាជាមួយ នឹងកន្ទក់វា។ គាត់បានមានប្រសាសន៍ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់គាត់ហូបស រូវសាលី

ហើយគាត់ផ្តាំឱ្យទទួលទានវា តាមការសិក្សាស្រាវជ្រា វទំនើបបានបង្ហាញឱ្យដឹងថា ស រូវសាលីមានប្រយោជន៍ធំធេងផ្នែកសុខភាព ដែល គេចាត់ទុកជាអាហារពេញលក្ខណៈ មានផ្ទុកសារធាតុ អង់ស៊ីម អាស៊ីតអាមូញាក់ វីតាមីន ធាតុរ៉ែដូចជា ដែក ហ្វូសហ្វ័្វ័រ កាល់ស្យូម ប៉ូតា ស្យូម និងធាតុក្រូម។ ស រូវសាលីជួយកាត់បន្ថយជាតិកូលេស្រ តូលយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាពក្នុងឈាម ហើយ ចាត់ចែងកម្រិតជាតិសករក្នុងឈាម។ ការពារជំងឺកកឈាម ដោយសារវាផ្ទុកសារធាតុ ហ វៃប៊ឺរដែលងាយនឹងរលាយកនុងទឹក។ ជាមួយនោះមានផ្ទុកជាតិហ វៃប៊ឺរ ផ្សេងទៀតដែលងាយរលាយ (មាននៅក្នុងកន្ទក់ស រូវសា លី) វា មានប្រសិទ្ធភាពខ្លាំងក្នុងការជំរុញឱ្យពោះវៀនធំមានចលនា និងកាត់បន្ថយឱកាសចេញរោគសញ្ញាជំងឺដុំពក និងផ្ទុកធាតុ មហារីកក្នុងវា។ ស រូវសា លីកាត់បន្ថយឱកាសនៃការកើតជំងឺស្រឺត និងដេកមិន សកប់ស្កល់ដោយសារវាផ្ទុកសារជាតិមេឡាតូនីន គឺជាធាតុអ័រម៉ូន បាញ់ចេញពីក្រពេ ញភីណែលដែលមាននៅក្នុងខួរក្បាល ហើយវា កាត់បន្ថយការបញ ចេញវានៅពេលអាយុកាន់តែចាស់។ ជាមួយនោះស រូវសាលីមាន ផ្ទុកវីតាមីនអឺ អា ហើយវាជាវីតាមីនប្រឆាំងជាតិអាស៊ីត ការពាររាងកាយពីគ រុនក្តៅ ខុសប្រក្រតីដែលអាចបំផ្លាញស្រោមកោសិកា ហើយជាមូល ហេតុនៃជំងឺមហារីក។ Barley as an Anti- depressant قال رسول هللا صلى هللا عليه وسلم : التلبينة مجمة لفؤاد المريض تذهب ببعض الحزن. رواه البخاري ومسلم មានន័យថា «ស៊ុបស្រូវសាលីមានប្រយោជន៍ច្រើនសម្រាប់អ្នកជំងឺ ហើយវាអាច បំបាត់ទុក្ខកង្វល់ខះ»។ មូហាំម៉ាត់វចនៈ មូហាំម៉ាត់វចនៈ

ការសិក្សាស្រាវជ្រា វផ្នែក វេជ្ជសាស រ្តទំនើបបានរក ឃើញថា សារធាតុបញ្ជូន សរសៃប្រសាទខ្លះក្នុងខួរ ក្បាលខ្វះការផ្តោត និងខ្វះ ទំនួលខុសត្រូវលើអាការៈនៃអារម្មណ៍ឆេវឆាវរបស់ មនុស្សដែលជាហេតុបងកឱ្យកើតជំងឺព្រួយបារម្ភ។ ថ្នាំដែលប្រឆាំងនឹងជំងឺព្រួយបារម្ភ នេះគឺវាបង្កើនកម្រិតសា រធាតុបញ្ជូនសរសៃប្រសាទ ឬឱ្យវាធ្វធ្វើការសកម្មដូចធម្មតា ឡើងវិញដើម្បីបំបាត់ជំងឺព្រួយបារម្ភ។ ស្រូវសាលី រឺ ស្រូវបាទេ? សារធាតុបញ្ជូនសរសៃប្រសាទនៃការបញ្ជូន ដែលសំខាន់នឹងមានឥទ្ធិពលលើអាការៈឆេវ ឆាវ គឺស៊ីរូតូនីន នូរីបិិនហ្រី ន និិងដូបាមីន។ ពិតណាស់ ពួកអ្នកប្រា ជ្ញបានរកឃើញថា ស រូវសាលីមានឥទ្ធិពល ខ្លាំងក្លា ទៅលើស៊ីរូតូនីន ដែលអាចកាត់ បន្ថយអាការៈព រួយបារម្ភ។ ទឹក ចំណីអាហារ ទទេ ប្រសាសន៍របស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់អំពីទឹកហ្សាំហ្សាំ ហ្សាំហ្សាំគឺជាឈ មោះទឹករ៉ែធម្មជាតិមានប្រភពចេញនៅក្បែរកៈហ្ពះ្ពះមូស្ហើ រ៉ហ្វះ្វះក្នុងវិហារអាល់ហារ៉មនៅទីក រុងមឹកកះ។ ពួកអ្នកមូស្លីមមានជំនឿថា ទឹកនេះនៅចេញមករហូតគួរឱ្យអស្ចារ្យណាស់តាំងពីរាប់ពាន់ឆ្នាំមកហើយ។ រឿងនិទានពាក់ព័ន្ធនឹងទឹកហ្សាំហ្សាំនេះគឺវិលត្រឡប់ទៅកាន់សម័យព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ី ម នៅពេលគាត់ទុកប្រពន្ធរបស់គាត់និងកូនតូចឈ មោះអ៊ីស្មាអ៊ីលនៅទឹកដីមឹក្កះតាមបទ បញ្ជារបស់អល់ឡោះ។ លុះនៅពេលអ៊ីស្មាអ៊ីលស្រេ កទឹកខ្លាំង លោកស រីហាជើរបាន ដើររកទឹកត្រឡប់ចុះត្រឡប់ឡើង។ មួយសន្ទុះក្រោយមកកូនរបស់គាត់បានកន្រ្តា ក់ ជើងទាំងពីរលើដី ក៏ផុសទឹកចេញមក។ គាត់បានកាយខ្សាច់ទប់ ហើយនិយាយថា ហ្សាំ ហ្សាំ ហ្សាំ ហ្សាំ ក្នុងភាសាសៀរយ៉ានីមានន័យថាប្រមូល ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍អំពីទឹកហ្សាំហ្សាំٍ سَقَم ُوَشِفَاء ٍطُعْم ُطَعَام ُزَمْزَم : َوَسَلَّم ِعَلَيْه َُّصَلَّى الله ِاهلل ُرَسُول : َقَال. មានន័យថា «ហ្សាំហ្សាំគឺអាហារជំនួសចំណីបាន និងព្យាបាលជំងឺឱ្យជាឡើងវិញ»។ បានសេចក្តីថាផឹកទឹកហ្សាំហ្សាំធ្វធ្វើឱ្យឆ្អែតអាចជំនួសចំណីអាហារបាន ហើយម្យ៉ាង ទៀតវាអាចព្យាបាលជំងឺឱ្យជាឡើងវិញ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានរៀបរាប់ថា ទឹកហ្សាំហ្សាំមានពរជ័យ ជាទឹកដែលប្រសើរជាងគេ បំផុតក្នុងលោក។ ផឹកទឹកនេះហើយប្រាថ្នាចង់បានអ្វី តែងតែសម្រេចដូចប្រាថ្នា។ បើ សិនជាផឹក ប្រាថ្នាចង់ជាពីជំងឺ អល់ឡោះនឹងឱ្យជា ហើយបើប្រាថ្នាចង់បាត់ស្រេកទឹក នឹងបាត់ស្រេកទឹក។ វាពិតជាកើតឡើងជាក់ស តែងអ៊‌ីចឹងមែន។ ទឹកនេះមានលក្ខណៈជាទឹករ៉ែធម្មជាតិ មានជាតិរ៉ែស្មើឬលើសពី២៥០មីលី ក្រា មក្នុង មួយលីត្រ ។ តាមការវិភាគនៅមន្ទីរពិសោធឃើញថា ទឹកហ្សាំហ្សាំមានធាតុរ៉ែពី៨០០ ទៅ១០០០មីលី ក្រា មក្នុងមួយលីត្រ ។ វាស មើនឹងចំណីដែលមានជាតិខ្លាញ់ ១/៣ ១/៣ ១/៣ មូហាំម៉ាត់វចនៈ មូហាំម៉ាត់វចនៈ

ត្រ័ហ្វលគឺជាប្រភេទផ្សិតម្យ៉ាងដុំជាកញ្ចុំនៅក្រោមផ្ទៃដីក្នុងជម្ម្រៅពី២ទៅ៥០

ស.ម. ក្នុងតំបន់វាលខ្សាច់សាហារដែលមានជាតិសំណើម។ ផ្សិតនេះគ្មានស្លឹក ហើយ គ្មានឫស។ វាមានក្លិិនក្រអូបពិសេស។ វាអាចមានពណ៌ស ឬពណ៌ក្រមៅៅ ឬពណ៌កាហ វេ។ (ផ្សិតនេះក្នុងភាសាអារ៉ាប់គេហៅកាំអះ ” الكمأة” ហើយកនុងតំបន់ផ្សេងទៀតគេហៅ ហ្វូកក់” فقع”)។

តាមការវិភាគផ្នែកគីមីរកឃើញថា ផ្សិតនេះមានផ្ទុកជាតិទឹកចំនួន ៧៧% ហើយផ្នែកផ្សេងទៀតមាន ផ្ទុកប្រូតេអ៊ីន ខ្លាញ់ កាបូហៃត្រាត ខ្លះ និងធាតុរ៉ែ។ តាមរបកគំហើញ ទំនើបបានបង្ហាញឱ្យឃើញថា ធាតុ ទឹកដែលផ្ទុកក្នុងផ្សិតនេះមានប្រ- សិទ្ធភាពក្នុងការព្យាបាលជំងឺភ្នែក ជាភាគច្រើន។ ជាពិសេស ជំងឺពងក្នុងត្របកភ្នែក។ វាគឺជាជំងឺឆ្លង ហើយវាបងក គ្រោះ ះ ថ្នាក់ដល់កោសិកាស នែងរបស់ភ្នែក។ ផិតត្រ័ហ្វលជាថ្នាំព្យាបាលភ្នែក ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍ថា الكمأة من املن : قال رسول اهلل صلى اهلل عليه وسلم للعني وماؤها شفاء. មានន័យថា «ផ្សិតត្រ័ហ្វលគឺជាអាហារដែល អល់ឡោះបញុះពីលើមេឃមកពុំបាច់ដាំ ហើយ ទឹករបស់វាជាថ្នាំព្យាបាលភ នែក»។ ពាក្យ (املن) ជា អាហារដែលអល់ឡោះបញុះពីលើមេឃមក សម្រាប់អមូរអ៊ីស្រាអែល។ គេចាត់ទុកទឹកហ្សាំហ្សាំជាទឹករ៉ែធម្ម- ជាតិដែលសមូរបែបបំផុតក្នុងកាល់ ស្យូម។ វាផ្ទុកកាល់ស្យូនពី១៩០ទៅ ២០០មីលីក្រា មក្នុងមួយលីត្របើប្រៀប ធៀបជាមួយនឹងទឹករ៉ែអ៊ីហ្វយ៉ានដែល ផ្ទុកពី៧៨ទៅ៨០មីលីក្រា មក្នុងកាល់ ស្យូមមួយលីត្រ ហើយទឹកបែរីយ៉ែរ ផ្ទុកប្រហែលពី១៤៧ទៅ១៥០មីលី ក្រា មក្នុងមួយលីត្រ។ កុមាន រអាយុចាប់ពី ៤ដល់ ៧ឆ្នាំត្រូវ ការ៨០០មីលីក្រា មក្នុងកាល់ស្យូម មួយលីត្ររៀងរាល់ថ ងៃ។ ស្រ តីមានផ ទៃ ពោះនិងស្រី បំបៅកូនត្រូវការប្រហែល ១៣០០មីលីក្រា មប្រចាំថ ងៃក្នុងមួយ នេះជាពាក្យអ្នកនាំសារអល់ឡោះរចនាក្នុងរាងតំណក់ទឹកជាស្នាដៃរបស់សាស្រ្តាចារ្យ ហ្វារីត អាល់អាលី។ និងពោរពេញដោយធាតុរ៉ែដែលរាងកាយត្រូវការ។ ជាមួយនោះ ការវិភាគបានបញ្ជាក់ ប្រា ប់ថា ទឹកហ្សាំហ្សាំមានកម្រិតស្តង់ដាត្រូវនឹងស្តង់ដារបស់អង្គការសុខភាពពិភព លោកជំនាញផ្នែកទឹកផឹក។ ទឹកនេះសម្បូរដោយរ៉ែសំខាន់ៗដូចជាកាល់ស្យូម ដែល រាងកាយមនុស្សត្រូវការដើម្បីបង្កើតឆ្អឹង ធ្មេញ និងមានតួនាទីជីវសាស្រ្តពាក់ព័ន្ធនឹង បេះដូង សាច់ដុំ និងសរសៃប្រសាទ។ លើសពីនេះ គឺធាតុប៊ីកាបូណាតជួយដល់ការ រំលាយអាហារ និងធាតុផ្លូរ៉ាយដ៍ដែល រាងកាយត្រូវការដើម្បីរក្សាសុខភាព ធ្មេញ។ គេបានជ្រា បជាទូទៅថា ទឹករ៉ែធម្មជាតិ មានតួនាទីវេជ្ជសាស្រ្តច្រើនមុខ ហើយ វាជួយកាត់បន្ថយនិងព្យាបាលជំងឺរលា កសាច់ដុំនិងសន្លាក់។ លីត្រក្សាល់ស្យូម ដែលអាចផ្គត់ផ្គង់ដោយប្រភពចំណីអាហារច្រើនប្រភេទ សំខាន់ បំផុតគឺទឹកដោះគោ។ គ្រាន់តែទឹកហ្សាំហ្សាំតែមួយមុខអាចផ្គត់ផ្គង់ពី១៥%ទៅ ២៥% នៃតម្រូវការក្សាល់ស្យូមប្រចាំថ ងៃសម្រាប់រាងកាយ។ មូហាំម៉ាត់វចនៈ មូហាំម៉ាត់វចនៈ

វាមានផ្ទុកកម្រិតខ្ពស់បំផុតនៃសារធាតុប្រឆាំងនឹង អាស៊ីត ជាពិសេសវីតាមីនអ៊ីនិងហ្វីណូ ល ពីព្រោះវា អាចជម្រះសម្អាតតាមបែបធម្មជាតិ ហើយវាមាន លក្ខខណ្ឌកម្តៅសមរម្យ។ គេប្រើប្រេងអូលី វសម្រាប់ ព្យាបាលបញ្ហាស បែក។ លើសពីនេះ វាមានសារធាតុ សំណើមសម្រាប់ស បែក និងមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់។ គេណែនាំឱ្យអ្នកជំងឺទឹកនោមផ្ផ្អែម និងពួកអ្នកដែល ប្រឈមនឹងជំងឺនេះ ឱ្យបន ថែមប្រេងអូលី វក្នុងរបប អាហារ ដែលវាផ្ទុកកម្រិតខ្ពស់បំផុតនៃកាបូហៃដ្រាត។ ពិតណាស់ ការសិក្សាស្រាវជ្រា វបានបញ្ជាក់ប្រា ប់ថា ការលាយបញ្ចូលគ្នារវាងសារជាតិកាបូហៃដ្រាត និងប្រេងអូលី វ វាជួយត្រួតត្រាកម្រិត ជាតិ សករក្នុងឈាមបានកម្រិតខ្ពស់បំផុត បើប្រៀបជាមួយនឹង អាហារ ដែលមានជាតិខ្លាញ់តិច។ របកគំហើញវេជ្ជសាស រ្តទំនើបបានបញ្ជាក់ឱ្យដឹង ថាប្រេងអូលី វមានសារប្រយោជន៍ច្រើនសម្រាប់ សុខភាព។ ក្នុងប្រេងភាគច្រើនផ្ទុកអាស៊ីតខ្លាញ់ មិនឆ្អែត។ ដែលមានបរិមាណពី៧៥%ទៅ៨៥% ហើយផ្ទុកអាស៊ីតខ្លាញ់ឆ្អែតតែ ១០%ទៅ ២០% នៃអាស៊ីតខ្លាញ់សរុបក្នុងធាតុផ្សំសំរបស់ប្រេងអូលី វ។ ការសិក្សាស្រាវជ្រា វទាំងនេះបានបញ្ជាក់ប្រា ប់ ថា ប្រេងអូលី វជួយការពារពីជំងឺបេះដូងតាមរយៈ ការចួលរួមរបស់វាក្នុងការត្រួតត្រាលើបរិមាណ កូលេស្ត រូលដែលមានគ្រោះថ្នាក់ ហើយវាលើក កម្ពស់បរិមាណកូលេស្រ តូលដែល មានប្រយោជន៍។ ប្រេងអូលី វជួយសម្រួលដល់ ក្រពះវាមានលក្ខណៈបង្ការពិ- សេស និងមានប្រសិទ្ធភាពក្នុង ការព្យាបាលដំបៅក្រពះ និងរលាក ភ្នាសក្រពះ។ រីឯក្នុងវិស័យពា- ណិជ្ជកម្មប្រេងអូលី វគេស្គាល់ថា បាកើរ។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ផ្តាំឱ្យទទួលទាន ប្រេងអូលីវ: ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានរៀបរាប់ពីប្រេង អូលី វថា វាគឺដើមឈើដែលមានពរជ័យ គាត់បានមាន ប្រសាសន៍ថា قال رسول اهلل صلى اهلل عليه و سلم كلوا الزيت وادهنوا به فإنه من شجرة مباركة មានន័យថា «ចូរទទួលទានប្រេងនេះចុះ (ប្រេងអូលីវ) និងលាបវា។ ពិតណាស់ វាជាដើមឈើដែលមានពរជ័យ»។ មូហាំម៉ាត់វចនៈ មូហាំម៉ាត់វចនៈ 202 203 មានន័យថា«អល់ឡោះជាម្ចាស់ ជាដួង ពន្លឺនៃមេឃទាំងប្រាំ ពីរជាន់និងផែនដី។ ពន្លឺរបស់ទ្រង់ប្រៀបបាននឹងគោមហើយកនុងគោមនោះ មានចង្កៀង។ ចង្កៀងនោះនៅក្នុងកញ្ចក់ វាប្រៀបបាននឹង ផ្កាយដ៏ភ្លឺត្រចះត្រចង់ដូចជាគុជ។ ចង្កៀងនេះគេបញ ឆេះនឹងប្រេង ដែលចម្រា ញ់ពីដើមឈើ ដ៏មានពរជ័យ។ គឺដើមអូលីវ មិនដុះនៅខាងកើតពេកហើយក៏មិនដុះនៅខាងលិចពេក ប្រេង នោះស ទើរ តែភ្លឺដោយខ្លួនឯងទោះជាពុំបាច់បង្កាត់ភ្លើង។ ពន្លឺលើ ពន្លឺ អល់ឡោះចង្អុលបង្ហាញនិងប្ររទានសេចកីសម្រេចជោគជ័យ ចំពោះពួក អ្នកដែលដើរតាមគមីរអាល់គួរអានដែលទ្រង់ សព្វព្រះទ័យ។

បុគ្គលដែលមានឥទ្ធិពលខ្លាំងជាងគេក្នុងពិភពលោក ក្នុងស្នាដៃនិពន្ធឯក និងជាវត្ថុវិស័យសម្រាប់បុគ្គលដែលមានឥទ្ធិ្ធិពលខ្លាំងជាងគេ បំផុតក្នុងលោក។ អ្នកប្រាជ្ញអាមេរិកលោក ម៉ៃកាល់ ហាត្រ បានប្រៀបធៀបកំពូល វីរជន១០០នាក់ក្នុងប្រវត្តិសាស រ្ត។ អ្វីដែលគួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលបំផុតគឺគាត់បានជ្រើសរើស ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ដាក់នៅលេខរៀងទី១ក្នុងបញ្ជី កំពូល វីរជនបំផុតក្នុងប្រវត្តិសាស រ្ត។ ម៉ៃកាល់ ហាត្របានបញ្ជាក់ថា ភាគច្រើននៃកំពូល វីរជនដែលគេបានលើកឡើងក្នុងស្នាដៃនិពន្ធរបស់ គាត់គឺកើតនិងធំឡើងក្នុងសង្គមដែលមានអរិយ- ធម៌ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុតក្នុងលោក។ កើតក្នុងសង្គមមួយ ដែលមានវប្បធម៌ខ្ពង់ខ្ពស់ និងមានអំណាចខ្លាំង ក្លា។ ក៏ប៉ុន្តែ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់កើតក្នុងមជ្ឈដ្ឋាន វាលខ្សាច់សាហារ៉ា មានជីវភាពសាមញ្ញ ឋិតក្នុង តំបន់មួយឆផងាយពីមជ្ឈមណ្ឌលអរិយធម៌ វប្បធម៌ និងចំណេះវិជ្ជា។

.......

•លោកបណ្ឌិត ម៉ៃកាល់ ហាត្រ សញ្ជាតិ អាមេរិក ដើមកំណើតជិហ្វ កើត នៅឆ្នាំ ១៩៣២គ.ស. គាត់ជាអ្នកប្រាជ្ញខាង ឧតុ- និយមនិងគណិតវិទ្យា ហើយជាសាស្រ្តា- ចារ្យច្បាប់ វិទ្យាសាស្រ្តកុំព្យូទ័ រ និងរូបវិទ្យា។ គាត់ធ្វធ្វើការជាអ្នកសិក្សាស្រាវជ្រា វនៅទី ភ្នាក់ងារអវកាសអាមេរិកណាហ្សាមុននឹង គាត់ផ្លាស់លំនៅទៅកាន់រដ្ឋតិកសះ។ គាត់ ធ្វធ្វើការជាសាស្រ្តាចារ្យនៅសាកល ខុំយល់ឃើញថាសមត្ថភាពឯកដែល អាចផ្គុំចូលគ្នារវាងឥទ្ធិពលសាសនា និងឥទ្ធិពលអាណាចក្រដ៏ពិសេសនេះ ស័កិសមនឹងឱ្យព្យាការីមូហាំម៉ាត់ក្លាយ ជាកំពូលវីរជនដែលមានឥទ្ធិពល ខ្លាំងជាងគេបំផុតក្នុងប្រវតិសាស រ្ត មនុស្សជាតិ។ ម៉ៃកាល់ ហាត្រ

ជំពូកទី ១១ 204 នេះគឺជាពាក្យ (មូហាំម៉ាត់) ជាភាសាអារ៉ាប់ដែលមានរចនាបថ ក្នុងទ្រង់ទ្រា យមួយ។ Note: Muslims dislike the descriptions of Prophet Muhammad as a "founder of a religion". Muslims consider him as the Messenger of God.

His Sayings វិទ្យាល័យត្រីនីទី នៅសានអង់តូនីញូ។ គាត់ចូល ចិត្តសិក្សាស្រាវជ្រា វផ្នែកប្រវត្តិសាស រ្ត ហើយគាត់ បាននិពន្ធសៀវភៅដ៏ល្បីល្បាញដែលមានឈ មោះថា “សតជន និពន្ធពី កំពូល វីរជនដ៏មានឥទ្ធិ្ធិពលបំផុតក្នុងលោក”។ ពេលវេលាបានកន្លងផុតអស់រយៈកាល ១៣សតវត្សក្រោយពេលគាត់ទទួលមរណភាព ឥទ្ធិ្ធិពលរបស់គាត់នៅតែខ្លាំងក្លាដដែល និងរីកសុសសាយទូលំ ទូលាយ។ លោកម៉ៃកាល់ ហាត្រយល់ឃើញថាឥទ្ធិ្ធិពលរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ក្នុងឥស្លាមធំធេងជាងឥទ្ធិ្ធិពល បូកចូល គ្នារវាងយេស៊ូ សន្តតិបុគ្គលប៉ូល ស៍ក្នុងសាសនាគ្រឹស្ទាន។ ទាំងព្យាការីមូហាំ- ម៉ាត់ ទាំងយេស៊ូមានឥទ្ធិ្ធិពលផ្នែកសាសនាប្រហាក់ប្រហែលគ្នាក្នុងកម រិតថ្នាក់អន្តរជាតិ។ ជាកំពូលមេទ័ព ក្នុងចំណោមអ្នកដែលនិយាយប្រកបដោយ វត្ថុវិស័យ និងមានភាពយុតិធម៌អំពីព្យាការី មូហាំម៉ាត់ គឺអ្នកនិពន្ធ អ្នកនយោបាយជន ជាតិបារាំងដ៏ល្បីល្បាញ អាល់ហ្វង្ស ដឺ ឡាម៉ាទីន គាត់បានពណ៌នាពីភាពអស្ចារ្យ របស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់លើសពីកំពូល វីរជន ដទៃដោយពាក្យប៉ុន្មានម៉ាត់ដូចខាងក្រោម:

“បើសិនជាមានទិសដៅឧតុង្គឧត្តម ប្រើលទ្ធភាព សាមញ្ញ និងមានលទ្ធផលឧតុង្គឧត្តម គឺជានិយាម ទាំងបីដើម្បីវាស់ស្ទង់ឧត្តមភាពរបស់វីរជន។ តើនរណាហ៊ានយកខួនទៅប្រៀបធៀបនឹង ព្យាការី មូហាំម៉ាត់ ទោះជាអ្នកនោះជាកំពូលវីរជនបែបណាក៏ដោយនៅសម័យទំនើបយើងនេះ?

គាត់បានបញ្ជាក់ប្រា ប់ថា ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ គាត់មិនបានប្រមូលអាវុធធ វើសង្រ្គាម ដើមី បង្កើតអាណាចក្រឬអំណាចសម្ភារនិយមនោះឡើយ។ ប៉ុន្តែ គាត់បានធ្វើបដិវត្តផ្នែកផូវចិត្ត ទស្សនៈ និងជំនឿ។ មានប្រភពមកពីការត្រា ស់បន្ទូលរបស់ព្រះ ះក្នុងគមីរសាសនា។ រាល់ពាក្យនីមួយៗក្នុង គមីរនេះគឺជាច្បាប់។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបង កើតប្រជាជាតិជំនឿនិយម ដែលបង្រូបបង្រួមជាតិ សាសន៍ជាច្រើននិងជនជាតិផ្សេងៗនៅលើសកលលោក។” គាត់បានបន្ថែមថា ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ទទួលបានជោគជ័យកនុងការបំផ្លាញជំនឿអរូបី ដែលមាននៅរវាងអល់ឡោះជាអ្នកបង្កើតនិងសត្វលោករបស់ទ្រង់។ គាត់ បាននាំ ត្រឡប់សេចក្តីជ្រះថ្លានិងភាពសមហេតុផលតា មប្រាជ្ញាមកកាន់ការយល់ដឹងអំពី ភាពជាព្រះ ជាម្ចាស់ក្នុងសង្គមមួយពោរពេញដោយភាពច្របូកច្របល់សម្ភារនិយម និងគារវរូបនិយម។ គាត់បានធ្វធ្វើបដិវត្តផ្នែកទស្សនវិជ្ជានិងអរិយធម៌បានយ៉ាងជោគ ជ័យ ដែលឥទ្ធិ្ធិពលរបស់វាសាបព្រួសដល់គ្រប់តំបន់ទាំងឡាយកនុងសកលលោក។

មូហាំម៉ាត់ជាអ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះ

នៅឆ្នាំ៦២២ គ.ស. ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានភៀសខ្លួនចេញពីទីក រុងមឹក្កះទៅកាន់ ទីក រុងម៉ាឌីណះដោយបទបញ្ជាពីអល់ឡោះជាម្ចាស់ជាមួយនឹងសហការីរបស់គាត់ អាពូបាកើរ សិកទ្ទីក។ មេដឹកនាំគូរេស្ហបានប្រក្សាសផ្តល់ រង្វាន់មានតម្លៃសត្វអូដ្ឋ ១០០ ក្បាលជូជូនដល់អ្នកដែលអាចចាប់បានព្យាការីមូហាំម៉ាត់ស្លាប់ឬក៏រស់។ នេះគឺជា អ្វីដែលធ្វធ្វើឱ្យវីរជនអារ៉ាប់ម្នាក់ឈ មោះ ស៊ូរ៉កោះ ពិន ម៉ាលិក ហ៊ានប្តូរជីវិត ដើម្បីតាមចាប់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់និងសហការី របស់គាត់ ។

ស៊ូរ៉កោះល្បីឈ មោះថាពូកែជិះសេះ ពូកែមើល ដានជើង ពូកែអត់ធ្មត់នឹងការលំបាកក្នុងការធ្វធ្វើដំណើរ នៅតាមផ្លូវ។ គាត់ បានតាមដានរកចាប់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់និងសហការី របស់គាត់ ។ ក្រោយពេលស វែងរកដោយលម្អិតរួចមក ស៊ូរ៉កោះបានប្រទះឃើញព្យាការីមូហាំម៉ាត់និងអាពូបាកើរ។ ក៏ប៉ុន្តែ នៅពេលគេមើលឃើញអ្នកទាំងពីរ ហើយជិះសេះ សំដៅទៅរក ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានបួងសួងសុំពីព្រះ ជាម្ចាស់ឱ្យបញ ចៀសគាត់ ពីអំពើអាក្រក់របស់គេ។ ដោយព្រះចេតនារបស់អល់ឡោះ សេះរបស់គេ បានកប់ជើងទៅក្នុងដី ហើយដួល។ អ្វីដែលចម្លែក គឺនៅពេលងើបឡើង ហើយព្យាយាមជិះសេះសំដៅ មកម្តងទៀត ជើងសេះកប់ទៅក្នុងដីទៀត ហើយគេធ្លាក់ពីខ្នងសេះច្រើនដង។

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានសុំពីស៊ូរ៉កោះឱ្យត្រឡប់ទៅមឹកកះវិញ ហើយកុំឱ្យនរណា ម្នាក់មកតាមគាត់។ គាត់បាននិយាយប្រា ប់គេទាំងមានជំនឿទុកចិ ត្តយ៉ាងមុតមាំ និង មានជំនឿចំពោះអល់ឡោះថា សាសនា អល់ឡោះនឹងរីកសុសសាយគ្របដណ្តប់ ផែនដីទាំងមូល ។ គាត់បានសន្យាថាថ្ងៃមួយគេនឹងបានពាក់គ្រឿងអលង្ការរបស់ស តេច ពែក ដែលជាភស្តុតា ងបញ្ជាក់ភាពខ្លាំងក្លានិងជ័យជំនះរបស់ពួកគេលើពួកពែកនៅ ថ្ងៃអនាគត។ នេះគឺជារង្វាន់ដែលប្រសើរជាងរង្វាន់របស់ពួកគូរេស្ហ។ (ការនិទានខ្លះ បានឱ្យដឹងថា ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានសរសេរលិខិតមួយទុកជាមួយស៊ូរ៉កោះ)។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានមានប្រសាសន៍ «នែស៊ូរ៉កោះ! តើយ៉ាងម៉េចទៅវិញ បើ អ្នកបានពាក់គ្រឿងអលង្ការរបស់ស តេច ពែក?»។ ស៊ូរ៉កោះមានអារម្មណ៍ដឹងថាព្យាការី មូហាំម៉ាត់ជាមនុស្សស្មោះត្រ ង់ គេក៏ប្តូរ ចិត្ត ហើយយល់ព្រមជាមួយនឹងសំណើ របស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ ព្យាការីមូហាំ ម៉ាត់និងអាពូបាកើរបានបន្តដំណើរទៅ មុខរហូដែល់ ទីក រុងម៉ាឌីណះ។ ពេល វេលាបានកន្លងផុត ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានទទួលមរណភាព ហើយពីរឆ្នាំបន្ទាប់អាពូ បាកើរបានទទួលមរណភាព ហើយអូមើរបានក្លាយជាស តេចខលីហ្វ គ្រប់គ្រងពួកអ្នក មូស្លីម។ ទឹកដីប្រទេសឥស្លាមត្រូវបានពង្រីកធំនៅសម័យគាត់ រហូដែល់ បានរំដោះ ទឹកដីពីពែកនៅឆ្នាំ៦៤២ គ.ស.។ ទ្រព្យសម្បត្តិស្តេចពែក កិសរ៉ ពិន ហួរមុស ត្រូវបានធ្លាក់មកក្នុងដៃស តេចខលីហ្វ អូមើរ ពិន ខត្តោប ហើយគាត់បាននឹកឃើញរឿងស៊ូរ៉កោះ ដែលបានក្លាយជាតាចាស់ម្នាក់។ អូមើរបានហៅគាត់មកជួបនៅចំពោះមុខពួកអ្នកមូស្លីមទូទៅ។ គាត់បានប្រា ប់ពីសន្យា របស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ចំពោះស៊ូរ៉កោះ ហើយគាត់បានបំពាក់អាវ ម្កុដ និងអលង្ការ របស់ស តេចពែកដល់ស៊ូរ៉កោះ។ នេះគឺជាស្ថានភាពមួយដ៏រន្ធត់ចិត្តខ្លាំងជាទីបំផុត ធ្វធ្វើឱ្យ ស៊ូរ៉កោះយំស្រ ក់ទឹកភ្នែក ហើយអ្នកថ្វាយបង្គំដែលនៅជុំវិញគាត់ក៏យំស្រ ក់ទឹកភ្នែក ទាំងអស់គ្នា ព្រោះ ះពួកគេឃើញថាទំនាយរបស់ព្យាការី មូហាំម៉ាត់ក្លាយជាការពិតដប់ឆ្នាំក្រោយមរណភាពរបស់ គាត់ និង២០ឆ្នាំក្រោយនៃហេតុការណ៍ជួបនឹងស៊ូរ៉កោះ នៅតាមផ្លូវ។ រឿងស៊ូរ៉កោះអាល់កាណានី : ពាក្យទំនាយកលាយជាការពិតនៅ២០ឆ្នាំ

មូហាំម៉ាត់ជាអ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះ នៅឆ្នាំ៦៣០ គ.ស. ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានទទួលជ័យ ជម្នះលើមេដឹកនាំគូរេស្ហ ហើយគាត់បានចូល ក្នុងទឹក ដីមឹក្កះដោយសុវត្ថិិភាព គ្មានសង្រ្គា ម។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ពុំមែនត្រឡប់មកទឹកដីកំណើតវិញ ដើម្បីរស់នៅសម្រាប់ ជីវិតចុងក្រោយរបស់គាត់នោះទេ។ តាមពិត គាត់ត្រឡប់ មកនេះដើម្បីសម្អាតវិហារកៈហ្ពះ្ពះពីគារវរូបទាំងឡាយ ហើយទុកវិហារនេះជាទីសក្ការៈសម្រាប់អល់ឡោះជាម្ចាស់ តែមួយគត់ ដែលមនុស្សទាំងឡាយមកកាន់ទីនេះ។ ដោយហេតុនេះ គាត់បាននាំត្រឡប់មកវិញនូវគោល បំណងដែលព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ី មកសាងវិហារនេះដោយការបង្គាប់បញ្ជាពីអល់ឡោះ ជាម្ចាស់។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានលុបបំបាត់រូបបដិមាន ទាំងឡាយនៅជុំវិញវិហារកៈហ្ពះ្ពះ។ គាត់ បានស្នស្នើឱ្យសហការីរបស់គាត់ ពីឡាល ឡើងលើដំបូល វិហារ ហើយស្រែកហៅថា ( أشهد أن ال إله إال اهلل وأشهد أن محمد رسول اهلل ، اهلل أكبر ، اهلل أكبر ) មានន័យថា «អល់ឡោះមហាធំ អល់ឡោះមហាធំ ខ្ញុំធ្វធ្វើសាក្សីថាគ្មានទេម្ចាស់លើក លែងតែអល់ឡោះ និងមូហាំម៉ាត់ជាអ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះ»។ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ចង់បានកូនសោវិហារកៈហ្ពះ្ពះ គាត់ក៏បានប្រើគេឱ្យហៅ អូស្មាន ពិន តល់ហះ ស ហៃហ្ពា នីយ៍មកជួប ព្រោះគាត់ជាអ្នកបម្រើការនៅវិហារនេះក្នុងនាមជា អ្នកទទួលមត៌កធ្វធ្វើកិច្ចការនេះតាំងពីមុនឥស្លាម។ មុនគាត់ ចូល ឥស្លាម បុរសម្នាក់ នេះបានហាមមិនឱ្យព្យាការីមូហាំម៉ាត់ចូលថ្វាយបង្គំក្នុងវិហារនេះ ក៏ប៉ុន្តែគាត់បាន ចូល ឥស្លាមមុនរំដោះទឹកដីមឹកកះ។ តាមប្រវត្តិសាស រ្តបានឱ្យដឹងថា នៅពេលកូស្ហយជីតាទី៥របស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បាន ក្លាយជាអ្នកដឹកនាំមឹកកះ គាត់បានទុកឱ្យកូនច្បងរបស់គាត់ទទួលកិតិយសបម្រើការ នៅវិហារកៈហ្ពះ្ពះ។ លុះក្រោយមកទៀតកូនចៅរបស់គាត់ ជាអ្នកទទួលមត៌កបម្រើ

កតញ្ញូនិងស្ស្មោះត្រ ង់រហូដែល់សព្វថ ងៃ

កូនសោកៈហ្ពះនៅតែកាន់បន្តបន្ទាប់ពីជំ នាន់មួយទៅជំនាន់មួយរបស់កុល សម្ព័ន្ធស ហៃហ្ពះ្ពះអស់រយៈកាលច្រើនជាង១៤០០ឆ្នាំរហូដែល់ បចុប្បន្ន។ ពួកគេស្បថ សច្ចាបម្រើការកៈហ្ពះដោយសេចក្តីទុកចិត្តពីអល់ឡោះជាម្ចាស់ពីជំនាន់មួយទៅជំនាន់ មួយ។ គ្មាននរណាម្នាក់ហ៊ានមកដណ តើមការងារនេះពីពួកគេ ព្រោះ ះ គេខ្លាចក្លាយជា មនុស្សដែលបំពានច្បាប់ដូចពាក្យប្រសាសន៍របស់ព្យាការី មូហាំម៉ាត់។ នៅសម័យយើងនេះ រាជការអារ៉ាប៊ីសេ អ៊ូឌីតតែងតែលាងសម្អាត កៈហ្ពះរៀងរាល់ថ្ងៃ ហើយបានអញ ជើញបុរសម្នាក់ពីកុលសម្ព័ន្ធ ស ហៃហ្ពះ្ពះមកបើកទ្វារ កៈហ្ពះ្ពះ ដើម្បីលាងសម្អាតវានឹងទឹកហ្សាំហ្សាំទឹកផ្កា និងទឹកផ្សេង ទៀតដែលមានក្លិិនក្រអូប។ លើសពីនេះ គេលាបជញ្ជាំងសងខាងរបស់វានឹងខ្លឹមច័ន ពិតជាកតញ្ញូនិងស្មោះត្រ ង់ ខ្លាំងណាស់ពិតជាគោរព ពាក្យសម្តីមេដឹកនាំណាស់ ដ្បិ តគាត់បានទទួលមរណ ភាពផុតទៅរាប់ជំនាន់ហើយ ក៏ដោយ ហាក់បីដូចជាគាត់ កំពុងរស់នៅជាមួយពួកគេ!!! ការខាងនេះជាដរាបមករហូដែល់ អូស្មាន ពិន តល់ហះ។

នៅចំពោះមុខអូស្មាន ពិន តល់ហះគ្មានពាក្យអ្វីដោះសារក្រៅពីព្រ មប្រគល់ កូនសោវិហារកៈហ្ពះ្ពះឱ្យទៅព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ព្រមជាមួយនឹងការបាត់បង់កិតិយស បម្រើការងារនេះ។ មានពួកអ្នកមូស្លីមរាប់ពាន់នាក់ចង់ដឹងថាអ្នកណានឹងទទួលបាន កិតិយសបម្រើការងារនេះក្រោយអូស្មាន ពិន តល់ហះ។

ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បាននៅស ងៀម និងរង់ចាំប៉ុន្មានវិនាទី ហើយគាត់បានបើក ទ្វារកៈហ្ពះ្ពះ គាត់បានចូលទៅក្នុង រួចរុះសម្អាតរូបបដិមាចេញ។ បន្ទាប់មកគាត់ចេញ មកក្រៅ ហើយនិយាយទៅកាន់អូស្មាន ពិន តល់ហះថា "ថ្ងៃនេះជាថ្ងៃកតញ្ញូនិងស្មោះត្រ ង់។ នែកុលសម័ន្ធបានីតល់ហះ! ចូរទទួល យកវាចុះជាអមតៈពីព្រេងនាយមក គ្មាននរណាមកដណ តើមវាពីពួកអ្នក លើកលែងតែអ្នកនោះជាអ្នករំលោភបំពានច្បាប់ "។

មូហាំម៉ាត់ជាព្យាការីសម្រាប់សម័យយើងបច្ចុប្បន្ន

អ្នកនិពន្ធស្រីជនជាតិអង់គ្លេសម្នាក់គឺលោកស រី ការីន អាមស្រ្តង់ ក្នុងសៀវភៅ របស់គាត់បានសរសេរថាមូហាំម៉ាត់ជាព្យាការីសម្រាប់សម័យយើង ពួកយើងពេញ ចិត្តនឹងសិក្សាអំពីជីវប្រវតិរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់តាមបែបវត្ថុវិស័យ មានតុល្យភាព ដើម្បីយើងអាចឱ្យតម្លៃចំពោះស្នាដៃនិងសមិទ្ធផល របស់គាត់ ហើយអាចដកស្រ ង់ ជាមេរៀននិងបទពិសោធជីវិត។

ជីវិតរបស់គាត់គឺជាការតស៊ូប្រឆាំងនឹងភាពអយុតិធម៌និងអំពើផ្តាច់ការ។ គាត់ ចំណាយជីវិតដើម្បីបង្កើតសនិភាព បង្រូបបង្រួមពួកកុលសម្ព័ន្ធអារ៉ាប់ដែលរស់នៅ ក្នុងភ្នក់ភ្លើងសង្រ្គា មបង្ហូរឈាមអស់រយៈកាលជាយូរ។

ដើម្បីយើងអាចចៀសវាងពីវិបតិសង្រ្គា មរវាងពិភពឥស្លាមនិងបសិមប្រទេស បាន យើងចាំបាច់ត្រូវរៀនពីរបៀបនៃការស វែងយល់គ្នាទៅវិញទៅមក ចេះឱ្យតម្លៃគ្នា ទៅវិញទៅមក។ យើងពុំត្រូវធ្វធ្វើមិនដឹង មិនឮចំពោះបញ្ហាទំនាស់របស់យើងដោយ គ្មានដំណោះស្រាយនោះឡើយ។ គ្មានអ្វីសង្ស័យនោះទេ ចំណុចច្បាប់ដ៏សំខាន់បំផុត គឺចាប់ផ្តើមបុគ្គលិកលក្ខណៈនិងជីវប្រវតិរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់។ ទ្វាមួយនៃវិហារណាពីនៅទីក្រុងម៉ាឌីណះ , ប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអ៊ូឌីត

បេតឺ ជូលេត, អូស្រ្តាលី សិល្បករនិងវិចិត្រករជនជាតិអូស្រ្តាលីឈ មោះ បេតឺ ជូលេត បានទទួលជោគជ័យ ក្នុងការរំលេចនូវ សោភ័ណភាពស្ថាបត្យកម្មឥស្លាមសុទ្ធសាធដោយប្រើបច្ចេកទេស ឌីជី ថលទំនើប។ សៀវភៅរបស់គាត់ មាននៅក្នុងប្រទេសផ្សេងៗ ជាពិសេស ពិភពឥស្លាមគឺជាប្រភពនៃការបំផុសគំនិតនិងការច្នៃប្រឌិតរបស់គាត់។ ្ទាំងរូប ថតរបស់គាត់គឺជាខ្លោងទ្វារសម្រាប់វប្បធម៌និងអរិយធម៌ចម្រុះរុះ ហើយឆ្លុះុះបញ្តាំង ពីឥទ្ធិ្ធិពលនៃស្ថាបត្យកម្មឥស្លាមទៅលើការរចនាម៉ូដនិងរូបគំនូរស្ថាបត្យកម្មក្នុង សកលលោក។ រូបគំនូរនិងចម្លាក់ឥស្លាម ព្រះរាជាណាចក្របារ៉ែន ថតដោយ បេតឺ ជូលេត ស៊ុលតង់កំពូលវិហារធំ នៅអូម៉ង ថតដោយ បេតឺ ជូលេត 217

បេតឺ ស៊ុនឌ្រាស, ជនជាតិអង់គ លេស គាត់គឺជាអ្នកថតរូបអាជីព ជនជាតិអង់គ្លេស។ គាត់មានរូបថតអាជីពច្រើនជាង១៥ម៉ឺនរូបភាព។ គាត់ប្រមូលទុកតាមរយៈការថតរូបភាពទាក់ ទងនឹងអរិយធម៌និងវប្បធម៌មកពី៤០ ប្រទេស។ បេតឺ គាត់ចូល ចិត្តស្ថាបត្យកម្មឥស្លាម។ ដូចនេះ គាត់ បានធ្វធ្វើដំណើរឆ្ពោះមកកាន់តំបន់បូព៌ា

ហើយគាត់ យកជំនាញថតរូបសិលៈស្ថាប- ត្យកម្មនិងរូបគំនូរឥស្លាម។ គាត់មានសៀវភៅ រូបថតដែលមានចំណងជើងថា “នៅក្រោម ម្លប់ឈើ” “In the shade of the tree” ដែល ក្នុងសៀវភៅនេះ គាត់ បង្ហាញពីល ក្ខណៈ ពិសេសនៃភាពផ្សេងៗនៃអរិយធម៌ឥស្លាម ដែលរីក ចម្រើនឡើងនៅតាមតំបន់ផ្សេងៗ ក្នុងសកលលោក។ ភាពផ្សេងៗនេះ ដោយ សារជាតិសាសន៍ផ្សេងៗគ្នា វប្បធម៌ផ្សេងៗគ្នា ក៏ប៉ុន្តែវាបានទទួលឥទ្ធិ្ធិពលនៃអរិយធម៌ឥស្លាមគួរឱ្យកត់សម្គាល់។ រដ្ឋាភិបាលម៉ារ៉ុក បានប្រគល់ភារកិច្ចឱ្យ បេតឺ ស៊ុនដ្រាស ថតរូបឯកសារវិហារប្រវតិនានា សិលៈ ស្ថាបត្យកម្ម និងរូបគំនូរឥស្លាមក្នុងព្រះរាជាណាចក្រម៉ារ៉ុក។ ហាសាន់ ស្ហាល់ពីយ៍ , ជនជាតិតួកគី

...........

គេចាត់ទុក ហាសាន់ ស្ហាល់ពីយ៍ គឺជាអ្នកជំនាញផ្នែកសិលៈ ចម្លាក់ឥស្លាមដ៏ល្បីល្បាញម្នាក់ក្នុងសកលលោក។ តាំងពី គាត់ចាប់ផ្តើមបង្រៀនចម្លាក់ឥស្លាមនៅឆ្នាំ ១៩៧៦ គ.ស គាត់បានផ្តល់ សញ្ញាបត្រដល់សិស្សចំនួនច្រើនជាង៤៤នាក់ មកពីប្រទេសផ្សេងៗលើសកលលោក។ ជាមួយនោះ គាត់ បានរចនាម៉ូដអក្សរចម្លាក់ឥស្លាមលើទាំងគំនូរដ៏ស្អាត អស្ចារ្យ សម្រាប់វិហារណាពីនិងវិហារគូហ្ពាកនៅទីក រុងម៉ាឌីណះ។ គាត់បានរចនាម៉ូដអក្សរចម្លាក់ស្រាប់នៅវិហារ ស៊ុលតង់ អះម៉ាត់នៅទីក រុងអិស្តាំប៊ុលនិងវិហារអាល់ហ្វាតៀសនៅ ទីក រុងហ្វ័តឺសហែមនៃប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ និងវិហារជុំអាត់ នៅមជ្ឈមណ្ឌលពេទ្យឥស្លាមនៃប្រទេសកូវ៉ែត។ សិល្បៈ្បៈស្ថាបត្យកមមនិង ចម្លាក់ឥស្លាម

មូហាំម៉ាត់ ហ្សាការីយ៉ា, សហរដ្ឋអាមេរិក

...........

គេចាត់ទុក មូហាំម៉ាត់ ហ្សាការីយ៉ា គឺជាអ្នកនាំសារចម្លាក់ ឥស្លាមនៅអាមេរិក។ គាត់ស្រ ឡាញ់ចម្លាក់អារ៉ាប់និងសិលៈ ចម្លាក់ឥស្លាមតាំងពីតូច។ នៅពេលគាត់មានអាយុ១៩ឆ្នាំ គាត់បានចេញដំណើរទៅរៀនចម្លាក់ឥស្លាមនៅម៉ារ៉ុកនិង តួកគី។ មូហាំម៉ាត់ ហ្សាការីយ៉ា គឺជាជនជាតិអាមេរិកដំបូង ដែលទទួលបានសញ្ញាបត្រសិលៈចម្លាក់ឥស្លាមពីប្រទេស តួកគី។ គាត់មានស្នាដៃអស្ចារ្យជាច្រើន ហើយដែលល្បីល្បាញ ជាងគេគឺឆ្លាក់រូបគំនូរបោះពុម្ព ដែលចេញផ្សាយដោយរដ្ឋាភិ បាលអាមេរិក។ វាជាពាក្យស្វាគមន៍សម្រាប់ពួកអ្នកមូស្លីមនៅ ថ្ងៃបុណ្យរបស់ពួកគេគឺ (عبد مبارك) មានន័យថា “សួស្តីថ្ងៃបុណ្យ”។ ផ្ទាំងចម្លាក់ឆ្លុះបញ្តាំងពីរចនាបថចម្លាក់ឥស្លាមសម្រាប់អាយ៉ាត់ " ការតបស្នងអំពីល្អ គ្មានអ្វីក្រៅពីសេចកីល្អ "។ ណូរីយ៉ា ចាសៀ ម៉ាស៊ីប, ជនជាតិអេស្ប៉ា ញ

...........

ណូរីយ៉ា កើតនិងរស់នៅក្នុងទីក រុងអ៊ីប៊ីហ ស៊ា ប្រទេសអេស្ប៉ាញ បន្ទាប់មកគាត់បានធ្វធ្វើដំណើរទៅកា ន់សហរដ្ឋអាមេរិក ដើម្បីរៀនអក្សរសាស្រ្តនិងសិលៈ នៅសាកលវិទ្យាល័យ ចច វ៉ាស្ហិិនតន់ សហរដ្ឋអាមេរិក។

បន្ទាប់ពីនាងបានបញ្ចប់ការសិក្សានៅសាកល វិទ្យាល័យ គាត់ចាប់យកជំនាញសិលៈចម្លាក់ឥស្លាម ហើយគាត់ទទួលបានសញ្ញាបត្រចម្លាក់ឥស្លាមនេះដំបូង បង្អស់នៅប្រទេសតួកគីនៅឆ្នាំ២០០៧ គ.ស.។

ណូរីយ៉ា បានចូល រួមការតាំងពិព័រណ៍អន្តរជាតិ ជាច្រើន ហើយស្នាដៃរបស់នាងមានលក្ខណៈពិសេសត្រង់ ទេសភាពស្រ ស់ស្អាត និងរក្សាលក្ខណៈដើមរបស់ចម្លាក់ ឥស្លាម។ Art & Arch. សិល្បៈ្បៈស្ថាបត្យកមមនិង ចម្លាក់ឥស្លាម

"Who does not thank people does not thank God". "Unless you show mercy to others, Allah will not be merciful to you". Salva Rasool, India Salva holds a degree of applied art from Mumbai 1985. She incorporates an element of harmony in each genre she creates by keeping the balance between the original Arabic text and her modern contemporary artwork. She is known for creatively incorporating unconventional materials like terracotta, ceramics, pottery, glass and leather in her works. "All praise belongs to Allah, the Lord of all worlds. The Gracious, the Merciful, Master of the Day of Judgment. You alone we worship and You alone we seek help. Guide us to the right (straight) path. The path of those on whom You bestowed Your blessings, those who have not incurred Your displeasure, and those who did not go astray." The Qur'an, Chapter 1 This piece shows the main chapter in the Qur'an which Muslims recite in their daily prayers. It is called "Al Fatiha" i.e. the opener. Celina Cebula, Poland Graduated from Pedagogical University in Cracow and specialized in decorative art and artistic education. With her distinctive talent to mix calligraphy with painting she was able to reflect new meanings in her artistic designs. Art & Arch. The word Muhammad, The Messenger of God in Arabic mirrored over a colorful background សិល្បៈ្បៈស្ថាបត្យកមមនិង ចម្លាក់ឥស្លាម

ណូបូកូ សាចាវ៉ា , ជប៉ុន

...........

គេចាត់ទុកលោក ណូបូកូ សាចាវ៉ាជាវិចិត្រករជប៉ុន ដំបូងបង្អស់ដែលចាប់យកជំនាញចម្លាក់អក្សរឥស្លាម។ បន្ទាប់ពីបញ្ចប់ការសិក្សានៅមហាវិទ្យាល័យសិលៈ នៅទីក រុងតូក្យូ។ គាត់ បានធ្វធ្វើដំណើរឆ្លោះទៅកាន់ ទីក រុងដាំសិកដើម្បីរៀនចម្លាក់អារ៉ាប់រហូដែល់ ស្ទាត់ ជំនាញរចនាបថគូហ្វិ្វិ ក និងចម្លាក់ស រ៊ីឌី។ ស្នាដៃ របស់លោកបានចូល រួមក្នុងការតាំងពិព័ណ៌អន្តរជាតិ ជាច្រើន ហើយអាចបង្រួមគ្នារវាងអត្ថបទកាណា របស់ជប៉ុន និងកាន់ចីចិន និងអក្សរអារ៉ាប់។ ហាជី នូរុឌីន ចាន ចៀង, ចិន

...........

សាស្រ្តាចចម្លាក់អក្សរ ហាជី នូរឌីន ចាន ចៀន កើតនៅឆ្នាំ១៩៦៣គ.ស នៅតំបន់ស្ហានទង់ប្រទេសចិន។ គាត់គឺជាវិចិត្រករចម្លាក់អក្សរដ៏ល្បីឈ នោះម្នាក់ ដែលបង្កើតចំណងទាក់ទងតែមួយគត់រវាងរចនាបថអក្សរភាសាទាំងពីរអារ៉ាប់-ចិន ផ្ទាំងចម្លាក់ពីរនេះបង្ហាញពាក្យ «គ្មានទេព្រះក្រៅពីអល់ឡោះ មូហាំម៉ាត់ជាអ្នកនាំសារអល់ឡោះ»។ រីឯរូបប៉ោ មវិហារវិញ នៅផ្នែកខាងក្រោមរូបភាពគឺផ្គុំដោយពាក្យ «មូហាំម៉ាត់ជាអ្នកនាំសារអល់ឡោះ» សរសេរដដែលៗចំនួន១០០ដង។ (ចូរសួររកមិត្តមុនផ្លូវ និងញាតិជិតខាងមុនផ្ទះ) ផ្ទាំងចម្លាក់បង្ហាញអក្សរឆ្លាក់ឥស្លាម ស រ៊ីឌី សម្រាប់អាយ៉ាត់គួរអាន (យើងគ្មានបញ្ជូន អ្នកមក លើកលែងតែ សម្រាប់ផ្តល់ដំណឹងល្អ និងដាស់តឿន មនុស្សលោកទាំងមូល)។ Art & Arch. សិល្បៈ្បៈស្ថាបត្យកមមនិង ចម្លាក់ឥស្លាម

ហ្វារីត អាល់អាលី, ប្រ ទេសកូវ៉ែត

...........

ហ្វារីត អាល់អាលី គាត់គឺជាប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលកូវ៉ែតសម្រាប់ សិលៈឥស្លាម និងជាម្ចាស់សៀវភៅមូហាំម៉ាត់និយម ដែលជាកម្រង រូបគំនូរល្បីសម្រាប់ពាក្យ មូហាំម៉ាត់។ សៀវភៅនេះបង្ហាញចំនួន៥០០ រូបគំនូរបែបសិលៈ ហើយបានបែងចែកជា១១ក្រុម នៃរូបធរណីមាត្រ ដែលរចនាឡើងពីពាក្យមូហាំម៉ាត់ ដោយចម្លាក់ដ៏គួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍ ខ្លះមានរាងដូចស្លឹកឈើ ខ្លះរូបតំណក់ទឹក ខ្លះឆ្លុះុះបញ្តាំងពីរូបប៉ម វិហារក្នុងស្ថាបត្យកម្មឥស្លាម។ លោកសាស្រ្តាចារ្យ អាល់អាលី គាត់ មានស្នាដៃសិល្បៈផ្សេងទៀតដ៏ល្អអស្ចារ្យ ហើយអ្វីដែលសំខាន់បំផុត គឺរូបគំនូរសិលៈនិងរូបធរណីមាត្រនៃពាក្យអល់ឡោះ។ មូហាំម៉ាត់ អាល់ម៉ាន់ឌីយ៍, ប្រ ទេសអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម

...........

ឈ មោះ មូហាំម៉ាត់ អាល់ម៉ាន់ឌីយ៍ ល្បីល្បាញនៅប្រទេសអារ៉ាប់រួម បន្ទាប់ពីភាព ជោគជ័យរបស់គាត់ក្នុងការឆ្លាក់រូបគំនូរសិលៈសម្រាប់រចនាលម្អលិខិតឆ្លងដែននិង រូបិយប័ណ្ណសម្រាប់ប្រទេសអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម។ លើសពីនេះ ការចូល រួមដ៏ពិសេស របស់គាត់ក្នុងការរចនាចម្លាក់ឥស្លាមសម្រាប់តុបតែងលម្អវិហារធំ សៀខ ហ្សាយិត នៅទីក រុងអាពូដាប៊ី។ វាបានក្លាយជាអត្តសញ្ញាណមួយឆ្លុះុះបញ្តាំងពីចម្លាក់ស្ថាបត្យកម្ម ឥស្លាមទំនើបដ៏មានសោភ័ណភាពក្នុងសកលលោក។ នេះគឺជាគឺជាចម្លាក់បែបសិល្បៈដ៏ពិសេសសម្រាប់ពាក្យ មូហាំម៉ាត់ ដោយអក្សរអារ៉ាប់ដាច់ៗពីគ្នាហើយវាគឺជាសមាន សភាពដ៏សំខាន់នៃ ទាំងគំនូរដែលរចនាដោយសិល្បករនិងវិចិត្រករ មូហាំម៉ាត់ អាល់ម៉ាន់ឌីយ៍ ដែលផ្គុំឡើងដោយពាក្យ មូហាំម៉ាត់ ជាពីរភាសាគឺអង់គ្លេសនិងអារ៉ាប់។ ស្នាដៃសិល្បៈនេះឆ្លុះុះបញ្តាំងពីការផ្គូរផ្គងគ្នារវាង អក្សរអារ៉ាប់ចំនួនបួននិងអក្សរអង់គ្លេសចំនួនប្រាំ បីក្នុងរូបចម្លាក់ដ៏ស្អាត អស្ចារ្យ។ Art & Arch. សិល្បៈ្បៈស្ថាបត្យកមមនិង ចម្លាក់ឥស្លាម

The artwork glorifies the Almighty Allah in Arabic text. It reads “ Glory & praise be to Allah, There is no God but Allah, Allah is the Greatest”. A combination of traditional arabesque pattern and modern design fused into one. Arabic letters are extended in a way that looks like the ivory of elephants. សារមនីរសិល្បៈ្បៈឥស្លាម ប្រទេសកាតា សារមន្ទីរសាធារណៈត្រូវបានបើកសម្ពោធនៅឆ្នាំ២០០៨ គ.ស. តាមរយៈវត្ថុដែល ដាក់តាំងនិងដំណើរក្សារសារមន្ទីរនេះឆ្លុះុះបញ្តាំងពីភាពផ្សេងៗនៃសិលៈឥស្លាមក្នុង ពិភពឥស្លាម។ សារមន្ទីរនេះរចនានិងគូសប្លង់ដោយស្ថាបត្យករជនជាតិអាមេរិក Leoh Ming Pei ដែលគេស្គាល់ជាអក្សរក្សាត់ថា L. M. Pei គាត់គឺជាអ្នករចនានិងគូស ប្លង់ពីរ៉ាមីតឡូ ហ្វឺ្វឺ រនៅទីក រុងប៉ារី ដែលសង់អំពីកញ្ចក់និងលោហធាតុ។ Chapter One in the Qur'an (Surah Faatiha) in Kufic Arabic letters with Ndebele illumination. Achmat Soni, South Africa He is the founder of the South African Foundation of Islamic Art. In his works he succeeded in creating elements of harmony between the Arabic calligraphy and the African culture. He used Ndebele art which is an indigenous art form practiced by the African Ndebele tribe. It is characterized by its vibrant colors and geometric shapes. Art & Arch. សិល្បៈ្បៈស្ថាបត្យកមមនិង ចម្លាក់ឥស្លាម

វិហារធំនៅប្រទេសកូវ៉ែត ឋិតនៅចំពាក់កណ្តាលរដ្ឋធានី មានទំហំផ្ទុកប្រ មាន ណ៣០.០០០នាក់នៃអ្នកថ្វាយបង្គំ។ គេបានជួសជុលផ នែកខាងនាពេ លថ្មីៗនេះ តុបតែងលម្អដោយចម្លាក់ក្បាច់ឥស្លាមល្អប្រណីត។ រូបភាពនេះថតនៅពេលយប់ ថ្ងៃទី២៧ ខែរ៉ម៉ាហ្ទន។ ជាធម្មតាទៅហើយ ដែលពួក អ្នកមូសីមបួសនៅពេលថ ងៃក្នុងខែនេះចាប់ពីពេលអារុណរះរហូដែល់ថ ងៃលិច។ ពួកគេថ្វាយបង្គំតារ៉វេសបន្ទាប់ពីថ្វាយបង្គំអ៊ីស្ហារួច និងថ្វាយបង្គំពេ លយប់នាដប់ ថ ងៃចុងក្រោយនៃខែរ៉ម៉ាហ្ទន។ រូបថត អះម៉ាត់ អាល់អ៊ូម៉ៃរីយ៍

វិហារធំ សៀខ ហ្សាយិត អាពូដាពី អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម: ជាវិហារធំ បំផុតនៅប្រទេសអេមីរ៉ាត និងជាវិហារធំទីប្រាំ បីនៅលើពិភពលោក ទំហំវាប្រហែល ស មើនឹងកីឡដ្ឋានបាល់ទាត់៥ដង ហើយអាចផ្ទុកបានអ្នកថ្វាយបង្គំចំនួន៤០០០០នាក់។ វិហារនេះរួមមានដំបូលប៉មចំនួន៨២ដំបូល និងម៉ាណារ៉ាចំនួន៤មានកម្ពស់ ១០៧ម៉ែត្រ។ ក្នុងវិហារ នេះមានក្រណាត់ព្រំដែលធំបំផុតក្នុងលោកមានទំហំប្រមាន ណ

៥.៦២៧ម៉ែត្រក្សារេ។ មានចង កៀងធំបំផុតក្នុងលោក ដែលមានកម្ពស់ ១៥ម៉ែត្រ និង កាំរបស់វា១០ម៉ែត្រ។ គេចាត់ទុកជាទីតាំងទេសចរណ៍ដ៏សំខាន់បំផុតក្នុងប្រទេស អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម។

វិហារអាល់ជូម៉ៃរ៉ោះ ឌូបៃ អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម: ជាវិហារដ៏ស្អាតបំផុតនៅ ឌូបៃ ឆុះបញ្តាំងពីសិលៈទំនើបក្នុងស្ថាបត្យកម្មឥស្លាម មានភ្ញៀវទេសចរណ៍បរទេស ជាច្រើនមកទស្សនានៅវិហារនេះ។ វិហារអះម៉ាត់ អាល់ហ្វាតៀស ព្រះ ះរាជាណាចក្របារ៉ែន: វិហារនេះ សម្ពោធដោយអតីតព្រះ ះអង្គម្ចាស់នៃព្រះរាជាណាចក្របារ៉ែន សៀខ អ៊ីសា ពិន សាល់ ម៉ាន ត្រកូលអាលខលីហះនៅឆ្នាំ១៩៨៨ គ.ស. មានផ ទៃដីសរុប៦.៥០០ម៉ែត្រក្សារេ មានទំហំផ្ទុកប្រមាន ណ៧.០០០នាក់នៃអ្នកថ្វាយបង្គំ។ វិហារឆុះបញ្តាំងពីសិលៈចម្រុះរុះ នៃស្ថាបត្យកម្មឥស្លាម និងបេតិកភណ្ឌក្នុងស្រុក។ វិហារព្រះចៅហូសេន អូម៉ង់ ព្រះ ះរាជាណាចក្រហ៊កដានី ហាស្ហី្ហីមីយ៍: បានសម្ពោធដាក់ឱ្យប្រើប្រា ស់នៅឆ្នាំ២០០៥ គ.ស. ជាវិហារដ៏ធំបំផុត នៅហ្ស៊កដានី ដែលតំណាងឱ្យសិលៈទំនើបក្នុងស្ថាបត្យកម្មឥស្លាម។ វិហារនេះឋិត នៅជាយករុងអូម៉ង់ មានម៉ាណារ៉ាចំនួន៤។ គេកសាងនៅលើកូនភ្នំមួយមានកម្ពស់

១.០០០ម៉ែត្រពីផ្ទៃសមុទ្រ។

វិហារសទេះនៅទីក រុងសន់អា សាធារណរដ្ឋយេម៉ែន: ជាវិហារធំ បំផុតនៅយេម៉ែន បានសម្ពោធដាក់ឱ្យប្រើប្រា ស់ជាផូវការនៅឆ្នាំ២០០៨ គ.ស. ផ្ទៃដី សរុប២២៤.០០០ម៉ែត្រក្សារេ ហើយទំហំផ្ទុកប្រមាន ណ៤០.០០០នាក់នៃ អ្នកថ្វាយបង្គំ។ បានកសាងឡើងតាមរចនាបថស្ថាបត្យកម្មយេម៉ែន។ វិហារនេះមានទ្វារឈើចំនួន ១៥ និងមានម៉ាណារ៉ាធំៗចំនួន៦។ វិហារធំស តេចស៊ុលតង់កាពូស ស រុកកំណើតអាជ្ញាធ រអូម៉ង់:

គេចាត់ទុកជាវិហារដែលធំបំផុតនៅអាជ្ញាធរអូម៉ង់ បានសម្ពោធដាក់ឱ្យប្រើប្រា ស់ផូវ ការនៅឆ្នាំ២០០១ គ.ស. មានកម្រាលព្រំនិងចង កៀងដ៏ធំបំផុតដែលធ វើដោយដៃ។ ផ ទៃដីសរុបរបស់វិហារនេះ ៤១៦.០០០ម៉ែត្រក្សារេ។ ទីធ្លាវិហារមានផ ទៃក្រឡា

៤០.០០០ម៉ែត្រក្សារេ។

Qibli Masjid វិហារនេះមានផ ទៃក្រឡាប្រ មាន ណ១៤៤.០០០ម៉ែត្រក្សារេ រួមមានកំផែងព័ទ្ធជុំវិញ វិហារអឹកសរនិងវិហារដំបូលថ្មដែលកសាងដោយស តេចខលីហ វអ៊ូម៉ាវី អាប់ឌុល ម៉ាលិកពិន ម៉ារ៉វ៉ាននៅឆ្នាំ៦៨៨និង៦៩២ ហ.ស.។ នៅពីលើផ្ទាំងថ្មនេះហើយដែល គេជឿថា ព្យាការីមូហាំម៉ាត់បានឡើងទៅលើមេឃ។ វាគឺជាសំណង់ដ៏មានតម លៃ។ ផ្ទាំងថ្មនេះមានដំបូលស្រោបមាន ស កាំរង្វង់របស់វា២៩,៤ម៉ែត្រ។ វិហារអាល់អឹកសរ ក រុងពិសិដ្ឋ ជើរ៉ូសាលី ម: ពួកអ្នកមូសីមមានជំនឿថា វិហារអឹកសរគឺជាវិហារទីពីរបន្ទាប់ពីវិហារកៈហះដែលគេកសាងមុនដំបូងគេ បង្អស់នៅលើភពផែនដីនេះ ដើម្បីគោរពសក្ការៈចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់តែមួយ គត់។ ជាវិហារដែលពួកអ្នកមូសីមលើកតម កើង ចាត់ទុកជាទីសក្ការៈដ៏ស័កិសិទ្ធិ។ ដំបូងឡើយ វិហារនេះជាទិសដែលពួកអ្នកមូសីមសំដៅទៅរកពេលថ្វាយបង្គំ មុន នឹងអល់ឡោះបញ្ជាឱ្យបែរទៅខាងវិហារកៈហះវិញ។ វិហារកៈហះកសាងដោយ ព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីម(អាប្រា ហាំ) និងកូនរបស់គាត់អ៊ីស្មាអែលនៅទឹកដីពិសិដ្ឋមឹកកះ។

វិហារអ៊ូម៉ាវី ទីក រុងដាម៉ាស សាធារណដ្ឋអារ៉ាប់ស៊ីរី: វិហារនេះកសាង ឡើងនៅឆ្នាំ៨៦ ហ.ស. ត្រូវនឹងឆ្នាំ៧០៦ គ.ស. នៅសម័យស តេចខលីហ្វអ៊ូម៉ាវី អាល់វ៉ា លីត ពិន អាប់ឌុលម៉ាលិក។ ជាវិហារដ៏ធំបំផុតនិងចំណាស់បំផុតក្នុងពិភពលោក មានលក្ខណៈពិសេសដោយសិល្បៈស្ថាបត្យកម្មសំខាន់ៗនិងឧតុង្គឧត្តម។ ទីធ្លាវិហារ នេះមានទំហំប្រមាន ណ៤.០០០ម៉ែត្រក្សារេ។ ខាងក្នុងមានផ្នូរក្បាលរបស់ព្យាការី យ៉ះយ៉ា ពិន ហ្សាការីយ៉ា។ សម្តេចប៉ាបទី៦ ច្ហន ប៉ោ លស៍ បានមកធ្វើទស្សនកិច្ចផ្នូរ ព្យាការីយ៉ះយ៉ានៅឆ្នាំ២០០១ គ.ស. គឺជាទស្សនកិច្ចដំបូងបង្អស់ដែលសម តេចប៉ាប មកទស្សនកិច្ចវិហារឥស្លាម។ គេបានឱ្យដឹងថា សាឡាហុឌីន អៃយូពី ដែលទទួល មរណភាពនៅឆ្នាំ១១៩៣ គ.ស. គេបញុះសពគាត់នៅផ្នែកខាងតូងនៃវិហារនេះ។ វិហារធំសាម៉ា រ៉ា អ៊ីរ៉ាក់ វិហារនេះកសាងដោយស តេចខលីហ្វអាបាស៊ីយ៉ា ឈ មោះអាល់មូតាវឹកកិលអាលល់ឡោះ នៅឆ្នាំ ២៣៤ហ.ស. ត្រូវនឹងឆ្នាំ៨៥១ គ.ស.។ កាលសម័យនោះវិហារនេះគឺជាវិហារមួយ ដែលធំជាងគេនៅក្នុងលោក។ លក្ខណៈពិសេសនៃវិហារនេះគឺម៉ាណារ៉ាដែលមាន រាងរមូលចូលគ្នាមានកម្ពស់៥២ម៉ែត្រនិងទទឹង៣៣ម៉ែត្រ។ ជាសំណង់បែបរាង ពីរ៉ាមីតបាប៊ីឡូន។ ក្នុងវិហារនេះមានច្រកផូវដើរចំនួន១៧រចនាលម្អជារាងឆ្លុះធ្វើពី កញ្ចក់ដែលមានពណ៌ខៀវចាស់។

វិហារស តេចស៊ុលតង់ អះម៉ាត់ អិស្តាំប៊ុល តួកគី: វិហារនេះ គេស្គាល់ថា វិហារខៀវ ជាវិហារតែមួយគត់នៅតួកគីដែលមានម៉ាណារ៉ាចំនួន៦និងដំបូលតម្រៀប ជួរគ្នា។ ស តេចស៊ុលតង់ អះម៉ាត់ ស តេចខលីហ្វអូតូម៉ង់ បញ្ជាឱ្យកសាងនៅឆ្នាំ១៦០៩ ។ គេចាត់ទុកវិហារស៊ុលតង់អះម៉ាត់(វិហារខៀវ)គឺជាបេតិកភណ្ឌទេសចរណ៍ដ៏សំខាន់ នៅទីក្រុងអិស្តាំប៊ុល មានអ្នកមកទស្សនកិច្ចនិងភ ញៀវទេសចរណ៍អន្តរជាតិរាប់លាន នាក់មកទស្សនាពេ ញមួយឆ្នាំ។

សារមនីរអាយ៉ាសូហ្វហ្វៀ អិស្តាំប៊ុល តួកគី: ពីមុនជាវិហារគ្រិិស្តសាសនារបស់ ពួកប៊ីហ្សិ្សិនតៃយ៍ ក្រោយមកបានក្លាយជាវិហារអូតូម៉ង់រយៈពេលប្រហែល៤៨១ឆ្នាំ។ នៅសម័យទំនើបសំណង់ប្រវតិសាស រ្តនេះបានក្លាយជាសារមន្ទីរ និងជាកន លែងទេស- ចរណ៍ប្រវតិសាស រ្តនៅឆ្នាំ១៩៣៥ គ.ស.។ មានភ ញៀវទេសចរណ៍បរទេសមកទស្សនា រាប់ពាន់នាក់ពេញមួយឆ្នាំ។

តាចម៉ាហាល អាគ្ហារ៉ា ឥណ្ឌា: តាចម៉ាហាលពុំមែនជាវិហារទេ តែជាផ្នូរមួយឆុះ បញ្តាំងពិសិល្បៈស្ថាបត្យកម្មឥស្លាម។ កសាងដោយស តេចស្ហាស ចាហាន ជនជាតិម៉ង់ហ្គោល (១៥៩២ដល់១៦៦៦ គ.ស.)សម តែងអំពីភកីភាពចំពោះប្រពន្ធរបស់គាត់ដែលបានបញុះ សពនៅទីនេះ។ ដោយសារតែចម្លាក់ក្បាច់បែបវិស្វកម្មដ៏ល្អឯក ទើបគេចាត់ទុកជាមជ្ឈ មណ្ឌលទេសចរណ៍ដ៏សំខាន់នៅក្នុងលោក។ គេបានប្រា ប់ឱ្យដឹងថាស តេចស្ហាស ចាហាន កសាងវិហារនៅក្បែរតាចម៉ាហាលនេះ ដែលគេនៅថ្វាយបង្គំនៅថ្ងៃសុក្ររហូដែល់សព្វថ្ងៃ។ 246 247 វិហារធំញូដេលី ឥណ្ឌា: ជាវិហារដ៏ធំបំផុតនៅឥណ្ឌា កសាងរួចរាល់នៅ ឆ្នាំ១៦០៦ គ.ស.។ កំផែងក្រហាម រេតហ្វត៌ ញូដេលី ឥណ្ឌា

វិហារផ្កាយ ដាកា បឹងក្លាដេស វិហារអូបូនហ្គាលីបូលី ស៊ីឌនី អូស្រ្តា លី វិហារព្រះចៅហ វៃសល់ ឥស្លាមអាបាទ បាគីស្ថាន កំផែងឡាហួរ បាគីស្ថាន

វិហារតូក្យូ ជប៉ុន(តាមបែបស្ថាបត្យកម្មអូតូម៉ង់) វិហារនៅតំបន់ប៉ាតានី ថៃ វិហារស តេចស៊ុលតង់ សិង្ហបុរី វិហារសៃហុតឌីន ព្រុយណេ

វិហារក្វាន់តាន់ ម៉ាទេស៊ី វិហារនៅទីក្រុងប៉េរ៉ក ម៉ាទេស៊ី វិហារបុត្រា ចាយា ម៉ាទេស៊ី វិហារគ្រិិស្តាល់ កូឡាតារាងហ្គ្នាូ ម៉ាទេស៊ី: បើកសម្ពោធនៅឆ្នាំ ២០០៨ គ.ស គ្រិិ ស្តាល់គឺសម្ភារះគ្រឹសសម្រាប់កសាងវិហារនេះ ទីតាំងឋិតនៅសួនប្រវិត្តសាស រ្ត។

វិហារអះម៉ាត់ តូឡូន ខែរ៉ូ អេហ្ស៊ីប: កសាងរួចរាល់នៅឆ្នាំ៨៧៩ ហ.ស. គឺជាវិហារធំបំផុតមួយនៅក្នុងលោក (ទំហំ២៦.៣១៨ម៉ែត្រក្សារេ) ល្បីឈ មោះដោយ សារស្ថាបត្យកម្មដ៏ប្រណីតរបស់វា និងម៉ាណារ៉ាឯករបស់វា។ វិហារធំអើសហារ ខែរ៉ូ អេហ្ស៊ីប: កសាងឡើងនៅឆ្នាំ៩៧១ ហ.ស ហើយ សម្ពោធនៅឆ្នាំ៩៨៨ គ.ស. គេចាត់ទុកជាសាកលវិទ្យាល័យដ៏ចំណាស់ជាងគេនៅ ក្នុងលោក។

វិហារធំកូរដូបាន អេស្ប៉ាញ: បញ្ជាឱ្យកសាងដោយអាប់ឌុររ៉ោះម៉ាន អាត់ដាខិល នៅឆ្នាំ៩២ ហ.ស. ឋិតនៅកូតាបាន រាជធានីអាណាចក្រឥស្លាមនៅអេស្ប៉ាញ។ បានទ ទួលការពង្រីកច្រើនដងក្នុងរជ្ជកាលនៃអាណាចក្រឥស្លាម។ បន្ទាប់មកបានបូរទៅ ជាវិហារសាសនាកាតូលិកក្រោយពេលដួលរលំទីក្រុងកូតូបា។ បចុប្បន្ន គេឱ្យឈ មោះ ថាវិហារព្រះម៉ែផ្លាស់ទី ឬគេហៅថាមិសកីតា មានន័យថាវិហារនៅអេស្ប៉ាញ។

វាំងក្រហាមនៅគ្ហគ្ហើរតាណា អេស្ប៉ាញ: ជាកន្លែងទេសចរណ៍ប្រវតិសាស រ្តដ៏ សំខាន់បំផុតនៅអេស្ប៉ាញ។ គេកសាងឡើងនៅអំឡុងរជ្ជកាលស តេចស៊ុលតង់មូសីមនៅ គ្ហើរតាណា (ឆ្នាំ១៣៥៣ ដល់ឆ្នាំ១៣៩១ គ.ស.)។ សំណង់វាំងនេះឆុះបញ្តាំងពីបេតិក- ភណ្ឌស្ថាបត្យកម្មឥស្លាមដ៏ប្រណីតបំផុតនៅអេស្ប៉ាញ។ ក្នុងវាំងក្រហាមនេះ គេសង់វាំង សម្រាប់ស តេចចក្រព័ទ្ធរ៉ូម៉ាំងឆាលទី៥នៅឆ្នាំ១៥២៧ គ.ស.។ វិហារឯករាជ្យហ្សាកាតា ឥណ្ឌូនេស៊ី : វិហារធំបំផុតនៅតំបន់ភាគខាងតូង នៃផែនដី វិហារពៃឌូរោះម៉ានដារូសាឡាមនៅអាចេស: នេះជាវិហារប្រវតិសាស រ្តនៅ អាចេសដារូសាឡាម។ នេះក្នុងចំណោមវិហារដែលបានរួចផុតវិហារក្រោមមហន្តរាយ ស៊ូណាមិឆ្នាំ ២០០៤

វិហារអាល់កៃរ៉វ៉ា ន ប៉ាស ព្រះ ះរាជាណាចក្រម៉ារ៉ុក: កសាងឡើងនៅ ឆ្នាំ៩៨៧ គ.ស. ជាវិហារធំទី២នៅព្រះរាជាណាចក្រម៉ារ៉ុក បន្ទាប់ពីវិហារអាល់ហសាន់ អើស្សានីយ៍។ គេចាត់ទុកក្នុងចំណោមវិហារដ៏ចំណាស់បំផុតក្នុងពិភពលោក។ ជាមួយ នោះក៏ជាអគារឥស្លាមខ្ពស់មួយដែលមានវ័យចំណាស់ជាងគេផងដែរនៅទីក្រុងប៉ាស។ វិហារអាល់ហាសាន់ អើស្សានីយ៍ ឌារុលពៃហ្ទក ម៉ារ៉ុក: ព្រះរាជបញ្ជាពី ព្រះចៅអាល់ហាសាន់ អើស្សានីយ៍ ស តេចម៉ារ៉ុក ឱ្យកសាងវិហារនេះនៅឆ្នាំ១៩៩៣ គ.ស.។ ស្ថាបត្យករជនជាតិបារាំងឈ មោះ មីសែល បេនស៊ីន ជាអ្នករចនានិងគូសប្លង់វិហារនេះ។ ម៉ាណារ៉ាវិហារលេចខ្ពស់ត្រដែតផុតអគារនានានៅព្រះរាជាណាចក្រម៉ារ៉ុក ហើយក៏ជាម៉ា ណារ៉ាដែលខ្ពស់បំផុតក្នុងលោក(២១០ម៉ែត្រ)។ នៅពេលយប់មានពន្លឺចែងតាំងពីលើកំពូល ម៉ាណារ៉ានេះបាញ់ឆ្ពោះតម្រង់ទៅកាន់វិហារកៈហះនៅមឹកកះ។ វិហារមានទំហំផ្ទុក២៥.០០០ នាក់នៃអ្នកថ្វាយបង្គំ។

វិហារស ហៀរឌូរម៉ារដាស សាម៉ាកាន់ អ៊ូសបេគីស្ថាន វិហារពូខោរ៉ អ៊ូសបេគីស្ថាន វិហារកីបាតស្ហាក វិហារអាហ្សាឌីយ៍ អិសគូអាបាទ តួកម៉េនីស្ថាន

វិហារបេនស៍បឺក អាល្លឺម៉ង់: ម៉ាណារ៉ា វិហារនេះរចនាលម្អដោយពាក្យអាហ្សាន ដែលគេដាប់ឆ្លាក់លើបង្គោលម៉ាណារ៉ា រចនា និងគូសប្លង់ដោយស្ថាបត្យករជើងឯក មូហាំម៉ាត់ ម៉ាន់ឌីយ៍ មកពីប្រទេសអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម។ វិហារធំបារីស បារាំង: ជាវិហារធំបំផុតនៅបារាំង កសាងឡើងរួចរាល់បន្ទាប់ពី សង្រ្គាមលោកលើកទី១ ហើយសម្ពោធនៅថ្ងៃទី១៥ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩២៦ គ.ស.

វិហារធំ ឥណ្ឌូនេស៊ី វិហារហី និនគាស៊ា ចិន វិហារធំជាន ចិន

ឯកសារយោង អាឌៀរ ចន ២០១១ ការដឹកនាំរបស់មូហាំម៉ាត់ បកប្រែដោយ រ៉ាមី ក្លាវី ចេញ ផ្សាយដោយមត៌កដើម្បីផ្សព្វផ្សាយ អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម។ អាមស្រ្តង់ ការីន ២០០២ ឥស្លាមប្រវតិសង្ខេប (Islam a short history) ហាប៊ឺរកូលិ នហ្ស៍្ស៍ ញូយ៉ក។ អាមស្រ្តង់ ការីន ២០០៧ មូហាំម៉ាត់ជាព្យាការីសម្រាប់សម័យយើង (Muhammad a prophet for our time) ហាប៊ឺរកូលិ នហ្ស៍្ស៍ ញូយ៉ក។ ឥស្លាម យូសូហ្វ

១៩៩៥ ជីវិតព្យាការីចុងក្រោយ ឌារូសាឡាម ព្រះរាជាណាចក្រអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត។ អ៊ូម៉ាំ ណាវ៉ាវីយ៍ យ៉ះយ៉ា ២០០៣ រីយ៉ា ឌុសស្ហោលី ហ៊ី ន ខែរ៉ូ អេហ្ស៊ីប។ អាល់ពូខរីយ៍ មូហាំម៉ាត់ ពិន អ៊ីស្មាអែល អាល់អ៊ីម៉ាំ អាពូអាប់ឌុលឡោះ ១៩៩៧ សហៀស អាល់ពូខរីយ៍ ឌារុលអ័ហ្វកើរអន្តរជាតិ អូម៉ង់ ហ្ស៊្ស៊កដានី។ អាល់ហាជ យូសូហ្វ អះម៉ាត់ ២០១០ អច្ឆរិយភាពក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអាន ឌារូសាឡាម រីយ៉ា ត ព្រះរាជាណាចក្រអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត។ ហាម៉ាត អះម៉ាត់ ហ្សាកីយ៍ ២០០៧ គម្ពីរអាល់គួរអានបកប្រែជាភាសាអង់ គ្លេស (Lucent interpretations) អេលេណ័យស៍ សហរដ្ឋអាមេរិក។ ដឺឡាម៉ាទីន អាល់ហ្វង់ស៍ ២០០៦ ជីវិតមូហាំម៉ាត់ ដំណ កស្រ ង់បកប្រែជាភាសាអារ៉ាប់ដោយបណ្ឌិត

មូហាំម៉ាត់ កាវបាអះ មូល និធិរង្វាន់អាប់ឌុលអាហ្សីស សាអ៊ូត បាបទីន សម្រាប់ការច្នៃប្រឌិតខាងកំណាព្យ ប្រទេសកូវ៉ែត។ រីហ ទ សទេះ អះម៉ាត់ ២០០០ លក្ខណៈវិទ្យាសាស្រ្តក្នុងស៊ុណះណាពី អាល់ អាបីកានសម្រាប់ការសិក្សាស្រាវជ្រា វនិងអភិវឌ្ឍ ព្រះរាជាណាចក្រ អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត។ រីហ ទ សទេះ អះម៉ាត់ ២០០១ វាពិតជាការតែងតាំងជាព្យាការី ការឈ វេង យល់និងមេរៀនពីជីវិតប្រវតិអ្នកនាំសារ(មូហាំម៉ាត់) ឌារូខៃលិ ន សម្រាប់ ផ្សព្វផ្សាយនិងចែកចាយ អាមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម។ 268 269 នៅទីក្រុងជៃនី ជាវិហារធំបំផុតកសាងនិងសង់ពីដីឥដ្ឋ។ អ្នកនៅទីក្រុងនេះ ដឹកដីដែលកាយយកពីទន្លេបានីនៅក្បែរនោះតាមរទេះពីរដងក្នុងមួយ ឆ្នាំ ដើមីជួសជុលជញ្ជាំងវិហារ។ វិហារបូបូឌីយូឡាសូ បួគីណាហ្វាសូ វិហារជៃនី ម៉ាលី

រ៉ម៉ា ដន តោរិក ២០០៧ លើជំហានព្យាការី (In the footsteps of the prophet) អ៊ុកស្វឺត អង់គ្លេស។ អើហ្សាយិត សាមីរ៉ោះ ១៩៩៥ សង្ខេបរួមពីជីវប្រវត្តិព្យាការី បោះពុម្ព លើទី១ ដាម៉ាស សាធារណរដ្ឋអារ៉ាប់ស៊ីរី។ អើសោឡាពី អាលី មូហាំម៉ាត់ ២០០៧ ជីវិតប្រវត្តិព្យាការី បង្ហាញពីតថ ភាពនិងវិភាគព្រឹតិការណ៍បណ្ណាល័យ ឌារូសាឡាម ព្រះរាជាណាចក្រ អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត។ អាប់ឌុលហ្គោនីយ៍ អិលយើស ២០០៣ ប្រវត្តិទីក្រុងមេឌីន រ៉ស្ហីតសម្រាប់ការផ្សព្វផ្សាយ ព្រះរាជាណាចក្រអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត។ អាល់អាប់ឌុលមុនអិម អាប់ឌុលឡោះ ២០១០ ការងើបឡើងនៃអរិយធម៌ ឥស្លាម ឌារូ អិករ៉ក់ សម្រាប់ការផ្សព្វផ្សាយ ប្រទេសកូវ៉ែត។ អាល់ហ្គោហ សាលី មូហាំម៉ាត់ ២០០៨ ការឈ វេងយល់អំពីជីវប្រវត្តិព្យាការី មូហាំម៉ាត់ ត្រួតពិនិត្យ និងវិចារដោយ សៀខ មូហាំម៉ាត់ ណាសីរុតឌីន អាល់បានី ឌារូហ ទាក់វ៉ះសម្រាប់ផ្សព្វផ្សាយ អេហ្ស៊ីប។ អាល់អាវហ្ទះ សាល់ ម៉ាន ពិន ហ្វាហាត់ ២០០៨ នេះជាអ្នកនាំសារអល់ឡោះ សនិ្នបាទអន្តរជាតិទី២សម្រាប់អង្គការជំនួយអន្តរជាតិ ក្រសួងអាវក័ហ្វ ប្រទេសកូវ៉ែត។ អាល់មូបារឹកហ្វូរី សហ្វីយូរ៉ោះម៉ាន ១៩៩៥ សួនពន្លឺក្នុងជម្រើសជីវប្រវតិ ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ឌារូសាឡាម ព្រះរាជាណាចក្រអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត។ អាប់មុសលៀស អាប់ឌុលឡោះ ពិន អាប់ឌុលអាហ្សីស ២០០៦ វាគឺជា សច្ចភាព ចេញផ្សាយដោយអង្គការពិភពលោកសម្រាប់លក្ខណៈ វិទ្យាសាស្រ្ត ពិតក្នុងគម្ពីរអាល់គួរអាននិងស៊ុណះ ព្រះរាជាណាចក្រអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត។ អាល់មូតាវវៀក ចាសិម ២០០១ ប្រពន្ធរបស់ព្យាការីមូហាំម៉ាត់ ក្នុងសង្គម បចុប្បន្នជាក់ស តែង ប្រទេសកូវ៉ែត។ អាល់ម៉ាហ្គលូស សាមី ២០០៨ សៀវភៅផែនដីប្រ វត្តិសាស រ្តសម្រាប់ជីវ ប្រវត្តិព្យាការីមូហាំម៉ាត់ អាល់អាពីកានសម្រាប់ការសិក្សាស្រាវជ្រា វនិង អភិវឌ្ឍ ព្រះរាជាណាចក្រអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត។ NOTES