ឧត្តមភាព និងគុណសម្បត្តិនៃបណ្តាសហ្វាបះ (សាវ័ក)
ឧត្តមភាព និងគុណសម្បត្តិនៃបណ្តាសហ្វាបះ (សាវ័ក)
"អត្ថបទច្បាប់ឥស្លាម (ហ្វិក) បុរាណពីប្រភព Turath/OpenITI ដែលមានអត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ពេញលេញ និងការបកប្រែជាភាសាខ្មែរ ចំនួន 49 ជំពូក។"
នេះគឺជាការបកប្រែអត្ថបទដែលលោកអ្នកបានស្នើសុំ៖ ជំពូក៖ ស្តីពីគុណធម៌របស់ អប៊ូ បាក់រ ស៊ីឌីក (សូមអល់ឡោះមេត្តាប្រោសប្រណីដល់លោក និងពេញចិត្តចំពោះលោក) ២៥- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អប៊ូ មូអាវីយ៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាអាំស្ហ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អប៊ូ សាលិហ៍ ពី អប៊ូ ហូរ៉យរ៉ោះ បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិណាមួយផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់ខ្ញុំ ដូចជាទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ អប៊ូ បាក់រ នោះឡើយ»។ ពេលនោះ អប៊ូ បាក់រ បានយំ ហើយនិយាយថា៖ តើខ្ញុំ និងទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ខ្ញុំ មានអ្វីក្រៅពីដើម្បីលោកឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ? ២៦- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អប៊ូ អាប់ឌុល រ៉ហ៍ម៉ាន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន នូហ្វៃរ៍ និង អប៊ូ បាក់រ ប៊ិន អប៊ូ ស្ហៃបះ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ពួកគេទាំងពីរបាននិយាយថា៖ អប៊ូ មូអាវីយ៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាអាំស្ហ ពី អប៊ូ សាលិហ៍ ពី អប៊ូ ហូរ៉យរ៉ោះ បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ស្រដៀងគ្នានេះដែរ ប៉ុន្តែមិនបានបញ្ជាក់ថា៖ «អប៊ូ បាក់រ បានយំ» នោះទេ។ ២៧- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មូអាវីយ៉ះ ប៊ិន អាំរ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហ្សាអិដះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាអាំស្ហ ពី អប៊ូ សាលិហ៍ ដែលបានរាយការណ៍ជូនទៅដល់ព្យាការី ﷺ ថា៖ «អ្នកណាដែលចំណាយទ្រព្យសម្បត្តិពីរគូ (ពីរផ្នែក) ពីអ្វីដែលខ្លួនមាន នោះអ្នកថែរក្សាសួនឋានសួគ៌ទាំងអស់នឹងហៅគេថា៖ ឱអ្នកបម្រើរបស់អល់ឡោះ! ឱអ្នកកាន់សាសនាឥស្លាម! នេះគឺជាអំពើល្អ សូមមកកាន់វាចុះ»។ អប៊ូ បាក់រ បាននិយាយថា៖ ឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! នេះគឺជាបុគ្គលដែលមិនមានការខ្វះខាតអ្វីឡើយ (គឺមានសិទ្ធិគ្រប់យ៉ាង) ប្រសិនបើគាត់ទុកចោលទ្វារមួយ គាត់នឹងចូលតាមទ្វារមួយទៀត។ ពេលនោះ ព្យាការី ﷺ បានយកដៃប៉ះស្មារបស់គាត់ រួចមានប្រសាសន៍ថា៖ «សូមស្បថដោយអល់ឡោះ ខ្ញុំពិតជាសង្ឃឹមថាអ្នកនឹងក្លាយជាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេ។ សូមស្បថដោយអល់ឡោះ មិនដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិណាមួយផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់ខ្ញុំ ដូចជាទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ អប៊ូ បាក់រ នោះឡើយ»។ គាត់ (អប៊ូ បាក់រ) បាននិយាយថា៖ គាត់បានយំ រួចនិយាយថា៖ តើអល់ឡោះបានណែនាំខ្ញុំ និងលើកតម្កើងខ្ញុំ ក្រៅពីតាមរយៈលោកឬ? ២៨- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ យ៉ះយ៉ា ប៊ិន ម៉ាអ៊ិន បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ស៊ូហ្វយ៉ាន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អហ្ស៊ូហ្រី ពី អ៊ូរវ៉ះ ពី អាយ៉ិសះ ពីព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិណាមួយផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់ខ្ញុំ ដូចជាទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ អប៊ូ បាក់រ នោះឡើយ»។ យ៉ះយ៉ា បាននិយាយថា៖ បុរសម្នាក់បានសួរ ស៊ូហ្វយ៉ាន ថា៖ តើលោកបានឮវាផ្ទាល់ពី អហ្ស៊ូហ្រី មែនទេ? គាត់ឆ្លើយថា៖ វ៉ាអិល បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំ។ ២៩- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាប់បាត អាល់ម៉ាក់គី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូហ្វយ៉ាន បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានចងចាំពី អហ្ស៊ូហ្រី ពី អ៊ូរវ៉ះ ពី អាយ៉ិសះ ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិរបស់នរណាម្នាក់ផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់យើង ដូចជាទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ អប៊ូ បាក់រ នោះឡើយ»។ ៣០- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាប់ឌុល ម៉ាលិក បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាល់ហូម៉ៃឌី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អហ្ស៊ូបៃរ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូហ្វយ៉ាន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អហ្ស៊ូហ្រី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អ៊ូរវ៉ះ ពី អាយ៉ិសះ ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិរបស់នរណាម្នាក់ផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់យើង ដូចជាទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ អប៊ូ បាក់រ នោះឡើយ»។ មានគេសួរ ស៊ូហ្វយ៉ាន ថា៖ ម៉ាអាំម៉ារ៍ បានរាយការណ៍វាពី សាអិដ វិញ? គាត់ឆ្លើយថា៖ យើងមិនបានឮពី អហ្ស៊ូហ្រី ក្រៅពីការរាយការណ៍ពី អ៊ូរវ៉ះ ពី អាយ៉ិសះ នោះទេ។ ៣១- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌុល អាក់ឡា ប៊ិន ហាំម៉ាត អាល់ណារស៊ី បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វូហៃប៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ យូណុស បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាល់ហាសាន់ ថា ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិណាមួយក្នុងសាសនាឥស្លាម ផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់ខ្ញុំ ដូចជាទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ អប៊ូ បាក់រ នោះឡើយ»។ ៣២- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មូអាវីយ៉ះ (គឺ ប៊ិន អាំរ) បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អប៊ូ អ៊ីស្ហាក (គឺ អាល់ហ្វាហ្សារី) បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាអាំស្ហ ពី អប៊ូ សាលិហ៍ ពី អប៊ូ ហូរ៉យរ៉ោះ បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលចំណាយទ្រព្យមួយគូ ឬពីរគូ ពីទ្រព្យសម្បត្តិរបស់គាត់ - ខ្ញុំគិតថាគាត់បាននិយាយថា៖ ក្នុងផ្លូវរបស់អល់ឡោះ - នោះអ្នកថែរក្សាសួនឋានសួគ៌នឹងហៅគេថា៖ ឱអ្នកកាន់សាសនាឥស្លាម! នេះគឺជាអំពើល្អ សូមមកកាន់វាចុះ»។ អប៊ូ បាក់រ បាននិយាយថា៖ នេះគឺជាបុគ្គលដែលមិនមានការខ្វះខាតអ្វីឡើយ។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិណាមួយផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់ខ្ញុំឡើយ ក្រៅពីទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ អប៊ូ បាក់រ»។ គាត់ (អប៊ូ បាក់រ) បានយំ ហើយនិយាយថា៖ តើអល់ឡោះបានផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់ខ្ញុំ ក្រៅពីតាមរយៈលោកឬ? ហើយតើអល់ឡោះបានលើកតម្កើងខ្ញុំ ក្រៅពីតាមរយៈលោកឬ? ៣៣- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ហូម៉ៃដ៍ អាល់រ៉ាហ្ស៊ី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន អាល់មូខតារ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីស្ហាក ប៊ិន រ៉ាស៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អហ្ស៊ូហ្រី ពី អ៊ូរវ៉ះ ពី អាយ៉ិសះ ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរปิดទ្វារទាំងអស់ដែលបើកចូលទៅក្នុងវិហារ (ម៉ាស៊ីដ) លើកលែងតែទ្វាររបស់ អប៊ូ បាក់រ»។ ៣៤- ខ្ញុំបាននិយាយទៅកាន់ឪពុករបស់ខ្ញុំ (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់គាត់) ថា៖ ស៊ូហ្វយ៉ាន ប៊ិន អ៊ូយ៉ៃនះ បានរាយការណ៍ពី អហ្ស៊ូហ្រី ពី អ៊ូរវ៉ះ ពី អាយ៉ិសះ ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិណាមួយផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់ខ្ញុំ ដូចជាទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ អប៊ូ បាក់រ នោះឡើយ»។ គាត់បានបដិសេធរឿងនេះ ហើយសួរថា៖ តើនរណាជាអ្នករាយការណ៍ប្រាប់អ្នក? ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ យ៉ះយ៉ា ប៊ិន ម៉ាអ៊ិន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូហ្វយ៉ាន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អហ្ស៊ូហ្រី ពី អ៊ូរវ៉ះ ពី អាយ៉ិសះ។ យ៉ះយ៉ា បាននិយាយថា៖ បុរសម្នាក់បានសួរ ស៊ូហ្វយ៉ាន ថា៖ តើនរណាជាអ្នកលើកឡើងរឿងនេះ? គាត់ឆ្លើយថា៖ វ៉ាអិល។ ឪពុករបស់ខ្ញុំបាននិយាយថា៖ យើងយល់ថា វ៉ាអិល មិនបានឮផ្ទាល់ពី អហ្ស៊ូហ្រី នោះទេ គឺ វ៉ាអិល បានរាយការណ៍ពីឪពុករបស់គាត់តែប៉ុណ្ណោះ។ គាត់បាននិយាយថា៖ នេះគឺជាកំហុស។ ៣៥- អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី ម៉ាអាំម៉ារ៍ ពី អហ្ស៊ូហ្រី ពី សាអិដ ប៊ិន អាល់មូសៃយីប បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ (រួចគាត់បានរៀបរាប់ហាឌីសនេះ)។ ៣៦- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ចាអ្វហ្វារ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាល់ហ្វូឌៃល៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហាសាន់ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាក់យ៉ាន់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូសា (គឺ ប៊ិន អាក់យ៉ាន់) បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីស្ហាក (គឺ ប៊ិន រ៉ាស៊ីដ) បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អហ្ស៊ូហ្រី ពី សាអិដ ប៊ិន អាល់មូសៃយីប បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនមានទ្រព្យសម្បត្តិរបស់មូស្លីមណាម្នាក់ផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់ខ្ញុំ ដូចជាទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ អប៊ូ បាក់រ នោះឡើយ។ ពីទ្រព្យនោះហើយដែលគាត់បានលោះ ប៊ីឡាល (ឱ្យមានសេរីភាព) ហើយគាត់ (ព្យាការី) តែងតែប្រើប្រាស់ទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ អប៊ូ បាក់រ ដូចជាបុរសម្នាក់ប្រើប្រាស់ទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ខ្លួនឯងអញ្ចឹង»។ ៣៧- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហារូន ប៊ិន ស៊ូហ្វយ៉ាន អាល់ប៊ិរទី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ប៊ីស្ហរ ប៊ិន អ៊ូបានីស ប៊ិន ម៉ារហូម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាន់ណាស់ ប៊ិន អារ៉ាប៊ី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាសិម ពី ស៊ូហៃល៍ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អ៊ីប្រាហ៊ីម ពី អប៊ូ សាឡាម៉ះ ប៊ិន អាប់ឌុល រ៉ហ៍ម៉ាន ពី អប៊ូ អារវ៉ា អាល់ដៅស៊ី បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំកំពុងអង្គុយជាមួយព្យាការី ﷺ ស្រាប់តែ អប៊ូ បាក់រ និង អ៊ូម៉ារ៍ បានមកដល់។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «សូមសរសើរដល់អល់ឡោះ ដែលបានគាំទ្រខ្ញុំដោយអ្នកទាំងពីរ»។ ៣៨- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ វ៉ាគីអ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីស្រាអិល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អប៊ូ អ៊ីស្ហាក ពី អាល់អៃរ៉ាហ្ស ប៊ិន ហូរ៉ៃស៍ ពី អាន់នុអ៊ូម៉ាន ប៊ិន បាស៊ីរ បាននិយាយថា៖ អប៊ូ បាក់រ បានមកសុំការអនុញ្ញាតចូលជួបព្យាការី ﷺ ស្រាប់តែគាត់ឮសំឡេង អាយ៉ិសះ កំពុងនិយាយខ្លាំងៗដាក់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ។ ព្យាការី ﷺ ក៏អនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូល។ ពេលចូលទៅដល់ អប៊ូ បាក់រ បាននិយាយថា៖ ឱកូនស្រីរបស់ អ៊ុំ រូមានះ! (គាត់បានចាប់ដៃនាង) តើកូនហ៊ាននិយាយខ្លាំងៗដាក់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះមែនទេ? ព្យាការី ﷺ បានចូលទៅឃាត់រវាងគាត់ និងនាង។ ពេល អប៊ូ បាក់រ ចេញទៅ ព្យាការី ﷺ បាននិយាយទៅកាន់នាងដើម្បីលួងលោមនាងថា៖ «តើកូនមិនឃើញទេឬថា ខ្ញុំបានចូលទៅឃាត់រវាងបុរសនោះ និងកូន?»។ អប៊ូ អាប់ឌុល រ៉ហ៍ម៉ាន បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំគិតថាគាត់បាននិយាយថា៖ បន្ទាប់មក អប៊ូ បាក់រ បានត្រឡប់មកវិញ ហើយសុំការអនុញ្ញាតចូលជួប គាត់ឃើញព្យាការី ﷺ កំពុងលេងសើចជាមួយនាង។ គាត់ (ព្យាការី) ក៏អនុញ្ញាតឱ្យចូល។ អប៊ូ បាក់រ បាននិយាយថា៖ ឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! សូមឱ្យខ្ញុំបានចូលរួមក្នុងភាពសុខសាន្តរបស់លោកទាំងពីរ ដូចដែលលោកទាំងពីរបានឱ្យខ្ញុំចូលរួមក្នុងសង្គ្រាមរបស់លោកទាំងពីរដែរ។ ៣៩- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អប៊ូ នូអៃម៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ យូណុស បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាល់អៃរ៉ាហ្ស ប៊ិន ហូរ៉ៃស៍ បាននិយាយថា៖ អាន់នុអ៊ូម៉ាន ប៊ិន បាស៊ីរ បាននិយាយថា៖ អប៊ូ បាក់រ បានសុំការអនុញ្ញាតចូលជួប រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ស្រាប់តែគាត់ឮសំឡេង អាយ៉ិសះ ខ្លាំងៗ ដោយនាងនិយាយថា៖ សូមស្បថដោយអល់ឡោះ ខ្ញុំដឹងថា អាលី គឺលោកស្រឡាញ់ជាងឪពុករបស់ខ្ញុំទៅទៀត - (នាងនិយាយពីរ ឬបីដង) -។ អប៊ូ បាក់រ ក៏សុំការអនុញ្ញាតចូលទៅ គាត់បានចូលទៅជិតនាង ហើយនិយាយថា៖ ឱកូនស្រីរបស់នាងម្ចាស់ (អ៊ុំ រូមានះ)! តើខ្ញុំមិនឮកូននិយាយខ្លាំងៗដាក់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ទេឬ?
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
سئل عن فضائل أبي بكر الصديق رحمة الله عليه ورضوانه
សំណួរត្រូវបានសួរអំពីប្រសាសន៍របស់អាលី ប៊ីន អាប៊ី តាលីប និងអ្នកដទៃទៀតដែលថា៖ «បុគ្គលដែលប្រសើរជាងគេក្នុងចំណោមប្រជាជាតិ (អ៊ុម្ម៉ះ) នេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺអាប៊ូ បាករ និងអ៊ូម៉ារ»។ ៤០- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ សាលីហ៍ ប៊ីន អាប់ឌុលឡោះ អត្តីរមីហ្ស៊ី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហាំម៉ាត ប៊ីន ហ្សៃដ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ដោយទទួលបានពីអាស៊ីម ប៊ីន អាប៊ី នូចូដ ពីហ្ស៊ិរ ប៊ីន ហ៊ូបៃស្ហ ពីអាប៊ូ ជូហៃហ្វះ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮអាលី និយាយថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរជាងគេក្នុងចំណោមប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេឬ? គឺអាប៊ូ បាករ»។ បន្ទាប់មកលោកបាននិយាយទៀតថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរជាងគេក្នុងចំណោមប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីអាប៊ូ បាករឬ? គឺអ៊ូម៉ារ»។ ៤១- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាំរ ប៊ីន មូហាំម៉ាត ប៊ីន ប៊ូកៃរ អន្នាគីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អ៊ីសា ប៊ីន យូណុស ប៊ីន អាប៊ី អ៊ីស្ហាក បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីបនូ ឌីរហាំ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំ (អាប៊ូ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំយល់ថាគាត់គឺ អូរ៉ៃហ្វ ប៊ីន ឌីរហាំ) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮអាស្ហ-ស្ហាក់ប៊ី និយាយថា៖ អាប៊ូ ជូហៃហ្វះ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា គាត់បានឮអាលី និយាយថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរជាងគេក្នុងចំណោមប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺអាប៊ូ បាករ និងអ៊ូម៉ារ»។ ៤២- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាំរ ប៊ីន មូហាំម៉ាត អន្នាគីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អ៊ីសា ប៊ីន យូណុស បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ដោយទទួលបានពីឪពុករបស់គាត់ ពីឪពុករបស់គាត់ ពីបុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមសហការីរបស់អាលី ពីអាលី ដូចគ្នានេះដែរ៖ «ហើយប្រសិនបើខ្ញុំចង់បញ្ចេញឈ្មោះទីបី ខ្ញុំនឹងបញ្ចេញឈ្មោះគាត់»។ ៤៣- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហ្សាការីយ៉ា ប៊ីន យ៉ះយ៉ា ប៊ីន សាប៊ីហ៍ ហ្សះមវៃហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អ៊ូម៉ារ ប៊ីន មូហ្សាស្ហិអ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ដោយទទួលបានពីអាប៊ី អ៊ីស្ហាក ពីអាប់ឌុល ខៃរ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮអាលី និយាយនៅលើវេទិកា (មីមបារ) ថា៖ «បុគ្គលដែលប្រសើរជាងគេក្នុងចំណោមប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺអាប៊ូ បាករ និងអ៊ូម៉ារ ហើយប្រសិនបើខ្ញុំចង់បញ្ចេញឈ្មោះទីបី ខ្ញុំនឹងបញ្ចេញឈ្មោះគាត់»។ បុរសម្នាក់បាននិយាយទៅកាន់អាប៊ី អ៊ីស្ហាក ថា៖ «ពួកគេនិយាយថា អ្នកនិយាយថា (គាត់ប្រសើរជាង) ក្នុងរឿងអាក្រក់»។ គាត់ឆ្លើយថា៖ «គឺប្រសើរ (ខៃរ) គឺ ខ-យ-រ»។ ៤៤- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មូហាំម៉ាត ប៊ីន ហ្សាអ្វារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស្ហ៊ូបះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ដោយទទួលបានពីអាល់ហាកាំ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮអាប៊ូ ជូហៃហ្វះ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮអាលី និយាយថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរជាងគេក្នុងចំណោមប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេឬ?» ពួកគេឆ្លើយថា៖ «បាទ/ចាស»។ លោកនិយាយថា៖ «អាប៊ូ បាករ»។ បន្ទាប់មកលោកនិយាយថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរជាងគេក្នុងចំណោមប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីអាប៊ូ បាករឬ?» ពួកគេឆ្លើយថា៖ «បាទ/ចាស»។ លោកនិយាយថា៖ «អ៊ូម៉ារ»។ បន្ទាប់មកលោកនិយាយថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរជាងគេក្នុងចំណោមប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីអ៊ូម៉ារឬ?» ពួកគេឆ្លើយថា៖ «បាទ/ចាស»។ បន្ទាប់មកលោកក៏ស្ងៀមស្ងាត់។ ៤៥- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ះយ៉ា ប៊ីន អាដាំ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ម៉ាលីក ប៊ីន មីហ្គោល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ដោយទទួលបានពីហាប៊ីប ប៊ីន អាប៊ី ថាប៊ីត ពីអាប់ឌុល ខៃរ ពីអាលី និងពីអាស្ហ-ស្ហាក់ប៊ី ពីអាប៊ូ ជូហៃហ្វះ ពីអាលី និងពីអៅន ប៊ីន អាប៊ី ជូហៃហ្វះ ពីឪពុករបស់គាត់ ពីអាលី ថា៖ «បុគ្គលដែលប្រសើរជាងគេក្នុងចំណោមប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺអាប៊ូ បាករ ហើយបុគ្គលដែលប្រសើរជាងគេបន្ទាប់ពីអាប៊ូ បាករ គឺអ៊ូម៉ារ ហើយប្រសិនបើខ្ញុំចង់ ខ្ញុំនឹងបញ្ចេញឈ្មោះទីបី»។ ៤៦- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប៊ូ អាំរ មូហាំម៉ាត ប៊ីន អាប់ឌុល អាហ្ស៊ីហ្ស ប៊ីន អាប៊ី រីហ្សម៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប៊ូ បាករ ប៊ីន អៃយាស់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ដោយទទួលបានពីអាស៊ីម ពីហ្ស៊ិរ បាននិយាយថា៖ អាប់ឌុលឡោះ បានថ្លែងសុន្ទរកថា ហើយនិយាយថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ អ៊ូម៉ារ ការដឹកនាំរបស់គាត់គឺជាការបើកផ្លូវ (ហ្វាតហ៍) ហើយការគ្រប់គ្រងរបស់គាត់គឺជាក្តីមេត្តា។ សូមស្បថដោយអល់ឡោះ ខ្ញុំគិតថា សាតង់តែងតែភ័យខ្លាចក្នុងការបង្កើតរឿងអ្វីមួយ ដោយខ្លាចថាអ៊ូម៉ារនឹងផ្លាស់ប្តូរវា។ សូមស្បថដោយអល់ឡោះ ប្រសិនបើអ៊ូម៉ារស្រឡាញ់ឆ្កែមួយក្បាល ខ្ញុំក៏នឹងស្រឡាញ់ឆ្កែនោះដែរ»។ ៤៧- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប៊ូ អាំរ មូហាំម៉ាត ប៊ីន អាប់ឌុល អាហ្ស៊ីហ្ស ប៊ីន អាប៊ី រីហ្សម៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប៊ូ មូអាវីយ៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ដោយទទួលបានពីអាស៊ីម ពីអាប៊ូ អ៊ូស្មង់ ថា៖ គាត់តែងតែនិយាយថា៖ «សូមស្បថដោយព្រះអង្គ ដែលប្រសិនបើទ្រង់ចង់ឱ្យបំពង់ករបស់ខ្ញុំនេះនិយាយ វានឹងនិយាយ។ ប្រសិនបើអ៊ូម៉ារជាជញ្ជីង វានឹងមិនមានភាពលំអៀងសូម្បីតែបន្តិចឡើយ» (មានន័យថា៖ ភាពលំអៀង)។ ៤៨- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប៊ូ សាលីហ៍ អាល់ឃូរ៉ាសានី ហះឌីយ៉ះ ប៊ីន អាប់ឌុល វ៉ះហាប បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំនៅឯទីក្រុងម៉ាកកាស់ថា៖ មូហាំម៉ាត ប៊ីន អ៊ូបៃដ៍ អត្ត៉ូណាហ្វ៊ីស៊ី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប៊ូ សាអ្វដ អាល់បាក់កាល់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ដោយទទួលបានពីអាប៊ី ហះស៊ីន ពីអាប៊ី វ៉ាអិល ពីហ៊ូហ្សៃហ្វះ បាននិយាយថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានចាកចេញពីយើង ខណៈដែលយើងនៅមានចំនួនច្រើន ហើយគ្មាននរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមយើងទេ លើកលែងតែត្រូវបានគេពិនិត្យរកមើលរបួស ឬការបាក់ឆ្អឹង ក្រៅពីអ៊ូម៉ារ និងអ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ»។ ៤៩- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហះឌីយ៉ះ ប៊ីន អាប់ឌុល វ៉ះហាប បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាហ្មាត ប៊ីន យូណុស បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូហាំម៉ាត ប៊ីន ថល់ហះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ដោយទទួលបានពីអាប៊ី អ៊ូបៃដះ ប៊ីន អាល់ហាកាំ ពីអាល់ហាកាំ ប៊ីន ជះល់ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮអាលី និយាយថា៖ «គ្មាននរណាម្នាក់លើកតម្កើងខ្ញុំលើសពីអាប៊ូ បាករ និងអ៊ូម៉ារឡើយ លើកលែងតែខ្ញុំនឹងវាយគាត់ (ដាក់ទណ្ឌកម្ម) ដូចជាអ្នកដែលនិយាយកុហក»។ ៥០- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហះឌីយ៉ះ ប៊ីន អាប់ឌុល វ៉ះហាប អាប៊ូ សាលីហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំនៅឯទីក្រុងម៉ាកកាស់ថា៖ មូហាំម៉ាត ប៊ីន អ៊ូបៃដ៍ អត្ត៉ូណាហ្វ៊ីស៊ី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ យ៉ះយ៉ា ប៊ីន អៃយូប អាល់បាហ្សាលី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ដោយទទួលបានពីអាស្ហ-ស្ហាក់ប៊ី ពីវ៉ះហប អាល់ស៊ូវ៉ាអិ បាននិយាយថា៖ អាលី បានថ្លែងសុន្ទរកថាទៅកាន់យើង ហើយនិយាយថា៖ «តើអ្នកណាជាបុគ្គលដែលប្រសើរជាងគេក្នុងចំណោមប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ?» យើងឆ្លើយថា៖ «គឺលោក ឱ អមរនៃអ្នកជំនឿ (អាមីរុល មូមិនីន)»។ លោកនិយាយថា៖ «មិនមែនទេ បុគ្គលដែលប្រសើរជាងគេក្នុងចំណោមប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺអាប៊ូ បាករ បន្ទាប់មកអ៊ូម៉ារ ហើយយើងមិនដែលសង្ស័យឡើយថា សេចក្តីស្ងប់ស្ងាត់ (សាក់គីនះ) តែងតែនិយាយតាមរយៈអណ្តាតរបស់អ៊ូម៉ារ»។ ៥១- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប៊ូ គូរ៉ៃប អាល់ហាំដានី មូហាំម៉ាត ប៊ីន អាល់អាឡា បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ហ្សៃដ៍ ប៊ីន អាល់ហ៊ូបាប បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ដោយទទួលបានពីអ៊ូម៉ារ ប៊ីន សាអិដ ប៊ីន អាប៊ី ហ៊ូសៃន ពីអ៊ីបនូ អាប៊ី មូឡៃកះ ពីហ្សាក់វ៉ាន អ្នកបម្រើរបស់អាអ៊ីស្ហះ ថា៖ មានប្រអប់មួយត្រូវបានគេនាំមកពីអ៊ីរ៉ាក់ ដែលមានគ្រឿងអលង្ការនៅក្នុងនោះ។ អ៊ូម៉ារ បានសួរទៅកាន់សហការីរបស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ថា៖ «តើអ្នករាល់គ្នាអនុញ្ញាតឱ្យខ្ញុំផ្ញើវាទៅឱ្យអាអ៊ីស្ហះ ដោយសារតែរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ស្រឡាញ់នាងដែរឬទេ?»។ គាត់ក៏បានផ្ញើវាទៅឱ្យនាង។ នាងបានបើកវា ហើយនិយាយថា៖ «តើនេះជាអ្វី?» ពួកគេឆ្លើយថា៖ «អ៊ូម៉ារ បានផ្ញើវាជូនអ្នក»។ នាងនិយាយថា៖ «តើអ្វីដែលត្រូវបានបើកផ្លូវដល់អ៊ីបនូ អាល់ខាត់ថប បន្ទាប់ពីរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ»។ ៥២- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូវ៉ៃដ៍ ប៊ីន សាអិដ អាល់ហេរ៉ាវី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ូម៉ារ ប៊ីន អ៊ូបៃដ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ដោយទទួលបានពីស៊ូហៃល ប៊ីន អាប៊ី សាលីហ៍ ពីឪពុករបស់គាត់ ពីអាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ះ បាននិយាយថា៖ «យើងតែងតែចាត់ទុក ខណៈដែលសហការីរបស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ នៅមានចំនួនច្រើនថា៖ បុគ្គលដែលប្រសើរជាងគេក្នុងចំណោមប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺអាប៊ូ បាករ និងអ៊ូម៉ារ»។ អាប៊ូ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន បាននិយាយថា៖ អ៊ូម៉ារ ប៊ីន អ៊ូបៃដ៍ មិនមែនជាអ្នកដែលមកពីតូណាហ្វ៊ីស៊ីទេ គាត់ធ្លាប់នៅទីក្រុងម៉ាកកាស់លក់ស្រា។ ៥៣- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប៊ូ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន សាឡាមះ ប៊ីន ស្ហះប៊ីប អាល់នីសាប៊ូរី បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ម៉ារវ៉ាន់ ប៊ីន មូហាំម៉ាត អាល់ថាតារី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូឡៃម៉ាន់ ប៊ីន ប៊ីឡាល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ យ៉ះយ៉ា ប៊ីន សាអិដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ដោយទទួលបានពីណាភិអ៍ ពីអ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ បាននិយាយថា៖ «យើងតែងតែលើកតម្កើងក្នុងសម័យកាលរបស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ នូវអាប៊ូ បាករ, អ៊ូម៉ារ និងអ៊ូស្មង់ ដោយមិនលើកតម្កើងនរណាម្នាក់លើសពីនរណាម្នាក់ឡើយ»។ ៥៤- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប៊ូ សាលាមះ អាល់ឃូហ្សៃអិ ម៉ាន់ស៊ូរ ប៊ីន សាលាមះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌុល អាហ្ស៊ីហ្ស ប៊ីន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាប៊ី សាលាមះ (គឺអាល់ម៉ាជិស្ហូន) បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ដោយទទួលបានពីអ៊ូបៃឌុលឡោះ ប៊ីន អ៊ូម៉ារ ពីណាភិអ៍ ពីអ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ បាននិយាយថា៖ «យើងនៅក្នុងសម័យកាលរបស់ព្យាការី ﷺ មិនដែលស្មើនឹងអាប៊ូ បាករ បន្ទាប់ពីព្យាការី ﷺ ឡើយ បន្ទាប់មកអ៊ូម៉ារ បន្ទាប់មកអ៊ូស្មង់ បន្ទាប់មកយើងក៏ឈប់ ហើយមិនដែលប្រៀបធៀបរវាងពួកគេឡើយ»។ ៥៥- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាហ្មាត ប៊ីន អ៊ីប្រាហ៊ីម អាល់ដៅរ៉ូគី បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាល់អាឡា ប៊ីន អាប់ឌុល ជ៉ាបបារ អាល់អាត្តារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាល់ហារីស ប៊ី
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
سئل عن قول علي بن أبي طالب وغيره: خير هذه الأمة بعد نبيها أبو بكر وعمر
នេះគឺជាការបកប្រែអត្ថបទដែលលោកអ្នកបានផ្តល់ជូន៖ ៦៧- រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានចេញមកក្នុងអំឡុងពេលដែលលោកឈឺរហូតដល់ស្លាប់ ដោយមានយកក្រណាត់រុំក្បាលរបស់លោក ហើយលោកបានអង្គុយលើមីមបារ (វេទិកាសម្រាប់ថ្លែងធម្មទេសនា)។ លោកបានសរសើរអល់ឡោះ និងលើកតម្កើងទ្រង់ រួចមានប្រសាសន៍ថា៖ «គ្មាននរណាម្នាក់ដែលបានធ្វើគុណដល់ខ្ញុំច្រើនជាង អប៊ូ បាក់រ ប៊ីន អប៊ី កូហ្វាហ៍ ទាំងរឿងជីវិត និងទ្រព្យសម្បត្តិរបស់គាត់នោះទេ។ ប្រសិនបើខ្ញុំត្រូវជ្រើសរើសយកមិត្តសម្លាញ់ (ខាលីល) ពីក្នុងចំណោមមនុស្សលោក ខ្ញុំនឹងជ្រើសរើសយក អប៊ូ បាក់រ ជាមិត្តសម្លាញ់។ ប៉ុន្តែចំណងមិត្តភាពនៃសាសនាឥស្លាមគឺប្រសើរជាង។ ចូរអ្នករាល់គ្នាជិតច្រកចេញចូលទាំងអស់ដែលឆ្ពោះទៅកាន់វិហារ (ម៉ាស្ជិទ) នេះ លើកលែងតែច្រករបស់ អប៊ូ បាក់រ»។ ៦៨- អាយ៉ិសហ៍ (រ.ដ) តែងតែនិយាយថា៖ «នៅពេលដែលព្យាការី ﷺ បានទទួលមរណភាព ពួកអារ៉ាប់បានត្រឡប់ទៅរកភាពមិនជឿវិញ ហើយការបោកប្រាស់ (នីហ្វាក់) បានកម្រើកឡើងនៅក្នុងទីក្រុងម៉ាឌីណាហ៍។ ប្រសិនបើអ្វីដែលបានកើតឡើងចំពោះឪពុករបស់ខ្ញុំ (អប៊ូ បាក់រ) បានធ្លាក់មកលើភ្នំដ៏រឹងមាំ វានឹងធ្វើឱ្យភ្នំនោះរលាយបាត់ទៅ។ សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ មិនថាពួកគេមានការខ្វែងគំនិតគ្នាក្នុងរឿងអ្វីមួយនោះទេ គឺឪពុករបស់ខ្ញុំតែងតែជាអ្នកដោះស្រាយ និងទទួលរ៉ាប់រងកិច្ចការនោះក្នុងសាសនាឥស្លាម»។ នាងក៏បាននិយាយបន្ថែមថា៖ «អ្នកណាដែលបានឃើញ អ៊ូម៉ារ ប៊ីន អាល់ខាត់ថប គេនឹងដឹងថាគាត់ត្រូវបានបង្កើតមកដើម្បីបម្រើសាសនាឥស្លាម។ សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ គាត់គឺជាមនុស្សដែលមានសមត្ថភាពខ្ពស់ ឯករាជ្យ និងមានការត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេចសម្រាប់រាល់កិច្ចការទាំងអស់»។ ៦៩- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍ពីព្យាការី ﷺ ថា៖ «ប្រសិនបើខ្ញុំត្រូវជ្រើសរើសយកមិត្តសម្លាញ់ (ខាលីល) ពីក្នុងចំណោមប្រជាជាតិរបស់ខ្ញុំ ខ្ញុំនឹងជ្រើសរើសយក អប៊ូ បាក់រ»។ ៧០- អាប់ឌុលឡោះ បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានដើរកាត់ខ្ញុំ ខណៈពេលដែលខ្ញុំកំពុងធ្វើសឡាត។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអ្នកសូមចុះ អ្នកនឹងទទួលបានឱកាសនោះ អូ កូនប្រុសរបស់ អ៊ុំមូ អាប់ឌុលឡោះ!»។ អ៊ូម៉ារ បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំ និង អប៊ូ បាក់រ បានប្រញាប់ប្រញាល់ទៅរកគាត់ ប៉ុន្តែ អប៊ូ បាក់រ បានទៅដល់មុនខ្ញុំ។ មិនដែលធ្លាប់មានរឿងល្អណាមួយដែលយើងទាំងពីរប្រណាំងប្រជែងគ្នាឡើយ ក្រៅពី អប៊ូ បាក់រ តែងតែឈ្នះខ្ញុំជានិច្ច»។ អប៊ូ បាក់រ បាននិយាយថា៖ «ក្នុងចំណោមដូអា (ការអង្វរករ) របស់ខ្ញុំដែលខ្ញុំមិនដែលខកខានគឺ៖ ឱអល់ឡោះ! ទូលបង្គំសូមអង្វរទ្រង់នូវភាពសុខសាន្តដែលមិនចេះរលាយបាត់ ការត្រជាក់ភ្នែកដែលមិនចេះអស់ និងការរួមដំណើរជាមួយព្យាការីរបស់អល់ឡោះ គឺមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) នៅក្នុងឋានសួគ៌ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត គឺឋានសួគ៌ដ៏ស្ថិតស្ថេរ»។ ៧១- ជុនឌុប បានឮព្យាការី ﷺ និយាយមុនពេលលោកទទួលមរណភាព ៥ ថ្ងៃថា៖ «ខ្ញុំធ្លាប់មានបងប្អូន និងមិត្តភក្តិក្នុងចំណោមអ្នករាល់គ្នា ប៉ុន្តែខ្ញុំសូមប្រកាសប្រាប់អល់ឡោះថា ខ្ញុំមិនមានមិត្តសម្លាញ់ (ខាលីល) ក្នុងចំណោមអ្នករាល់គ្នាឡើយ។ ប្រសិនបើខ្ញុំត្រូវជ្រើសរើសយកមិត្តសម្លាញ់ពីក្នុងចំណោមប្រជាជាតិរបស់ខ្ញុំ ខ្ញុំនឹងជ្រើសរើសយក អប៊ូ បាក់រ។ ពិតណាស់ ម្ចាស់របស់ខ្ញុំ (អល់ឡោះ) បានជ្រើសរើសខ្ញុំជាមិត្តសម្លាញ់ ដូចដែលទ្រង់បានជ្រើសរើស អ៊ីប្រាហ៊ីម ជាមិត្តសម្លាញ់ដែរ។ ចូរដឹងចុះ អ្នកជំនាន់មុនអ្នករាល់គ្នាបានយកផ្នូររបស់ព្យាការី និងអ្នកសុចរិតរបស់ពួកគេធ្វើជាកន្លែងសឡាត (ម៉ាស្ជិទ) ដូច្នេះកុំយកផ្នូរធ្វើជាកន្លែងសឡាតឱ្យសោះ ខ្ញុំសូមហាមឃាត់អ្នករាល់គ្នាកុំឱ្យធ្វើបែបនោះ»។ ៧២- អាលី (រ.ដ) បានឈរនៅលើមីមបារ ហើយបានរំលឹកដល់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ដោយនិយាយថា៖ «រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានទទួលមរណភាព ហើយ អប៊ូ បាក់រ បានឡើងស្នងតំណែង។ គាត់បានអនុវត្តតាមកិច្ចការរបស់លោក និងដើរតាមគន្លងរបស់លោក រហូតដល់អល់ឡោះបានយកជីវិតគាត់ទៅក្នុងស្ថានភាពនោះ។ បន្ទាប់មក អ៊ូម៉ារ បានឡើងស្នងតំណែង ហើយគាត់ក៏បានអនុវត្តតាមកិច្ចការរបស់ពួកគេទាំងពីរ និងដើរតាមគន្លងរបស់ពួកគេ រហូតដល់អល់ឡោះបានយកជីវិតគាត់ទៅក្នុងស្ថានភាពនោះដែរ»។ ៧៣- រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតណាស់ អល់ឡោះបានជ្រើសរើសខ្ញុំជាមិត្តសម្លាញ់ (ខាលីល) ដូចដែលទ្រង់បានជ្រើសរើស អ៊ីប្រាហ៊ីម ជាមិត្តសម្លាញ់ ហើយ អប៊ូ បាក់រ គឺជាមិត្តសម្លាញ់របស់ខ្ញុំ»។ ៧៤- អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាំរ បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំបានឃើញនៅក្នុងគម្ពីរខ្លះនៅថ្ងៃដែលយើងធ្វើសង្គ្រាមនៅ យ៉ារមូក ថា៖ អប៊ូ បាក់រ អាល់ស៊ីឌីក (អ្នកស្មោះត្រង់) អ្នកបានរកឃើញឈ្មោះរបស់គាត់ហើយ។ អ៊ូម៉ារ អាល់ហ្វារូក (អ្នកបែងចែករវាងសច្ចៈនិងអសច្ចៈ) ដែលរឹងមាំដូចដែក អ្នកបានរកឃើញឈ្មោះរបស់គាត់ហើយ។ អ៊ូស្មាន ហ្ស៊ូននូ រ៉ៃន (អ្នកដែលមានពន្លឺពីរ) គាត់នឹងទទួលបានរង្វាន់ពីរដងពីសេចក្តីមេត្តាព្រោះគាត់នឹងត្រូវគេសម្លាប់ អ្នកបានរកឃើញឈ្មោះរបស់គាត់ហើយ»។ ៧៥- អ៊ូម៉ៃរ ប៊ីន អ៊ីស្ហាក បាននិយាយថា៖ មានបុរសម្នាក់បានឃើញ អប៊ូ បាក់រ ដោយមានស្ពាយអាវក្រៅនៅលើស្មា។ បុរសនោះនិយាយថា៖ «សូមឱ្យខ្ញុំជួយអ្នក»។ អប៊ូ បាក់រ តបថា៖ «ទៅឱ្យឆ្ងាយទៅ កុំមកបោកបញ្ឆោតខ្ញុំ និងកុំឱ្យ អ៊ីបនុល ខាត់ថប (អ៊ូម៉ារ) មកបោកបញ្ឆោតខ្ញុំពីកិច្ចការគ្រួសាររបស់ខ្ញុំឡើយ»។ ៧៦- អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន ម៉ាសអ៊ូដ បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នឹងមានបុរសម្នាក់មកកាន់អ្នករាល់គ្នាដែលជាអ្នកឋានសួគ៌»។ ស្រាប់តែ អប៊ូ បាក់រ អាល់ស៊ីឌីក បានបង្ហាញខ្លួន។ បន្ទាប់មកលោកក៏មានប្រសាសន៍ថា៖ «នឹងមានបុរសម្នាក់មកកាន់អ្នករាល់គ្នាដែលជាអ្នកឋានសួគ៌»។ ស្រាប់តែ អ៊ូម៉ារ ប៊ីន អាល់ខាត់ថប បានបង្ហាញខ្លួន។ ៧៧- អ៊ីបនុល អ៊ូម៉ារ បាននិយាយថា៖ ព្យាការី ﷺ បានចូលទៅក្នុងវិហារ (ម៉ាស្ជិទ) ដោយមាន អប៊ូ បាក់រ នៅខាងស្តាំរបស់លោក និង អ៊ូម៉ារ នៅខាងឆ្វេងរបស់លោក។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «យើងនឹងត្រូវរស់ឡើងវិញនៅថ្ងៃបរលោកក្នុងស្ថានភាពបែបនេះឯង»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
قوله ﷺ: " لو كنت متخذا من الناس خليلا، لاتخذت أبا بكر خليلا
នេះគឺជាការបកប្រែអត្ថបទដែលលោកអ្នកបានផ្តល់ជូន៖ ៧៨. ព្រះបន្ទូលរបស់ព្យាការី ﷺ៖ «ចូរប្រាប់អាប៊ូ បាករ ឱ្យដឹកនាំមនុស្សធ្វើសឡាត»។ អ៊ីប៊ុន អាប់បាស បានរៀបរាប់ថា៖ នៅពេលដែលព្យាការី ﷺ មានជំងឺ ទ្រង់បានបញ្ជាឱ្យអាប៊ូ បាករ ដឹកនាំមនុស្សធ្វើសឡាត។ បន្ទាប់មក នៅពេលដែលព្យាការី ﷺ មានអារម្មណ៍ធូរស្រាល ទ្រង់ក៏បានចេញមក។ នៅពេលអាប៊ូ បាករ ដឹងថាព្យាការី ﷺ បានយាងមកដល់ លោកក៏ចង់ថយក្រោយវិញ ប៉ុន្តែព្យាការី ﷺ បានធ្វើសញ្ញាឱ្យលោកនៅបន្ត។ ដូច្នេះ ព្យាការី ﷺ ក៏បានអង្គុយនៅខាងឆ្វេងដៃរបស់អាប៊ូ បាករ ហើយទ្រង់បានបន្តអានគម្ពីរពីកន្លែងដែលអាប៊ូ បាករ បានអានដល់។ ៧៩. អាប៊ូ បាករ បានចេញមកដឹកនាំសឡាត ហើយបានធ្វើតាក់ប៊ីរ (តាក់ប៊ីរ៉ាតុល អ៊ីហ្រាំ)។ ព្យាការី ﷺ មានអារម្មណ៍ធូរស្រាល ក៏ចេញមកដោយមានអ្នកជួយគ្រងពីរនាក់។ នៅពេលអាប៊ូ បាករ ឃើញព្យាការី ﷺ លោកក៏ថយក្រោយ ប៉ុន្តែព្យាការី ﷺ បានធ្វើសញ្ញាឱ្យលោកនៅដដែល។ បន្ទាប់មក ព្យាការី ﷺ បានអង្គុយនៅខាងឆ្វេងដៃរបស់អាប៊ូ បាករ ហើយទ្រង់បានអានបន្តពីកន្លែងដែលអាប៊ូ បាករ បានអានដល់ក្នុងស៊ូរ៉ានោះ។ ៨០. អាប់បាស បានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំបានចូលទៅជួបព្យាការី ﷺ ខណៈដែលភរិយារបស់ទ្រង់នៅទីនោះ។ ពួកគេបានបិទបាំងខ្លួនពីខ្ញុំ លើកលែងតែម៉ៃមូណាហ៍។ ព្យាការី ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «កុំឱ្យមាននរណាម្នាក់នៅក្នុងផ្ទះនេះដែលបានឃើញព្រឹត្តិការណ៍នេះ (ការចាក់ថ្នាំ) ក្រៅពីត្រូវចាក់ថ្នាំដូចគ្នា លើកលែងតែអាប់បាសដែលមិនបានប៉ះពាល់»។ បន្ទាប់មកទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ «ចូរប្រាប់អាប៊ូ បាករ ឱ្យដឹកនាំមនុស្សធ្វើសឡាត»។ អាយ៉ិសាហ៍ បាននិយាយទៅកាន់ហ្វហ្សាហ៍ថា៖ ចូរនិយាយទៅកាន់ទ្រង់ថា៖ អាប៊ូ បាករ គឺជាបុរសម្នាក់ដែលនៅពេលឈរនៅកន្លែងនោះ លោកតែងតែយំ។ ព្យាការី ﷺ ក៏មានបន្ទូលដដែលថា៖ «ចូរប្រាប់អាប៊ូ បាករ ឱ្យដឹកនាំមនុស្សធ្វើសឡាត»។ លោកក៏បានឈរដឹកនាំសឡាត។ នៅពេលព្យាការី ﷺ មានអារម្មណ៍ធូរស្រាល ទ្រង់ក៏យាងមក អាប៊ូ បាករ ក៏ថយក្រោយ ប៉ុន្តែព្យាការី ﷺ បានអង្គុយនៅខាងឆ្វេងដៃរបស់លោក ហើយទ្រង់ក៏បានអានគម្ពីរ។ ៨១-៨៧. (សេចក្តីសង្ខេបនៃហាឌីសទាំងនេះ)៖ សាអ៊ីដ ប៊ុន ហ្សៃដ៍ បានរៀបរាប់ថា ព្យាការី ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ចូរនៅស្ងៀមចុះ ភ្នំហ៊ីរ៉ា! ព្រោះថាលើអ្នកមិនមាននរណាក្រៅពីព្យាការី ឬអ្នកដែលមានសច្ចភាព (ស៊ីឌីក) ឬអ្នកដែលស្លាប់ក្នុងផ្លូវរបស់អល់ឡោះ (សាហ៊ីដ) ឡើយ»។ ក្នុងចំណោមអ្នកដែលនៅទីនោះមាន៖ ព្យាការី ﷺ, អាប៊ូ បាករ, អ៊ូម៉ារ, អាលី, អ៊ូស្មាន, តាល់ហ៍ហ៍, ហ្ស៊ូបៃរ៍, សាអ៊ូដ, អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន ប៊ុន អៅហ្វ៍។ ហើយនៅពេលគេសួរថា តើនរណាជាមនុស្សទីដប់? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គឺរូបខ្ញុំផ្ទាល់»។ ក្នុងហាឌីសផ្សេងទៀត លោកបានបញ្ជាក់ពីឈ្មោះអ្នកទាំងដប់ដែលនឹងបានចូលឋានសួគ៌ (ជណ្ណាហ៍) រួមមាន៖ អាប៊ូ បាករ, អ៊ូម៉ារ, អាលី, អ៊ូស្មាន, ហ្ស៊ូបៃរ៍, តាល់ហ៍ហ៍, អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន, អាប៊ូ អ៊ូហ្វៃដាហ៍ ប៊ុន អាល់ចារ៉ាហ៍, សាអ៊ូដ ប៊ុន អាប៊ី វ៉ាក់កោះ និងរូបលោកផ្ទាល់។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
قوله ﷺ: " مروا أبا بكر فليصل بالناس "
បន្តពីពាក្យរបស់លោក (រ៉សូល) ដែលថា៖ «ចូរប្រាប់ឱ្យអាប៊ូ បាក្រ៍ ដឹកនាំមនុស្សធ្វើសឡាត»។ ៨៨- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា មូសអាប់ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មូសអាប់ អហ្ស៊ូបៃរី បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា ម៉ាលិក (គឺអ៊ីប្នុ អាន៉ាស) បានរៀបរាប់ពី ហ៊ីស្ហាម ប៊ិន អ៊ូរវ៉ះ ពីឪពុករបស់គាត់ ពីអ្នកម្នាង អាយ៉ិស្ហះ ជាភរិយារបស់ព្យាការី ﷺ ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរប្រាប់ឱ្យអាប៊ូ បាក្រ៍ ដឹកនាំមនុស្សធ្វើសឡាត»។ អ្នកម្នាង អាយ៉ិស្ហះ បាននិយាយថា៖ «ឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! អាប៊ូ បាក្រ៍ គឺជាមនុស្សដែលមានសំឡេងខ្សោយ នៅពេលគាត់ឈរនៅកន្លែងរបស់លោក គាត់នឹងមិនអាចឱ្យគេឮសំឡេងបានឡើយ»។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរប្រាប់ឱ្យអាប៊ូ បាក្រ៍ ដឹកនាំមនុស្សធ្វើសឡាត»។ អ្នកម្នាង អាយ៉ិស្ហះ ក៏បាននិយាយទៅកាន់ ហ្វហ្សះ ថា៖ «ចូរអ្នកនិយាយទៅកាន់លោកថា៖ អាប៊ូ បាក្រ៍ នៅពេលគាត់ឈរដឹកនាំសឡាត គាត់មិនអាចឱ្យមនុស្សឮសំឡេងបានទេដោយសារតែការយំរបស់គាត់ ដូច្នេះសូមឱ្យ អ៊ូម៉ារ ប៊ិន ខ័ត្តប៍ ដឹកនាំមនុស្សធ្វើសឡាតវិញ»។ ហ្វហ្សះ ក៏បានធ្វើតាមនោះ។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ក៏បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឈប់សិន! ពួកអ្នកគឺដូចជាស្ត្រីក្នុងរឿងរបស់ យូស៊ូហ្វ អញ្ចឹង។ ចូរប្រាប់ឱ្យអាប៊ូ បាក្រ៍ ដឹកនាំមនុស្សធ្វើសឡាត»។ ហ្វហ្សះ បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំមិនដែលទទួលបានអ្វីល្អពីអ្នកឡើយ»។ ៨៩- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាហ្ម័ដ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាយូព អាប់ប៊ូ ហ្សាក់ហ្វារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន សាអ័ដ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អ៊ីស្ហាក់ បាននិយាយថា ហ៊ីស្ហាម ប៊ិន អ៊ូរវ៉ះ ប៊ិន អហ្ស៊ូបៃរ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំ ពីឪពុករបស់គាត់ថា៖ វ៉ារ៉ាក់ ប៊ិន ណៅហ្វាល់ តែងតែដើរកាត់ ប៊ីឡាល នៅពេលដែលគាត់កំពុងត្រូវបានគេធ្វើទារុណកម្ម ហើយគាត់និយាយថា៖ «អហាត់ (អល់ឡោះមានតែមួយ)! អហាត់!»។ វ៉ារ៉ាក់ ក៏និយាយថា៖ «អហាត់ អហាត់ អល់ឡោះ ឱ ប៊ីឡាល!»។ បន្ទាប់មក វ៉ារ៉ាក់ ក៏ទៅរក អ៊ូម៉ៃយ៉ះ ប៊ិន ខូឡាហ្វ និងអ្នកដែលកំពុងធ្វើទារុណកម្មលើ ប៊ីឡាល ពីត្រកូល បនី ជូម៉ះ ហើយនិយាយថា៖ «ខ្ញុំសូមស្បថដោយអល់ឡោះថា ប្រសិនបើពួកអ្នកសម្លាប់គាត់ដោយសារតែរឿងនេះ ខ្ញុំនឹងយកគាត់ទៅថែរក្សាដោយក្តីអាណិត»។ រហូតដល់ថ្ងៃមួយ អាប៊ូ បាក្រ៍ អ៊ីស្ហ៊ីឌីក ប៊ិន អាប់ប៊ី គូហ្វាហ្វះ បានដើរកាត់ពួកគេនៅពេលដែលពួកគេកំពុងធ្វើទារុណកម្មលើគាត់ (ផ្ទះរបស់ អាប៊ូ បាក្រ៍ ស្ថិតនៅក្នុងត្រកូល បនី ជូម៉ះ)។ គាត់បាននិយាយទៅកាន់ អ៊ូម៉ៃយ៉ះ ថា៖ «តើអ្នកមិនខ្លាចអល់ឡោះចំពោះបុរសក្រីក្រម្នាក់នេះទេឬ? តើអ្នកនឹងធ្វើបែបនេះដល់ពេលណា?»។ អ៊ូម៉ៃយ៉ះ តបថា៖ «អ្នកគឺជាអ្នកដែលធ្វើឱ្យគាត់ខូច (ដោយសារសាសនា) ដូច្នេះចូរអ្នកជួយសង្គ្រោះគាត់ពីអ្វីដែលអ្នកឃើញនេះចុះ»។ អាប៊ូ បាក្រ៍ និយាយថា៖ «ខ្ញុំនឹងធ្វើ។ ខ្ញុំមានទាសករស្បែកខ្មៅម្នាក់ដែលរឹងមាំជាងគាត់ និងខ្លាំងជាងគាត់ក្នុងសាសនារបស់អ្នក ខ្ញុំនឹងឱ្យអ្នកជំនួសគាត់»។ អ៊ូម៉ៃយ៉ះ និយាយថា៖ «ខ្ញុំយល់ព្រម»។ អាប៊ូ បាក្រ៍ និយាយថា៖ «គាត់ជារបស់អ្នក»។ អាប៊ូ បាក្រ៍ ក៏បានប្រគល់ទាសកររបស់គាត់ឱ្យទៅ អ៊ូម៉ៃយ៉ះ ហើយបានយក ប៊ីឡាល ទៅដោះលែង។ បន្ទាប់មក គាត់ក៏បានដោះលែងទាសករ ៦ នាក់ទៀតក្នុងសាសនាឥស្លាម មុនពេលធ្វើហ៊ីជរ៉ះចេញពីម៉ាកកាស់ (ប៊ីឡាល គឺជាមនុស្សទី ៧)៖ អាមៀរ ប៊ិន ហ្វូហៃរ៉ះ (គាត់បានចូលរួមក្នុងសមរភូមិ ប៉ាដារ និង អ៊ូហូដ ហើយត្រូវបានសម្លាប់ក្នុងថ្ងៃ ប៊ីអ៊ែរ ម៉ាអូណះ ក្នុងនាមជាអ្នកស្លាប់ក្នុងផ្លូវអល់ឡោះ), អ៊ុំមូ អ៊ូបៃស៍, និង ហ្ស៊ិននីរ៉ះ។ ភ្នែករបស់ ហ្ស៊ិននីរ៉ះ បានងងឹតនៅពេលដែលគាត់ដោះលែងនាង។ ពួកគួរ៉ៃស្ហ បាននិយាយថា៖ «គ្មានអ្វីធ្វើឱ្យនាងងងឹតភ្នែកក្រៅពី លាត និង អ៊ូហ្សា នោះទេ»។ នាងបាននិយាយថា៖ «ពួកអ្នកកុហក! សូមស្បថដោយផ្ទះរបស់អល់ឡោះ (កាអបះ) ថា លាត និង អ៊ូហ្សា មិនអាចផ្តល់ទោស ឬផ្តល់ប្រយោជន៍អ្វីបានឡើយ»។ បន្ទាប់មក អល់ឡោះ ក៏បានប្រទានភ្នែករបស់នាងឱ្យមើលឃើញវិញ។ គាត់ក៏បានដោះលែង ណាហ៍ឌីយ៉ះ និងកូនស្រីរបស់នាង ដែលជាទាសកររបស់ស្ត្រីម្នាក់ពីត្រកូល បនី អាប់ឌុល ដារ។ ថ្ងៃមួយ គាត់បានដើរកាត់ពួកគេ ខណៈដែលម្ចាស់របស់ពួកគេបានប្រើឱ្យពួកគេកិនម្សៅ ហើយម្ចាស់នោះនិយាយថា៖ «សូមស្បថដោយអល់ឡោះ ខ្ញុំនឹងមិនដោះលែងពួកឯងជាដាច់ខាត»។ អាប៊ូ បាក្រ៍ បាននិយាយថា៖ «សូមឱ្យវាជាការដោះលែងចុះ ឱ អ៊ុំមូ ហ្វុលាន!»។ នាងតបថា៖ «ដោះលែងចុះ! អ្នកគឺជាអ្នកដែលធ្វើឱ្យពួកគេខូច ដូច្នេះអ្នកចូរដោះលែងពួកគេទៅ»។ គាត់សួរថា៖ «តើពួកគេតម្លៃប៉ុន្មាន?»។ នាងប្រាប់តម្លៃ។ គាត់និយាយថា៖ «ខ្ញុំបានទិញពួកគេហើយ ពួកគេទាំងពីរមានសេរីភាពហើយ។ ចូរយកម្សៅនេះទៅសងម្ចាស់របស់ពួកឯងវិញចុះ»។ ពួកគេនិយាយថា៖ «តើយើងត្រូវកិនឱ្យរួចរាល់សិនឬ ឱ អាប៊ូ បាក្រ៍ ទើបយកទៅសងគាត់?»។ គាត់និយាយថា៖ «ធ្វើតាមចិត្តពួកអ្នកចុះ»។ អាប៊ូ បាក្រ៍ ក៏បានដើរកាត់ទាសករស្រីម្នាក់របស់ត្រកូល បនី មូអាំម៉ាល់ (ត្រកូលមួយនៃ បនី អ៉ីឌី ប៊ិន កាអប៍) ដែលជាមូស្លីម ហើយ អ៊ូម៉ារ ប៊ិន ខ័ត្តប៍ កំពុងធ្វើទារុណកម្មនាងដើម្បីឱ្យនាងចាកចេញពីសាសនាឥស្លាម (នៅពេលនោះ អ៊ូម៉ារ នៅជាអ្នកគោរពរូបសំណាក)។ គាត់វាយនាងរហូតដល់អស់កម្លាំង ហើយនិយាយថា៖ «ខ្ញុំសុំទោសអ្នក ខ្ញុំមិនឈប់វាយអ្នកទេ ក្រៅពីខ្ញុំអស់កម្លាំងប៉ុណ្ណោះ។ សូមឱ្យអល់ឡោះធ្វើបែបនេះដាក់អ្នក»។ នាងតបថា៖ «សូមឱ្យអល់ឡោះធ្វើបែបនេះដាក់អ្នកដូចគ្នា»។ អាប៊ូ បាក្រ៍ ក៏បានទិញនាងហើយដោះលែងនាង។ អាំម៉ារ ប៊ិន យ៉ាស៊ីរ បាននិយាយរំលឹកពី ប៊ីឡាល និងសមមិត្តរបស់គាត់ អំពីទុក្ខវេទនាដែលពួកគេបានជួប និងការដែល អាប៊ូ បាក្រ៍ បានដោះលែងពួកគេ (ឈ្មោះរបស់ អាប៊ូ បាក្រ៍ គឺ អតីក - អ្នកត្រូវបានដោះលែង)៖ សូមអល់ឡោះប្រទានរង្វាន់ដ៏ល្អដល់ ប៊ីឡាល និងសមមិត្តរបស់គាត់ ដល់ អតីក (អាប៊ូ បាក្រ៍) និងសូមឱ្យ ហ្វាគីហ៍ និង អាប៊ូ ជ៉ាហាល ទទួលនូវភាពអាម៉ាស់ នៅពេលដែលពួកគេទាំងពីរបានធ្វើទារុណកម្ម ប៊ីឡាល យ៉ាងសាហាវ ដោយមិនបានខ្លាចអ្វីដែលមនុស្សមានបញ្ញាគួរតែខ្លាច ដោយសារតែការធ្វើ តូហ៊ីត របស់គាត់ចំពោះម្ចាស់នៃសកលលោក និងពាក្យរបស់គាត់ដែលថា៖ «ខ្ញុំសូមធ្វើសាក្សីថា អល់ឡោះ គឺជាម្ចាស់របស់ខ្ញុំ» ដោយភាពស្ងប់ស្ងាត់ ប្រសិនបើពួកគេសម្លាប់ខ្ញុំ ពួកគេនឹងសម្លាប់ខ្ញុំ ហើយខ្ញុំមិនមែនជាអ្នកដែលនឹង ធ្វើ ស៊ីរីក (ដាក់ភាគី) ជាមួយ អារ៉ះម៉ាន់ (អល់ឡោះ) ដោយសារតែការភ័យខ្លាចនៃការស្លាប់នោះទេ ឱ ម្ចាស់របស់ អ៊ីប្រាហ៊ីម និងទាសករ យូណូស និង មូសា និង អ៊ីសា សូមជួយសង្គ្រោះខ្ញុំ ហើយកុំឱ្យខ្ញុំធ្លាក់ចុះ ចំពោះអ្នកដែលនៅតែស្រឡាញ់ភាពវង្វេងពីត្រកូល ហ្គាលីប ដោយគ្មានសេចក្តីល្អ ឬយុត្តិធម៌ណាមួយពីគាត់ឡើយ។ ៩០- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន អាល់ហាចាច អាល់ណាច៊ី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាប់ឌុល វ៉ាហ៊ីដ ប៊ិន ហ្ស៊ីយ៉ាដ បាននិយាយថា សូដាកោះ ប៊ិន អាល់មូសាន់ណា អាល់ណាក់ហៃ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា ជីតារបស់ខ្ញុំ រីយ៉ាហ៍ ប៊ិន អាល់ហារីស បាននិយាយថា៖ យើងនៅក្នុងវិហារជាមួយ អាល់មុហ្គីរ៉ះ ប៊ិន ស៊ូអបះ ក្នុងចំណោមមនុស្សជាច្រើន។ បន្ទាប់មក សាអ៊ីដ ប៊ិន ហ្សៃដ ប៊ិន អាំរ ប៊ិន នូហ្វៃល បានមកដល់ អាល់មុហ្គីរ៉ះ ក៏បានរៀបចំកន្លែងឱ្យគាត់អង្គុយ ហើយនិយាយថា៖ «អង្គុយត្រង់នេះ»។ គាត់ក៏អង្គុយជាមួយគាត់លើគ្រែ។ បន្ទាប់មក មានយុវជនម្នាក់មកពី គូហ្វះ ម្នាក់ឈ្មោះ កៃស៍ ប៊ិន អាល់កាម៉ះ បានមកដល់ ហើយបានបែរមុខទៅរក អាល់មុហ្គីរ៉ះ រួចក៏ជេរប្រមាថ (អាលី)។ សាអ៊ីដ ប៊ិន ហ្សៃដ បាននិយាយថា៖ «តើគាត់កំពុងជេរអ្នកណា?»។ អាល់មុហ្គីរ៉ះ ឆ្លើយថា៖ «គាត់កំពុងជេរ អាលី»។ គាត់និយាយថា៖ «វិនាសហើយអ្នក ឱ អាល់មុហ្គីរ៉ះ! តើខ្ញុំមិនឃើញសមមិត្តរបស់ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ត្រូវបានគេជេរប្រមាថនៅចំពោះមុខអ្នក ហើយអ្នកមិនហាមឃាត់ពួកគេទេឬ? ខ្ញុំនឹងមិននិយាយអ្វីដែលគាត់មិនបាននិយាយនោះទេ ដើម្បីកុំឱ្យគេសួរខ្ញុំនៅថ្ងៃបរលោក។ ខ្ញុំបានឮគាត់និយាយថា៖ «ការកុហកលើខ្ញុំ មិនដូចការកុហកលើអ្នកដទៃឡើយ។ អ្នកណាដែលកុហកលើខ្ញុំដោយចេតនា គេនឹងទទួលបានកន្លែងអង្គុយក្នុងភ្លើងនរក»។ អាប៊ូ បាក្រ៍ នៅក្នុងឋានសួគ៌, អ៊ូម៉ារ នៅក្នុងឋានសួគ៌, អាលី នៅក្នុងឋានសួគ៌, អ៊ូស្មង់ ប៊ិន អ័ហ្វហ្វាន នៅក្នុងឋានសួគ៌, អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ ប៊ិន អៅហ្វ៍ នៅក្នុងឋានសួគ៌, សាអ័ដ ប៊ិន ម៉ាលិក នៅក្នុងឋានសួគ៌, អហ្ស៊ូបៃរ នៅក្នុងឋានសួគ៌, និង តាល់ហះ នៅក្នុងឋានសួគ៌។ ហើយមនុស្សទី ៩ នៃក្រុមមូស្លីម ប្រសិនបើខ្ញុំចង់បញ្ចេញឈ្មោះ ខ្ញុំនឹងបញ្ចេញឈ្មោះ»។ គាត់និយាយថា៖ មនុស្សម្នាបានស្រែកឡើងហើយនិយាយថា៖ «ឱ សមមិត្តរបស់ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! សូមប្រាប់យើងមក តើមនុស្សទី ៩ ជានរណា?»។ ពួកគេបានទទូចសួរគាត់។ គាត់និយាយថា៖ «ប្រសិនបើពួកអ្នកមិនទទូចសួរខ្ញុំទេ ខ្ញុំនឹងមិនប្រាប់ពួកអ្នកឡើយ។ ខ្ញុំគឺជាមនុស្សទី ៩ នៃក្រុមមូស្លីម ហើយ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ គឺជាមនុស្សទី ១០»។ បន្ទាប់មកគាត់និយាយថា៖ «សូមស្បថដោយអល់ឡោះ ការឈររបស់បុរសម្នាក់ ឬការចូលរួមរបស់បុរសម្នាក់ជាមួយ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ដែលធ្វើឱ្យមុខរបស់គាត់ប្រឡាក់ដោយធូលីដី គឺប្រសើរជាងការគោរពប្រតិបត្តិរបស់ពួកអ្នកម្នាក់ៗពេញមួយជីវិត»។ ៩១- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាប៊ូ បាក្រ៍ ប៊ិន អាប់ប៊ី សៃបះ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ប៊ីស្ហរ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា សូដាកោះ ប៊ិន អាល់មូសាន់ណា បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮជីតារបស់ខ្ញុំ រីយ៉ាហ៍ ប៊ិន អាល់ហារីស រៀបរាប់ពី សាអ៊ីដ ប៊ិន ហ្សៃដ ថា៖ «ការចូលរួមរបស់បុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេក្នុងថ្ងៃតែមួយ ក្នុងផ្លូវរបស់អល់ឡោះជាមួយ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ដែលធ្វើឱ្យមុខរបស់គាត់ប្រឡាក់ដោយធូលីដី គឺប្រសើរជាងការងាររបស់ពួកអ្នកម្នាក់ៗ ទោះបីជាគាត់មានអាយុវែងដូច ណូហ៍ ក៏ដោយ»។ ៩២- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា អ៊ីប្នុ អាល់ម៉ាជិស្ហូន យូស៊ូហ្វ ប៊ិន យ៉ាកូប (អាប់ឌុលឡោះ និយាយថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបាននិយាយថា អាល់ម៉ាជិស្ហូន គឺ យ៉ាកូប) ពីឪពុករបស់គាត់ ថា អាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ះ បាននិយាយថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខណៈពេលដែលបុរសម្នាក់កំពុងដើរដោយស្លៀកសម្លៀកបំពាក់ដ៏ស្រស់ស្អាត ហើយគាត់មានមោទនភាពនឹងខ្លួនឯង អល់ឡោះ ក៏បានធ្វើឱ្យផែនដីស្រុតចុះលេបគាត់ ហើយគាត់នឹងបន្តលិចចុះទៅក្នុងនោះរហូតដល់ថ្ងៃបរលោក»។ ហើយ អាប៊ូ បាក្រ៍ និង អ៊ូម៉ារ បានធ្វើជាសាក្សីលើរឿងនេះ (ទោះបីជាពួកគេមិននៅទីនោះក៏ដោយ)។ ៩៣- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាប់ប៊ូ អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ូម៉ារ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំនៅ គូហ្វះ ក្នុងឆ្នាំ ២៣០ ថា អាល់មូហារីប៊ី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី អ៊ីស្មាល ប៊ិន អាប់ប៊ី ខាលីដ ពី ហ្ស៊ូបៃដ អាល់យ៉ាមី ពី អัช-ស្ហៃប៊ី ពីអ្នកដែលបានរៀបរាប់ប្រាប់គាត់ ពី អាលី ថា៖ ខ្ញុំកំពុងអង្គុយជាមួយ ព្យាការី ﷺ ស្រាប់តែ អាប៊ូ បាក្រ៍ និង អ៊ូម៉ារ បានមកដល់។ នៅពេលដែល រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
بقية قوله: " مروا أبا بكر يصلي بالناس "
១២៧- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ ត្រូវបានអានជូនលោក យ៉ាក់អ៊ូប ដោយយោងតាម អ៊ីបនូ អ៊ីស្ហាក អំពីអ្នកដែលបានចូលរួមក្នុងសមរភូមិបដរ គឺ៖ អាប់ប៊ូ បាក់រ ស៊ីឌីក។ ហើយឈ្មោះរបស់ អាប់ប៊ូ បាក់រ គឺ អតីក ហើយគាត់គឺជា អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អ៊ូស្មង់ ប៊ីន កះប៊ីន អាំរ ប៊ីន សាអដ ប៊ីន តៃម។ ១២៨- ហាស៊ីសទាំងនេះគឺជាហាស៊ីសរបស់ អាប់ប៊ូ បាក់រ ប៊ីន ម៉ាលិក ដែលរាយការណ៍ពីគ្រូៗរបស់គាត់ ហើយវាមិនមែនជារបស់ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាហ្ម័ដ នោះទេ។ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាល់ហៃស្ហាំ ប៊ីន ខូឡាហ្វ អ័ដ-ឌូរីយូ ក្នុងឆ្នាំ ២៩៩ នៃគ.ស បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន មូទីអ៍ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ហូស្ហៃម ពី ហូស្ហៃន លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាល់មូសៃយ៉ាប ប៊ីន អាប់ឌី ខៃរ អាល់ហាំដានី រាយការណ៍ពីឪពុករបស់គាត់ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី ប៊ីន អាប់ប៊ី តាលីប នៅលើវេទិកា (មីមបារ) ខណៈដែលគាត់កំពុងនិយាយថា៖ «ពិតជាមនុស្សដែលល្អបំផុតនៃប្រជាជាតិ (អ៊ូម្ម៉ះ) នេះ បន្ទាប់ពីព្យាការី ﷺ គឺ អាប់ប៊ូ បាក់រ បន្ទាប់មក អ៊ូម៉ារ។ ហើយយើងបានបង្កើតរឿងរ៉ាវថ្មីៗមួយចំនួនបន្ទាប់ពីពួកគេ ដែលអល់ឡោះនឹងកាត់សេចក្តីលើរឿងទាំងនោះតាមអ្វីដែលទ្រង់សព្វព្រះទ័យ»។ ១២៩- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ប៊ូ អល់អាប់បាស អាល់ហ្វាដល ប៊ីន សាលីហ៍ អាល់ហាស៊ីមី ក្នុងខែជូម៉ាដា ឆ្នាំ ២៩៩ នៃគ.ស បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ហៈឌីយ៉ះ ប៊ីន អាប់ឌិល វ៉ាហាប់ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ មូហាំម៉ាដ ប៊ីន កាស៊ីរ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាល់អូហ្សាអី ពី កាតាដះ ពី អាន៉ាស ប៊ីន ម៉ាលិក លោកបាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ កំពុងអង្គុយ ខណៈពេលដែល អាប់ប៊ូ បាក់រ និង អ៊ូម៉ារ បានមកដល់។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកទាំងពីរនេះគឺជាមេដឹកនាំនៃមនុស្សចាស់ក្នុងចំណោមអ្នកឋានសួគ៌ ទាំងជំនាន់មុន និងជំនាន់ក្រោយ លើកលែងតែពួកព្យាការី និងពួកអ្នកនាំសារប៉ុណ្ណោះ»។ ១៣០- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាល់ហ្វាដល ប៊ីន សាលីហ៍ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាល់ហូសៃន ប៊ីន អាល់ហាសាន់ អាល់ម៉ារវ៉ាហ្ស៊ី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ស៊ូហ្វយ៉ាន ប៊ីន អ៊ូយ៉ៃនះ ពី មូថ័ររីហ្វ ពី អះ-ស៊ែប៊ី ពី អាប់ប៊ី ជូហៃហ្វះ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី និយាយថា៖ «ចូរដឹងចុះ ពិតជាមនុស្សដែលល្អបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺ អាប់ប៊ូ បាក់រ បន្ទាប់មក អ៊ូម៉ារ ហើយអល់ឡោះជាអ្នកដឹងច្បាស់បំផុតអំពីមនុស្សទីបី»។ ១៣១- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាល់អាប់បាស ប៊ីន អ៊ីប្រាហ៊ីម អាល់កូរ៉ាទីស៊ី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ មូហាំម៉ាដ ប៊ីន អ៊ីស្មៃល អាល់អាហ្មាស៊ី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អះស្បាត បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាំរ ប៊ីន កៃស៍ ពី អះទីយ៉ះ អាល់អូហ្វី ពី អាប់ប៊ី សាអីដ អាល់ឃូឌ្រី លោកបាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតជាអ្នកឋានសួគ៌ជាន់ខ្ពស់ (អីលីយីន) នឹងត្រូវបានឃើញដោយអ្នកដែលនៅក្រោមពួកគេ ដូចដែលអ្នកឃើញផ្កាយភ្លឺចិញ្ចាចនៅលើផ្ទៃមេឃ ហើយពិតជា អាប់ប៊ូ បាក់រ និង អ៊ូម៉ារ គឺស្ថិតក្នុងចំណោមពួកគេ និងទទួលបាននូវភាពសុខសាន្ត»។ ១៣២- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាហ្ម័ដ ប៊ីន អាល់ហាសាន់ ប៊ីន អាប់ឌិល ចាប់បារ អាល់ស៊ូហ្វី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ មូហ្រ៊ីហ្ស ប៊ីន អូន បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន ណាភិអ៍ អាល់ម៉ាដានី ពី អាស៊ីម ប៊ីន អ៊ូម៉ារ ពី អាប់ប៊ី បាក់រ ប៊ីន អាប់ឌិលឡោះ ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អ៊ូម៉ារ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំគឺជាមនុស្សដំបូងគេដែលផែនដីនឹងបើកចេញ បន្ទាប់មក អាប់ប៊ូ បាក់រ និង អ៊ូម៉ារ បន្ទាប់មកអ្នកដែលនៅក្នុងទីបញ្ចុះសព បាក់គីអ៍ នឹងត្រូវរស់ឡើងវិញជាមួយខ្ញុំ បន្ទាប់មកអ្នកក្រុងម៉ាកកាស់ ហើយខ្ញុំនឹងត្រូវប្រមូលផ្តុំនៅចន្លោះទីសក្ការៈទាំងពីរ»។ ១៣៣- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាហ្ម័ដ ប៊ីន អាប់ឌិល ចាប់បារ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ មូហាំម៉ាដ ប៊ីន អាប់បាត សាន់ឌូឡា បានរាយការណ៍មកយើងដោយ តាលីដ ប៊ីន ស៊ូឡៃម៉ាន ពី អាប់ប៊ី អាល់ចាហាហ្វ ដាវូដ ប៊ីន អាប់ប៊ី អូហ្វ លោកបាននិយាយថា៖ នៅពេលដែល អាប់ប៊ូ បាក់រ ត្រូវបានតែងតាំងជាអ្នកដឹកនាំ (បៃអះ) គាត់បានបិទទ្វារផ្ទះរបស់គាត់រយៈពេលបីថ្ងៃ ដោយនិយាយថា៖ «ឱប្រជាជនទាំងឡាយ ចូរដកការស្បថស្មោះត្រង់របស់ពួកអ្នកពីខ្ញុំមកវិញ»។ ក្នុងអំឡុងពេលនោះ អាលី បាននិយាយទៅកាន់គាត់ថា៖ «យើងមិនដកការស្បថស្មោះត្រង់របស់យើងពីលោកទេ ហើយយើងក៏មិនចង់ឱ្យលោកដកវាដែរ។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានដាក់លោកឱ្យនៅមុខ តើអ្នកណាអាចដាក់លោកឱ្យនៅក្រោយបាន?»។ ១៣៤- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាហ្ម័ដ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ប៊ូ ខៃស្ហាមះ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ វ៉ះប ប៊ីន ចារីរ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ យ៉ាក់ឡា ប៊ីន ហាក៊ីម រាយការណ៍ពី អ៊ីក-រិមះ ពី អ៊ីបនូ អាប់បាស ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានចេញមកក្នុងអំឡុងពេលជំងឺដែលគាត់បានទទួលមរណភាព ដោយយកក្រណាត់រុំក្បាលរបស់គាត់ ហើយគាត់បានអង្គុយលើវេទិកា (មីមបារ) បន្ទាប់មកគាត់បានសរសើរអល់ឡោះ និងថ្លែងអំណរគុណដល់ទ្រង់ រួចមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតជាគ្មាននរណាម្នាក់ដែលបានលះបង់ជីវិត និងទ្រព្យសម្បត្តិរបស់គាត់ចំពោះខ្ញុំច្រើនជាង អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី កូហ្វះ (អាប់ប៊ូ បាក់រ) នោះទេ។ ប្រសិនបើខ្ញុំត្រូវជ្រើសរើសមិត្តជិតស្និទ្ធក្នុងចំណោមមនុស្ស ខ្ញុំនឹងជ្រើសរើស អាប់ប៊ូ បាក់រ ប៉ុន្តែភាពជាបងប្អូនក្នុងសាសនាឥស្លាមគឺប្រសើរជាង។ ចូរអ្នកទាំងឡាយបិទរាល់ច្រកទ្វារតូចៗដែលចូលទៅក្នុងវិហារ (ម៉ាស៊ីដ) លើកលែងតែច្រកទ្វាររបស់ អាប់ប៊ូ បាក់រ»។ ១៣៥- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាហ្ម័ដ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ វ៉ះប ប៊ីន បាក់គីយ៉ះ អាល់វ៉ាស៊ីទី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន ស៊ូហ្វយ៉ាន អាល់វ៉ាស៊ីទី ពី អ៊ីបនូ ជូរ៉ៃជ៍ ពី អះតូអ៍ ពី អាប់ប៊ី ដារដា លោកបាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានឃើញខ្ញុំដើរនៅមុខ អាប់ប៊ូ បាក់រ រួចគាត់បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱ អាប់ប៊ូ ដារដា តើអ្នកដើរនៅមុខមនុស្សដែលប្រសើរជាងអ្នកទាំងក្នុងលោកនេះ និងលោកខាងមុខឬ? ព្រះអាទិត្យមិនដែលរះ ឬលិចលើនរណាម្នាក់ដែលប្រសើរជាង អាប់ប៊ូ បាក់រ នោះទេ បន្ទាប់ពីពួកព្យាការី និងពួកអ្នកនាំសារ»។ ១៣៦- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាហ្ម័ដ ប៊ីន កូដាមះ អាល់បាលឃី ក្នុងឆ្នាំ ២៩៩ នៃគ.ស បានរាយការណ៍មកយើងដោយ មូហាំម៉ាដ ប៊ីន មូកាតិល បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាល់ហ្វូរ៉ាត ប៊ីន ខាលីដ និង ស៊ូហ្វយ៉ាន អះ-សៅរី ពី ជ៉ាមិអ៍ ប៊ីន អាប់ប៊ី រ៉ាស៊ីដ ពី មូនហ្ស៊ីរ អះ-សៅរី ពី មូហាំម៉ាដ អ៊ីបនូ អាល់ហាន់ណាហ្វ៊ីយ៉ះ (ដែលជាកូនប្រុសរបស់ អាលី ប៊ីន អាប់ប៊ី តាលីប) លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរថា៖ «ឱឪពុក តើអ្នកណាជាមនុស្សដែលល្អបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពី រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ?» លោកបានឆ្លើយថា៖ «អាប់ប៊ូ បាក់រ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ «បន្ទាប់មកអ្នកណា?» លោកបានឆ្លើយថា៖ «អ៊ូម៉ារ»។ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំខ្លាចថាបើខ្ញុំសួរថា «បន្ទាប់មកអ្នកណា?» គាត់នឹងឆ្លើយថា «អ៊ូស្មង់» ដូច្នេះខ្ញុំក៏បានសួរថា៖ «តើជាលោកឬឪពុក?» លោកបានឆ្លើយថា៖ «ឪពុករបស់កូនគ្រាន់តែជាបុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមមូស្លីមទាំងឡាយប៉ុណ្ណោះ»។ ១៣៧- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ជ៉ាហ្វារ ប៊ីន មូហាំម៉ាដ អាល់ហ្វ៊ីរយ៉ាប៊ី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ មូហាំម៉ាដ ប៊ីន មូសហ្វា អាល់ហ៊ីមស៊ី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ បាក់គីយ៉ះ ប៊ីន អាល់វ៉ាលីដ ពី អ៊ីបនូ ជូរ៉ៃជ៍ ពី អះតូអ៍ ពី អាប់ប៊ី ដារដា លោកបាននិយាយថា៖ ព្យាការី ﷺ បានឃើញខ្ញុំដើរនៅមុខ អាប់ប៊ូ បាក់រ រួចគាត់បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ហេតុអ្វីបានជាអ្នកដើរនៅមុខមនុស្សដែលប្រសើរជាងអ្នក? ពិតជា អាប់ប៊ូ បាក់រ គឺជាមនុស្សដែលប្រសើរជាងគេបំផុតដែលព្រះអាទិត្យបានរះ ឬលិចលើគាត់»។ ១៣៨- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាហ្ម័ដ ប៊ីន មូហាំម៉ាដ អាល់ហាស៊ីប ក្នុងឆ្នាំ ២៩៩ នៃគ.ស បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ប៊ូ អ៊ូម៉ារ៉ាន់ អាល់វ៉ារកានី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាល់មូអាហ្វា ប៊ីន អ៊ូម៉ារ៉ាន់ ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ីន មូហាំម៉ាដ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ មូហាំម៉ាដ ប៊ីន អាល់មុនកាឌីរ ថាគាត់បានឮ ជ៉ាប៊ីរ ប៊ីន អាប់ឌិលឡោះ និយាយថា៖ អាប់ប៊ូ បាក់រ បានដើរកាត់ អាប់ប៊ូ ជ៉ាហាល ខណៈដែលគាត់កំពុងធ្វើទារុណកម្មលើ ប៊ីឡាល ហើយគាត់កំពុងនិយាយទៅកាន់ ប៊ីឡាល ថា៖ «ចូរត្រឡប់ទៅរកសាសនាដើមវិញ» ហើយ ប៊ីឡាល ក៏និយាយថា៖ «គ្មានព្រះណាផ្សេងក្រៅពីទ្រង់ (អល់ឡោះ) ឡើយ»។ អាប់ប៊ូ ជ៉ាហាល បាននិយាយទៅកាន់ អាប់ប៊ូ បាក់រ ថា៖ «តើអ្នកមិនចង់ទិញបងប្រុសរបស់អ្នកពីខ្ញុំទេឬ?»។ អាប់ប៊ូ បាក់រ បានសួរថា៖ «តើប៉ុន្មាន?»។ គាត់បានឆ្លើយថា៖ «ប៉ុណ្ណេះៗ»។ អាប់ប៊ូ បាក់រ បាននិយាយថា៖ «ប្រសិនបើខ្ញុំនិយាយថា យល់ព្រម តើវាជាការសម្រេចចិត្តរបស់ខ្ញុំមែនទេ?»។ គាត់ឆ្លើយថា៖ «មែន»។ អាប់ប៊ូ បាក់រ បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំបានទិញគាត់ហើយ»។ បន្ទាប់មកគាត់បាននិយាយទៅកាន់ ប៊ីឡាល ថា៖ «ចូរទៅចុះ អ្នកគឺជាកម្មសិទ្ធិរបស់ព្រះដែលអ្នកបានគោរពបូជា»។ បន្ទាប់មកដំណឹងបានទៅដល់ អាប់ប៊ូ បាក់រ ថា ប៊ីឡាល កំពុងនិយាយថា៖ «សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ខ្ញុំនឹងមិនធ្វើការអំពាវនាវ (អាហ្សាន់) ឱ្យនរណាម្នាក់ទៀតឡើយ បន្ទាប់ពី រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ»។ អាប់ប៊ូ បាក់រ បាននិយាយថា៖ «វាមិនសមនឹង ប៊ីឡាល ទេដែលនិយាយបែបនោះ»។ ប៊ីឡាល បានមកជួប អាប់ប៊ូ បាក់រ ហើយនិយាយថា៖ «ប្រសិនបើលោកបានលោះខ្ញុំដើម្បីឱ្យខ្ញុំនៅជាមួយលោក នោះខ្ញុំនឹងនៅជាមួយលោក ប៉ុន្តែប្រសិនបើលោកបានលោះខ្ញុំដើម្បីអល់ឡោះ នោះសូមទុកឱ្យខ្ញុំនៅជាមួយព្រះដែលលោកបានលោះខ្ញុំឱ្យ»។ អាប់ប៊ូ បាក់រ បានឆ្លើយថា៖ «គឺដើម្បីអល់ឡោះ»។ ១៣៩- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាល់ហាសាន់ ប៊ីន អ័ត-តយយីប អាល់បាលឃី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ជ៉ាហ្វារ ប៊ីន ហូໄមដ អាល់គូរ៉ៃស៊ី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ យូណូស ប៊ីន អាប់ប៊ី យ៉ាក់ហ្វួរ ពី អូន ប៊ីន អាប់ប៊ី ជូហៃហ្វះ ពី ឪពុករបស់គាត់ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី ស្រែកប្រកាសនៅលើវេទិកា (មីមបារ) របស់ពួកអ្នកថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់ពួកអ្នកទេឬថា អ្នកណាជាមនុស្សដែលល្អបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់អល់ឡោះ ﷺ?» លោកបាននិយាយថា៖ «អាប់ប៊ូ បាក់រ ហើយទីពីរគឺ អ៊ូម៉ារ ហើយប្រសិនបើខ្ញុំចង់ ខ្ញុំអាចប្រាប់ឈ្មោះទីបីបាន»។ សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះពួកគេទាំងអស់គ្នា។ ១៤០- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាហ្ម័ដ ប៊ីន មូហាំម៉ាដ ប៊ីន ហាន់បាល លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុស សាម៉ាត ប៊ីន អាល់វ៉ារីស បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ហ្សៃអ៊ីដះ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌិល ម៉ាលិក ប៊ីន អ៊ូម៉ៃរ ពី អាប់ប៊ី ប៊ូរដះ ពី ឪពុករបស់គាត់ លោកបាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អ
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
وهذه الأحاديث من حديث أبي بكر بن مالك عن شيوخه، وليست عن عبد الله بن أحمد.
២៦០ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី ស៊ូហ្វ្យាន ប៊ិន អ៊ូយ៉ៃនះ ពី អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី ខាលីដ ពី អះ-ស្ហះប៊ី ពី អាប់ប៊ី ជូហៃហ្វះ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី និយាយថា៖ «មនុស្សដែលប្រសើរជាងគេក្នុងចំណោមប្រជាជាតិ (អ៊ូម្ម៉ះ) នេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺ អាប់ប៊ូ បាករ និង អ៊ូម៉ារ ហើយប្រសិនបើខ្ញុំចង់ ខ្ញុំនឹងប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីមនុស្សទីបី»។ រឿងរ៉ាវដែលត្រូវបានរាយការណ៍ថា អ្នកដែលចូលកាន់សាសនាឥស្លាមមុនគេគឺ អាប់ប៊ូ បាករ ២៦១ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ យូស៊ូហ្វ ប៊ិន យ៉ាកូប អាល់-ម៉ាជិស្ហូន (អាប់ប៊ូ សាឡាម៉ះ) លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានជួបគ្រូៗរបស់យើង និងអ្នកដែលយើងរៀនសូត្រពីពួកគេ ក្នុងចំណោមនោះមាន រ៉ាប៊ីអះ ប៊ិន អាប់ប៊ី អាប់ឌុល រ៉ះហ៍ម៉ាន, មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាល់-មុនកាឌីរ, និង អ៊ូស្មង់ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) អាល់-អាក់ខ្នះស៊ី ពួកគេនិយាយថា៖ «អាប់ប៊ូ បាករ គឺជាបុរសដំបូងគេដែលបានចូលកាន់សាសនាឥស្លាម»។ ២៦២ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ យ៉ះយ៉ា ប៊ិន អាយយូប បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី ហ្សាអ៊ីដះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ ស៊ូអបះ ពី អាំរ ប៊ិន មូរ៉ះ ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម លោកបាននិយាយថា៖ «អាប់ប៊ូ បាករ គឺជាអ្នកដំបូងគេដែលបានចូលកាន់សាសនាឥស្លាមជាមួយ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ»។ ២៦៣ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ហ្សាអហ្វារ ហ្គន់ដារ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ស៊ូអបះ ពី អាំរ ប៊ិន មូរ៉ះ ពី អាន់-ណាក់ខៃ លោកបាននិយាយថា៖ «អ្នកដំបូងគេដែលបានចូលកាន់សាសនាឥស្លាមជាមួយ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ គឺ អាប់ប៊ូ បាករ»។ ២៦៤ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ អាលី ប៊ិន មូស្លីម ប៊ិន សាអ៊ីដ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ យូស៊ូហ្វ ប៊ិន យ៉ាកូប (គឺ អាល់-ម៉ាជិស្ហូន) លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮគ្រូៗរបស់យើងដែលជាអ្នកជំនាញផ្នែកហ្វិកហ៍ហ៍ ក្នុងចំណោមនោះមាន សាអដ ប៊ិន អ៊ីប្រាហ៊ីម, សាលីហ៍ ប៊ិន កៃសាន, រ៉ាប៊ីអះ ប៊ិន អាប់ប៊ី អាប់ឌុល រ៉ះហ៍ម៉ាន, អ៊ូស្មង់ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) អាល់-អាក់ខ្នះស៊ី និងអ្នកដទៃទៀត ពួកគេរំលឹកថា៖ «អាប់ប៊ូ បាករ គឺជាបុរសដំបូងគេដែលបានចូលកាន់សាសនាឥស្លាម»។ ២៦៥ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ហ៊ីស្ហាម ពី មូហ្គីរះ ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម លោកបាននិយាយថា៖ «អ្នកដំបូងគេដែលបានចូលកាន់សាសនាឥស្លាមគឺ អាប់ប៊ូ បាករ»។ ២៦៦ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ខូឡាហ្វ ប៊ិន ហ៊ីស្ហាម អាល់-បាហ្សាអរ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ប៊ូ អះវ៉ានះ ពី មូហ្គីរះ ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម លោកបាននិយាយថា៖ «អ្នកដំបូងគេដែលបានធ្វើសឡាត ឬចូលកាន់សាសនាឥស្លាមក្នុងចំណោមបុរស គឺ អាប់ប៊ូ បាករ»។ ២៦៧ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ អាប់ប៊ូ ម៉ាំម៉ារ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុល អាហ្ស៊ីហ្ស អាដ-ដារ៉ាវ៉ារឌី ពី អាំរ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ (ម៉ៅឡា ហ្គូហ្វរះ) ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន កះអប លោកបាននិយាយថា៖ «អ្នកដំបូងគេដែលបានធ្វើសឡាតគឺ អាប់ប៊ូ បាករ»។ ២៦៨ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន សន់ដាល់ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុល អាហ្ស៊ីហ្ស អាដ-ដារ៉ាវ៉ារឌី ពី អ៊ូម៉ារ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ (ម៉ៅឡា ហ្គូហ្វរះ) ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន កះអប៖ «ថាអ្នកដំបូងគេដែលបានចូលកាន់សាសនាឥស្លាមពីប្រជាជាតិនេះចំពោះ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ គឺ ខូឌីជះ ហើយបុរសពីរនាក់ដំបូងដែលបានចូលកាន់សាសនាឥស្លាមគឺ អាប់ប៊ូ បាករ អះ-ស៊ីឌីក និង អាលី ហើយ អាប់ប៊ូ បាករ គឺជាអ្នកដំបូងគេដែលបានបង្ហាញការចូលកាន់សាសនាឥស្លាមរបស់គាត់»។ ២៦៩ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ូម៉ារ អាល់-គួរ៉ៃស្ហ៊ី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អ៊ីបនូ អាល់-មូបាន៉ាក់ លោកបាននិយាយថា៖ បានប្រាប់ខ្ញុំដោយ ស៊ូអបះ ពី អាំរ ប៊ិន មូរ៉ះ ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម លោកបាននិយាយថា៖ «អ្នកដំបូងគេដែលបានចូលកាន់សាសនាឥស្លាមគឺ អាប់ប៊ូ បាករ អះ-ស៊ីឌីក»។ ២៧០ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ វ៉ះគីអ៍ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ស៊ូអបះ ពី អាំរ ប៊ិន មូរ៉ះ ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម លោកបាននិយាយថា៖ «អាប់ប៊ូ បាករ» (មានន័យថា អ្នកដំបូងគេដែលបានចូលកាន់សាសនាឥស្លាម)។ ២៧១ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ូម៉ារ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អ៊ីបនូ មូបាន៉ាក់ លោកបាននិយាយថា៖ បានប្រាប់ខ្ញុំដោយ ស៊ូអបះ ពី អាល់-ជូហ្វៃរី ពី អាប់ប៊ី ណាត់រ៉ះ លោកបាននិយាយថា៖ អាប់ប៊ូ បាករ បាននិយាយថា៖ «តើខ្ញុំមិនមែនជាអ្នកដំបូងគេដែលបានធ្វើសឡាតទេឬ?»។ ២៧២ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ អាប់ប៊ូ សាអ៊ីដ អាល់-អាស្ហាច លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ អ៊ីស្មាស៊ីល ប៊ិន អាល់-វ៉ាលីដ (អាប់ប៊ូ យូណុស អាល់-រ៉ាស៊ីប៊ី) ពី ហ៊ីស្ហាម ពី អ៊ីបនូ ស៊ីរីន លោកបាននិយាយថា៖ «អ្នកដំបូងគេដែលបានចូលកាន់សាសនាឥស្លាមក្នុងចំណោមបុរសគឺ អាប់ប៊ូ បាករ ហើយអ្នកដំបូងគេដែលបានចូលកាន់សាសនាឥស្លាមក្នុងចំណោមស្ត្រីគឺ ខូឌីជះ»។ ២៧៣ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ អាល់-ហាសាន់ ប៊ិន អារ៉ាហ្វះ ប៊ិន យ៉ាហ្ស៊ីដ អាល់-អាប់ឌី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ជ៉ារីរ ពី មូហ្គីរះ ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម លោកបាននិយាយថា៖ «អ្នកដំបូងគេដែលបានចូលកាន់សាសនាឥស្លាមគឺ អាប់ប៊ូ បាករ»។ ២៧៤ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ហ្សះការីយ៉ា ប៊ិន យ៉ះយ៉ា ហ្សះមូវ៉ៃហ៍ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាលី ប៊ិន ហាស៊ីម ប៊ិន អាល់-បារីដ ពី កះស៊ីរ អាន់-ណាវ៉ា ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មូឡៃល លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី និយាយថា៖ «ព្យាការីគ្រប់រូបត្រូវបានផ្តល់ឱ្យនូវអ្នកដឹកនាំ (នូកាបា) ចំនួនប្រាំពីរនាក់ ហើយ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ ត្រូវបានផ្តល់ឱ្យនូវអ្នកដឹកនាំដ៏ឆ្នើមចំនួនដប់បួននាក់៖ គឺខ្ញុំ, កូនប្រុសទាំងពីររបស់ខ្ញុំ អាល់-ហាសាន់ និង អាល់-ហូសៃន, ហាំហ្សះ, ហ្សាអហ្វារ, អាប់ប៊ូ បាករ, អ៊ូម៉ារ, អ៊ីបនូ មះស៊ូដ, ហូហ្សៃហ្វះ, អាប់ប៊ូ ហ្សារ, អាល់-មិកដាដ, សាល់ម៉ាន, អាំម៉ារ, និង ប៊ីឡាល់ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះពួកគេ)»។ ២៧៥ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ លោកបាននិយាយថា៖ បានប្រាប់ខ្ញុំដោយ ស៊ូហ្វ្យាន ពីគ្រូរបស់ពួកគេម្នាក់ដែលគេហៅថា សាលីម ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មូឡៃល លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី និយាយថា៖ «ព្យាការីគ្រប់រូបត្រូវបានផ្តល់ឱ្យនូវអ្នកឆ្នើម (នូជះបា) ចំនួនប្រាំពីរនាក់ពីប្រជាជាតិរបស់គាត់ ហើយព្យាការី (មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)) ត្រូវបានផ្តល់ឱ្យនូវអ្នកឆ្នើមចំនួនដប់បួននាក់ពីប្រជាជាតិរបស់គាត់ ក្នុងចំណោមនោះមាន អាប់ប៊ូ បាករ និង អ៊ូម៉ារ»។ ២៧៦ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ មូអាវីយ៉ះ ប៊ិន ហ៊ីស្ហាម បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ស៊ូហ្វ្យាន ពី សាលីម ប៊ិន អាប់ប៊ី ហហ្វ្សះ លោកបាននិយាយថា៖ បានមកដល់ខ្ញុំអំពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មូឡៃល ដូច្នេះខ្ញុំបានទៅជួបគាត់នៅពេលព្រឹក ហើយខ្ញុំបានឃើញគាត់នៅក្នុងពិធីបុណ្យសពមួយ បុរសម្នាក់បានរាយការណ៍មកខ្ញុំពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មូឡៃល លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី និយាយថា៖ «ព្យាការីគ្រប់រូបត្រូវបានផ្តល់ឱ្យនូវអ្នកឆ្នើមចំនួនប្រាំពីរនាក់ ហើយព្យាការីរបស់អ្នករាល់គ្នាត្រូវបានផ្តល់ឱ្យនូវអ្នកឆ្នើមចំនួនដប់បួននាក់ ក្នុងចំណោមនោះមាន អាប់ប៊ូ បាករ, អ៊ូម៉ារ, អ៊ីបនូ មះស៊ូដ និង អាំម៉ារ ប៊ិន យ៉ាស៊ីរ»។ ២៧៧ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ប៊ូ នុអៃម លោកបាននិយាយថា៖ បានប្រាប់ខ្ញុំដោយ ហ្វីតរ ពី កះស៊ីរ បៃយ៉ាអ៍ អាន់-ណាវ៉ា លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មូឡៃល លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី និយាយថា៖ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនមានព្យាការីណាម្នាក់មុនខ្ញុំឡើយ លើកលែងតែគាត់ត្រូវបានផ្តល់ឱ្យនូវមិត្តភក្តិ, អ្នកឆ្នើម និងរដ្ឋមន្ត្រីចំនួនប្រាំពីរនាក់ ហើយខ្ញុំត្រូវបានផ្តល់ឱ្យនូវដប់បួននាក់៖ ហាំហ្សះ, ហ្សាអហ្វារ, អាលី, ហាសាន់, ហូសៃន, អាប់ប៊ូ បាករ, អ៊ូម៉ារ, អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មះស៊ូដ, អាប់ប៊ូ ហ្សារ, អាល់-មិកដាដ, ហូហ្សៃហ្វះ, សាល់ម៉ាន, អាំម៉ារ និង ប៊ីឡាល់»។ ២៧៨ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ កូទៃបះ ប៊ិន សាអ៊ីដ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុល អាហ្ស៊ីហ្ស ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) អាដ-ដារ៉ាវ៉ារឌី ពី អាប់ឌុល រ៉ះហ៍ម៉ាន ប៊ិន ហូໄមដ ពីឪពុករបស់គាត់ ពី អាប់ឌុល រ៉ះហ៍ម៉ាន ប៊ិន អៅហ្វ ថា ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អាប់ប៊ូ បាករ នៅក្នុងឋានសួគ៌, អ៊ូម៉ារ នៅក្នុងឋានសួគ៌, អាលី នៅក្នុងឋានសួគ៌, អ៊ូស្មង់ នៅក្នុងឋានសួគ៌, តាល់ហះ នៅក្នុងឋានសួគ៌, អ៊ុហ្ស៊ូបៃរ នៅក្នុងឋានសួគ៌, អាប់ឌុល រ៉ះហ៍ម៉ាន ប៊ិន អៅហ្វ នៅក្នុងឋានសួគ៌, សាអដ ប៊ិន អាប់ប៊ី វ៉ាក់កូស នៅក្នុងឋានសួគ៌, សាអ៊ីដ ប៊ិន ហ្សៃដ ប៊ិន អាំរ ប៊ិន នុហ្វៃល នៅក្នុងឋានសួគ៌, និង អាប់ប៊ូ អ៊ូបានដះ ប៊ិន អាល់-ជ៉ារ៉ាហ៍ នៅក្នុងឋានសួគ៌ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះពួកគេ)»។ ២៧៩ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាលី ប៊ិន អាស៊ីម លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ហូស្ហៃន ប៊ិន អាប់ឌុល រ៉ះហ៍ម៉ាន ពី ហ៊ីឡាល់ ប៊ិន យ៉ះសាហ្វ ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ហ្សាលីម លោកបាននិយាយថា៖ បុរសម្នាក់បានតាំងអ្នកនិយាយឱ្យជេរប្រមាថ អាលី ហើយខ្ញុំនៅក្បែរ សាអ៊ីដ ប៊ិន ហ្សៃដ គាត់ក៏ខឹងហើយនិយាយថា៖ តើអ្នកមិនឃើញបុរសដែលធ្វើបាបខ្លួនឯងម្នាក់នេះទេឬ ដែលបញ្ជាឱ្យជេរប្រមាថបុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នកឋានសួគ៌? ខ្ញុំសូមធ្វើជាសាក្សីចំពោះ
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
ما روي أن أول من أسلم أبو بكر
មានការរាយការណ៍ថា លោកអាប៊ូ បាករ បានមកសុំការអនុញ្ញាតចូលជួប នោះព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូល ហើយចូរប្រាប់ដំណឹងល្អដល់គាត់ថា គាត់នឹងបានចូលឋានសួគ៌»។ ២៨៥- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាល់ហារីស អាល់ម៉ាក់ឃី បានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា ហាន់ហ្សូឡោះ ប៊ីន អាប៊ី ស៊ូហ្វយ៉ាន បានរាយការណ៍មកខ្ញុំ ពីបងប្រុសរបស់គាត់គឺ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ពីអ៊ូបៃ ប៊ីន រូកាណះ ពីអាប៊ូ មូសា អាល់អាស្ហអរី ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានចូលទៅក្នុងបន្ទប់ទឹក (កន្លែងបន្ទោបង់) រួចបានមានប្រសាសន៍មកកាន់ខ្ញុំថា៖ «ចូរជួយយាមទ្វារឱ្យខ្ញុំផង»។ គាត់ (អាប៊ូ មូសា) បាននិយាយថា៖ ស្រាប់តែលោកអាប៊ូ បាករ បានមកដល់ ហើយនិយាយថា៖ ខ្ញុំសូមលះបង់គ្រួសារខ្ញុំដើម្បីលោក តើលោកបានឃើញរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ដែរឬទេ? ខ្ញុំបានឆ្លើយថា៖ លោកបានចូលទៅក្នុងបន្ទប់ទឹក ហើយបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ «ចូរជួយយាមទ្វារឱ្យខ្ញុំផង»។ លោកអាប៊ូ បាករ ក៏និយាយថា៖ ចូរទៅសុំការអនុញ្ញាតឱ្យខ្ញុំចូលជួបលោកផង ខ្ញុំសូមលះបង់គ្រួសារខ្ញុំដើម្បីលោក។ គាត់ (អាប៊ូ មូសា) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំក៏បានទៅជួបលោក (រ៉សូល) ហើយនិយាយថា៖ នេះគឺជាអាប៊ូ បាករ កំពុងសុំការអនុញ្ញាតចូលជួប។ លោកក៏មានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូល ហើយចូរប្រាប់ដំណឹងល្អដល់គាត់ថា គាត់នឹងបានចូលឋានសួគ៌»។ គាត់ (អាប៊ូ មូសា) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំក៏បានត្រឡប់ទៅជួបគាត់ (អាប៊ូ បាករ) ហើយអនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូល រួចខ្ញុំបានប្រាប់គាត់ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានប្រាប់ដំណឹងល្អដល់លោកថា លោកនឹងបានចូលឋានសួគ៌។ គាត់បាននិយាយថា៖ បន្ទាប់មកលោកអ៊ូម៉ារ បានមកដល់ ហើយបាននិយាយដូចគ្នានេះដែរ។ ខ្ញុំក៏បានចូលទៅជួប រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ហើយលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូល ហើយចូរប្រាប់ដំណឹងល្អដល់គាត់ថា គាត់នឹងបានចូលឋានសួគ៌»។ គាត់ (អាប៊ូ មូសា) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំក៏បានអនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូល រួចខ្ញុំបានប្រាប់គាត់ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានប្រាប់ដំណឹងល្អដល់លោកថា លោកនឹងបានចូលឋានសួគ៌។ គាត់បាននិយាយថា៖ បន្ទាប់មកលោកអ៊ូស្មង់ បានមកដល់ ហើយបាននិយាយដូចគ្នានេះដែរ។ ខ្ញុំក៏បានទៅសុំការអនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូលជួប រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ។ លោកបានស្ងៀមមួយសន្ទុះ រួចមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូល ហើយចូរប្រាប់ដំណឹងល្អដល់គាត់ថា គាត់នឹងបានចូលឋានសួគ៌ បន្ទាប់ពីជួបការលំបាក ឬការសាកល្បង»។ ២៨៦- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ស៊ូវៃដ៍ ប៊ីន សាអីដ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំ ពីអាប៊ូ អាល់មុហាយ៉ា ថា៖ បុរសម្នាក់បានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា៖ ខ្ញុំបានចេញដំណើរក្នុងពេលធ្វើដំណើរមួយ ហើយមានបុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកយើងតែងតែជេរប្រមាថលោកអាប៊ូ បាករ និងលោកអ៊ូម៉ារ។ យើងបានហាមឃាត់គាត់ ប៉ុន្តែគាត់មិនព្រមឈប់ឡើយ។ លុះដល់ពេលគាត់ចេញទៅបន្ទោបង់ ស្រាប់តែមានសត្វដំរី (សត្វល្អិតចឹក) ជាច្រើនបានមកចោមរោមគាត់។ គាត់បានស្រែកហៅឱ្យគេជួយ យើងក៏បានទៅជួយគាត់ ប៉ុន្តែពួកវាបានវាយប្រហារមកលើពួកយើង រហូតដល់ពួកយើងត្រូវតែបោះបង់គាត់ចោល ហើយពួកវាមិនបានឈប់ចឹកគាត់ឡើយ រហូតដល់ពួកវាបានខាំគាត់ដាច់រហែកអស់។ ២៨៧- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ីន សាអីដ អាល់តាបារី អាល់ចៅហ្វារី បានរាយការណ៍មកខ្ញុំ ពីសាអីដ ប៊ីន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) អាល់វ៉ារ៉ក់ ពីហ្វូហ្សៃល ប៊ីន ហ្កាហ្ស្វាន់ ពីអាប៊ូ អាល់មុហ្គីរ៉ោះ អាល់ហ្ស៊ូហ្លី ថា៖ ហ្វុលហ្វុលឡោះ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា៖ ខ្ញុំបានឮលោក ហាសាន់ ប៊ីន អាលី និយាយថា៖ ខ្ញុំបានឃើញរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ (ក្នុងសុបិន) កំពុងតោងជាប់នឹងបល្ល័ង្ក (អាល់អើស្ហ)។ បន្ទាប់មកខ្ញុំបានឃើញលោកអាប៊ូ បាករ កំពុងចាប់ជាប់នឹងចង្កេះរបស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ។ បន្ទាប់មកខ្ញុំបានឃើញលោកអ៊ូម៉ារ កំពុងចាប់ជាប់នឹងចង្កេះរបស់លោកអាប៊ូ បាករ។ បន្ទាប់មកខ្ញុំបានឃើញលោកអ៊ូស្មង់ កំពុងចាប់ជាប់នឹងចង្កេះរបស់លោកអ៊ូម៉ារ។ បន្ទាប់មកខ្ញុំបានឃើញឈាមហូរធ្លាក់ពីលើមេឃមកលើផែនដី។ លោកហាសាន់ បានរៀបរាប់ហាឌីសនេះ ខណៈដែលមានក្រុមមនុស្សពីក្រុមស៊ីអះ (Shi'a) នៅទីនោះ ពួកគេបានសួរថា៖ តើលោកមិនបានឃើញលោកអាលីទេឬ? លោកបានឆ្លើយថា៖ គ្មាននរណាម្នាក់ដែលខ្ញុំចង់ឃើញកំពុងចាប់ជាប់នឹងចង្កេះរបស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ជាងលោកអាលីនោះទេ ប៉ុន្តែនេះគ្រាន់តែជាសុបិនប៉ុណ្ណោះ។ លោកអ៊ុកបះ ប៊ីន អាំរ (អាប៊ូ ម៉ាសអូដ) បាននិយាយថា៖ តើពួកអ្នកខឹងនឹងលោកហាសាន់ ដោយសារតែសុបិនដែលគាត់បានឃើញឬ? ខ្ញុំធ្លាប់នៅជាមួយរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ក្នុងពេលធ្វើសង្គ្រាម ហើយពួកមូស្លីមបានជួបការលំបាកយ៉ាងខ្លាំង រហូតដល់ឃើញភាពសោកសៅនៅលើមុខរបស់ពួកមូស្លីម និងភាពរីករាយនៅលើមុខរបស់ពួកមូណាហ្វិកហ៍ (ជនក្បត់)។ លុះរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានឃើញដូចនោះ លោកក៏មានប្រសាសន៍ថា៖ «សូមស្បថដោយអល់ឡោះ ព្រះអាទិត្យនឹងមិនលិចឡើយ រហូតទាល់តែអល់ឡោះប្រទាននូវអាហារដល់ពួកអ្នក»។ លោកអ៊ូស្មង់ បានដឹងថា អល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់នឹងនិយាយការពិត ដូច្នេះលោកក៏បានបញ្ជូនក្បួនដង្ហែររបស់លោកទៅ។ ស្រាប់តែមានអូដ្ឋចំនួន ១៤ ក្បាល គាត់ក៏បានទិញវាព្រមទាំងស្បៀងអាហារដែលនៅលើខ្នងវា។ លោកបានបញ្ជូនអូដ្ឋ ៧ ក្បាលទៅឱ្យរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ និង ៧ ក្បាលទៀតទៅឱ្យគ្រួសាររបស់លោក។ លុះពួកមូស្លីមបានឃើញក្បួនដង្ហែរមកដល់ ភាពរីករាយក៏បានលេចឡើងនៅលើមុខរបស់ពួកមូមិន (អ្នកជំនឿ) និងភាពសោកសៅនៅលើមុខរបស់ពួកមូណាហ្វិកហ៍។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើនេះជាអ្វី?» ពួកគេបានឆ្លើយថា៖ លោកអ៊ូស្មង់ បានបញ្ជូនវាជាកាដូដល់លោក។ គាត់ (អ្នករាយការណ៍) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឃើញលោក (រ៉សូល) លើកដៃទាំងពីរឡើងដើម្បីបួងសួងឱ្យលោកអ៊ូស្មង់ ដែលខ្ញុំមិនដែលឮលោកបួងសួងឱ្យនរណាម្នាក់មុន ឬក្រោយគាត់ឡើយ៖ «ឱអល់ឡោះ! សូមប្រទានដល់អ៊ូស្មង់ សូមប្រទានដល់អ៊ូស្មង់» លោកលើកដៃទាំងពីរឡើងរហូតដល់ខ្ញុំឃើញភាពសនៃក្លៀករបស់លោក។ ២៨៨- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន អៅហ្វ អាល់ហ៊ីមស៊ី បានរាយការណ៍មកខ្ញុំ ពីសាឡាម អាល់ខាវ៉ាស ពីស៊ូឡៃម៉ាន ប៊ីន ហៃយ៉ាន (អាប៊ូ ខាលីដ អាល់អាហ្មារ) ពីអ៊ីស្មាអីល ប៊ីន អាប៊ី ខាលីដ ពីកៃស៍ ប៊ីន អាប៊ី ហាហ្ស៊ីម ពីសាហ្ល ប៊ីន អាប៊ី ហាសម៉ះ ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់បុរសជនជាតិអារ៉ាប់ម្នាក់ថា៖ «ប្រសិនបើខ្ញុំស្លាប់ ហើយអាប៊ូ បាករ អ៊ូម៉ារ និងអ៊ូស្មង់ ក៏ស្លាប់ដែរនោះ ប្រសិនបើអ្នកអាចស្លាប់បាន ចូរអ្នកស្លាប់ចុះ»។ ២៨៩- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន អាល់ហូសៃន ប៊ីន អាស្ហកាប បានរាយការណ៍មកខ្ញុំ ពី រ៉ូហ៍ ប៊ីន អាស្លាម ពីសាដដាដ ប៊ីន សាអីដ ពីហ្កៃឡាន ប៊ីន ចារីរ ពីអាប៊ូ ប៊ូដះ ពីឪពុករបស់គាត់ថា៖ ខ្ញុំបានអង្គុយជាមួយរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ នៅក្នុងសួនមួយ ខណៈដែលលោកកំពុងយកមែកឈើគោះទៅក្នុងទឹក និងភក់។ ស្រាប់តែមានបុរសម្នាក់មកគោះទ្វារដោយសំឡេងតិចៗ។ ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើនរណា?» ខ្ញុំបានឆ្លើយថា៖ អាប៊ូ បាករ។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរបើកទ្វារឱ្យគាត់ ហើយប្រាប់ដំណឹងល្អដល់គាត់ថា គាត់នឹងបានចូលឋានសួគ៌»។ បន្ទាប់មកមានបុរសម្នាក់ទៀតមកដល់ដោយសំឡេងខ្លាំង។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើនរណា?» ខ្ញុំបានឆ្លើយថា៖ អ៊ូម៉ារ។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរបើកទ្វារឱ្យគាត់ ហើយប្រាប់ដំណឹងល្អដល់គាត់ថា គាត់នឹងបានចូលឋានសួគ៌»។ គាត់បាននិយាយថា៖ មួយសន្ទុះក្រោយមក ក៏មានបុរសម្នាក់ទៀតមកគោះទ្វារ។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើនរណា?» ខ្ញុំបានឆ្លើយថា៖ អ៊ូស្មង់។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរបើកទ្វារឱ្យគាត់ ហើយប្រាប់ដំណឹងល្អដល់គាត់ថា គាត់នឹងបានចូលឋានសួគ៌ បន្ទាប់ពីជួបការសាកល្បង»។ គាត់បាននិយាយថា៖ លោកអ៊ូស្មង់ បាននិយាយថា៖ អល់ឡោះជាអ្នកជួយសង្គ្រោះ អល់ឡោះជាអ្នកជួយសង្គ្រោះ។ ២៩០- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អ៊ីស្មាអីល អាប៊ូ ម៉ាំម៉ារ បានរាយការណ៍មកយើង ពីហូស្ហៃម ពីអាប៊ូ អ៊ីស្ហាក អាល់គូហ្វី ពីអាស្ហ-ហ្សាក់ប៊ី ពីអាល់ហារីស ពីលោកអាលី ថា៖ ខ្ញុំនៅជាមួយព្យាការី ﷺ ស្រាប់តែលោកអាប៊ូ បាករ និងលោកអ៊ូម៉ារ បានមកដល់។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកទាំងពីរនេះគឺជាមេដឹកនាំនៃមនុស្សចាស់ក្នុងឋានសួគ៌ ទាំងជំនាន់មុន និងជំនាន់ក្រោយ។ ឱអាលី! កុំប្រាប់ពួកគេឱ្យដឹងឡើយ»។ ២៩១- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អាហ្មាត់ ប៊ីន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន អាយូព (អាប៊ូ ហ្សាអហ្វារ) បានរាយការណ៍មកយើង ពីអ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ីន សាអដ ពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន អ៊ីស្ហាក ពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាប៊ី អាតិក ពីអាមៀរ ប៊ីន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាល់ហ្ស៊ូបៃរ ពីសាច់ញាតិរបស់គាត់ថា៖ លោកអាប៊ូ កូហ្វាហ៍ បាននិយាយទៅកាន់កូនប្រុសរបស់គាត់គឺអាប៊ូ បាករថា៖ កូនសម្លាញ់! ឪពុកឃើញកូនរំដោះទាសករដែលខ្សោយ។ ប្រសិនបើកូនធ្វើបែបនេះ កូនគួរតែរំដោះបុរសដែលមានកម្លាំងមាំមួន ដើម្បីឱ្យពួកគេអាចការពារកូន និងឈរនៅខាងកូនបាន។ លោកអាប៊ូ បាករ បានឆ្លើយថា៖ ឱឪពុក! អ្វីដែលកូនធ្វើ គឺកូនមានបំណងរបស់កូន។ គាត់បាននិយាយថា៖ មានការនិយាយតៗគ្នាថា អាយ៉ាតទាំងនេះត្រូវបានចុះមកសម្រាប់តែគាត់ និងអ្វីដែលឪពុកគាត់បាននិយាយទៅកាន់គាត់៖ ﴿ចំណែកអ្នកដែលបានបរិច្ចាគ និងកោតខ្លាចអល់ឡោះ﴾ [អាល់ឡៃល៖ ៥] រហូតដល់ព្រះបន្ទូលរបស់អល់ឡោះ ﷿៖ ﴿ហើយគ្មាននរណាម្នាក់មានគុណូបការៈចំពោះគាត់ដែលត្រូវសងវិញឡើយ ក្រៅពីការស្វែងរកការពេញចិត្តពីម្ចាស់របស់គាត់ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត ហើយពិតណាស់គាត់នឹងពេញចិត្ត﴾ [អាល់ឡៃល៖ ២០]។ ២៩២- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អាហ្មាត់ ប៊ីន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន អាយូព បានរាយការណ៍មកយើង ពីអ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ីន សាអដ ពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន អ៊ីស្ហាក ថា៖ មានដំណឹងដល់គាត់ថា លោកអ៊ូម៉ារ ប៊ីន អាល់ខាត់តាប តែងតែនិយាយថា៖ ប្រសិនបើលោកអាប៊ូ បាករ មិនមានអ្វីលើសពួកយើងទេ គឺគ្រាន់តែគាត់បានរំដោះលោកប៊ីឡាល ដែលជាមេដឹកនាំរបស់ពួកយើងប៉ុណ្ណោះ។ ២៩៣- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ខ្ញុំទទួលបានដំណឹងពីអាប៊ូ យ៉ះយ៉ា អាល់ហ៊ីមម៉ានី ពីស៊ូហ្វយ៉ាន និងមីសអ័រ ពីអាប់ឌុលម៉ាលីក ប៊ីន អ៊ូម៉ៃរ ពី រីបអី ប៊ីន ហ៊ីរ៉ាស ពីហូហ្សៃហ្វះ ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរយកតម្រាប់តាមអ្នកទាំងពីរដែលនៅបន្ទាប់ពីខ្ញុំ គឺអាប៊ូ បាករ និងអ៊ូម៉ារ»។ ២៩៤- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អាប៊ូ អាល់ហ្វាដល អាល់ឃូរ៉ាសានី បានរាយការណ៍មកខ្ញុំ ពីសាហ្ល ប៊ីន អ៊ូស្មង់ អាល់អាស្ការី ពីយ៉ះយ៉ា ប៊ីន អាប៊ី ហ្សាហ៊ីដះ ពីយ៉ះយ៉ា ប៊ីន សាឡាម ប៊ីន កូហៃល ពីឪពុករបស់គាត់ ពីអាប៊ូ ហ្សារ៉ា ពីអាប់ឌុលឡោះ ពីព្យាការី ﷺ ថា៖ «ចូរយកតម្រាប់តាមអ្នកទាំងពីរដែលនៅបន្ទាប់ពីខ្ញុំ គឺអាប៊ូ បាករ និងអ៊ូម៉ារ»។ ២៩៥- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ខ្ញុំទទួលបានដំណឹងពីអាប៊ូ យ៉ះយ៉ា អាល់ហ៊ីមម៉ានី ពីអាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អា
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
ما روي أن أبا بكر جاء ليستأذن فقال النبي ﷺ: " ائذن له، وبشره بالجنة "
គុណធម៌របស់មេដឹកនាំនៃអ្នកជំនឿ អ៊ូម៉ារ ប៊ីន អាល់ខាត់តាប (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់លោក) ៣០១ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ពីឪពុករបស់លោក ពីយ៉ាកុប ពីឪពុករបស់លោក ពីសាលីហ៍ ថា៖ អ៊ីបនូ ស៊ីហាប បានប្រាប់ខ្ញុំថា អាប់ឌុលហាមីដ ប៊ីន អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន ហ្សៃដ បានប្រាប់លោកថា មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន សាដ ប៊ីន អាប់ប៊ី វ៉ាក់កោះ បានប្រាប់លោកថា ឪពុករបស់គាត់គឺ សាដ ប៊ីន អាប់ប៊ី វ៉ាក់កោះ បាននិយាយថា៖ អ៊ូម៉ារ បានសុំការអនុញ្ញាតចូលជួប រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ខណៈពេលដែលមានស្ត្រីមួយក្រុមមកពីកុលសម្ព័ន្ធគួរ៉ៃស៍ កំពុងនិយាយជាមួយលោក និងសុំអ្វីៗពីលោកដោយសំឡេងខ្លាំងៗ។ នៅពេលដែល អ៊ូម៉ារ សុំការអនុញ្ញាតចូល ពួកនាងក៏ប្រញាប់ប្រញាល់ទៅពួនក្រោយវាំងនន។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានអនុញ្ញាតឱ្យលោកចូល ខណៈដែលលោកកំពុងញញឹម។ អ៊ូម៉ារ បាននិយាយថា៖ "សូមអល់ឡោះធ្វើឱ្យលោកញញឹមជានិច្ច ឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ!"។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំមានការងឿងឆ្ងល់ចំពោះស្ត្រីទាំងនោះដែលនៅជាមួយខ្ញុំ ពេលពួកនាងឮសំឡេងអ្នក ពួកនាងក៏ប្រញាប់ប្រញាល់ទៅពួនក្រោយវាំងនន»។ អ៊ូម៉ារ បាននិយាយថា៖ "ឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ លោកគួរតែជាអ្នកដែលពួកនាងកោតខ្លាចជាងគេ"។ បន្ទាប់មក អ៊ូម៉ារ បាននិយាយទៅកាន់ស្ត្រីទាំងនោះថា៖ "ឱ អ្នកដែលធ្វើបាបខ្លួនឯង! តើពួកអ្នកកោតខ្លាចខ្ញុំ តែមិនកោតខ្លាច រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ទៅវិញឬ?"។ ពួកនាងឆ្លើយថា៖ "បាទ! ព្រោះអ្នកមានចិត្តរឹងរូស និងតឹងរ៉ឹងជាង រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ"។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «សូមស្បថដោយព្រះអង្គដែលព្រលឹងរបស់ខ្ញុំស្ថិតក្នុងកណ្តាប់ដៃរបស់ទ្រង់! មិនដែលឃើញ សៃតន (អារក្ស) ជួបអ្នកដើរតាមផ្លូវណាមួយឡើយ ក្រៅពីវាត្រូវគេចចេញពីផ្លូវដែលអ្នកដើរ»។ ៣០២ - (មានខ្លឹមសារស្រដៀងនឹងហាឌីសលេខ ៣០១) អ៊ូម៉ារ ប៊ីន អាល់ខាត់តាប បានចូលជួប រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ខណៈដែលមានស្ត្រីកុលសម្ព័ន្ធគួរ៉ៃស៍ កំពុងសុំអ្វីៗពីលោកដោយសំឡេងខ្លាំងៗ...។ ៣០៣ - ពី អ៊ុំមូ អៃម៉ាន់ បាននិយាយថា៖ (មានការរៀបរាប់អំពីភាពសោកសៅ) នៅថ្ងៃដែល អ៊ូម៉ារ បានទទួលមរណភាព។ ៣០៤ - ពី អាប់ប៊ូ មូសា អាល់អាសអារី បាននិយាយថា៖ ដំណឹងអំពី អ៊ូម៉ារ បានយឺតយ៉ាវសម្រាប់គាត់ គាត់ក៏បាននិយាយជាមួយស្ត្រីម្នាក់ដែលមាន សៃតន នៅខាងក្នុងខ្លួន។ នាងនិយាយថា៖ "រង់ចាំរហូតដល់ សៃតន របស់ខ្ញុំមកដល់ សិន ចាំខ្ញុំសួរវា"។ គាត់ (អាប់ប៊ូ មូសា) បាននិយាយថា៖ "ខ្ញុំបានឃើញ អ៊ូម៉ារ ស្លៀកពាក់សំពត់ក្រណាត់ កំពុងថែទាំអូដ្ឋដែលជាទ្រព្យហ្សាកាត់ ហើយគាត់បាននិយាយថា៖ សៃតន មិនដែលឃើញគាត់ឡើយ ក្រៅពីវាត្រូវដួលផ្កាប់មុខ។ ម៉ាឡាក (ទេវតា) ស្ថិតនៅចន្លោះភ្នែករបស់គាត់ ហើយ រូហុលគូឌុស (ទេវតាជីព្រីល) និយាយតាមរយៈអណ្តាតរបស់គាត់"។ ៣០៥ - អំពីអត្ថបទគម្ពីរ៖ ﴿និងអ្នកសុចរិតក្នុងចំណោមអ្នកជំនឿទាំងឡាយ﴾ [អាតតារីម៖ ៤] លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ "គឺ អ៊ូម៉ារ ប៊ីន អាល់ខាត់តាប"។ ៣០៦ - អាប់ឌុលឡោះ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំមិនដែលឃើញ អ៊ូម៉ារ ឡើយ ក្រៅពីខ្ញុំមានអារម្មណ៍ថា មាន ម៉ាឡាក ម្នាក់នៅចន្លោះភ្នែករបស់គាត់កំពុងណែនាំគាត់។ ៣០៧ - អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន ម៉ាសអូដ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំស្រឡាញ់ អ៊ូម៉ារ ខ្លាំងណាស់ រហូតដល់ខ្ញុំខ្លាចអល់ឡោះ។ ប្រសិនបើខ្ញុំដឹងថា មានឆ្កែមួយក្បាលដែល អ៊ូម៉ារ ស្រឡាញ់ ខ្ញុំក៏នឹងស្រឡាញ់វាដែរ។ ខ្ញុំចង់ធ្វើជាអ្នកបម្រើរបស់ អ៊ូម៉ារ រហូតដល់ខ្ញុំស្លាប់។ រាល់អ្វីៗទាំងអស់សុទ្ធតែមានការបាត់បង់នៅពេលគាត់ស្លាប់ សូម្បីតែដើមឈើក៏ដោយ។ ការចូលសាសនាឥស្លាមរបស់គាត់គឺជាជ័យជម្នះ ការធ្វើហ៊ីជរ៉ោះរបស់គាត់គឺជាជំនួយ ហើយការដឹកនាំរបស់គាត់គឺជាក្តីមេត្តា។ ៣០៨ - ពី អ៊ីបនូ អាប់បាស បាននិយាយថា៖ នៅពេលដែល អ៊ូម៉ារ បានចូលសាសនាឥស្លាម ពួកមូស្រិក (អ្នកគោរពបូជាច្រើន) បាននិយាយថា៖ "ឥឡូវនេះ ក្រុមអ្នកជំនឿបានស្មើនឹងយើងហើយ"។ ៣០៩ - ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម បាននិយាយថា៖ អ្នកណាដែលលើកតម្កើង អាលី លើសពី អាប់ប៊ូ បាកា និង អ៊ូម៉ារ នោះគឺគេបានមើលងាយចំពោះសហការីរបស់ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ទាំងក្រុមមូហាចិរិន និងក្រុមអាន់ស័រ។ ៣១០ - អាលី បាននិយាយនៅលើវេទិកា (មីមបារ) ថា៖ "យើងមិនដែលគិតថា សាក់គីនះ (ភាពស្ងប់ស្ងាត់/ការបំផុសពីអល់ឡោះ) និយាយតាមរយៈអណ្តាតរបស់ អ៊ូម៉ារ នោះទេ"។ ៣១១ - រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអល់ឡោះ! សូមផ្តល់កិត្តិយសដល់សាសនាឥស្លាម ដោយសារ អាប់ប៊ូ ជះល ប៊ីន ហ៊ីសាម ឬដោយសារ អ៊ូម៉ារ ប៊ីន អាល់ខាត់តាប»។ នៅព្រឹកឡើង អ៊ូម៉ារ បានទៅជួប រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ហើយបានចូលសាសនាឥស្លាមនៅថ្ងៃនោះ។ ៣១២ - រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអល់ឡោះ! សូមផ្តល់កិត្តិយសដល់សាសនាឥស្លាម ដោយបុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមបុរសទាំងពីរនាក់នេះ ដែលព្រះអង្គស្រឡាញ់ជាងគេ គឺ អាប់ប៊ូ ជះល ឬ អ៊ូម៉ារ ប៊ីន អាល់ខាត់តាប»។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ "បុរសដែលព្រះអង្គស្រឡាញ់ជាងគេគឺ អ៊ូម៉ារ ប៊ីន អាល់ខាត់តាប"។ ៣១៣ - ពី អ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ ពី ណាប៊ី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ អល់ឡោះ បានដាក់សច្ចធម៌ (អាល់ហាក់) នៅក្នុងបេះដូងរបស់ អ៊ូម៉ារ និងនៅលើអណ្តាតរបស់គាត់»។ ៣១៤ - អ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ បាននិយាយថា៖ មិនដែលកើតមានបញ្ហាណាមួយដល់ប្រជាជនឡើយ ដែលពួកគេបានពិភាក្សា ហើយ អ៊ីបនូ អាល់ខាត់តាប (អ៊ូម៉ារ) ក៏បាននិយាយអំពីវាដែរ ក្រៅពីគម្ពីរគួរអានបានចុះមកស្របតាមអ្វីដែល អ៊ូម៉ារ បាននិយាយ។ ៣១៥ - ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ ពី ណាប៊ី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «សច្ចធម៌ត្រូវបានដាក់នៅលើអណ្តាតរបស់ អ៊ូម៉ារ និងបេះដូងរបស់គាត់»។ ៣១៦ - ពី ហ្គោដៃហ្វ ប៊ីន អាល់ហារីស បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ អល់ឡោះ បានដាក់សច្ចធម៌នៅលើអណ្តាតរបស់ អ៊ូម៉ារ គាត់និយាយដោយសច្ចធម៌នោះ»។ ៣១៧ - (មានខ្លឹមសារស្រដៀងនឹងហាឌីសលេខ ៣១៦) «សច្ចធម៌ត្រូវបានវាយបញ្ចូលទៅលើអណ្តាតរបស់ អ៊ូម៉ារ និងបេះដូងរបស់គាត់»។ ៣១៨ - អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អ៊ីសា បាននិយាយថា៖ នៅលើផ្ទៃមុខរបស់ អ៊ូម៉ារ មានស្នាមខ្មៅពីរ (ដោយសារការយំ)។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل أمير المؤمنين عمر بن الخطاب ﵁
ខាងក្រោមនេះគឺជាការបកប្រែអត្ថបទដែលលោកអ្នកបានផ្តល់ជូន៖ ការចូលស៊ិលាមរបស់អ៊ុម៉ារ ប៊ិន អាល់ខាត់ថប (រ៉ឌីយល់ឡាហ៍ អាន់ហ៊ូ) ៣៦៦- អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាប់បាត អាល់ម៉ាក់គី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌុលឡាហ៍ ប៊ិន មូអាហ្ស បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី ម៉ាក់ម៉ារ ពី អហ្សូហ្រី ពី អាប់ប៊ូ អ៊ូម៉ាម៉ះ ប៊ិន សាហ៍ល ប៊ិន ហូណៃហ្វ ពីសហការីម្នាក់របស់ព្យាការី (សលឡាល់ឡាហ៍ អាលៃហិ វ៉ាសាល់ឡាម) ថា រ៉សូល (សលឡាល់ឡាហ៍ អាលៃហិ វ៉ាសាល់ឡាម) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខណៈពេលដែលខ្ញុំកំពុងដេក ខ្ញុំបានឃើញមនុស្សម្នាត្រូវបានគេបង្ហាញមកកាន់ខ្ញុំ ហើយពួកគេស្លៀកពាក់អាវ (កូមីស)។ ក្នុងចំណោមនោះ មានអាវដែលវែងត្រឹមទ្រូង និងមានអាវដែលវែងជាងនោះ។ ហើយអ៊ុម៉ារ ក៏ត្រូវបានគេបង្ហាញមកកាន់ខ្ញុំ ខណៈដែលគាត់ស្លៀកអាវមួយដែលគាត់អូសវា (តាមដី)»។ ពួកគេបានសួរថា៖ «ឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ តើលោកបកស្រាយរឿងនេះដូចម្តេច?» លោកបានឆ្លើយថា៖ «វាគឺសាសនា»។ ៣៦៧- អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ប៊ូ ហ្សាអ្វ៉ារ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាប់សាបាះ អាល់ឌូឡាប៊ី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីស្មាអែល ប៊ិន ហ្សាការីយ៉ា បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី អាស៊ឹម អាល់អាហ្វវ៉ាល់ ពី អាប់ប៊ូ អ៊ូស្មាន់ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អ៊ីបនូ អ៊ុម៉ារ ខឹងសម្បារនៅពេលដែលមានគេនិយាយថា គាត់ (អ៊ីបនូ អ៊ុម៉ារ) បានធ្វើហ៊ីជរ៉ះ (ចំណាកស្រុក) មុនអ៊ុម៉ារ។ គាត់បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំ និងអ៊ុម៉ារ បានមកដល់ទីក្រុងម៉ាឌីណះជួបនឹងរ៉សូល (សលឡាល់ឡាហ៍ អាលៃហិ វ៉ាសាល់ឡាម) ហើយយើងបានឃើញលោកកំពុងសម្រាក ដូច្នេះយើងក៏ត្រឡប់ទៅផ្ទះវិញ។ បន្ទាប់មក អ៊ុម៉ារ បានប្រើខ្ញុំដោយនិយាយថា៖ ចូរទៅមើលថាតើលោកភ្ញាក់ឬនៅ? ខ្ញុំក៏ទៅជួបលោក ហើយចូលទៅជួបលោក រួចខ្ញុំក៏បានធ្វើសច្ចាប្រណិធាន (បៃអាះ) នឹងលោក។ បន្ទាប់មកខ្ញុំក៏ទៅរកអ៊ុម៉ារ ហើយប្រាប់គាត់ថា លោកបានភ្ញាក់ហើយ។ យើងទាំងពីរនាក់ក៏ទៅជួបលោក ហើយអ៊ុម៉ារ បានដើរយ៉ាងលឿនរហូតដល់គាត់បានចូលទៅជួបលោក ហើយធ្វើសច្ចាប្រណិធាននឹងលោក រួចខ្ញុំក៏ធ្វើសច្ចាប្រណិធានតាមក្រោយ»។ អ៊ីបនូ អ៊ុម៉ារ តែងតែខឹងនៅពេលដែលមានគេនិយាយថា គាត់បានធ្វើហ៊ីជរ៉ះមុនឪពុករបស់គាត់។ ៣៦៨- អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាំរូ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ប៊ូកៃរ៍ អាល់ណាក៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ស៊ូហ្វយ៉ាន ប៊ិន អ៊ូយ៉ៃណះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី អ៊ីស្មាអែល ពី កៃស៍ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាប់ឌុលឡាហ៍ និយាយថា៖ «យើងនៅតែមានកិត្តិយសជានិច្ច ចាប់តាំងពីអ៊ុម៉ារ បានចូលស៊ិលាមមក»។ ៣៦៩- អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាំរូ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) អាល់ណាក៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ស៊ូហ្វយ៉ាន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី អ៊ីស្មាអែល ពី កៃស៍ ថាគាត់បានឮ សាអ៊ីដ ប៊ិន ហ្សៃដ ប៊ិន អាំរូ ប៊ិន នូហ្វៃល៍ និយាយថា៖ «សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ខ្ញុំបានឃើញខ្លួនខ្ញុំផ្ទាល់ ខណៈដែលអ៊ុម៉ារ បានចងខ្ញុំទុក ហើយប្អូនស្រីរបស់គាត់បានចូលស៊ិលាមរួចហើយ មុនពេលដែលអ៊ុម៉ារ ចូលស៊ិលាម។ ប្រសិនបើភ្នំអ៊ូហុតបាក់បែកដោយសារតែអ្វីដែលអ្នកទាំងឡាយបានធ្វើចំពោះ អ៊ីបនូ អាប់ហ្វាន់ (អ៊ូស្មាន់) នោះវាក៏សមហេតុផលដែរ»។ ៣៧០- អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាហ្មាត់ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាយយូព បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន សាអ័ដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អ៊ីស្ហាក បាននិយាយថា៖ នៅពេលដែល អាប់ឌុលឡាហ៍ ប៊ិន អាប់ប៊ី រ៉ាប៊ីអាះ និង អាំរូ ប៊ិន អាល់អាស បានមកដល់ក្រុមគូរ៉ៃស៍ ដោយពួកគេមិនអាចសម្រេចគោលដៅលើសហការីរបស់រ៉សូល (សលឡាល់ឡាហ៍ អាលៃហិ វ៉ាសាល់ឡាម) បាន ហើយស្តេចណាចាស៊ី បានបដិសេធពួកគេតាមអ្វីដែលពួកគេមិនពេញចិត្ត។ បន្ទាប់មក អ៊ុម៉ារ ប៊ិន អាល់ខាត់ថប ក៏បានចូលស៊ិលាម។ គាត់គឺជាបុរសដែលមានចិត្តមុតមាំ ដែលគ្មាននរណាអាចរារាំងគាត់បានឡើយ។ សហការីរបស់រ៉សូល (សលឡាល់ឡាហ៍ អាលៃហិ វ៉ាសាល់ឡាម) បានទទួលការការពារតាមរយៈគាត់ និងតាមរយៈ ហាំហ្សះ ប៊ិន អាប់ឌុល មូថលលីប រហូតដល់ពួកគេបានធ្វើសង្គ្រាមជាមួយក្រុមគូរ៉ៃស៍។ អាប់ឌុលឡាហ៍ ប៊ិន ម៉ាសអូដ តែងតែនិយាយថា៖ «យើងមិនអាចសឡាតនៅក្បែរវិហារកាអបះបានឡើយ រហូតដល់អ៊ុម៉ារ ប៊ិន អាល់ខាត់ថប បានចូលស៊ិលាម។ នៅពេលដែលគាត់ចូលស៊ិលាម គាត់បានប្រយុទ្ធជាមួយក្រុមគូរ៉ៃស៍ រហូតដល់គាត់បានសឡាតនៅក្បែរវិហារកាអបះ ហើយយើងក៏បានសឡាតជាមួយគាត់ដែរ»។ ការចូលស៊ិលាមរបស់អ៊ុម៉ារ គឺក្រោយពេលដែលសហការីរបស់ព្យាការី (សលឡាល់ឡាហ៍ អាលៃហិ វ៉ាសាល់ឡាម) មួយចំនួនបានធ្វើហ៊ីជរ៉ះទៅកាន់ទឹកដីហាបាសះ (អេត្យូពី)។ ៣៧១- អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាហ្មាត់ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាយយូព បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន សាអ័ដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អ៊ីស្ហាក ពីអ្នកដែលមិនត្រូវបានគេសង្ស័យ ពី អាប់ឌុលអាហ្ស៊ីហ្ស ប៊ិន អាប់ឌុលឡាហ៍ ប៊ិន អាមិរ ប៊ិន រ៉ាប៊ីអាះ ពីម្តាយរបស់គាត់ គឺ អ៊ុំមូ អាប់ឌុលឡាហ៍ ប៊ីនតូ អាប់ប៊ី ហាសម៉ះ បាននិយាយថា៖ «សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ពេលដែលយើងកំពុងរៀបចំខ្លួនធ្វើដំណើរទៅកាន់ទឹកដីហាបាសះ ហើយអាមិរ បានចេញទៅបំពេញកិច្ចការខ្លះរបស់យើង ស្រាប់តែអ៊ុម៉ារ បានមកដល់ ហើយឈរនៅចំពោះមុខខ្ញុំ ខណៈដែលគាត់នៅជាអ្នកបដិសេធស៊ិលាម (មូស្រ៊ីក)។ នាងបាននិយាយថា៖ យើងតែងតែជួបការលំបាកពីគាត់ ទាំងការធ្វើបាប និងអំពើអាក្រក់មកលើពួកយើង។ គាត់បាននិយាយថា៖ តើអ្នកនឹងចេញដំណើរមែនទេ ឱ អ៊ុំមូ អាប់ឌុលឡាហ៍? នាងបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ មែនហើយ សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ យើងនឹងចេញទៅលើទឹកដីរបស់អល់ឡោះ ព្រោះអ្នកទាំងឡាយបានធ្វើបាបពួកយើង និងគាបសង្កត់ពួកយើង រហូតដល់អល់ឡោះ ប្រទានផ្លូវចេញឱ្យពួកយើង។ នាងបាននិយាយថា៖ គាត់បាននិយាយថា៖ សូមឱ្យអល់ឡោះ ថែរក្សាអ្នកទាំងឡាយ។ ខ្ញុំបានឃើញភាពទន់ភ្លន់នៅក្នុងខ្លួនគាត់ ដែលខ្ញុំមិនធ្លាប់ឃើញពីមុនមក។ បន្ទាប់មកគាត់ក៏ត្រឡប់ទៅវិញ ហើយខ្ញុំឃើញថាគាត់មានទុក្ខព្រួយចំពោះការចេញដំណើររបស់យើង។ នាងបាននិយាយថា៖ បន្ទាប់មក អាមិរ ក៏ត្រឡប់មកពីបំពេញកិច្ចការវិញ ខ្ញុំក៏និយាយទៅកាន់គាត់ថា៖ ឱ អាប់ប៊ូ អាប់ឌុលឡាហ៍ ប្រសិនបើអ្នកបានឃើញអ៊ុម៉ារ មុននេះបន្តិច ឃើញពីភាពទន់ភ្លន់ និងទុក្ខព្រួយរបស់គាត់ចំពោះពួកយើង។ គាត់បាននិយាយថា៖ តើអ្នកសង្ឃឹមថាគាត់នឹងចូលស៊ិលាមមែនទេ? នាងបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ មែន។ គាត់បាននិយាយថា៖ មនុស្សដែលអ្នកបានឃើញនោះ នឹងមិនចូលស៊ិលាមឡើយ រហូតទាល់តែលា (សត្វលា) របស់អាល់ខាត់ថប ចូលស៊ិលាមសិន។ នាងបាននិយាយថា៖ គាត់និយាយបែបនេះដោយអស់សង្ឃឹម ព្រោះតែគាត់ធ្លាប់ឃើញពីភាពកាចសាហាវ និងភាពរឹងរូសរបស់អ៊ុម៉ារ ចំពោះសាសនាឥស្លាម»។ ការចូលស៊ិលាមរបស់អ៊ុម៉ារ ប៊ិន អាល់ខាត់ថប តាមអ្វីដែលបានមកដល់ខ្ញុំ គឺប្អូនស្រីរបស់គាត់ឈ្មោះ ហ្វាត៊ីម៉ះ ប៊ីនតូ អាល់ខាត់ថប ដែលជាភរិយារបស់ សាអ៊ីដ ប៊ិន ហ្សៃដ ប៊ិន អាំរូ ប៊ិន នូហ្វៃល៍ នាងបានចូលស៊ិលាម ហើយស្វាមីរបស់នាង សាអ៊ីដ ប៊ិន ហ្សៃដ ក៏បានចូលស៊ិលាមជាមួយនាងដែរ។ ពួកគេបានលាក់បាំងការចូលស៊ិលាមរបស់ពួកគេពីអ៊ុម៉ារ។ ហើយ នូអៃម ប៊ិន អាប់ឌុលឡាហ៍ អាល់ណាហាំម ដែលជាបុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមក្រុមរបស់គាត់ (បនូ អ៉ីឌី ប៊ិន កាអប) ក៏បានចូលស៊ិលាមដែរ ហើយគាត់ក៏បានលាក់បាំងការចូលស៊ិលាមរបស់គាត់ដោយសារខ្លាចក្រុមរបស់គាត់។ ហើយ ខាប់បាប ប៊ិន អាល់អារ៉ាត់ តែងតែទៅជួប ហ្វាត៊ីម៉ះ ប៊ីនតូ អាល់ខាត់ថប ដើម្បីបង្រៀននាងឱ្យអានគម្ពីរគួរអាន។ ថ្ងៃមួយ អ៊ុម៉ារ បានចេញទៅដោយពាក់ដាវរបស់គាត់ ក្នុងបំណងទៅរក រ៉សូល (សលឡាល់ឡាហ៍ អាលៃហិ វ៉ាសាល់ឡាម) និងក្រុមសហការីរបស់លោក។ មានគេប្រាប់គាត់ថា ពួកគេបានជួបជុំគ្នានៅក្នុងផ្ទះមួយក្បែរភ្នំសហ្វា ដែលមានចំនួនជិតសែសិបនាក់ទាំងបុរស និងស្ត្រី។ នៅជាមួយ រ៉សូល (សលឡាល់ឡាហ៍ អាលៃហិ វ៉ាសាល់ឡាម) មានពូរបស់លោកគឺ ហាំហ្សះ ប៊ិន អាប់ឌុល មូថលលីប, អាលី ប៊ិន អាប់ប៊ី តូលីប, និង អាប់ប៊ូ បាក់រ៍ អាល់ស៊ីឌីក ប៊ិន អាប់ប៊ី កូហ្វាហ៍ ក្នុងចំណោមបុរសមូស្លីមដែលនៅជាមួយ រ៉សូល (សលឡាល់ឡាហ៍ អាលៃហិ វ៉ាសាល់ឡាម) នៅម៉ាក់កះ ហើយមិនបានចេញទៅជាមួយអ្នកដែលបានធ្វើហ៊ីជរ៉ះទៅកាន់ទឹកដីហាបាសះឡើយ។ នូអៃម ប៊ិន អាប់ឌុលឡាហ៍ បានជួបគាត់ ហើយនិយាយថា៖ តើអ្នកចង់ទៅណា? គាត់ឆ្លើយថា៖ ខ្ញុំចង់ទៅរក មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ដែលជាអ្នកប្តូរជំនឿ (សាប៊ីអ៊ុន) ដែលបានបំបែកក្រុមគូរ៉ៃស៍, មើលងាយគំនិតរបស់ពួកគេ, រិះគន់សាសនារបស់ពួកគេ, និងជេរប្រមាថព្រះរបស់ពួកគេ។ ខ្ញុំនឹងសម្លាប់គាត់។ នូអៃម បាននិយាយទៅកាន់គាត់ថា៖ សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ឱ អ៊ុម៉ារ អើយ អ្នកបានបោកបញ្ឆោតខ្លួនឯងហើយ។ តើអ្នកគិតថា បនូ អាប់ឌុល ម៉ាណាហ្វ នឹងទុកឱ្យអ្នកដើរលើផែនដីនេះ បន្ទាប់ពីអ្នកបានសម្លាប់ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) មែនឬ? ហេតុអ្វីបានជាអ្នកមិនត្រឡប់ទៅផ្ទះរបស់អ្នកវិញ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហានៅទីនោះ? គាត់សួរថា៖ តើផ្ទះណា? នូអៃម ឆ្លើយថា៖ ប្អូនថ្លៃរបស់អ្នក និងកូនពូរបស់អ្នក សាអ៊ីដ ប៊ិន ហ្សៃដ និងប្អូនស្រីរបស់អ្នក ហ្វាត៊ីម៉ះ ប៊ីនតូ អាល់ខាត់ថប។ ពួកគេទាំងពីរបានចូលស៊ិលាម និងដើរតាម មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) (សលឡាល់ឡាហ៍ អាលៃហិ វ៉ាសាល់ឡាម) ក្នុងសាសនារបស់លោក។ ចូរអ្នកទៅដោះស្រាយជាមួយពួកគេចុះ។ អ៊ុម៉ារ ក៏ត្រឡប់ទៅរកប្អូនថ្លៃ និងប្អូនស្រីរបស់គាត់។ នៅទីនោះមាន ខាប់បាប ប៊ិន អាល់អារ៉ាត់ កំពុងកាន់ក្រដាសមួយដែលមានសរសេរអក្សរ «តូហា» (Taha) ហើយកំពុងអានឱ្យពួកគេស្តាប់។ នៅពេលដែលពួកគេឮសំឡេងអ៊ុម៉ារ ខាប់បាប ប៊ិន អាល់អារ៉ាត់ ក៏បានលាក់ខ្លួននៅក្នុងបន្ទប់ ឬកន្លែងណាមួយក្នុងផ្ទះ។ ហ្វាត៊ីម៉ះ ប៊ីនតូ អាល់ខាត់ថប បានយកក្រដាសនោះទៅលាក់នៅក្រោមភ្លៅរបស់នាង។ អ៊ុម៉ារ បានឮការអានរបស់ពួកគេនៅពេលដែលគាត់ចូលទៅជិតផ្ទះ។ នៅពេលគាត់ចូលទៅ គាត់បាននិយាយថា៖ តើសំឡេងរអ៊ូរទាំអ្វីដែលខ្ញុំបានឮនេះ? ពួកគេឆ្លើយថា៖ អ្នកមិនបានឮអ្វីទេ។ គាត់និយាយថា៖ ទេ! សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ខ្ញុំត្រូវបានគេប្រាប់ថាអ្នកទាំងពីរបានដើរតាម មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ក្នុងសាសនារបស់លោក។ គាត់ក៏បានវាយប្អូនថ្លៃរបស់គាត់គឺ សាអ៊ីដ ប៊ិន ហ្សៃដ។ ប្អូនស្រីរបស់គាត់ ហ្វាត៊ីម៉ះ ក៏ក្រោកឡើងដើម្បីការពារស្វាមីរបស់នាង គាត់ក៏បានវាយនាងរហូតដល់មានរបួស។ នៅពេលដែលគាត់ធ្វើបែបនោះ ប្អូនស្រី និងប្អូនថ្លៃរបស់គាត់បាននិយាយទៅកាន់គាត់ថា៖ មែនហើយ យើងបានចូលស៊ិលាម និងមានជំនឿលើអល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ ចូរអ្នកធ្វើអ្វីដែលអ្នកចង់ធ្វើចុះ។ នៅពេលដែលអ៊ុម៉ារ បានឃើញឈាមនៅលើប្អូនស្រីរបស់គាត់ គាត់ក៏មានការស្តាយក្រោយចំពោះអ្វីដែលគាត់បានធ្វើ។ គាត់ក៏បានស្ងប់ចិត្ត ហើយនិយាយទៅកាន់ប្អូនស្រីថា៖ ចូរឱ្យក្រដាសដែលខ្ញុំបានឮអ្នកទាំងពីរអានមុននេះមកខ្ញុំ ដើម្បីឱ្យខ្ញុំមើលថាតើវាជាអ្វីដែល មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) បាននាំមក? អ៊ុម៉ារ គឺជាអ្នកចេះអក្សរ។ នៅពេលគាត់និយាយបែបនោះ ប្អូនស្រីរបស់គាត់បាននិយាយថា៖ យើងខ្លាចអ្នកនឹង
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
إسلام عمر بن الخطاب ﵁
ជំពូក៖ បុគ្គលដ៏ប្រសើរបំផុតនៃប្រជាជាតិ (អ៊ុំម៉ាត់) នេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ ៣៩៦ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ហ្សាអ្វារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ស៊ូអ្វះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី ហូសៃន ពី អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី ឡៃឡា បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ពួកគេបានជជែកវែកញែកគ្នាអំពីកិច្ចការរបស់ អាប់ប៊ូ បាក្រ និង អ៊ូម៉ារ។ បុរសម្នាក់មកពីកុលសម្ព័ន្ធ អ៊ូថារីដ បាននិយាយថា៖ «អ៊ូម៉ារ ប្រសើរជាង អាប់ប៊ូ បាក្រ»។ ចារូដ បានតបថា៖ «មិនមែនទេ អាប់ប៊ូ បាក្រ គឺប្រសើរជាងគាត់»។ រឿងនេះបានជ្រាបដល់ អ៊ូម៉ារ។ គាត់បានវាយ (អ្នកដែលនិយាយនោះ) ដោយរំពាត់រហូតដល់គាត់លើកជើងឡើង (ដោយការឈឺចាប់)។ បន្ទាប់មកគាត់បានបែរទៅរក ចារូដ ហើយនិយាយថា៖ «ចូរចេញឱ្យឆ្ងាយពីខ្ញុំ»។ បន្ទាប់មក អ៊ូម៉ារ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អាប់ប៊ូ បាក្រ គឺជាមនុស្សដែលប្រសើរបំផុតបន្ទាប់ពី រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ ក្នុងរឿងនេះ និងរឿងនោះ»។ គាត់បានមានប្រសាសន៍ទៀតថា៖ «អ្នកណាដែលនិយាយក្រៅពីនេះ យើងនឹងអនុវត្តទោសលើគាត់ដូចដែលយើងអនុវត្តលើអ្នកដែលនិយាយកុហក»។ ៣៩៧ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា អាប់ប៊ូ មូអាវីយ៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហារូន ប៊ិន សាល់ម៉ាន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាំរូ ប៊ិន ហូរ៉ៃស៍ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី និយាយថា៖ «បុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺ អាប់ប៊ូ បាក្រ និង អ៊ូម៉ារ។ ហើយប្រសិនបើខ្ញុំចង់ ខ្ញុំអាចបញ្ចេញឈ្មោះមនុស្សទីបីបាន»។ ៣៩៨ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ប៊ូ ហ្វាល់ អាល់ឃូរ៉ាសានី បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា ហាន់ណាដ ប៊ិន សារី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) អាល់មូហារីប៊ី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាប់ប៊ូ មូសា អាល់ហ្វារ៉ា (អ្នកបម្រើរបស់ អាំរូ ប៊ិន ហូរ៉ៃស៍) បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាំរូ ប៊ិន ហូរ៉ៃស៍ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី កំពុងថ្លែងធម្មទេសនាលើវេទិកា (មីមបារ) ដោយនិយាយថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេគឺ អាប់ប៊ូ បាក្រ ដែរឬ? តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីមនុស្សទីពីរដែរឬ? ពិតប្រាកដណាស់ មនុស្សទីពីរគឺ អ៊ូម៉ារ»។ ៣៩៩ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ូបៃឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ូម៉ារ អាល់កាវ៉ារីរី និង មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ស៊ូឡៃម៉ាន លូអ៊ីន បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា ពួកគេទាំងពីរបាននិយាយថា៖ ហាំម៉ាត ប៊ិន ហ្សៃដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង (នេះគឺជាពាក្យរបស់ អាល់កាវ៉ារីរី) អាស៊ីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីហ្ស៊ិរ ពី អាប់ប៊ូ ជូហៃហ្វះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អាលី បានថ្លែងធម្មទេសនាដល់យើងនៅថ្ងៃមួយ ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេគឺ អាប់ប៊ូ បាក្រ ដែរឬ?» បន្ទាប់មកគាត់បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ និងបន្ទាប់ពី អាប់ប៊ូ បាក្រ គឺ អ៊ូម៉ារ ដែរឬ?»។ ៤០០ - (ដូចគ្នានឹងលេខ ៣៩៩)។ ៤០១ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ប៊ូ ហូម៉ៃដ អាល់ហ៊ីមស៊ី (អាហ្មាត់ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)) បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា មូអាវីយ៉ះ (គឺ អាប់ប៊ូ ហ្វស អាល់ស៊ែប៊ី) បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាប់ប៊ូ មូអាវីយ៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ស៊ូកះ ពី ណាភិអ ពី អ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅសម័យកាលរបស់ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ យើងតែងតែចាត់ទុក អាប់ប៊ូ បាក្រ, អ៊ូម៉ារ, និង អ៊ូស្មង់ (ថាជាអ្នកប្រសើរបំផុត) បន្ទាប់មកយើងក៏ស្ងៀមស្ងាត់»។ ៤០២ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ វ៉ះប ប៊ិន បាក៊ីយ៉ះ អាល់វ៉ាស៊ីទី បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា ខាលីដ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អ៊ីស្មាអែល ពី អាមិរ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អាប់ប៊ូ ជូហៃហ្វះ បាននិយាយថា អាលី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេដែរឬ?» ខ្ញុំបានឆ្លើយថា៖ «បាទ/ចាស»។ គាត់មានប្រសាសន៍ថា៖ «អាប់ប៊ូ បាក្រ និង អ៊ូម៉ារ បន្ទាប់មកបុរសម្នាក់ទៀត»។ ៤០៣ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា ស៊ូហ្វ្យាន ប៊ិន អ៊ូយ៉ៃណះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី ខាលីដ និង អាប់ប៊ូ មូអាវីយ៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អ៊ីស្មាអែល ពី អាល់ស៊ែប៊ី ពី អាប់ប៊ូ ជូហៃហ្វះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី និយាយថា៖ «បុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺ អាប់ប៊ូ បាក្រ និង អ៊ូម៉ារ។ ហើយប្រសិនបើខ្ញុំចង់ ខ្ញុំនឹងប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីមនុស្សទីបី»។ ៤០៤ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ប៊ូ សាលីហ៍ អាល់ហាកាំ ប៊ិន មូសា បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា ស៊ីហាប ប៊ិន ខីរ៉ាស បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាល់ហាចាច ប៊ិន ឌីណារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី ហូសៃន ប៊ិន អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន ពី អាប់ប៊ូ ជូហៃហ្វះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំធ្លាប់គិតថា អាលី គឺជាមនុស្សដែលប្រសើរបំផុតបន្ទាប់ពី រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ។ ខ្ញុំបាននិយាយថា៖ «ឱ អមៀរុល មូមិនីន (មេដឹកនាំនៃអ្នកជំនឿ) អើយ! ខ្ញុំមិនដែលគិតថាមានអ្នកណាម្នាក់ក្នុងចំណោមមូស្លីមបន្ទាប់ពី រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ប្រសើរជាងលោកឡើយ»។ គាត់មានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱ អាប់ប៊ូ ជូហៃហ្វះ អើយ! តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នកអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតបន្ទាប់ពី រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ ដែរឬ?» ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ «បាទ/ចាស»។ គាត់មានប្រសាសន៍ថា៖ «អាប់ប៊ូ បាក្រ»។ គាត់មានប្រសាសន៍ទៀតថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នកអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតបន្ទាប់ពី រ៉សូល របស់អល់ឡោះ និង អាប់ប៊ូ បាក្រ ដែរឬ?» ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ «បាទ/ចាស សូមឱ្យខ្ញុំលះបង់ដើម្បីលោក»។ គាត់មានប្រសាសន៍ថា៖ «អ៊ូម៉ារ»។ ៤០៥ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា អ៊ីស្មាអែល ប៊ិន អ៊ីប្រាហ៊ីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ម៉ាន់ស៊ូរ ប៊ិន អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន (អាល់ហ្គូដានី) បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាល់ស៊ែប៊ី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អាប់ប៊ូ ជូហៃហ្វះ ដែលគាត់ (អាលី) តែងតែហៅថា វ៉ះប៊ុល ខៃរ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា អាលី បាននិយាយទៅកាន់ខ្ញុំថា៖ «ឱ អាប់ប៊ូ ជូហៃហ្វះ អើយ! តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នកអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេដែរឬ?» ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ «បាទ/ចាស» (ហើយខ្ញុំមិនដែលគិតថាមាននរណាម្នាក់ប្រសើរជាងគាត់ឡើយ)។ គាត់មានប្រសាសន៍ថា៖ «បុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺ អាប់ប៊ូ បាក្រ បន្ទាប់ពី អាប់ប៊ូ បាក្រ គឺ អ៊ូម៉ារ ហើយបន្ទាប់ពីពួកគេទាំងពីរគឺមនុស្សទីបី» ប៉ុន្តែគាត់មិនបានបញ្ចេញឈ្មោះឡើយ។ ៤០៦ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ វ៉ះប ប៊ិន បាក៊ីយ៉ះ អាល់វ៉ាស៊ីទី បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា ខាលីដ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី បាយ៉ាន ពី អាមិរ ពី អាប់ប៊ូ ជូហៃហ្វះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អាលី ប៊ិន អាប់ប៊ី តាលីប បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេគឺ អាប់ប៊ូ បាក្រ បន្ទាប់មក អ៊ូម៉ារ បន្ទាប់មកបុរសម្នាក់ទៀត»។ ៤០៧ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហូម៉ៃដ ប៊ិន រ៉ាប៊ី បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា យ៉ះយ៉ា ប៊ិន យ៉ាម៉ាន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ស៊ូហ្វ្យាន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក ពី អាប់ប៊ូ ជូហៃហ្វះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អាលី បានឡើងលើវេទិកា (មីមបារ) ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «បុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺ អាប់ប៊ូ បាក្រ បន្ទាប់មកបុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតបន្ទាប់ពី អាប់ប៊ូ បាក្រ គឺ អ៊ូម៉ារ។ ហើយប្រសិនបើខ្ញុំចង់បញ្ចេញឈ្មោះមនុស្សទីបី ខ្ញុំអាចធ្វើបាន»។ ៤០៨ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ប៊ូ បាក្រ ប៊ិន អាប់ប៊ី សៃបះ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា ស៊ីរីក បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក ពី អាប់ប៊ូ ជូហៃហ្វះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អាលី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «បុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺ អាប់ប៊ូ បាក្រ បន្ទាប់ពី អាប់ប៊ូ បាក្រ គឺ អ៊ូម៉ារ។ ហើយប្រសិនបើខ្ញុំចង់ប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីមនុស្សទីបី ខ្ញុំអាចធ្វើបាន»។ ៤០៩ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន ប៊ិន វ៉ាគីដ (អាប់ប៊ូ មូស្លីម) បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា ស៊ីរីក បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក អាល់សៃបានី ពី អាមិរ ពី អាប់ប៊ូ ជូហៃហ្វះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អាលី ប៊ិន អាប់ប៊ី តាលីប បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «បុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺ អាប់ប៊ូ បាក្រ បន្ទាប់ពី អាប់ប៊ូ បាក្រ គឺ អ៊ូម៉ារ។ ហើយប្រសិនបើខ្ញុំចង់ប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីមនុស្សទីបី ខ្ញុំអាចធ្វើបាន» (គាត់ចង់សំដៅលើខ្លួនឯង)។ ៤១០ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន ប៊ិន វ៉ាគីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា ស៊ីរីក បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាប់ប៊ូ ហៃយ៉ះ អាល់ហាំដានី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាប់ឌុល ខៃរ៍ និយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី ប៊ិន អាប់ប៊ី តាលីប និយាយថា៖ «បុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេ គឺ អាប់ប៊ូ បាក្រ បន្ទាប់មក អ៊ូម៉ារ។ បន្ទាប់មកយើងបានជួបប្រទះនូវរឿងរ៉ាវផ្សេងៗបន្ទាប់ពីពួកគេ ដែលអល់ឡោះនឹងសម្រេចកិច្ចការទាំងនោះតាមអ្វីដែលទ្រង់សព្វព្រះហឫទ័យ»។ ៤១១ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ប៊ូ បាក្រ ខាល់ឡាត ប៊ិន អាស្លាម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាន់ណាស់ (គឺ អ៊ីបនូ ស៊ូម៉ៃល៍) បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ស៊ូអ្វះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាល់ហាកាំ ពី អាប់ប៊ូ ជូហៃហ្វះ ថា អាលី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃមនុស្សជាតិ បន្ទាប់ពីព្យាការីរបស់ពួកគេដែរឬ?» ពួកគេឆ្លើយថា៖ «បាទ/ចាស»។ គាត់មានប្រសាសន៍ថា៖ «អាប់ប៊ូ បាក្រ»។ បន្ទាប់មកគាត់មានប្រសាសន៍ថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃមនុស្សជាតិ បន្ទាប់ពី អាប់ប៊ូ បាក្រ ដែរឬ?» ពួកគេឆ្លើយថា៖ «បាទ/ចាស»។ គាត់មានប្រសាសន៍ថា៖ «អ៊ូម៉ារ»។ បន្ទាប់មកគាត់មានប្រសាសន៍ថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នករាល់គ្នាអំពីបុគ្គលដែលប្រសើរបំផុតនៃមនុស្សជាតិដែរឬ?» ពួកគេឆ្លើយថា៖ «បាទ/ចាស»។ បន្ទាប់មកគាត់ក៏ស្ងៀមស្ងាត់។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: خير هذه الأمة بعد نبيها
ខាងក្រោមនេះគឺជាការបកប្រែអត្ថបទដែលលោកអ្នកបានផ្តល់ឱ្យ៖ ផ្នែកខ្លះនៃគុណធម៌របស់ អ៊ុម៉ារ ប៊ិន អាល់ខាត់ថប (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់លោក) តាមរយៈហាឌីសរបស់ អាប់ប៊ូ បាក់រ ប៊ិន ម៉ាលិក ពីគ្រូៗរបស់លោក (ក្រៅពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាហ្មេដ) និងគុណធម៌របស់ អាប់ប៊ូ បាក់រ ផងដែរ៖ ៤៨២- លោក អាហ្មេដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាហ្មេដ ប៊ិន អាល់ហាសាន់ ប៊ិន អាប់ឌុលចាបបារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាលី ប៊ិន អាល់ចាអ្ដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាល់ម៉ាសអ៊ូឌី បានរៀបរាប់ពីលោក អាល់កាស៊ីម ដែលបាននិយាយថា៖ លោក អាប់ឌុលឡោះ (គឺ អ៊ិបនូ ម៉ាសអ៊ូដ) បាននិយាយថា៖ «ពិតណាស់ ការចូលស៊ិលាមរបស់ អ៊ុម៉ារ គឺជាកិត្តិយសដ៏ធំធេង ហើយការធ្វើហ៊ីជរ៉ោះ (ការធ្វើចំណាកស្រុក) របស់លោក គឺជាជ័យជម្នះ និងការជួយជ្រោមជ្រែង ហើយការដឹកនាំរបស់លោក គឺជាក្តីមេត្តា។ សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ យើងមិនអាចធ្វើសឡាតនៅជុំវិញកាអ្បះដោយបើកចំហបានឡើយ រហូតទាល់តែ អ៊ុម៉ារ បានចូលស៊ិលាម។ ហើយខ្ញុំយល់ឃើញថា នៅចន្លោះភ្នែកទាំងពីររបស់ អ៊ុម៉ារ មានទេវតាពីរអង្គคอยជួយណែនាំលោក ហើយខ្ញុំយល់ឃើញថា សៃត្វន (អារក្ស) តែងតែខ្លាចលោក។ ដូច្នេះ នៅពេលដែលគេរំឭកដល់មនុស្សសុចរិត នោះសូមឱ្យគេរំឭកដល់ អ៊ុម៉ារ»។ ៤៨៣- លោក អាហ្មេដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាហ្មេដ ប៊ិន អាប់ឌុលចាបបារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាល់ហាសាន់ ប៊ិន ហាំម៉ាត អាល់គូហ្វី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ហ្វូដៃល បានរៀបរាប់ពី មីសអ័រ ពី អាប់ឌុលម៉ាលិក ប៊ិន ម៉ៃស៊ូរ៉ាត់ ពី មូសអាប់ ប៊ិន សាអ្ដ ពី មូអាហ្ស ប៊ិន ចាបាល បាននិយាយថា៖ «អ៊ុម៉ារ គឺជាអ្នកឋានសួគ៌។ ពិតណាស់ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) អ្វីដែលលោកបានឃើញក្នុងសុបិន ឬពេលភ្ញាក់ គឺសុទ្ធតែជាការពិត។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ "ខណៈពេលដែលខ្ញុំស្ថិតនៅក្នុងឋានសួគ៌ ខ្ញុំបានឃើញវិមានមួយ ខ្ញុំក៏សួរអំពីវា គេក៏ឆ្លើយថា៖ វាជារបស់ អ៊ុម៉ារ"»។ ៤៨៤- លោក អាហ្មេដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក ហៃសាំ ប៊ិន ខារីជ៉ោះ និង អាល់ហាកាំ ប៊ិន មូសា បាននិយាយថា លោក ស៊ីហាប ប៊ិន ខីរ៉ាស បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាល់ហាចចាច ប៊ិន ឌីណារ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំ ពី អាប់ប៊ូ ម៉ាអ្ឆារ ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម អាន់ណាក់ហៃ បាននិយាយថា៖ លោក អាល់កមះ ប៊ិន កៃស៍ បានគោះលើបល្ល័ង្ក (មីមបារ) នេះ ហើយនិយាយថា៖ លោក អាលី បានថ្លែងធម្មទេសនានៅលើបល្ល័ង្កនេះ លោកបានសរសើរអល់ឡោះ និងរំឭកដល់ព្រះអង្គតាមអ្វីដែលព្រះអង្គសព្វព្រះទ័យ រួចលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «សូមជ្រាបថា ដំណឹងបានមកដល់ខ្ញុំថា មានមនុស្សមួយចំនួនលើកតម្កើងខ្ញុំជាង អាប់ប៊ូ បាក់រ និង អ៊ុម៉ារ។ ប្រសិនបើខ្ញុំបានព្រមានអំពីបញ្ហានេះពីមុនមក ខ្ញុំនឹងដាក់ទណ្ឌកម្មពួកគេ ប៉ុន្តែខ្ញុំមិនចូលចិត្តដាក់ទណ្ឌកម្មមុនពេលមានការព្រមានឡើយ។ ដូច្នេះ អ្នកណាដែលនិយាយអ្វីមួយក្នុងចំណោមនោះ គឺគេជាអ្នកកុហក ហើយគេនឹងទទួលបានទោសដូចអ្នកកុហកដទៃទៀត។ ពិតណាស់ មនុស្សដែលប្រសើរជាងគេបន្ទាប់ពី រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) គឺ អាប់ប៊ូ បាក់រ បន្ទាប់មកគឺ អ៊ុម៉ារ។ ហើយយើងបានបង្កើតរឿងរ៉ាវថ្មីៗបន្ទាប់ពីពួកគេ ដែលអល់ឡោះនឹងកាត់សេចក្តីលើវាតាមអ្វីដែលព្រះអង្គសព្វព្រះទ័យ»។ បន្ទាប់មកលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរស្រឡាញ់មនុស្សដែលអ្នកស្រឡាញ់ឱ្យសមល្មម ព្រោះថ្ងៃណាមួយគេអាចក្លាយជាមនុស្សដែលអ្នកស្អប់ ហើយចូរស្អប់មនុស្សដែលអ្នកស្អប់ឱ្យសមល្មម ព្រោះថ្ងៃណាមួយគេអាចក្លាយជាមនុស្សដែលអ្នកស្រឡាញ់»។ ៤៨៥- លោក អាហ្មេដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក ស៊ុវៃដ ប៊ិន សាអ៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាល់វ៉ាលីដ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) អាល់មូកោរី បានរៀបរាប់ពី អައްហ្សូហ្រី បាននិយាយថា លោក អាល់កាស៊ីម ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា អ្នកស្រី អាស្មាក់ ប៊ីនតូ យ៉ាហ្ស៊ីដ បានប្រាប់លោកថា មានបុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកមូហាចិរ៉ូន បានចូលទៅជួប អាប់ប៊ូ បាក់រ នៅពេលដែលលោកឈឺធ្ងន់មុនពេលលោកទទួលមរណភាព ហើយបាននិយាយថា៖ «ឱ អាប់ប៊ូ បាក់រ អើយ! ខ្ញុំសូមរំឭកអ្នកដោយនាមអល់ឡោះ និងថ្ងៃបរលោកថា អ្នកបានតែងតាំងបុរសម្នាក់ឱ្យដឹកនាំប្រជាជន ដែលជាមនុស្សមានចរិតរឹងរូស និងកាចសាហាវ ដែលតែងតែគាបសង្កត់ប្រជាជន ខណៈដែលពួកគេគ្មានអំណាចអ្វីឡើយ ហើយអល់ឡោះនឹងសួរអ្នកអំពីបញ្ហានេះ»។ អាប់ប៊ូ បាក់រ បាននិយាយថា៖ «ចូរលើកខ្ញុំឱ្យអង្គុយ»។ យើងក៏លើកលោកឱ្យអង្គុយ រួចលោកបាននិយាយថា៖ «តើអ្នកយកអល់ឡោះមកគំរាមខ្ញុំឬ? ខ្ញុំនឹងនិយាយថា៖ ឱអល់ឡោះ! ខ្ញុំបានតែងតាំងអ្នកដែលប្រសើរបំផុតក្នុងចំណោមពួកគេឱ្យដឹកនាំពួកគេ»។ ៤៨៦- លោក អាហ្មេដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាល់ហាសាន់ ប៊ិន អាត់ថយយីប អាល់បាលឃី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក ចាអ្ហ្វារ ប៊ិន ហូម៉ៃដ អាល់គួរ៉ាស៊ី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក យូណុស ប៊ិន អាប់ប៊ូ យ៉ាអ្ហ្វូរ បានរៀបរាប់ពីឪពុករបស់លោក ពី មូស្លីម អាប់ប៊ូ សាអ៊ីដ ពី អ៊ីបនូ ម៉ាសអ៊ូដ ថា៖ លោកបានដើរកាត់បុរសពីរនាក់នៅក្នុងវិហារ (ម៉ាសជិត) ដែលកំពុងជជែកគ្នាអំពីអាយ៉ាត់មួយក្នុងគម្ពីរគួរអាន។ ម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេបាននិយាយថា៖ «អ៊ុម៉ារ បានអានវាឱ្យខ្ញុំស្តាប់» ហើយម្នាក់ទៀតបាននិយាយថា៖ «អ៊ូបៃ បានអានវាឱ្យខ្ញុំស្តាប់»។ លោក អ៊ីបនូ ម៉ាសអ៊ូដ បាននិយាយថា៖ «ចូរអានវាដូចអ្វីដែល អ៊ុម៉ារ បានអានឱ្យអ្នកស្តាប់ចុះ»។ បន្ទាប់មក ទឹកភ្នែករបស់លោកក៏ហូររហូតដល់សើមដី ខណៈដែលលោកកំពុងឈរ ហើយលោកបាននិយាយថា៖ «ពិតណាស់ អ៊ុម៉ារ គឺជារបងដ៏រឹងមាំ ដែលពួកមូស្លីមចូលទៅក្នុងនោះ ហើយពួកគេមិនចេញមកវិញឡើយ។ ប៉ុន្តែរបងនោះត្រូវបានគេទម្លុះ ដូច្នេះពួកគេក៏ចេញមកវិញ ហើយមិនចូលទៅក្នុងនោះទៀតឡើយ។ ប្រសិនបើឆ្កែមួយក្បាលស្រឡាញ់ អ៊ុម៉ារ ខ្ញុំក៏នឹងស្រឡាញ់វាដែរ។ ហើយខ្ញុំមិនដែលស្រឡាញ់អ្នកណាម្នាក់ដូចដែលខ្ញុំស្រឡាញ់ អាប់ប៊ូ បាក់រ, អ៊ុម៉ារ និង អាប់ប៊ូ អ៊ូបានតះ ប៊ិន អាល់ចារ៉ាហ៍ ឡើយ»។ ៤៨៧- លោក អាប់បាស ប៊ិន អ៊ីប្រាហ៊ីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន ម៉ាចឆារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាប់ប៊ូ មូអាវីយ៉ា អាល់ដារីរ បានរៀបរាប់ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីសហាក ពី អាលី ប៊ិន ហ្សៃដ បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការស្រឡាញ់ អាប់ប៊ូ បាក់រ និង អ៊ុម៉ារ គឺជាជំនឿ (អ៊ីម៉ាន់) ហើយការស្អប់ពួកគេទាំងពីរគឺជាការបដិសេធ (ឃូហ្វរ)»។ ៤៨៨- លោក អាប់បាស បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាល់ហាសាន់ ប៊ិន យ៉ាហ្ស៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក ហាំម៉ាត ប៊ិន ខាលីដ អាល់ខៃយ៉ាត បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក ខារីជ៉ោះ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ពី ណាភិអ្ហ ពី អ៊ីបនូ អ៊ុម៉ារ បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនដែលឡើយ ដែលមនុស្សនិយាយអំពីបញ្ហាអ្វីមួយ ហើយ អ៊ុម៉ារ ប៊ិន អាល់ខាត់ថប ក៏និយាយអំពីបញ្ហានោះដែរ ក្រៅពីមានអាយ៉ាត់គួរអានចុះមកស្របនឹងអ្វីដែលលោកបាននិយាយ»។ ៤៨៩- លោក អាប់បាស បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាល់ហាសាន់ ប៊ិន យ៉ាហ្ស៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក សាល់ម ប៊ិន សាលីម អាល់បាលឃី បានរៀបរាប់ពី អាប់ឌុលរ៉ាហ៊ីម ប៊ិន ហ្សៃដ អាល់អាំមី បាននិយាយថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ «ខ្ញុំបានជួបគ្រូៗរបស់យើងពីជំនាន់ តាប៊ីអ៊ីន ដែលពួកគេទាំងអស់គ្នារៀបរាប់ប្រាប់យើងពីសហាបះ (មិត្តភក្តិ) របស់ណាប៊ី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ "អ្នកណាដែលស្រឡាញ់សហាបះទាំងអស់របស់ខ្ញុំ គោរពស្រឡាញ់ពួកគេ និងសុំការអភ័យទោសឱ្យពួកគេ អល់ឡោះនឹងដាក់ឱ្យគេនៅជាមួយពួកគេក្នុងឋានសួគ៌នៅថ្ងៃបរលោក"»។ ៤៩០- លោក អាប់បាស បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាល់អាឡា ប៊ិន ម៉ាសឡាម៉ាក់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អ៊ីសហាក ប៊ិន ប៊ីស្រ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាំម៉ារ ប៊ិន សៃហ្វ ពី អាប់ប៊ូ ហាស៊ីម ពី សាអ៊ីដ ប៊ិន ជូបានរ អំពីប្រសាសន៍របស់អល់ឡោះ (សូមឱ្យព្រះអង្គមានសិរីរុងរឿង)៖ {និងអ្នកសុចរិតក្នុងចំណោមអ្នកមានជំនឿ} [អាតតារីម៖ ៤] លោកបាននិយាយថា៖ «គឺ អ៊ុម៉ារ ប៊ិន អាល់ខាត់ថប»។ ៤៩១- លោក អាប់បាស បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាល់អាឡា ប៊ិន ម៉ាសឡាម៉ាក់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អ៊ីសហាក ប៊ិន ប៊ីស្រ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក ខូឡូហ្វ ប៊ិន ខូលីហ្វាក់ ពី អាប់ប៊ូ ហាស៊ីម អាល់រូមានី ពី សាអ៊ីដ ប៊ិន ជូបានរ អំពីប្រសាសន៍របស់អល់ឡោះ (សូមឱ្យព្រះអង្គមានសិរីរុងរឿង)៖ {ឱអ្នកដែលមានជំនឿទាំងឡាយ! ចូរកោតខ្លាចអល់ឡោះ ហើយចូរនៅជាមួយអ្នកដែលស្មោះត្រង់} [អាត់តៅបាក់៖ ១១៩] លោកបាននិយាយថា៖ «គឺ អាប់ប៊ូ បាក់រ និង អ៊ុម៉ារ»។ ៤៩២- លោក អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ស៊ុឡៃម៉ាន់ ប៊ិន អាល់អាស្អាស អាល់ស៊ីជិស្តានី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អ៊ីសហាក ប៊ិន ម៉ាន់សូរ (គឺ អាល់កៅសាច) បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាន់ណាសរ ប៊ិន ស៊ូម៉ៃល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក ហាំម៉ាត ពី សាប៊ីត ពី អាន់ណាស ប៊ិន ម៉ាលិក បាននិយាយថា៖ នៅពេលដែល អ៊ុម៉ារ ត្រូវបានគេចាក់ (ដោយកាំបិត) អ្នកស្រី ហាំហ្វសាក់ បានស្រែកយំ។ អ៊ុម៉ារ បាននិយាយថា៖ «ឱ ហាំហ្វសាក់ អើយ! តើអ្នកមិនបានឮ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) មានប្រសាសន៍ថា "អ្នកដែលត្រូវបានគេស្រែកយំឱ្យ (ពេលស្លាប់) នឹងត្រូវទទួលទោស" ទេឬ?»។ បន្ទាប់មក ស៊ូហៃប បានមកដល់ហើយនិយាយថា៖ «ឱ អ៊ុម៉ារ អើយ!»។ អ៊ុម៉ារ បាននិយាយថា៖ «វិនាសហើយអ្នក ឱ ស៊ូហៃប អើយ! តើដំណឹងមិនបានទៅដល់អ្នកទេឬថា អ្នកដែលត្រូវបានគេស្រែកយំឱ្យនឹងត្រូវទទួលទោស?»។ ៤៩៣- លោក អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ស៊ុឡៃម៉ាន់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក អាំរូ ប៊ិន អាលី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា លោក យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ិន ហ្សូរ៉ៃអ្ហ បាននិយាយថា លោក ហូម៉ៃដ ពី អាន់ណាស ប៊ិន ម៉ាលិក បាននិយាយថា៖ អ៊ុម៉ារ បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំបានយល់ស្របនឹងម្ចាស់របស់ខ្ញុំ (អល់ឡោះ) ក្នុងរឿងបីយ៉ាង ឬម្ចាស់របស់ខ្ញុំបានយល់ស្របនឹងខ្ញុំក្នុងរឿងបីយ៉ាង៖ ខ្ញុំបាននិយាយថា៖ ឱ ណាប៊ីរបស់អល់ឡោះ! ប្រសិនបើលោកយកកន្លែងឈររបស់ អ៊ីប្រាហ៊ីម ធ្វើជាកន្លែងសឡាត (គិបឡាក់)។ បន្ទាប់មកអល់ឡោះក៏បានបញ្ចុះអាយ៉ាត់ថា៖ {ហើយចូរយកកន្លែងឈររបស់ អ៊ីប្រាហ៊ីម ធ្វើជាកន្លែងសឡាត} [អាល់បាកូរ៉ោះ៖ ១២៥]។ ហើយខ្ញុំបាននិយាយថា៖ ឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! មនុស្សល្អ និងមនុស្សអាក្រក់តែងតែចូលជួបលោក ប្រសិនបើលោកឱ្យមាតានៃអ្នកមានជំនឿ (ភរិយារបស់ណាប៊ី) ស្លៀកពាក់បិទបាំង (ហ៊ីចាប)។ បន្ទាប់មកអល់ឡោះក៏បានបញ្ចុះអាយ៉ាត់អំពីការបិទបាំង។ ហើយដំណឹងបានមកដល់ខ្ញុំថា ភរិយារបស់ណាប៊ី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
ومن فضائل عمر بن الخطاب من حديث أبي بكر بن مالك، عن مشايخه غير عبد الله بن أحمد، ومن فضائل أبي بكر أيضا
គុណធម៌របស់អ៊ូស្មង់ ប៊ីន អាប់ហ្វាន (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់លោក) ៧១៩- អាប់ប៊ូ បាករ៍ អាហ្មេត ប៊ីន ចាហ្វារ ប៊ីន ហាំដាន ប៊ីន ម៉ាលីក អាល់កូទីអ៊ី បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អាប់ប៊ូ អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាហ្មេត ប៊ីន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន ហាន់បាល បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា៖ អ៊ីស្មាអែល ប៊ីន អ៊ីប្រាហ៊ីម បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អាល់ជូរ៉ៃរី បានរាយការណ៍ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន សាក់គីក ពី អ៊ីបនូ ហាវ៉ាឡះ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានទៅជួប រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ ខណៈដែលលោកកំពុងអង្គុយនៅក្នុងម្លប់ដើមឈើមួយ ហើយនៅក្បែរលោកមានអ្នកកត់ត្រាម្នាក់កំពុងសរសេរតាមការបញ្ជារបស់លោក។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើយើងគួរកត់ឈ្មោះអ្នកដែរឬទេ ឱ អ៊ីបនូ ហាវ៉ាឡះ?» ខ្ញុំបានសួរថា៖ «តើកត់ក្នុងរឿងអ្វីទៅ ឱ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ?» លោកបានបែរចេញពីខ្ញុំ ហើយបន្តសរសេរតាមការបញ្ជារបស់លោក។ បន្ទាប់មកលោកបានងើបមុខឡើងមកខ្ញុំ ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើយើងគួរកត់ឈ្មោះអ្នកដែរឬទេ ឱ អ៊ីបនូ ហាវ៉ាឡះ?» ខ្ញុំសួរដដែលថា៖ «តើកត់ក្នុងរឿងអ្វីទៅ ឱ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ?» លោកក៏បែរចេញពីខ្ញុំ ហើយបន្តសរសេរតាមការបញ្ជារបស់លោក។ ខ្ញុំក៏បានលួចមើលក្នុងសៀវភៅនោះ ស្រាប់តែឃើញឈ្មោះ អ៊ូម៉ារ។ ខ្ញុំក៏ដឹងថា អ៊ូម៉ារ មិនត្រូវបានកត់ឈ្មោះលើកលែងតែក្នុងរឿងល្អប៉ុណ្ណោះ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើយើងគួរកត់ឈ្មោះអ្នកដែរឬទេ ឱ អ៊ីបនូ ហាវ៉ាឡះ?» ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ «បាទ»។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱ អ៊ីបនូ ហាវ៉ាឡះ តើអ្នកនឹងធ្វើដូចម្តេចនៅពេលដែលភាពវឹកវរ (ហ្វីតនះ) កើតឡើងនៅតាមជ្រុងនានានៃផែនដី ប្រៀបដូចជាស្នែងគោ?» ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំមិនដឹងទេ សូមអល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ជ្រើសរើសអ្វីដែលល្អបំផុតសម្រាប់ខ្ញុំ»។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចុះតើអ្នកនឹងធ្វើដូចម្តេចនៅពេលមានភាពវឹកវរមួយទៀតកើតឡើងបន្ទាប់ពីនោះ ដែលភាពវឹកវរទីមួយនោះប្រៀបបាននឹងការហើមបន្តិចបន្តួចរបស់ទន្សាយប៉ុណ្ណោះ?» ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំមិនដឹងទេ សូមអល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ជ្រើសរើសអ្វីដែលល្អបំផុតសម្រាប់ខ្ញុំ»។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអ្នកដើរតាមបុរសម្នាក់នេះចុះ»។ ខណៈនោះមានបុរសម្នាក់ដើរកាត់មក ខ្ញុំក៏ស្ទុះទៅចាប់ស្មារបស់គាត់ ហើយនាំគាត់មកជួប រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ រួចខ្ញុំសួរថា៖ «តើបុរសនេះមែនទេ?» លោកឆ្លើយថា៖ «បាទ»។ បុរសនោះគឺ អ៊ូស្មង់។ ៧២០- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អាលី ប៊ីន មូស្លីម បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ស៊ូឡៃម៉ាន ប៊ីន ហាប បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អាប់ប៊ូ ហ៊ីឡាល បានរាយការណ៍ពី កាតាដះ ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន សាក់គីក ពី មូއްរះ អាល់បាហ្ស៊ី បាននិយាយថា៖ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ភាពវឹកវរនឹងកើតឡើងលើផែនដី ប្រៀបដូចជាស្នែងគោ»។ បន្ទាប់មកមានបុរសម្នាក់ពាក់ក្បាំងមុខដើរកាត់មក រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «បុរសនេះ និងបក្សពួករបស់គាត់នៅថ្ងៃនោះ គឺស្ថិតនៅលើសច្ចធម៌»។ ខ្ញុំក៏ក្រោកទៅរកគាត់ ហើយបើកក្បាំងមុខគាត់ រួចនាំគាត់មកជួប រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ ហើយសួរថា៖ «ឱ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ តើបុរសនេះមែនទេ?» លោកឆ្លើយថា៖ «បាទ គឺគាត់នេះឯង»។ បុរសនោះគឺ អ៊ូស្មង់ ប៊ីន អាប់ហ្វាន។ ៧២១- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា៖ អ៊ីស្ហាក ប៊ីន ស៊ូឡៃម៉ាន អាល់រ៉ាហ្ស៊ី បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ មូហ៊ីរ៉ះ ប៊ីន មូស្លីម បានរាយការណ៍ពី ម៉ាតារ អាល់វ៉ារ៉ក់ ពី អ៊ីបនូ ស៊ីរីន ពី កាអាប់ ប៊ីន អ៊ូជរ៉ះ បាននិយាយថា៖ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ បានរំលឹកពីភាពវឹកវរមួយ ហើយលោកបានបញ្ជាក់ថាវាជិតមកដល់ និងមានទំហំធំធេង។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ បន្ទាប់មកមានបុរសម្នាក់ពាក់ក្បាំងមុខដោយដណ្តប់ក្រណាត់ដើរកាត់មក លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «បុរសនេះនៅថ្ងៃនោះ គឺស្ថិតនៅលើសច្ចធម៌»។ ខ្ញុំក៏ស្ទុះទៅយ៉ាងលឿន ហើយចាប់ដៃគាត់រួចសួរថា៖ «តើបុរសនេះមែនទេ ឱ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ?» លោកឆ្លើយថា៖ «បាទ»។ បុរសនោះគឺ អ៊ូស្មង់ ប៊ីន អាប់ហ្វាន។ ៧២២- ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកយើងថា៖ យ៉ាស៊ីដ ប៊ីន ហារូន បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ហ៊ីស្ហាម បានរាយការណ៍ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ពី កាអាប់ ប៊ីន អ៊ូជរ៉ះ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំនៅជាមួយ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ ហើយលោកបានរំលឹកពីភាពវឹកវរមួយ និងបញ្ជាក់ថាវាជិតមកដល់។ បន្ទាប់មកមានបុរសម្នាក់ពាក់ក្បាំងមុខដើរកាត់មក លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «បុរសនេះនៅថ្ងៃនោះ គឺស្ថិតនៅលើផ្លូវដ៏ត្រឹមត្រូវ»។ ខ្ញុំក៏ដើរតាមគាត់ រហូតដល់ខ្ញុំចាប់ដៃគាត់ ហើយបង្វែរមុខគាត់មក រួចបើកក្បាំងមុខគាត់ ហើយសួរថា៖ «តើបុរសនេះមែនទេ ឱ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ?» លោកឆ្លើយថា៖ «បាទ»។ បុរសនោះគឺ អ៊ូស្មង់ ប៊ីន អាប់ហ្វាន។ ៧២៣- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា៖ អាប់ហ្វាន បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ វូហៃប បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ មូសា ប៊ីន អ៊ូកបះ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំពី អាប់ប៊ូ អ៊ុំមិ ហាប៊ីបះ ថា៖ លោកបានចូលទៅក្នុងផ្ទះ ខណៈដែល អ៊ូស្មង់ ត្រូវបានគេឡោមព័ទ្ធនៅក្នុងនោះ ហើយលោកបានឮ អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ះ សុំការអនុញ្ញាតពី អ៊ូស្មង់ ដើម្បីនិយាយ។ អ៊ូស្មង់ ក៏អនុញ្ញាតឱ្យគាត់។ គាត់ក៏ក្រោកឡើង សរសើរអល់ឡោះ និងលើកតម្កើងទ្រង់ រួចនិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ ពួកអ្នកនឹងជួបប្រទះនូវភាពវឹកវរ និងការខ្វែងគំនិតគ្នាបន្ទាប់ពីខ្ញុំ»។ មានបុរសម្នាក់សួរថា៖ «តើអ្នកណាជាអ្នកដឹកនាំពួកយើង ឱ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ?» លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរពួកអ្នកនៅជាមួយបុរសដ៏ស្មោះត្រង់នេះ និងបក្សពួករបស់គាត់» ដោយលោកចង្អុលទៅកាន់ អ៊ូស្មង់។ ៧២៤- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា៖ អះស្វាត ប៊ីន អាមៀរ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ស៊ីណាន ប៊ីន ហារូន បានរាយការណ៍ពី កូឡៃប ប៊ីន វ៉ាអ៊ីល ពី អ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ បាននិយាយថា៖ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ បានរំលឹកពីភាពវឹកវរមួយ ហើយមានបុរសម្នាក់ដើរកាត់មក លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «បុរសដែលពាក់ក្បាំងមុខម្នាក់នេះ នឹងត្រូវគេសម្លាប់ដោយអយុត្តិធម៌នៅថ្ងៃនោះ»។ ខ្ញុំក៏មើលទៅ ស្រាប់តែឃើញថាគាត់គឺ អ៊ូស្មង់ ប៊ីន អាប់ហ្វាន។ ៧២៥- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន ប៊ីន ម៉ាហ៍ឌី បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ស៊ូអបះ បានរាយការណ៍ពីអ្នកប្រាជ្ញម្នាក់មកពីកុលសម្ព័ន្ធ បាច៊ីឡះ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី អូហ្វា និយាយថា៖ អាប់ប៊ូ បាករ៍ បានសុំការអនុញ្ញាតចូលជួប ណាប៊ី ﷺ ខណៈដែលមានក្មេងស្រីម្នាក់កំពុងវាយស្គរ ហើយគាត់ក៏បានចូល។ បន្ទាប់មក អ៊ូម៉ារ បានសុំការអនុញ្ញាតចូល ហើយក៏បានចូល។ បន្ទាប់មក អ៊ូស្មង់ បានសុំការអនុញ្ញាតចូល ស្រាប់តែក្មេងស្រីនោះក៏ឈប់វាយ។ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ អ៊ូស្មង់ គឺជាបុរសដែលមានភាពអៀនខ្មាស»។ ៧២៦- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន ប៊ីស្រ៍ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ មីសអ័រ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អាប់ឌុល ម៉ាលីក ប៊ីន អ៊ូម៉ៃរ៍ បានរាយការណ៍ពី មូសា ប៊ីន តាល់ហះ បាននិយាយថា៖ អាយ៉ិសះ បាននិយាយថា៖ ចូរពួកអ្នកស្តាប់ចុះ ខ្ញុំនឹងប្រាប់ពួកអ្នកពីអ្វីដែលពួកអ្នកបានមកសួរខ្ញុំ។ ពិតប្រាកដណាស់ ពួកអ្នកបានរិះគន់ អ៊ូស្មង់ លើរឿងបីយ៉ាង៖ ការតែងតាំងអ្នកដឹកនាំវ័យក្មេង, ការកំណត់ទីតាំងនៃព្រំដែន, និងការប្រើរំពាត់ និងឈើវាយ។ បន្ទាប់ពីពួកអ្នកបានលាងសម្អាតគាត់ដូចជាលាងសម្លៀកបំពាក់ដោយសាប៊ូហើយ ពួកអ្នកក៏បានប្រព្រឹត្តអំពើបាបបីយ៉ាង៖ ការរំលោភលើភាពពិសិដ្ឋនៃទីក្រុង (ម៉ាឌីណា), ការរំលោភលើភាពពិសិដ្ឋនៃតំណែងខាលីហ្វះ, និងការរំលោភលើភាពពិសិដ្ឋនៃខែដ៏ពិសិដ្ឋ។ ខណៈដែល អ៊ូស្មង់ គឺជាបុរសដែលរក្សាខ្លួនបានល្អបំផុត និងជាអ្នកដែលភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងសាច់ញាតិបានល្អបំផុត។ ៧២៧- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា៖ អាល់មុតតាលីប ប៊ីន ហ្ស៊ីយ៉ាដ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អ៊ីសា បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន ប៊ីន អាប់ប៊ី ឡៃឡា បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឃើញ អាលី លើកដៃទាំងពីរឡើង ហើយនិយាយថា៖ «ឱអល់ឡោះ ខ្ញុំសូមដោះខ្លួនចេញពីការទទួលខុសត្រូវចំពោះឈាមរបស់ អ៊ូស្មង់ ទៅកាន់ទ្រង់»។ ៧២៨- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អាល់ហៃសាំ ប៊ីន ខារីជះ អាប់ប៊ូ អាហ្មេត បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អ៊ីស្មាអែល ប៊ីន អៃយ៉ាស បានរាយការណ៍ពី សហ្វ្វាន ប៊ីន អាំរ៍ ពី អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន ប៊ីន ជូបាន ប៊ីន នុហ្វៃរ៍ ពីឪពុករបស់គាត់ បាននិយាយថា៖ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់ អ៊ូស្មង់ ថា៖ «ឱ អ៊ូស្មង់ ពិតប្រាកដណាស់ អល់ឡោះបានប្រទានអាវធំមួយដល់អ្នក ហើយប្រសិនបើពួកមូណាហ្វិកហ៍ (ជនក្បត់) ចង់ឱ្យអ្នកដោះវាចេញ កុំដោះវាចេញឱ្យសោះ»។ ៧២៩- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា៖ អ៊ុំមូ អ៊ូម៉ារ ប៊ីនតូ ហាសសាន ប៊ីន យ៉ាស៊ីដ អាប់ប៊ី អាល់ហ្គោសន បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានចូលទៅក្នុងវិហារដ៏ធំ គឺវិហារនៅទីក្រុងគូហ្វា។ លោកបាននិយាយថា៖ អាលី ប៊ីន អាប់ប៊ី តាលីប កំពុងឈរនៅលើវេទិកា (មីមបារ៍) ថ្លែងសុន្ទរកថាទៅកាន់ប្រជាជន ហើយគាត់បានស្រែកដោយសំឡេងខ្លាំងៗបីដងថា៖ «ឱប្រជាជនទាំងឡាយ! ឱប្រជាជនទាំងឡាយ! ឱប្រជាជនទាំងឡាយ! ពួកអ្នកបានរិះគន់ អ៊ូស្មង់ ច្រើនពេកហើយ។ ពិតប្រាកដណាស់ ខ្ញុំ និងគាត់ គឺដូចអ្វីដែលអល់ឡោះបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ﴿ហើយយើងបានដកចេញនូវអ្វីដែលនៅក្នុងទ្រូងរបស់ពួកគេពីការច្រណែនឈ្នានីស ដោយពួកគេជាបងប្អូននឹងគ្នា អង្គុយលើគ្រែទល់មុខគ្នា﴾ [ស៊ូរ៉ះ អាល់ហ៊ីជរ៍៖ ៤៧]»។ ៧៣០- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា៖ អ៊ុំមូ អ៊ូម៉ារ ប៊ីនតូ ហាសសាន បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ខ្ញុំបានឮឪពុករបស់ខ្ញុំនិយាយថា៖ ដំណឹងបានមកដល់ខ្ញុំថា រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលបំពាក់បំប៉នកងទ័ពក្នុងគ្រាលំបាក នោះគាត់នឹងទទួលបានឋានសួគ៌»។ អ៊ូស្មង់ បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំសូមទទួលខុសត្រូវលើអូដ្ឋមួយរយ»។ បន្ទាប់មកលោកនិយាយថា៖ «សូមឱ្យខ្ញុំបានសម្រាកខ្លះផង ឱ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ»។ លោកក៏អនុញ្ញាតឱ្យគាត់។ បន្ទាប់មកគាត់និយាយថា៖ «ខ្ញុំសូមទទួលខុសត្រូវលើសេះចំនួនស្មើគ្នានឹងអូដ្ឋនោះ»។ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ និងអ្នកដែលនៅជាមួយលោកមានសេចក្តីរីករាយនឹងរឿងនេះ។ បន្ទាប់មកលោកបាននិយាយពាក្យល្អៗទៅកាន់គាត់។ ឪពុករបស់នាងបានចងចាំពាក្យនោះ ប៉ុន្តែ អ៊ុំមូ អ៊ូម៉ារ បានភ្លេច។ នាងនិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮឪពុករបស់ខ្ញុំនិយាយថា៖ ពិតប្រាកដណាស់ អ៊ូស្មង់ បានបំពាក់បំប៉នកងទ័ពក្នុងគ្រាលំបាកចំនួនពីរដង។ ៧៣១- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា៖ អាប់ប៊ូ មូអាវីយ៉ះ បានរាយការណ៍មកយើងថា៖ អា
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل عثمان بن عفان ﵁
ខាងក្រោមនេះគឺជាការបកប្រែអត្ថបទដែលលោកអ្នកបានស្នើសុំ៖ ផ្នែកខ្លះនៃគុណធម៌របស់អ៊ូស្មាន (រ៉ឌីយល់ឡូហ៍ អាន់ហ៊ូ) តាមរយៈហាឌីសរបស់អាប៊ូ បាក្រ ប៊ិន ម៉ាលិក ពីគ្រូរបស់លោក (ក្រៅពីអាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អះម៉ាត់)៖ ៨២១ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់បាស ប៊ិន អ៊ីប្រាហ៊ីម អាល់កូរ៉ូទីស៊ី ពី អាលី ប៊ិន ស៊ូអៃប៍ ពី អាល់វ៉ាដដា ប៊ិន ហាសាន់ អាល់អាន់បារី ពី តាល់ហះ ប៊ិន ហ្សៃដ៍ ពី អ៊ូបានដះ ប៊ិន ហាសាន់ ពី ហ្សាប៊ីរ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ថា៖ ពិតណាស់ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់អ៊ូស្មានថា៖ «អ្នកគឺជាអ្នកការពាររបស់ខ្ញុំនៅក្នុងលោកិយនេះ ហើយអ្នកក៏ជាអ្នកការពាររបស់ខ្ញុំនៅក្នុងលោកខាងមុខដែរ»។ ៨២២ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប៊ូ មូស្លីម អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ អាល់បាសរី ពី ហាចចាច ប៊ិន នុសៃរ ពី សាកាន់ ប៊ិន អាល់មុហ៊ីរ៉ះ អាល់គួរ៉ៃស៊ី ពី អាល់វ៉ាលីដ ប៊ិន ហ្ស៊ីយ៉ាដ ពីហ្វារកដ៍ អាប៊ូ តាល់ហះ ពី អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន់ ប៊ិន ខាបបាប អាល់ស៊ូឡាមី បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំស្ថិតនៅក្រោមវេទិកា (មីមបារ) របស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ខណៈដែលលោកកំពុងឈរនៅលើវេទិកានោះ លោកបានជំរុញឱ្យមានការបរិច្ចាគសម្រាប់កងទ័ព (ជៃស៊ុល អ៊ូសរ៉ះ - កងទ័ពក្នុងគ្រាលំបាក) ប៉ុន្តែគ្មាននរណាម្នាក់ឆ្លើយតបឡើយ។ បន្ទាប់មក អ៊ូស្មាន ប៊ិន អ័ហ្វ្វាន បានក្រោកឈរឡើងហើយនិយាយថា៖ «ឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! ខ្ញុំសូមទទួលខុសត្រូវលើអូដ្ឋមួយរយ រួមទាំងគ្រឿងបំពាក់ និងកែបរបស់វា ដើម្បីជួយដល់កងទ័ពនេះ»។ បន្ទាប់មក លោក (រ៉សូល) បានជំរុញម្តងទៀត ប៉ុន្តែគ្មាននរណាម្នាក់ឆ្លើយតបឡើយ។ អ៊ូស្មាន ក៏បានក្រោកឈរឡើងហើយនិយាយថា៖ «ឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! ខ្ញុំសូមទទួលខុសត្រូវលើអូដ្ឋពីររយ រួមទាំងគ្រឿងបំពាក់ និងកែបរបស់វា ដើម្បីជួយដល់កងទ័ពនេះ»។ បន្ទាប់មក លោក (រ៉សូល) បានជំរុញម្តងទៀត ប៉ុន្តែគ្មាននរណាម្នាក់ឆ្លើយតបឡើយ។ អ៊ូស្មាន ប៊ិន អ័ហ្វ្វាន ក៏បានក្រោកឈរឡើងហើយនិយាយថា៖ «ឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! ខ្ញុំសូមទទួលខុសត្រូវលើអូដ្ឋបីរយ រួមទាំងគ្រឿងបំពាក់ និងកែបរបស់វា ដើម្បីជួយដល់កងទ័ពនេះ»។ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន់ ប៊ិន ខាបបាប បាននិយាយថា៖ ហាក់ដូចជាខ្ញុំកំពុងឃើញដៃរបស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ខណៈដែលលោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចាប់ពីថ្ងៃនេះតទៅ អ្វីដែលអ៊ូស្មានបានធ្វើ នឹងមិនបង្កទោសទណ្ឌដល់គាត់ឡើយ»។ ៨២៣ - (ហាឌីសដែលមានអត្ថន័យស្រដៀងគ្នាខាងលើ)។ ៨២៤ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អ៊ីប្រាហ៊ីម ពី ហាចចាច ប៊ិន នុសៃរ ពី សាអ៊ីដ ប៊ិន អាប៊ី អារូបានហ៍ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ស៊ីរីន ពី កាអាប់ ប៊ិន អ៊ូជរ៉ះ បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានរំលឹកអំពីភាពចលាចល (ហ្វីតនះ) មួយដែលនឹងកើតឡើងក្នុងពេលឆាប់ៗ។ ស្រាប់តែមានបុរសម្នាក់ពាក់ក្បាំងមុខដើរកាត់ លោកក៏មានប្រសាសន៍ថា៖ «បុរសម្នាក់នេះ និងបក្ខពួករបស់គាត់នឹងស្ថិតនៅលើសច្ចធម៌នៅថ្ងៃនោះ»។ បុរសម្នាក់បានក្រោកឈរឡើងទៅចាប់ស្មារបស់គាត់ ហើយបែរមុខគាត់ទៅរកណាប៊ី ﷺ រួចនិយាយថា៖ «ឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! តើគាត់មែនទេ?» លោកឆ្លើយថា៖ «មែនហើយ»។ ស្រាប់តែបុរសនោះគឺ អ៊ូស្មាន។ ៨២៥ - (ហាឌីសរៀបរាប់អំពីការសរសេរឈ្មោះអ្នកដែលនឹងស្ថិតនៅលើសច្ចធម៌ក្នុងគ្រាមានភាពចលាចល ដោយក្នុងនោះមានឈ្មោះ អ៊ូស្មាន ប៊ិន អ័ហ្វ្វាន)។ ៨២៦ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អ៊ីប្រាហ៊ីម ពី ហាចចាច ប៊ិន នុសៃរ ពី អាប៊ូ អះវ៉ាណះ ពី អ៊ូស្មាន ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មៅហាប់ បាននិយាយថា៖ មានបុរសម្នាក់មកពីប្រទេសអេហ្ស៊ីបបានមកធ្វើហជ្ជ។ គាត់បានឃើញក្រុមមនុស្សមួយក្រុមអង្គុយនៅទីនោះ ហើយសួរថា៖ «តើពួកគេជានរណា?» គេឆ្លើយថា៖ «ពួកគេជាជនជាតិគួរ៉ៃស៍»។ គាត់សួរថា៖ «តើអ្នកណាជាអ្នកចាស់ទុំក្នុងចំណោមពួកគេ?» គេឆ្លើយថា៖ «អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ូម្មារ»។ គាត់បាននិយាយទៅកាន់ អ៊ីបនូ អ៊ូម្មារ ថា៖ «ឱ អ៊ីបនូ អ៊ូម្មារ! ខ្ញុំមានសំណួរចង់សួរលោក សូមលោកឆ្លើយប្រាប់ខ្ញុំដោយនាមអល់ឡោះ និងដោយសារភាពពិសិដ្ឋនៃផ្ទះ (កាអះបះ) នេះ តើលោកដឹងទេថា អ៊ូស្មាន បានរត់ចោលសមរភូមិនៅថ្ងៃអ៊ូហូដ?» លោកឆ្លើយថា៖ «មែនហើយ»។ គាត់សួរទៀតថា៖ «តើលោកដឹងទេថា អ៊ូស្មាន បានខកខានមិនបានចូលរួមក្នុងសមរភូមិបាដរ?» លោកឆ្លើយថា៖ «មែនហើយ»។ គាត់សួរទៀតថា៖ «តើលោកដឹងទេថា អ៊ូស្មាន បានខកខានមិនបានចូលរួមក្នុងសច្ចាប្រណិធានរីដ្វាន?» លោកឆ្លើយថា៖ «មែនហើយ»។ បុរសនោះក៏ពោលថា៖ «អល់ឡោះ អាក់បារ!»។ អ៊ីបនូ អ៊ូម្មារ បាននិយាយថា៖ «មកទីនេះ ខ្ញុំនឹងពន្យល់លោកនូវអ្វីដែលលោកបានសួរ៖ ចំពោះការរត់ចោលសមរភូមិអ៊ូហូដ ខ្ញុំសូមធ្វើសាក្សីថា អល់ឡោះបានអភ័យទោសឱ្យគាត់រួចហើយ។ ចំពោះការខកខានមិនបានចូលរួមសមរភូមិបាដរ គឺដោយសារតែគាត់មានភរិយាជាកូនស្រីរបស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ដែលកំពុងឈឺ ដូច្នេះរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់គាត់ថា៖ "អ្នកនឹងទទួលបានផលបុណ្យស្មើនឹងអ្នកដែលបានចូលរួមសមរភូមិបាដរ និងទទួលបានចំណែកនៃរង្វាន់ដូចគ្នា"។ ចំពោះការខកខានមិនបានចូលរួមសច្ចាប្រណិធានរីដ្វាន គឺដោយសារតែប្រសិនបើមាននរណាម្នាក់នៅក្នុងទីក្រុងម៉ាកកាស់ដែលមានឥទ្ធិពលជាងអ៊ូស្មាន រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ប្រាកដជាបញ្ជូនអ្នកនោះទៅជំនួសគាត់។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានបញ្ជូនអ៊ូស្មានទៅកាន់ម៉ាកកាស់ ហើយលោកបានយកដៃស្តាំរបស់លោកផ្ទាល់មកប៉ះនឹងដៃម្ខាងទៀតរបស់លោក ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ "នេះគឺជាដៃរបស់អ៊ូស្មាន" (ជាការតំណាងឱ្យការសច្ចាប្រណិធានរបស់អ៊ូស្មាន)»។ អ៊ីបនូ អ៊ូម្មារ បាននិយាយទៅកាន់បុរសនោះថា៖ «ចូរយកចម្លើយនេះទៅជាមួយលោកចុះ»។ ៨២៧ - (ហាឌីសរៀបរាប់អំពីការដែល អ៊ូស្មាន ប៊ិន អ័ហ្វ្វាន បានរំលឹកដល់ក្រុមអ្នកប្រាជ្ញ និងសហាបះអំពីគុណធម៌របស់លោក ដូចជាការទិញដីសម្រាប់ពង្រីកវិហារអ៊ីស្លាម ការទិញអណ្តូងទឹក រ៉ូម្មះ សម្រាប់មូស្លីមប្រើប្រាស់ និងការឧបត្ថម្ភកងទ័ពក្នុងគ្រាលំបាក)។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
ومن فضائل عثمان من حديث أبي بكر بن مالك عن شيوخه سوى عبد الله بن أحمد
រឿងរ៉ាវអំពីអាមៀរុលមូមិនីន អាលី ប៊ីន អាប់ប៊ី តាលីប និងភាពសន្តោសរបស់លោក (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) ៨៧៨- អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អះម៉ាត់ ប៊ីន មុហាំម៉ាត់ ប៊ីន ហាន់បាល់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មុហាំម៉ាត់ ប៊ីន អ៊ូបៃ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូកតារ ប៊ីន ណាភិអ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាប់ប៊ូ ម៉ាតតារ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឃើញ អាលី ស្លៀកសារុង និងពាក់អាវក្រៅមួយ ដោយកាន់រំពាត់នៅក្នុងដៃ គាត់មើលទៅដូចជាអ្នកស្រុក (បេដូវី) កំពុងដើរទៅមក រហូតដល់ទីផ្សារលក់ក្រណាត់។ លោកបាននិយាយទៅកាន់អ្នកលក់ម្នាក់ថា៖ «ឱលោកតា! សូមជួយលក់អាវនេះឱ្យខ្ញុំក្នុងតម្លៃបីឌីរហាំផង»។ នៅពេលអ្នកលក់ស្គាល់ថាជាលោក ក៏មិនព្រមលក់ឱ្យ។ លោកក៏ទៅរកអ្នកលក់ម្នាក់ទៀត តែពេលគេស្គាល់ថាជាលោក ក៏មិនព្រមលក់ឱ្យទៀត។ បន្ទាប់មក លោកក៏ទៅរកក្មេងប្រុសម្នាក់ ហើយទិញអាវបានក្នុងតម្លៃបីឌីរហាំ។ ក្រោយមក ឪពុករបស់ក្មេងនោះក៏មកដល់ ហើយកូនប្រុសក៏ប្រាប់រឿងនេះ។ ឪពុករបស់គេក៏យកឌីរហាំមួយមកឱ្យលោក ហើយនិយាយថា៖ «ឱអាមៀរុលមូមិនីន! នេះជាឌីរហាំមួយ»។ លោកសួរថា៖ «មានរឿងអ្វីជាមួយឌីរហាំនេះ?»។ គេឆ្លើយថា៖ «វាជាតម្លៃអាវដែលលក់បានពីរឌីរហាំ»។ លោកតបថា៖ «គេលក់ឱ្យខ្ញុំដោយពេញចិត្ត ហើយខ្ញុំក៏យកដោយពេញចិត្ត»។ ៨៧៩- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាលី ប៊ីន សាលីហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី យ៉ះយ៉ា ប៊ីន ហានិអ ប៊ីន អ៊ូរវ៉ះ អាល់មូរ៉ាឌី លោកបាននិយាយថា៖ អាលី បានចេញទៅក្រៅទីក្រុងគូហ្វះ ហើយបានឃើញបក្សីពណ៌ក្រហមមួយកំពុងហើរ លោកក៏ពោលកំណាព្យថា៖ «ឱបក្សីពណ៌ក្រហមអើយ! ផ្ទៃមេឃនេះទំនេរសម្រាប់អ្នក ចូរអ្នកពង និងញាស់ចុះ»។ ហើយអ្នកដទៃក្រៅពីអាលី បានបន្ថែមថា៖ «ហើយចូរចឹកអ្វីដែលអ្នកចង់ចឹកចុះ»។ ៨៨០- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ូម៉ារ ប៊ីន មុន៉ាប់ប៊ីហ៍ អាល់សាក់ឌី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អូហ្វា ប៊ីន ដាល់ហាំ អាល់អាដាវី លោកបាននិយាយថា៖ ដំណឹងបានមកដល់ខ្ញុំពី អាលី ថា៖ «ចូររៀនវិជ្ជាដើម្បីឱ្យអ្នកស្គាល់វា ហើយចូរប្រតិបត្តិដោយវិជ្ជានោះ ដើម្បីឱ្យអ្នកក្លាយជាអ្នកដែលប្រតិបត្តិពិតប្រាកដ។ ព្រោះថា នឹងមានសម័យកាលមួយមកដល់បន្ទាប់ពីអ្នក ដែលមនុស្សប្រាំបួនភាគដប់នឹងបដិសេធសច្ចធម៌ ហើយនឹងគ្មានអ្នកណារួចផុតពីវាឡើយ ក្រៅពីអ្នកដែលស្ងប់ស្ងាត់ (មិនចូលរួមក្នុងភាពវឹកវរ)។ ពួកគេគឺជាអ្នកដឹកនាំនៃសេចក្តីណែនាំ និងជាចង្កៀងនៃវិជ្ជា ពួកគេមិនមែនជាអ្នកដែលប្រញាប់ប្រញាល់ ឬជាអ្នកដែលចូលចិត្តផ្សព្វផ្សាយរឿងមិនពិតឡើយ»។ ៨៨១- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី ខាលីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី ស៊ូបៃ លោកបាននិយាយថា៖ អាលី បាននិយាយថា៖ (វ៉ាគី បាននិយាយថា៖ យ៉ាស៊ីដ ប៊ីន ស៊ីយ៉ាដ ប៊ីន អាប់ប៊ី អាល់ជ៉ាដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី មូហាចៀរ អាល់អាមិរី ពី អាលី លោកបាននិយាយថា៖) «អ្វីដែលខ្ញុំខ្លាចបំផុតសម្រាប់អ្នកទាំងឡាយមានពីរយ៉ាង៖ ការមានក្តីសង្ឃឹមវែងឆ្ងាយ និងការដើរតាមតណ្ហា។ ចំពោះក្តីសង្ឃឹមវែងឆ្ងាយ វានឹងធ្វើឱ្យភ្លេចថ្ងៃបរលោក។ ចំណែកការដើរតាមតណ្ហា វានឹងរារាំងពីសច្ចធម៌។ ចូរដឹងចុះថា លោកិយនេះកំពុងតែចាកចេញទៅ ហើយបរលោកកំពុងតែមកដល់។ ទាំងពីរនេះសុទ្ធតែមានកូនចៅរៀងៗខ្លួន ដូច្នេះចូរអ្នកទាំងឡាយក្លាយជាកូនចៅនៃបរលោក ហើយកុំក្លាយជាកូនចៅនៃលោកិយនេះឱ្យសោះ។ ព្រោះថាថ្ងៃនេះគឺជាថ្ងៃសម្រាប់ប្រតិបត្តិការងារដោយគ្មានការគណនា ហើយថ្ងៃស្អែកគឺជាថ្ងៃសម្រាប់គណនាដោយគ្មានការប្រតិបត្តិការងារឡើយ»។ ៨៨២- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូរ៉ៃ ប៊ីន យូណុស បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហារូន ប៊ីន មូស្លីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីឪពុករបស់គាត់ គឺ មូស្លីម ប៊ីន ហួរមុហ្ស លោកបាននិយាយថា៖ អាលី បានចែកទ្រព្យសម្បត្តិដល់ប្រជាជនចំនួនបីដងក្នុងមួយឆ្នាំ។ បន្ទាប់មកមានទ្រព្យសម្បត្តិមកពីតំបន់អាសបាហាន់ លោកក៏និយាយថា៖ «ចូរមកទទួលការចែករំលែកលើកទីបួននេះចុះ»។ បន្ទាប់មកលោកបានបោសសម្អាតឃ្លាំងទ្រព្យសម្បត្តិ (បៃតុលម៉ាល) ហើយបានធ្វើសឡាតពីររ៉ាកអាតនៅទីនោះ រួចពោលថា៖ «ឱលោកិយអើយ! ចូរទៅបោកបញ្ឆោតអ្នកដទៃក្រៅពីខ្ញុំចុះ»។ លោកបាននិយាយទៀតថា៖ មានគេនាំយកក្រណាត់ទេសឯកមកពីតំបន់មួយ លោកសួរថា៖ «នេះជាអ្វី?»។ គេឆ្លើយថា៖ «ជាក្រណាត់ដែលគេនាំមកពីតំបន់នោះៗ»។ លោកនិយាយថា៖ «ចូរចែកវាដល់ប្រជាជនចុះ»។ គេបាននិយាយថា៖ អ្នកខ្លះក៏យក អ្នកខ្លះក៏មិនយក។ ពួកគេពិនិត្យមើលឃើញថាវាជាក្រណាត់ទេសឯកដែលគេកំពុងកែច្នៃ ហើយនៅចុងថ្ងៃនោះ ក្រណាត់មួយដុំមានតម្លៃស្មើនឹងប្រាក់ឌីរហាំ។ ៨៨៣- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ប៊ូ មូអាវីយ៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ លៃស៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី មូហាច៊ីដ ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន សាក់បារ៉ះ ពី អាលី លោកបាននិយាយថា៖ «គ្មាននរណាម្នាក់នៅក្នុងទីក្រុងគូហ្វះដែលមិនមានជីវភាពធូរធារនោះទេ សូម្បីតែអ្នកដែលមានឋានៈទាបបំផុត ក៏បានបរិភោគស្រូវសាលី អង្គុយក្នុងម្លប់ និងផឹកទឹកទន្លេហ្វូរ៉ាតដែរ»។ ៨៨៤- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ះប ប៊ីន អ៊ីស្មូអែល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មុហាំម៉ាត់ ប៊ីន កៃស៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាលី ប៊ីន រ៉ាប៊ីអះ អាល់វ៉ាលីប៊ី ពី អាលី ប៊ីន អាប់ប៊ី តាលីប លោកបាននិយាយថា៖ អ៊ីបនូ តៃយ៉ាហ៍ បានមកជួបលោក ហើយនិយាយថា៖ «ឱអាមៀរុលមូមិនីន! ឃ្លាំងទ្រព្យសម្បត្តិរបស់មូស្លីមពេញទៅដោយមាស និងប្រាក់»។ លោកនិយាយថា៖ «អល់ឡោះ អាក់បារ»។ លោកក៏ក្រោកឡើងដោយផ្អែកលើ អ៊ីបនូ តៃយ៉ាហ៍ រហូតដល់ទៅឈរនៅមុខឃ្លាំងទ្រព្យសម្បត្តិរបស់មូស្លីម ហើយនិយាយថា៖ «នេះជាផលដែលខ្ញុំប្រមូលបាន ហើយផលល្អបំផុតគឺស្ថិតនៅក្នុងនេះ។ អ្នកប្រមូលផលគ្រប់រូប ដៃរបស់គេតែងតែទៅដល់មាត់របស់គេ (មានន័យថាគេនឹងទទួលបានផលពីការងាររបស់គេ)។ ឱអ៊ីបនូ តៃយ៉ាហ៍! ចូរហៅអ្នកចាស់ទុំនៃទីក្រុងគូហ្វះមកឱ្យខ្ញុំ»។ លោកបានប្រកាសប្រាប់ប្រជាជន ហើយលោកបានចែកទ្រព្យសម្បត្តិទាំងអស់ដែលមាននៅក្នុងឃ្លាំងរបស់មូស្លីម ដោយលោកពោលថា៖ «ឱមាសអើយ! ឱប្រាក់អើយ! ចូរទៅបោកបញ្ឆោតអ្នកដទៃក្រៅពីខ្ញុំចុះ»។ លោកពោលពាក្យនេះដដែលៗ រហូតដល់មិនសល់ឌីណារ ឬឌីរហាំណាមួយឡើយ។ បន្ទាប់មក លោកបានបញ្ជាឱ្យគេបោសសម្អាត ហើយលោកក៏បានធ្វើសឡាតពីររ៉ាកអាតនៅទីនោះ។ ៨៨៥- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មីសអ័រ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាប់ប៊ូ បាហ៍រ ពីអ្នកចាស់ទុំម្នាក់របស់ពួកគេ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឃើញ អាលី ស្លៀកសារុងក្រាស់មួយ លោកនិយាយថា៖ «ខ្ញុំទិញវាក្នុងតម្លៃប្រាំឌីរហាំ អ្នកណាដែលឱ្យចំណេញខ្ញុំមួយឌីរហាំ ខ្ញុំនឹងលក់វាឱ្យ»។ ហើយខ្ញុំបានឃើញលោកមានប្រាក់ឌីរហាំមួយចំនួនដែលចងទុក លោកនិយាយថា៖ «នេះជាប្រាក់ដែលនៅសល់ពីការចំណាយរបស់យើងពីតំបន់យ៉ានប៊ូ»។ ៨៨៦- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ះយ៉ា ប៊ីន សាអីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាប់ប៊ូ ហៃយ៉ាន លោកបាននិយាយថា៖ មូជាំមីអ៍ (ដែលជាអ្នកត្រកូលតៃមី) បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាលី តែងតែបញ្ជាឱ្យគេបោសសម្អាតឃ្លាំងទ្រព្យសម្បត្តិ រួចជូតសម្អាត ហើយលោកក៏ធ្វើសឡាតនៅទីនោះ ដោយសង្ឃឹមថាវានឹងធ្វើជាសាក្សីឱ្យលោកនៅថ្ងៃបរលោកថា លោកមិនបានឃុំទុកទ្រព្យសម្បត្តិមិនឱ្យដល់ដៃមូស្លីមឡើយ។ ៨៨៧- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ បាហ្ស ប៊ីន អាសាត បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ជ៉ាហ្វារ ប៊ីន ស៊ូឡៃម៉ាន់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ម៉ាលីក ប៊ីន ឌីណារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស្ត្រីចំណាស់ម្នាក់នៅក្នុងកុលសម្ព័ន្ធបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ប៊ូ មូសា អាល់អាសអារី បានរៀបចំពិធីមង្គលការឱ្យកូនប្រុសរបស់គាត់ ហើយបានអញ្ជើញប្រជាជន។ នាងនិយាយថា៖ អាលី ក៏បានមកដល់ ហើយមានគេនិយាយថា៖ «អាមៀរុលមូមិនីនមកដល់ហើយ» ទើបគេបើកទ្វារផ្ទះ។ នាងនិយាយថា៖ អាលី បានចូលមកដោយក្នុងដៃកាន់រំពាត់ ហើយស្លៀកអាវដែលគ្មានកអាវ។ ៨៨៨- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ះយ៉ា ប៊ីន អាដាំ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មីនដាល់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី មូថ័ររិហ្វ ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក ពី សាអីដ ប៊ីន វ៉ះប ពី អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ «តើអ្នកទាំងឡាយនិយាយយ៉ាងណាដែរ? អ្នកដែលដឹងច្បាស់បំផុតអំពីច្បាប់មរតក (ហ្វារ៉ាអិដ) ក្នុងចំណោមអ្នកក្រុងម៉ាឌីណះ គឺ អាលី ប៊ីន អាប់ប៊ី តាលីប»។ ៨៨៩- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ប៊ូ មុនហ្ស៊ីរ អ៊ីស្មូអែល ប៊ីន អ៊ូម៉ារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូហ្វ្យាន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី សាអីដ ប៊ីន អ៊ូបៃដ ពី អាលី ប៊ីន រ៉ាប៊ីអះ ថា៖ អាលី មានភរិយាពីរនាក់។ នៅថ្ងៃដែលត្រូវនឹងវេនរបស់ភរិយាម្នាក់ លោកទិញសាច់ក្នុងតម្លៃកន្លះឌីរហាំ ហើយនៅថ្ងៃដែលត្រូវនឹងវេនរបស់ភរិយាម្នាក់ទៀត លោកក៏ទិញសាច់ក្នុងតម្លៃកន្លះឌីរហាំដូចគ្នា។ ៨៩០- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ប៊ូ អាំរូ អាល់អាសឌី ណាសរ ប៊ីន អាលី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ប៊ីស្រ៍ ប៊ីន អាល់មូហ្វាត់ដាល់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាប់ប៊ូ ហារូន អាល់ហ្គាន៉ាវី ពី ហ៊ីតតាន ប៊ីន អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ អាលី បាននិយាយថា៖ «តើអ្នកទាំងឡាយដឹងទេថាទ្វារនរកមានលក្ខណៈដូចម្តេច?»។ លោកបាននិយាយថា៖ យើងបានឆ្លើយថា៖ «ដូចជាទ្វារទាំងនេះដែរមែនទេ?»។ លោកតបថា៖ «មិនមែនទេ ប៉ុន្តែវាបែបនេះ» រួចលោកដាក់ដៃម្ខាងពីលើដៃម្ខាងទៀត (បង្ហាញពីភាពជាន់គ្នា)។ ៨៩១- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាលី ប៊ីន ហាក៊ីម អាល់អាវឌី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ីរីក បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាល់អាជ្លះ ពី អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី មូឡៃកះ លោកបាននិយាយថា៖ នៅពេលដែល អ៊ូស្មង់ បានបញ្ជូនអ្នកទៅហៅ អាលី គេបានឃើញលោកស្លៀកក្រណាត់រុំខ្លួន (អាបាអះ) ហើយចងចង្កេះដោយខ្សែ ខណៈដែលលោកកំពុងលាបថ្នាំព្យាបាលអូដ្ឋរបស់លោក។ ៨៩២- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ប៊ូ ម៉ាំម៉ារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ប៊ូ អ៊ូសាម៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី ស៊ូហ្វ្យាន ពី អាល់អាម៉ាស លោកបាននិយាយថា៖ អាលី តែងតែរៀបចំអាហារពេលព្រឹក និងអាហារពេលល្ងាច ហើយលោកបរិភោគអាហារដែលគេនាំមកពីទីក្រុងម៉ាឌីណះ។ ៨៩៣- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ប៊ូ អាប់ឌុលឡោះ អាល់ស៊ូឡាមី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ីន អ៊ូយ៉ៃណះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី ស៊
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
أخبار أمير المؤمنين علي بن أبي طالب وزهده رضوان الله عليه
៩២៧ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីហាចចាច ពីសារីក ពីអាស៊ីម ប៊ីន គូឡៃប ពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន កាអាប់ អាល់គូរ៉ូហ្ស៊ី ពីអាលី (រ៉ឌីយល់ឡូហូ អាន់ហ៊ូ) លោកបាននិយាយថា៖ «ពិតជាខ្ញុំបានឃើញខ្លួនឯងនៅជាមួយរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សលឡាល់ឡូហូ អាលៃហិ វ៉ាសាលឡាម) ខណៈដែលខ្ញុំយកថ្មមកចងនឹងពោះរបស់ខ្ញុំដោយសារតែភាពឃ្លាន ហើយសកដាកោះ (ទាន) របស់ខ្ញុំនៅថ្ងៃនេះគឺមានដល់ទៅសែសិបពាន់»។ ៩២៨ - ពូជពង្សរបស់អាមៀរុល មូមិនីន អាលី ប៊ីន អាប៊ី តាលីប (រ៉ឌីយល់ឡូហូ អាន់ហ៊ូ)។ ៩២៩ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាហ្មាត់ លោកបាននិយាយថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំ (រ៉ហ៊ីមមហុលឡោះ) បាននិយាយថា៖ អាលី ប៊ីន អាប៊ី តាលីប ហើយឈ្មោះរបស់អាប៊ី តាលីប គឺ អាប់ឌុលម៉ាណាហ្វ ប៊ីន អាប់ឌុលមុតតូលីប ហើយឈ្មោះរបស់អាប់ឌុលមុតតូលីប គឺ សៃបះ ប៊ីន ហាស្ហីម ហើយឈ្មោះរបស់ហាស្ហីម គឺ អាំរូ ប៊ីន អាប់ឌុលម៉ាណាហ្វ ហើយឈ្មោះរបស់អាប់ឌុលម៉ាណាហ្វ គឺ អាល់មុហ្គីរ៉ោះ ប៊ីន គូសៃ ហើយឈ្មោះរបស់គូសៃ គឺ ហ្សៃដ៍ ប៊ីន គីឡាប ប៊ីន មូއްរ៉ោះ ប៊ីន កាអាប់ ប៊ីន លូអៃ ប៊ីន ហ្គូលីប ប៊ីន ហ្វីហរ ប៊ីន ម៉ាលីក ប៊ីន អាន់ណាត់ ប៊ីន គីណានះ ប៊ីន ឃូហ្សៃមះ ប៊ីន មូដ្រិកះ ប៊ីន អ៊ីលយ៉ាស ប៊ីន មូដ័រ។ ៩៣០ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន អាប់ឌុលអាហ្ស៊ីហ្ស អាល់បាហ្គាវី លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ីន ហានី លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អះម៉ាត់ ប៊ីន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន ហាន់បាល និយាយថា៖ អាលី ប៊ីន អាប៊ី តាលីប ហើយលោកបានរៀបរាប់ដូចគ្នានឹងខាងលើនេះដែរ។ ៩៣១ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាហ្មាត់ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាំរូ ប៊ីន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) អាន់ណាក៊ីដ ពីស៊ូហ្វៀន លោកបាននិយាយថា៖ ហ្សាអ្វហ្វារ បាននិយាយថា៖ អាលី ត្រូវបានគេសម្លាប់នៅពេលដែលលោកមានអាយុហាសិបប្រាំបីឆ្នាំ។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
نسب أمير المؤمنين علي بن أبي طالب ﵁ حدثنا عبد الله بن أحمد قال: قال أبي ﵀: علي بن أبي طالب، واسم أبي طالب عبد مناف بن عبد المطلب، واسم عبد المطلب شيبة بن هاشم، واسم هاشم عمرو بن عبد مناف، واسم عبد مناف المغيرة بن قصي، واسم قصي
ឈ្មោះមាតារបស់លោក និងពូជពង្សរបស់លោក ៩៣២ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាហ្មាត់ ពី អាហ្មាត់ ប៊ិន យ៉ះយ៉ា អាល់កាត់តាន់ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ប៊ីស្រ៍ ពី ហ្សាការីយ៉ា ពី អាមៀរ (គឺអាល់ស៊ែប៊ី) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ មាតារបស់ អាលី ប៊ិន អាប់ប៊ី តូលីប គឺ ហ្វាត៊ីម៉ា ប៊ីនត៍ អាសាត ប៊ិន ហាស្ហ៊ីម។ ៩៣៣ - លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ មូសអាប់ អាល់ហ្ស៊ូបៃរី បានរំឭកថា មាតារបស់ អាលី ប៊ិន អាប់ប៊ី តូលីប គឺ ហ្វាត៊ីម៉ា ប៊ីនត៍ អាសាត ប៊ិន ហាស្ហ៊ីម ប៊ិន អាប់ឌុលម៉ាណាហ្វ ប៊ិន គូសៃ។ គាត់គឺជាស្ត្រីត្រកូលហាស្ហ៊ីមដំបូងគេដែលបានប្រសូតកូនជាត្រកូលហាស្ហ៊ីម ហើយគាត់បានធ្វើហ៊ីជរ៉ោះ (ធ្វើចំណាកស្រុក) ទៅកាន់ព្យាការី ﷺ ហើយគាត់បានទទួលមរណភាព ដោយមានវត្តមានរបស់ព្យាការី ﷺ ផ្ទាល់។ ៩៣៤ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) អាល់បាហ្កាវី ពី អាល់ហូសៃន ប៊ិន ហាំម៉ាត់ សាជ្ចាដា ពី អាលី ប៊ិន អាប៊ីស ពី អាប់ប៊ី អ៊ីស្ហាក បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបាននិយាយទៅកាន់ខ្ញុំថា៖ «កូនអើយ តើកូនចង់ឱ្យឪពុកបង្ហាញកូនឱ្យឃើញ អមៀរុលមូមិនីន (មេដឹកនាំនៃអ្នកជំនឿ) ដែរឬទេ?» (សំដៅលើលោក អាលី)។ ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ «បាទ»។ បន្ទាប់មកលោកក៏លើកខ្ញុំឡើងលើដៃរបស់លោក ស្រាប់តែខ្ញុំបានឃើញបុរសម្នាក់ដែលមានសក់ និងពុកចង្ការពណ៌ស មានក្បាលទំពែក មានពោះធំ និងមានស្មាធំទូលាយ។ ៩៣៥ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាហ្មាត់ ពី ស៊ូវៃដ៍ ប៊ិន សាអីត ពី អាលី ប៊ិន មូសហ៊ីរ ពី អាល់អាម៉ាស ពី អាប់ប៊ី សាអត អាតតៃមី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ កាលយើងនៅក្មេង យើងតែងតែលក់សម្លៀកបំពាក់ដោយដាក់លើស្មាដើរលក់ក្នុងផ្សារ។ នៅពេលយើងឃើញលោក អាលី ដើរមកដល់ យើងតែងតែនិយាយថា៖ «បុរសពោះធំមកដល់ហើយ»។ លោក អាលី ក៏បានសួរថា៖ «តើពួកគេនិយាយអ្វី?»។ មានគេប្រាប់លោកថា៖ «ពួកគេនិយាយថា លោកជាអ្នកពោះធំ»។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតមែនហើយ ផ្នែកខាងលើនៃពោះខ្ញុំពោរពេញដោយចំណេះដឹង ហើយផ្នែកខាងក្រោមពោរពេញដោយអាហារ»។ ៩៣៦ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាហ្មាត់ ពី សៃបាន ប៊ិន ហ្វារូខ ពី អាប់ប៊ូ ហ៊ីឡាល់ ពី សាវ៉ាដា ប៊ិន ហាន់ហ្សូឡា បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំបានឃើញលោក អាលី មានពុកចង្ការពណ៌លឿង។ ៩៣៧ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាហ្មាត់ ពី ណាសរ៍ ប៊ិន អាលី ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ដាវូដ ពី មូដ្រិក អាប់ប៊ី អាល់ហាចាច បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំបានឃើញលោក អាលី មានសក់វែង (ដល់ស្មា) ហើយនៅពេលមានគេនាំក្មេងម្នាក់មក លោកក៏បានបួងសួងឱ្យក្មេងនោះ ហើយបានអង្អែលក្បាលក្មេងនោះ។ ៩៣៨ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ូម៉ារ ពី អាប់ប៊ូ នូអៃម ពី ហូរ ប៊ិន ជូរមូហ្ស អាល់មូរ៉ាឌី ពីឪពុករបស់លោក បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំបានឃើញលោក អាលី ចេញពីវិមាន ដោយស្លៀកសម្លៀកបំពាក់កប្បាសពីរជាន់ (កិតរីយ៉ាតាន)។ សារុងរបស់លោកវែងត្រឹមពាក់កណ្តាលកំភួនជើង ហើយអាវក្រៅរបស់លោកក៏ខ្លីត្រឹមនោះដែរ។ លោកកាន់រំពាត់ដើរក្នុងផ្សារ ហើយបានបញ្ជាឱ្យពួកគេកោតខ្លាចអល់ឡោះ និងឱ្យមានភាពស្មោះត្រង់ក្នុងការលក់ដូរ ដោយលោកនិយាយថា៖ «ចូរថ្លឹងឱ្យពេញលេញ និងត្រឹមត្រូវ ហើយកុំកាត់បន្ថយទម្ងន់សាច់»។ ៩៣៩ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) អាល់បាហ្កាវី ពី សាវ៉ារ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ពី មូអតាមៀរ ពីឪពុករបស់លោក ពី ហូរៃស៍ ប៊ិន មីខាស់ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ លោក អាលី ត្រូវបានគេធ្វើឃាតនៅព្រឹកថ្ងៃទី ២១ ខែរ៉ាម៉ាដន។ ៩៤០ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាហ្មាត់ ពី អាហ្មាត់ ប៊ិន ម៉ាន់សួរ ពី យ៉ះយ៉ា ប៊ិន ប៊ូកៃរ អាល់មិស្ហរី ពី ឡៃស៍ ប៊ិន សាអត ថា៖ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន់ ប៊ិន មូលជែម បានវាយប្រហារលោក អាលី ក្នុងពេលសឡាតស៊ុបហ៍ (ពេលព្រលឹម) ដោយដាវដែលបានលាបថ្នាំពុល ហើយលោកបានទទួលមរណភាពនៅថ្ងៃនោះ និងត្រូវបានបញ្ចុះនៅទីក្រុងគូហ្វា។ ៩៤១ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាហ្មាត់ ពី សាល់ម ប៊ិន ជូណាដា ពី ហាប់ស៍ ពី អាប់ប៊ូ រ៉ូក (អ្នកបម្រើរបស់លោក អាលី) ថា៖ លោក ហាសាន់ បានធ្វើតាក់ប៊ីរ (សឡាត ជូណាហ្សាហ៍) លើលោក អាលី ចំនួនបួនដង។ ៩៤២ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) អាល់បាហ្កាវី ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន ហានី ពី អាហ្មាត់ ប៊ិន ហាន់បាល់ ពី អ៊ីស្ហាក ប៊ិន អ៊ីសា ពី អាប់ប៊ូ ម៉ាអ្សារ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ លោក អាលី ត្រូវបានគេធ្វើឃាតក្នុងខែរ៉ាម៉ាដន នៅថ្ងៃសុក្រ ទី ១៩ ខែរ៉ាម៉ាដន ឆ្នាំទី ៤០។ រយៈពេលនៃការដឹកនាំរបស់លោកគឺ ៥ ឆ្នាំ និង ៣ ខែ។ ៩៤៣ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាហ្មាត់ ពី អ៊ីស្ហាក ប៊ិន អ៊ីប្រាហ៊ីម ពី ហូមៃដ៍ ប៊ិន អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន់ ពី ហាសាន់ ប៊ិន សាលីហ៍ ពី ហារូន ប៊ិន សាអត បានមានប្រសាសន៍ថា៖ លោក អាលី មានទឹកអប់មូស្ក (Musk) មួយចំនួន ហើយលោកបានផ្តាំផ្ញើឱ្យគេប្រើវាសម្រាប់រៀបចំសពរបស់លោក ដោយលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «វាជាទឹកអប់ដែលនៅសល់ពីការរៀបចំសពរបស់ព្យាការី ﷺ»។ ៩៤៤ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) អាល់បាហ្កាវី ពី អ៊ីស្ហាក ប៊ិន អ៊ីប្រាហ៊ីម អាល់ម៉ារវ៉ាហ្ស៊ី ពី អាហ្វីហ្វ ប៊ិន សាលីម អាល់ម៉ូស៊ីលី ពី ហាសាន់ ប៊ិន កាស៊ីរ ពីឪពុករបស់លោក (ដែលធ្លាប់បានជួបលោក អាលី) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ លោក អាលី បានចេញទៅសឡាតហ្វាចរ (ពេលព្រឹកព្រលឹម) ស្រាប់តែមានសត្វក្ងានមួយចំនួនស្រែកនៅចំពោះមុខលោក។ អ្នកខ្លះបានដេញពួកវាចេញ ប៉ុន្តែលោក អាលី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ទុកឱ្យពួកវាចុះ ព្រោះពួកវាជាអ្នកយំ (ស្រែក)»។ បន្ទាប់មក ប៊ិន មូលជែម ក៏បានវាយប្រហារលោក។ ខ្ញុំបាននិយាយថា៖ «ឱ អមៀរុលមូមិនីន! សូមអនុញ្ញាតឱ្យពួកយើងដោះស្រាយជាមួយត្រកូលមូរ៉ាដចុះ ពួកគេនឹងមិនអាចងើបមុខរួចទៀតឡើយ»។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុំ! ចូរឃុំខ្លួនបុរសនោះចុះ បើខ្ញុំស្លាប់ ចូរប្រហារជីវិតគេទៅ ប៉ុន្តែបើខ្ញុំនៅរស់ នោះការសងសឹកនឹងត្រូវធ្វើឡើងតាមរបួសដែលគេបានបង្ក»។ ៩៤៥ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ូម៉ារ ពី យូណូស ប៊ិន អារកាំ ពី ម៉ាទីរ ប៊ិន អាប់ប៊ី ខាលីដ ពី សាប៊ីត អាល់បាចាលី ពី សាហ្វីណា បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ស្ត្រីម្នាក់ពីក្រុមអាន់ស័រ បានជូនបក្សីពីរដល់ព្យាការី ﷺ ដែលដាក់ចន្លោះនំប៉័ងពីរ។ នៅពេលនាងជូនបក្សីនោះដល់លោក ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱ អល់ឡោះ! សូមនាំមកនូវមនុស្សដែលជាទីស្រឡាញ់បំផុតចំពោះទ្រង់ និងចំពោះរ៉សូលរបស់ទ្រង់»។ លោកបានលើកសំឡេងឡើង។ បន្ទាប់មក ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើនរណា?»។ ស្រាប់តែលោក អាលី បានមកដល់។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរបើកទ្វារឱ្យគាត់»។ ខ្ញុំក៏បើកទ្វារ ហើយលោក អាលី ក៏បានបរិភោគបក្សីនោះជាមួយព្យាការី ﷺ រហូតដល់អស់។ ៩៤៦ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាល់ហ្វាល់ ប៊ិន អាល់ហូបាប ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ អាល់ឃូហ្សៃ ពី ហាំម៉ាត់ ប៊ិន សាឡាម៉ា ពី ស៊ីម៉ាក ប៊ិន ហាប ពី អាន៉ាស ប៊ិន ម៉ាលីក ថា៖ ព្យាការី ﷺ បានបញ្ជូនស៊ូរ៉ាត់ បារ៉ាអា (ស៊ូរ៉ាត់អាត់តៅបះ) ទៅជាមួយ អាប់ប៊ូ បាករ ទៅកាន់ប្រជាជននៅទីក្រុងម៉ាកកាស់។ ប៉ុន្តែនៅពេលទៅដល់ ហ្សុលហូលៃហ្វា លោកបានបញ្ជូនអ្នកទៅតាមហៅគាត់ត្រឡប់មកវិញ ហើយបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គ្មាននរណាម្នាក់អាចយកវាទៅបានឡើយ ក្រៅពីបុរសម្នាក់ដែលមកពីគ្រួសាររបស់ខ្ញុំ»។ បន្ទាប់មកលោកក៏បានបញ្ជូនលោក អាលី ទៅជំនួស។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
اسم أمه ونسبها
គុណធម៌របស់អាលី (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់លោក) ៩៤៧- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ប៊ូ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន់ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាហ្មាត់ ប៊ីន ហាន់បាល លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់លោក) ពីវ៉ាគីអ៍ ពីអាអាំម៉ាស់ ពីសាអ័ដ ប៊ីន អ៊ូបៃដះ ពីអ៊ីបនូ ប៊ូរ៉ៃដះ ពីឪពុករបស់គាត់ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលខ្ញុំជាអ្នកការពាររបស់គេ នោះអាលីក៏ជាអ្នកការពាររបស់គេដែរ»។ ៩៤៨- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីវ៉ាគីអ៍ ពីអាអាំម៉ាស់ ពីអាឌី ប៊ីន ថាប៊ីត ពីហ្ស៊ីរ ប៊ីន ហ៊ូបៃស៍ ពីអាលី លោកបាននិយាយថា៖ ព្យាការី ﷺ បានផ្តាំផ្ញើមកខ្ញុំថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ គ្មានអ្នកណាម្នាក់ស្រឡាញ់អ្នកឡើយ ក្រៅពីអ្នកមានជំនឿ (មូមិន) ហើយក៏គ្មានអ្នកណាម្នាក់ស្អប់អ្នកឡើយ ក្រៅពីអ្នកត្រឡប់ត្រឡិន (មូណាហ្វិកហ៍)»។ ៩៤៩- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីវ៉ាគីអ៍ ពីអាអាំម៉ាស់ ពីអាទីយ៉ះ ប៊ីន សាអ័ដ អាល់អៅហ្វី លោកបាននិយាយថា៖ យើងបានចូលទៅជួប ចាប៊ីរ ប៊ីន អាប់ឌុលឡោះ ខណៈដែលចិញ្ចើមរបស់គាត់បានធ្លាក់ចុះមកបាំងភ្នែករបស់គាត់ យើងក៏បានសួរគាត់អំពីអាលី ខ្ញុំបាននិយាយថា៖ សូមប្រាប់យើងអំពីគាត់ផង។ លោកបានលើកចិញ្ចើមរបស់គាត់ដោយដៃទាំងពីរ ហើយនិយាយថា៖ គាត់គឺជាមនុស្សម្នាក់ក្នុងចំណោមមនុស្សដែលល្អបំផុត។ ៩៥០- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីវ៉ាគីអ៍ ពីអ៊ីបនូ អាប់ប៊ី ឡៃឡា ពីអាល់មិនហាល ពីអាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន់ ប៊ីន អាប់ប៊ី ឡៃឡា លោកបាននិយាយថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំធ្លាប់អង្គុយជជែកជាមួយអាលី ហើយអាលីតែងតែស្លៀកសម្លៀកបំពាក់រដូវក្តៅក្នុងរដូវរងា និងស្លៀកសម្លៀកបំពាក់រដូវរងាក្នុងរដូវក្តៅ។ មានគេប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ប្រសិនបើអ្នកសួរគាត់អំពីបញ្ហានេះ (នោះវាជាការល្អ)។ ខ្ញុំក៏បានសួរគាត់ គាត់បានឆ្លើយថា៖ ពិតមែនហើយ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានហៅខ្ញុំនៅថ្ងៃខៃបារ ខណៈដែលភ្នែកខ្ញុំកំពុងឈឺ ខ្ញុំបាននិយាយថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ភ្នែកខ្ញុំកំពុងឈឺ។ លោកក៏បានស្ដោះទឹកមាត់ដាក់ភ្នែកខ្ញុំ ហើយបានអង្វរថា៖ «ឱអល់ឡោះ សូមកម្ចាត់ភាពក្តៅ និងភាពត្រជាក់ចេញពីគាត់ផង»។ បន្ទាប់ពីនោះមក ខ្ញុំមិនដែលជួបនឹងភាពក្តៅ ឬភាពត្រជាក់ទៀតឡើយ។ លោកបានបន្តថា៖ ហើយលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតណាស់ ខ្ញុំនឹងបញ្ជូនបុរសម្នាក់ដែលអល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ស្រឡាញ់ ហើយគាត់ក៏ស្រឡាញ់អល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ដែរ គាត់មិនមែនជាអ្នករត់ចោលសមរភូមិឡើយ»។ លោកបាននិយាយថា៖ មនុស្សម្នាបានងាកមើលទៅដោយក្តីរំពឹង ហើយលោកក៏បានបញ្ជូនអាលីទៅ។ ៩៥១- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីវ៉ាគីអ៍ ពីអាអាំម៉ាស់ ពីអាំរូ ប៊ីន មូއްរ៉ះ ពីអាប៊ុល បាក់ថារី ឬពីអាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន សាឡាម៉ះ (អាអាំម៉ាស់មានការសង្ស័យ) លោកបាននិយាយថា៖ អាលីបាននិយាយថា៖ មនុស្សពីរប្រភេទនឹងត្រូវវិនាសព្រោះតែខ្ញុំ៖ អ្នកដែលស្រឡាញ់ខ្ញុំហួសហេតុពេក និងអ្នកដែលស្អប់ខ្ញុំដោយការមួលបង្កាច់។ ៩៥២- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីវ៉ាគីអ៍ ពីស៊ូអ៍បះ ពីអាប៊ូ តៃយ៉ាហ៍ ពីអាប៊ូ សាវ៉ារ លោកបាននិយាយថា៖ អាលីបាននិយាយថា៖ នឹងមានក្រុមមនុស្សមួយក្រុមស្រឡាញ់ខ្ញុំ រហូតដល់ពួកគេត្រូវចូលនរកដោយសារតែការស្រឡាញ់ខ្ញុំ ហើយនឹងមានក្រុមមនុស្សមួយក្រុមស្អប់ខ្ញុំ រហូតដល់ពួកគេត្រូវចូលនរកដោយសារតែការស្អប់ខ្ញុំ។ ៩៥៣- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីវ៉ាគីអ៍ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ កូទៃបះ ប៊ីន កូដាម៉ះ អាល់រូអាស៊ី ពីឪពុករបស់គាត់ ពីដុះហាក់ ប៊ីន មូហ្សាហ៊ីម លោកបាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអាលី តើអ្នកដឹងទេថាអ្នកណាជាមនុស្សអាក្រក់បំផុតក្នុងចំណោមមនុស្សជំនាន់មុន?» (វ៉ាគីអ៍បាននិយាយម្តងទៀតពីដុះហាក់ ពីអាលីថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអាលី តើអ្នកដឹងទេថាអ្នកណាជាមនុស្សដែលអភ័ព្វបំផុតក្នុងចំណោមមនុស្សជំនាន់មុន?») ខ្ញុំបានឆ្លើយថា៖ អល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ដឹងច្បាស់ជាង។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គឺអ្នកដែលសម្លាប់អូដ្ឋ (របស់ព្យាការីសាឡេហ៍)»។ លោកបានមានប្រសាសន៍បន្តថា៖ «តើអ្នកដឹងទេថាអ្នកណាជាមនុស្សអាក្រក់បំផុត ឬ (លោកបាននិយាយម្តងទៀតថា) អ្នកណាជាមនុស្សដែលអភ័ព្វបំផុតក្នុងចំណោមមនុស្សជំនាន់ក្រោយ?» ខ្ញុំបានឆ្លើយថា៖ អល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ដឹងច្បាស់ជាង។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គឺអ្នកដែលសម្លាប់អ្នក»។ ៩៥៤- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីវ៉ាគីអ៍ ពីហ្វូឌៃល ប៊ីន ម៉ារហ្ស៊ូក ពីអាទីយ៉ះ អាល់អៅហ្វី ពីអាប៊ូ សាអ៊ីដ អាល់ឃូឌ្រី លោកបាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់អាលីថា៖ «អ្នកចំពោះខ្ញុំ គឺដូចជាហារូនចំពោះមូសាដែរ គ្រាន់តែថាមិនមានព្យាការីណាម្នាក់ទៀតបន្ទាប់ពីខ្ញុំ»។ ៩៥៥- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីវ៉ាគីអ៍ ពីហ៊ីសាម ប៊ីន សាអ័ដ ពីអ៊ូម៉ារ ប៊ីន អ៊ូសៃដ ពីអ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ លោកបាននិយាយថា៖ យើងធ្លាប់និយាយគ្នានៅសម័យព្យាការី ﷺ ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះគឺជាមនុស្សដែលល្អបំផុត បន្ទាប់មកគឺអាប៊ូ បាក់រ បន្ទាប់មកគឺអ៊ូម៉ារ។ ហើយអ៊ីបនូ អាប់ប៊ី តាលីប ត្រូវបានផ្តល់ឱ្យនូវគុណសម្បត្តិបីយ៉ាង ដែលប្រសិនបើខ្ញុំទទួលបានមួយក្នុងចំណោមនោះ គឺវាជាទីស្រឡាញ់សម្រាប់ខ្ញុំជាងអូដ្ឋក្រហម (ទ្រព្យសម្បត្តិដ៏មានតម្លៃបំផុត) ទៅទៀត៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានរៀបការគាត់ជាមួយកូនស្រីរបស់លោក ហើយនាងបានផ្តល់កំណើតកូនឱ្យគាត់, ទ្វារទាំងអស់ដែលបើកចូលក្នុងវិហារ (ម៉ាស៊ីដ) ត្រូវបានបិទលើកលែងតែទ្វាររបស់គាត់, និងលោកបានប្រគល់ទង់ជ័យឱ្យគាត់នៅថ្ងៃខៃបារ។ ៩៥៦- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីអាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយម៉ាំម៉ារ ពីកាតាដះ និងអាលី ប៊ីន ហ្សៃដ ប៊ីន ជូដអាន ពួកគេទាំងពីរបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អ៊ីបនូ អាល់មូសៃយីប លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយកូនប្រុសរបស់ សាអ័ដ ប៊ីន អាប់ប៊ី វ៉ាកកូស ពីឪពុករបស់គាត់ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានចូលទៅជួបសាអ័ដ ហើយខ្ញុំបាននិយាយថា៖ មានហាឌីសមួយដែលខ្ញុំត្រូវបានគេប្រាប់ពីអ្នក គឺហាឌីសដែលអ្នកត្រូវបានគេប្រាប់នៅពេលដែលព្យាការី ﷺ បានតែងតាំងអាលីជាអ្នកមើលការខុសត្រូវនៅទីក្រុងម៉ាឌីណា។ លោកបានខឹង ហើយនិយាយថា៖ តើអ្នកណាជាអ្នកប្រាប់អ្នក? ខ្ញុំមិនចង់ប្រាប់គាត់ថា កូនប្រុសរបស់គាត់ជាអ្នកប្រាប់ខ្ញុំទេ ក្រែងលោគាត់ខឹងនឹងកូន។ បន្ទាប់មកគាត់បាននិយាយថា៖ ពិតណាស់ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ នៅពេលដែលលោកចេញទៅធ្វើសង្គ្រាមតាប៊ូក លោកបានតែងតាំងអាលីជាអ្នកមើលការខុសត្រូវនៅទីក្រុងម៉ាឌីណា។ អាលីបាននិយាយថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ខ្ញុំមិនចង់ឱ្យលោកចេញទៅធ្វើដំណើរដោយគ្មានខ្ញុំឡើយ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើអ្នកមិនពេញចិត្តទេឬដែលអ្នកចំពោះខ្ញុំ គឺដូចជាហារូនចំពោះមូសា? គ្រាន់តែថាមិនមានព្យាការីណាម្នាក់ទៀតបន្ទាប់ពីខ្ញុំ»។ ៩៥៧- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីស៊ូហ្វ្យាន ប៊ីន អ៊ូយ៉ៃណះ ពីអាលី ប៊ីន ហ្សៃដ ពីសាអ៊ីដ ប៊ីន អាល់មូសៃយីប ពីសាអ័ដ ថាព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់អាលីថា៖ «អ្នកចំពោះខ្ញុំ គឺដូចជាហារូនចំពោះមូសា»។ មានគេសួរទៅស៊ូហ្វ្យានថា៖ «គ្រាន់តែថាមិនមានព្យាការីណាម្នាក់ទៀតបន្ទាប់ពីខ្ញុំមែនទេ?» លោកឆ្លើយថា៖ បាទ។ ៩៥៨- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីអាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយម៉ាំម៉ារ ពីអាយយូ ប៊ីន អ៊ីករីមះ និងពីអាប៊ូ យ៉ាហ្ស៊ីដ អាល់ម៉ាឌីនី ពួកគេទាំងពីរបាននិយាយថា៖ នៅពេលដែលហ្វាត៊ីម៉ះ ត្រូវបានរៀបការជាមួយអាលី គាត់មិនបានឃើញអ្វីនៅក្នុងផ្ទះរបស់គាត់ក្រៅពីខ្សាច់ដែលគេក្រាល កម្រាលខ្នើយមួយ ក្រឡមួយ និងកែវមួយ។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានផ្ញើសារទៅកាន់អាលីថា៖ «កុំទាន់ចូលជិតភរិយារបស់អ្នក រហូតដល់ខ្ញុំមកដល់»។ បន្ទាប់មកព្យាការី ﷺ ក៏បានមកដល់ លោកបានសុំទឹក ហើយបានអានអ្វីដែលអល់ឡោះចង់ឱ្យលោកអាន រួចលោកក៏បានប្រោះទឹកនោះលើទ្រូង និងមុខរបស់អាលី។ បន្ទាប់មកលោកបានហៅហ្វាត៊ីម៉ះ នាងក៏បានក្រោកដើរទៅរកលោកដោយភាពអៀនខ្មាសរហូតដល់ជើងរបស់នាងជំពាក់សម្លៀកបំពាក់ខ្លួនឯង (ម៉ាំម៉ារប្រហែលជាបាននិយាយថា៖ ជំពាក់ក្រមារបស់នាង)។ លោកក៏បានប្រោះទឹកលើនាងដែរ ហើយបានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់នាងថា៖ «ខ្ញុំបានខិតខំប្រឹងប្រែងរៀបការអ្នកជាមួយមនុស្សដែលខ្ញុំស្រឡាញ់បំផុតក្នុងចំណោមគ្រួសាររបស់ខ្ញុំ»។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានឃើញស្រមោលនៅក្រោយទ្វារ លោកក៏បានសួរថា៖ «អ្នកណាគេហ្នឹង?» នាងឆ្លើយថា៖ អាស្មារ។ លោកសួរថា៖ «អាស្មារ ប៊ីន អ៊ូមៃស៍ មែនទេ?» នាងឆ្លើយថា៖ បាទ។ លោកសួរថា៖ «តើអ្នកមកជាមួយកូនស្រីរបស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ដើម្បីផ្តល់កិត្តិយសដល់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះមែនទេ?» នាងឆ្លើយថា៖ បាទ។ នាងបាននិយាយថា៖ លោកបានអង្វរឱ្យខ្ញុំនូវពាក្យអង្វរមួយ ដែលវាជាការងារដ៏មានតម្លៃបំផុតសម្រាប់ខ្ញុំ។ នាងបាននិយាយថា៖ បន្ទាប់មកលោកក៏ចេញទៅ ហើយនិយាយទៅកាន់អាលីថា៖ «ចូរអ្នកទៅជួបភរិយារបស់អ្នកចុះ»។ បន្ទាប់មកលោកក៏បានដើរចេញទៅក្នុងបន្ទប់មួយ ហើយលោកនៅតែបន្តអង្វរឱ្យពួកគេទាំងពីររហូតដល់លោកចូលទៅក្នុងបន្ទប់មួយទៀត។ ៩៥៩- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន ហ្សាអ្វារ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយស៊ូអ៍បះ ពីសាឡាម៉ះ ប៊ីន កូហៃល លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮអាប៊ូ តុហ្វៃល រាយការណ៍ពីអាប៊ូ សារីហះ ឬហ្សៃដ ប៊ីន អារកាំ (ស៊ូអ៍បះមានការសង្ស័យ) ពីព្យាការី ﷺ ថា៖ «អ្នកណាដែលខ្ញុំជាមៅឡារបស់គេ នោះអាលីក៏ជាមៅឡារបស់គេដែរ»។ សាអ៊ីដ ប៊ីន ជូបាន់ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំក៏បានឮដូចគ្នានេះពីអ៊ីបនូ អាប់បាសដែរ។ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំគិតថាគាត់បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានលាក់វាទុក។ ៩៦០- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន ហ្សាអ្វារ ពីស៊ូអ៍បះ ពីអាល់ហាកាំ ពីមូសអាប់ ប៊ីន សាអ័ដ ពីសាអ័ដ ប៊ីន អាប់ប៊ី វ៉ាកកូស លោកបាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានតែងតាំងអាលី ប៊ីន អាប់ប៊ី តាលីប ឱ្យមើលការខុសត្រូវនៅទីក្រុងម៉ាឌីណាក្នុងសង្គ្រាមតាប៊ូក។ អាលីបាននិយាយថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ តើលោកទុកឱ្យខ្ញុំនៅជាមួយស្ត្រី និងក្មេងៗមែនទេ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើអ្នកមិនពេញចិត្តទេឬដែលអ្នកចំពោះខ្ញុំ គឺដូចជាហារូនចំពោះមូសា? គ្រាន់តែថាមិនមានព្យាការីណាម្នាក់ទៀតបន្ទាប់ពីខ្ញុំ»។ ៩៦១- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីអ៊ីបនូ ណុមៃរ ពីអាអាំម៉ាស់ ពីអាឌី ប៊ីន ថាប៊ីត អាល់អាន់សារី ពីហ្ស៊ីរ ប៊ីន ហ៊
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل علي ﵇
នេះគឺជាការបកប្រែអត្ថបទដែលលោកបានផ្តល់ជូន៖ ផ្នែកខ្លះនៃគុណធម៌របស់អាលី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) ១០៣៩- អាប់ប៊ូ មុស្លីម អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មុស្លីម អាល់បាសរី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ នៅថ្ងៃចន្ទ ខែរ៉ាប៊ីអ៊ុលអាខៀរ ឆ្នាំ ២៨៨ នៃគ.ស.ហ ខ្ញុំបានអានជូនលោកស្តាប់។ លោកបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាប់ប៊ូ អាស៊ីម (គឺ ដហាក់ ប៊ិន ម៉ាក់ឡាដ) បានរៀបរាប់ពី អាប់ប៊ុល ចារ៉ូហ៍ លោកបាននិយាយថា៖ ហ្សាប៊ីរ ប៊ិន ស៊ុបហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំ ពី អ៊ុំមូ ស៊ូរ៉ាហ៊ីល ពី អ៊ុំមូ អះតីយ៉ះ ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានបញ្ជូនអាលីទៅក្នុងកងទ័ពមួយ។ ខ្ញុំបានឃើញលោកលើកដៃឡើងទាំងពោលថា៖ «ឱអល់ឡោះ! សូមកុំទាន់យកជីវិតខ្ញុំទៅឱ្យសោះ រហូតទាល់តែព្រះអង្គបង្ហាញអាលីដល់ខ្ញុំ»។ ១០៤០- អ៊ីប្រាហ៊ីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាប់ប៊ុល វ៉ាលីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ស៊ូអបះ បានរៀបរាប់ពី អាំរ (គឺ ប៊ិន មូរ៉ះ) លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាប់ប៊ូ ហាំហ្សះ និយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ ហ្សៃដ ប៊ិន អារកាំ និយាយថា៖ បុគ្គលដំបូងគេដែលបានធ្វើសឡាតជាមួយណាប៊ី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) គឺ អាលី ប៊ិន អាប់ប៊ី តាលីប។ ១០៤១- អ៊ីប្រាហ៊ីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហាចាច ប៊ិន អាល់មិនហាល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហាំម៉ាដ (គឺ ប៊ិន សាឡាម៉ះ) បានរៀបរាប់ពី អាលី ប៊ិន ហ្សៃដ ពី សាអ៊ីដ ប៊ិន អាល់មុសៃយីប លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបាននិយាយទៅកាន់ សាអ៊ដ ប៊ិន ម៉ាលីក ថា៖ ខ្ញុំចង់សួរលោកអំពីហាឌីសមួយ ប៉ុន្តែខ្ញុំមានការកោតខ្លាចលោកក្នុងការសួរ។ លោកបានឆ្លើយថា៖ កុំធ្វើបែបនោះឡើយ កូនប្រុសអើយ! នៅពេលដែលអ្នកដឹងថាខ្ញុំមានចំណេះដឹង សូមសួរខ្ញុំចុះ កុំខ្លាចខ្ញុំអី។ ខ្ញុំក៏បានសួរថា៖ តើមានប្រសាសន៍ដូចម្តេចដែលណាប៊ី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់អាលី នៅពេលដែលលោកទុកអាលីឱ្យនៅទីក្រុងម៉ាឌីណះក្នុងសង្គ្រាមតាប៊ូក? អាលីបាននិយាយថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! តើលោកទុកខ្ញុំឱ្យនៅជាមួយស្ត្រី និងកុមារឬ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើអ្នកមិនពេញចិត្តទេឬ ដែលអ្នកមានឋានៈចំពោះខ្ញុំ ដូចជាហារូនចំពោះមូសា?» លោកបានឆ្លើយថា៖ ពេញចិត្ត។ រួចលោកក៏ត្រឡប់ទៅវិញយ៉ាងលឿន រហូតដល់ខ្ញុំហាក់ដូចជាឃើញធូលីដីពីជើងរបស់លោកហុយឡើង។ ១០៤២- អ៊ីប្រាហ៊ីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហាចាច បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហាំម៉ាដ បានរៀបរាប់ពី អាលី ប៊ិន ហ្សៃដ ពី អះឌី ប៊ិន សាប៊ីត ពី អាល់បារ៉ា (គឺ ប៊ិន អាហ្ស៊ីប) លោកបាននិយាយថា៖ យើងបានធ្វើដំណើរជាមួយណាប៊ី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) ក្នុងពិធីហជ្ជចុងក្រោយ (ហជ្ជទុលវ៉ាដា) រហូតដល់យើងទៅដល់កន្លែងហ្កាឌីរ ខុម។ បន្ទាប់មកមានការប្រកាសហៅពួកយើងថា៖ «សូមមកធ្វើសឡាតជុំគ្នា»។ គេបានបោសសម្អាតកន្លែងសម្រាប់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) នៅក្រោមដើមឈើពីរដើម។ លោកបានចាប់ដៃអាលី ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើខ្ញុំមិនមែនជាអ្នកដែលសមនឹងទទួលបានការគោរពពីអ្នកជំនឿ ជាងខ្លួនពួកគេទៅទៀតឬ?» ពួកគេឆ្លើយថា៖ មែនហើយ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាម្នាក់ដែលខ្ញុំជាមិត្តភក្តិ (ម៉ៅឡា) របស់គេ អាលីក៏ជាមិត្តភក្តិរបស់គេដែរ។ ឱអល់ឡោះ! សូមស្រឡាញ់អ្នកណាដែលស្រឡាញ់អាលី ហើយសូមជាសត្រូវនឹងអ្នកណាដែលជាសត្រូវនឹងអាលី»។ បន្ទាប់មក អ៊ូម៉ារ បានជួបអាលី ហើយនិយាយថា៖ សូមអបអរសាទរដល់អ្នក ឱកូនប្រុសរបស់អាប់ប៊ី តាលីប! អ្នកបានក្លាយជាមិត្តភក្តិរបស់បុរស និងស្ត្រីដែលមានជំនឿគ្រប់រូប។ ១០៤៣- អ៊ីប្រាហ៊ីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហាចាច បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហាំម៉ាដ បានរៀបរាប់ពី អាល់កាល់ប៊ី ពី អាប់ប៊ូ សាលីហ៍ ពី អ៊ីបនុ អាប់បាស ថា៖ អាល់វ៉ាលីដ ប៊ិន អ៊ុកបះ បាននិយាយទៅកាន់អាលីថា៖ តើខ្ញុំមិនមែនជាអ្នកដែលមានអណ្តាតមុតស្រួចជាងអ្នក មានអំណាចជាងអ្នក និងមានឥទ្ធិពលជាងអ្នកឬ? បន្ទាប់មកអល់ឡោះ (សូមឱ្យព្រះអង្គបានទទួលការលើកតម្កើង) បានទម្លាក់អាយ៉ាត់ថា៖ ﴿តើអ្នកដែលមានជំនឿ ដូចគ្នាទៅនឹងអ្នកដែលប្រព្រឹត្តអំពើបាប (ហ្វាស៊ីក) ឬ? ពួកគេមិនស្មើគ្នាឡើយ﴾ [ស៊ូរ៉ះ អាល់សាចដះ៖ ១៨]។ ១០៤៤- អ៊ីប្រាហ៊ីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហាចាច ប៊ិន អាល់មិនហាល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហាំម៉ាដ បានរៀបរាប់ពី ស៊ូហៃល ប៊ិន អាប់ប៊ី សាលីហ៍ ពីឪពុករបស់គាត់ ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ះ ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍នៅថ្ងៃខៃបារថា៖ «ខ្ញុំនឹងប្រគល់ទង់ជ័យទៅឱ្យបុរសម្នាក់ដែលស្រឡាញ់អល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ព្រះអង្គ ហើយអល់ឡោះនឹងផ្តល់ជ័យជម្នះតាមរយៈដៃរបស់គាត់»។ អ៊ូម៉ារ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំមិនដែលចង់បានតំណែងជាមេដឹកនាំដូចថ្ងៃនោះឡើយ ខ្ញុំបានព្យាយាមបង្ហាញខ្លួនដើម្បីឱ្យគេជ្រើសរើស។ បន្ទាប់មកណាប៊ី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ក្រោកឡើង អាលី!»។ លោកបានប្រគល់ទង់ជ័យឱ្យអាលី ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរទៅចុះ ហើយកុំងាកក្រោយ រហូតទាល់តែអល់ឡោះផ្តល់ជ័យជម្នះដល់អ្នក»។ អាលីបានសួរថា៖ តើខ្ញុំត្រូវប្រយុទ្ធជាមួយពួកគេលើរឿងអ្វី? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ដើម្បីឱ្យពួកគេធ្វើសក្ខីភាពថា គ្មានព្រះណាផ្សេងក្រៅពីអល់ឡោះឡើយ ហើយថាខ្ញុំគឺជារ៉សូលរបស់អល់ឡោះ»។ ១០៤៥- អ៊ីប្រាហ៊ីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន បាស៊ីរ អាល់រ៉ាម៉ាឌី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ស៊ូហ្វៀន ប៊ិន អ៊ុយៃនះ បានរៀបរាប់ពី អាលី ប៊ិន ហ្សៃដ ប៊ិន ជូដអាន ពី សាអ៊ីដ ប៊ិន អាល់មុសៃយីប លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ សាអ៊ដ ប៊ិន អាប់ប៊ី វ៉ាក់កូស និយាយថា៖ ណាប៊ី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់អាលីថា៖ «អ្នកមានឋានៈចំពោះខ្ញុំ ដូចជាហារូនចំពោះមូសា»។ ស៊ូហ្វៀន បានបន្ថែមថា៖ ខ្ញុំយល់ថា លោកបានមានប្រសាសន៍បន្តថា៖ «គ្រាន់តែថាគ្មានណាប៊ីណាម្នាក់ទៀតបន្ទាប់ពីខ្ញុំឡើយ»។ ១០៤៦- អ៊ីប្រាហ៊ីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ិន ហាំម៉ាដ អាល់ស៊ូអៃស៊ី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អ៊ីបនុ អោន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា មូហាំម៉ាដ (គឺ អ៊ីបនុ ស៊ីរីន) បានរៀបរាប់ពី អ៊ូបៃដះ លោកបាននិយាយថា៖ លោកបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ខ្ញុំនឹងមិនប្រាប់អ្នកអ្វីក្រៅពីអ្វីដែល អាលី ប៊ិន អាប់ប៊ី តាលីប បានប្រាប់ខ្ញុំនោះទេ៖ «ក្នុងចំណោមពួកគេមានអ្នកដែលដៃខ្វិន... ប្រសិនបើមិនមែនដោយសារខ្លាចអ្នកទាំងឡាយអួតអាងទេនោះ ខ្ញុំនឹងប្រាប់អ្នកពីអ្វីដែលអល់ឡោះបានសន្យាចំពោះអ្នកដែលប្រយុទ្ធនឹងពួកគេ តាមរយៈសម្តីរបស់មូហាំម៉ាដ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក)»។ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរថា៖ តើអ្នកបានឮវាដោយផ្ទាល់ពីមូហាំម៉ាដឬ? លោកបានឆ្លើយថា៖ មែនហើយ សូមស្បថដោយម្ចាស់នៃកាអះបះ! មែនហើយ សូមស្បថដោយម្ចាស់នៃកាអះបះ! មែនហើយ សូមស្បថដោយម្ចាស់នៃកាអះបះ! (លោកបាននិយាយបីដង)។ ១០៤៧- អាលី ប៊ិន អាល់ហាសាន់ អាល់កូឌី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាប់ប៊ូ ម៉ាសអ៊ូដ មូហាំម៉ាដ ប៊ិន អ៊ូបៃដ ប៊ិន អាក់គីល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាប់ឌុលអាហ្ស៊ីហ្ស ប៊ិន អាល់ខាត់តាប បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អ៊ីសា បានរៀបរាប់ពី ដាវូដ ប៊ិន អាប់ប៊ី ហ៊ីនដ៍ ពី អាប់ប៊ូ ហ្សាអហ្វារ ហើយខ្ញុំបានឮលោកនិយាយពីបុរសម្នាក់ ពី អាន៉ាស ប៊ិន ម៉ាលីក ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់អាលីថា៖ «នៅថ្ងៃបរលោក អ្នកនឹងត្រូវគេនាំមកនូវអូដ្ឋមួយពីអូដ្ឋនៃឋានសួគ៌ អ្នកនឹងជិះវា ហើយជង្គង់របស់អ្នកនឹងនៅជាប់នឹងជង្គង់របស់ខ្ញុំ ភ្លៅរបស់អ្នកនឹងនៅជាប់នឹងភ្លៅរបស់ខ្ញុំ រហូតទាល់តែអ្នកចូលទៅក្នុងឋានសួគ៌»។ ១០៤៨- អាលី ប៊ិន អាល់ហូសៃន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន អ៊ីស្មាអីល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ឪពុករបស់ខ្ញុំ បានរៀបរាប់ពីឪពុករបស់គាត់ ពី សាឡាម៉ះ ប៊ិន កូហៃល ពី អាប់ប៊ូ ឡៃឡា អាល់គីនឌី ថា៖ លោកបានរៀបរាប់ប្រាប់គាត់ថា៖ ខ្ញុំបានឮ ហ្សៃដ ប៊ិន អារកាំ និយាយ ខណៈពេលដែលយើងកំពុងរង់ចាំពិធីបុណ្យសព។ បុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមក្រុមនោះបានសួរគាត់ថា៖ ឱអាប់ប៊ូ អាមៀរ! តើអ្នកបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) និយាយនៅថ្ងៃហ្កាឌីរ ខុម ទៅកាន់អាលីថា៖ «អ្នកណាម្នាក់ដែលខ្ញុំជាមិត្តភក្តិរបស់គេ អាលីក៏ជាមិត្តភក្តិរបស់គេដែរ» ឬ? គាត់ឆ្លើយថា៖ មែនហើយ។ អាប់ប៊ូ ឡៃឡា បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរ ហ្សៃដ ប៊ិន អារកាំ ថា៖ តើរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍មែនឬ? គាត់ឆ្លើយថា៖ មែនហើយ លោកបានមានប្រសាសន៍វាដល់គាត់បួនដង។ ១០៤៩- អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ស៊ូឡៃម៉ាន ប៊ិន អាល់អាសអះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អ៊ីស្ហាក ប៊ិន អ៊ីប្រាហ៊ីម អាល់ណាហ្សាលី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា សាអ៊ដ ប៊ិន អាល់សាល់ត៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាប់ប៊ូ អាល់ចារូដ អាល់រ៉ាហាប៊ី ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក អាល់ហាំដានី ពី អាល់ហារីស ពី អាលី លោកបាននិយាយថា៖ នៅយប់ថ្ងៃសង្គ្រាមបាដ៍ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើអ្នកណានឹងទៅដងទឹកឱ្យពួកយើង?» មនុស្សម្នាមានការស្ទាក់ស្ទើរ។ អាលីក៏បានក្រោកឡើង ហើយបីថង់ទឹក រួចទៅកាន់អណ្តូងទឹកមួយដែលជ្រៅ និងងងឹត ហើយចុះទៅក្នុងនោះ។ អល់ឡោះ (សូមឱ្យព្រះអង្គបានទទួលការលើកតម្កើង) បានបញ្ជូនវ៉ាហ៊ី (វិវរណៈ) ទៅកាន់ ជីព្រីល មីកាអ៊ីល និងអ៊ីស្រាហ្វ៊ីល ថា៖ ចូរត្រៀមខ្លួនដើម្បីជួយមូហាំម៉ាដ និងបក្សពួករបស់គាត់។ ពួកគេក៏បានចុះមកពីលើមេឃដោយមានសំឡេងរំខានដែលធ្វើឱ្យអ្នកណាដែលបានឮមានការភ័យខ្លាច។ នៅពេលដែលពួកគេទៅដល់អណ្តូងទឹក ពួកគេទាំងអស់គ្នាបានផ្តល់សួស្តីដល់អាលី ដើម្បីជាការគោរព និងលើកតម្កើង។ ១០៥០- អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាយយូព អាល់ម៉ាក់ហ្ស៊ូមី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ស៊ូឡៃម៉ាន ប៊ិន អ៊ូម៉ារ អាល់អាក់ត៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាត់តាប ប៊ិន បាស៊ីរ ពី អ៊ីស្ហាក ប៊ិន រ៉ាស៊ីដ ពី អាល់ហ្ស៊ូហ្រី ពី អាលី ប៊ិន អាល់ហូសៃន ពី អាល់ហូសៃន ប៊ិន អាលី ថា៖ អាលី បានប្រាប់គាត់ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានទៅលេងគាត់ និងហ្វាត៊ីមះ នៅយប់មួយ រួចបានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់ពួកគេថា៖ «តើពួកអ្នកមិនធ្វើសឡាតឬ?» អាលីបាននិយាយថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! ជីវិតរបស់យើងស្ថិតនៅក្នុងដៃរបស់អល់ឡោះ (សូមឱ្យព្រះអង្គបានទទួលការលើកតម្កើង) ប្រសិនបើព្រះអង្គចង់ឱ្យយើងក្រោកឡើង ព្រះអង្គនឹងឱ្យយើងក្រោកឡើង។ លោកក៏បានត្រឡប់ទៅវិញដោយមិនបានមានប្រសាសន៍អ្វីទៀតឡើយ ហើយលោកបានពោលថា៖ ﴿ហើយមនុស្សលោក
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
ومن فضائل علي ﵁ من حديث أبي بكر بن مالك عن شيوخه غير عبد الله
គុណធម៌របស់ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អូហ្វ (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់លោក) ១២៤៨ - អាប់ឌូ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អាហ្មេដ ប៊ីន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន ហាន់បាល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ម៉ាអាំម៉ារ បានរៀបរាប់ពី អ៊ីហ្ស៊ូហ្រី ដោយលោកបាននិយាយថា៖ អ៊ូបៃឌុលឡោះ ប៊ីន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អ៊ុតបះ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានផ្តល់ទ្រព្យសម្បត្តិដល់ក្រុមមនុស្សមួយក្រុម ដែលក្នុងនោះមាន អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អូហ្វ ផងដែរ ប៉ុន្តែលោកមិនបានផ្តល់អ្វីដល់គាត់ឡើយ។ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ក៏ដើរចេញមកទាំងទឹកភ្នែក។ ពេលនោះ អ៊ូម៉ារ បានជួបគាត់ ហើយសួរថា៖ «តើអ្វីដែលធ្វើឱ្យអ្នកយំ?» គាត់ឆ្លើយថា៖ «រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ បានផ្តល់ទ្រព្យដល់ក្រុមមនុស្សមួយក្រុម ខណៈដែលខ្ញុំស្ថិតក្នុងក្រុមនោះដែរ ប៉ុន្តែលោកមិនបានផ្តល់អ្វីដល់ខ្ញុំឡើយ។ ខ្ញុំខ្លាចក្រែងលោលោកមិនផ្តល់ឱ្យខ្ញុំ ដោយសារលោកមានការអាក់អន់ចិត្តចំពោះខ្ញុំ»។ បន្ទាប់មក អ៊ូម៉ារ បានចូលទៅជួប រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ហើយជម្រាបលោកអំពីស្ថានភាពរបស់ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ក៏មានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំមិនមានការខឹងសម្បារអ្វីចំពោះគាត់ឡើយ ប៉ុន្តែខ្ញុំបានទុកចិត្តគាត់ឱ្យស្ថិតនៅក្រោមជំនឿរបស់គាត់»។ ១២៤៩ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌុលម៉ាលីក ប៊ីន អាំរ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌុលឡោះ (គឺ ប៊ីន ហ្សាអ្វារ) បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី អ៊ុំមូ បាក់រ ថា៖ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អូហ្វ បានលក់ដីរបស់គាត់មួយកន្លែងឱ្យទៅ អ៊ូស្មង់ ប៊ីន អ័ហ្វហ្វាន ក្នុងតម្លៃសែសិបពាន់ឌីណារ។ បន្ទាប់មក គាត់បានចែកទ្រព្យនោះដល់ជនក្រីក្រនៃត្រកូលហ្ស៊ូហ៍រ៉ះ, ដល់អ្នកដែលត្រូវការជំនួយ, និងដល់មាតានៃអ្នកជំនឿ (ភរិយារបស់ព្យាការី)។ មីស្វារ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានចូលទៅជួប អាយ៉ិសះ ដើម្បីប្រគល់ចំណែករបស់នាងពីទ្រព្យនោះ។ នាងបានសួរថា៖ «តើអ្នកណាជាអ្នកផ្ញើរបស់នេះមក?» ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ «អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អូហ្វ»។ នាងក៏និយាយថា៖ «រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ គ្មានអ្នកណាម្នាក់នឹងមានចិត្តអាណិតអាសូរដល់ពួកអ្នកបន្ទាប់ពីខ្ញុំស្លាប់ទៅ ក្រៅពីអ្នកដែលមានការអត់ធ្មត់នោះទេ។ សូមអល់ឡោះប្រទានទឹកពីទន្លេ សាលសាប៊ីល ក្នុងឋានសួគ៌ដល់ ប៊ីន អូហ្វ»។ ១២៥០ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌូ សាអ៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន ហ្សាអ្វារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ុំមូ បាក់រ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អូហ្វ បានលក់ដីរបស់គាត់... (រៀបរាប់ដូចហាឌីសខាងលើ) ប៉ុន្តែបានបន្ថែមថា៖ នាងបាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំបានឮ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ មានប្រសាសន៍ថា៖ គ្មានអ្នកណាម្នាក់នឹងមានចិត្តអាណិតអាសូរដល់ពួកអ្នកបន្ទាប់ពីខ្ញុំស្លាប់ទៅ ក្រៅពីអ្នកដែលមានការអត់ធ្មត់នោះទេ»។ ១២៥១ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌុលម៉ាលីក ប៊ីន អាំរ និង អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន ហ្សាអ្វារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន ហុមៃដ ពីឪពុករបស់គាត់ថា៖ មីស្វារ បាននិយាយថា៖ ខណៈពេលដែលខ្ញុំកំពុងធ្វើដំណើរជាមួយក្រុមមនុស្សមួយក្រុម ដែលមាន អ៊ូស្មង់ និង អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន នៅពីមុខខ្ញុំ ហើយគាត់ស្លៀកអាវក្រៅពណ៌ខ្មៅ។ អ៊ូស្មង់ បានសួរថា៖ «តើអ្នកណាជាម្ចាស់អាវពណ៌ខ្មៅនោះ?» ពួកគេឆ្លើយថា៖ «អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន»។ អ៊ូស្មង់ ក៏ហៅខ្ញុំហើយនិយាយថា៖ «ឱ មីស្វារ!» ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំនៅទីនេះ ឱ អមៀរុល មូអ្មីនីន (មេដឹកនាំនៃអ្នកជំនឿ)»។ លោកបាននិយាយថា៖ «អ្នកណាដែលអះអាងថាខ្លួនប្រសើរជាងពូរបស់អ្នក (អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន) ទាំងក្នុងការធ្វើហ៊ីជរ៉ះលើកទីមួយ និងលើកទីពីរ នោះគឺគេបានកុហកហើយ»។ ១២៥២ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូហ្វយ៉ាន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី អ៊ីបនូ អាប់ឌី ណាហ្ស៊ីហ៍ ថា៖ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលថែរក្សាភរិយារបស់ខ្ញុំ - ស៊ូហ្វយ៉ាន បាននិយាយម្តងទៀតថា៖ ថែរក្សាមាតានៃអ្នកជំនឿ - អ្នកណាដែលថែរក្សាពួកនាងបន្ទាប់ពីខ្ញុំស្លាប់ទៅ នោះគឺជាអ្នកដែលស្មោះត្រង់ និងមានចិត្តសប្បុរស»។ លោកបានបន្តថា៖ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អូហ្វ តែងតែនាំពួកនាងទៅធ្វើហជ្ជ ដោយរៀបចំកៅអីអង្គុយលើអូដ្ឋឱ្យពួកនាងយ៉ាងល្អ ហើយនាំពួកនាងទៅសម្រាកនៅជ្រលងភ្នំដែលគ្មានផ្លូវចេញចូល (ដើម្បីសុវត្ថិភាព)។ ១២៥៣ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ីន ហារូន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហ្សាការីយ៉ា បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី សាអ្ដ ប៊ីន អ៊ីប្រាហ៊ីម ថា៖ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អូហ្វ នៅពេលដែលគាត់មកដល់ទីក្រុងម៉ាកកាស់ គាត់មិនដែលស្នាក់នៅកន្លែងដែលគាត់ធ្លាប់ស្នាក់នៅកាលពីសម័យចាហ៊ីលីយ៉ះ (មុនឥស្លាម) ឡើយ រហូតដល់គាត់ចាកចេញពីទីនោះ។ ១២៥៤ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន ហ្សាអ្វារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូអ្វះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី សាអ្ដ ប៊ីន អ៊ីប្រាហ៊ីម ថា៖ ខ្ញុំបានឮឪពុករបស់ខ្ញុំរៀបរាប់ថា លោកបានឮ អាំរ ប៊ីន អាល់អាស និយាយថា៖ នៅពេលដែល អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អូហ្វ ស្លាប់ លោកបាននិយាយថា៖ «សូមឱ្យអ្នកទៅដោយសុខសាន្តចុះ ឱ ប៊ីន អូហ្វ អើយ! អ្នកបានទៅទាំងដែលទ្រព្យសម្បត្តិរបស់អ្នកនៅដដែល មិនបានថយចុះអ្វីឡើយ»។ ១២៥៥ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន ហ្សាអ្វារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូអ្វះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី សាអ្ដ ប៊ីន អ៊ីប្រាហ៊ីម ថា៖ ខ្ញុំបានឮ អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ីន កូរីហ្ស៍ និយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) និយាយនៅថ្ងៃដែល អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អូហ្វ ស្លាប់ថា៖ «សូមឱ្យអ្នកទៅដោយសុខសាន្តចុះ ឱ ប៊ីន អូហ្វ អើយ! អ្នកបានទទួលយកភាពបរិសុទ្ធនៃជីវិតនេះ ហើយអ្នកបានចាកចេញមុនពេលដែលវាមានភាពល្អក់កករ»។ ១២៥៦ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូអ្វះ និង ហាចចាច បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី សាអ្ដ ប៊ីន អ៊ីប្រាហ៊ីម ពីឪពុករបស់គាត់ថា៖ ខ្ញុំបានឃើញ សាអ្ដ ប៊ីន អាប់ឌី វ៉ាក់កាស់ នៅក្នុងពិធីបុណ្យសពរបស់ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អូហ្វ នៅក្បែរជើងគ្រែសព ហើយលោកបាននិយាយថា៖ «ឱ ភ្នំដ៏មហិមាអើយ!» (សំដៅលើការបាត់បង់ដ៏ធំធេង)។ ១២៥៧ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ យ៉ាកុប បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីឪពុករបស់លោក ពីជីតារបស់លោកថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី ប៊ីន អាប់ឌី តាលីប និយាយនៅថ្ងៃដែល អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ស្លាប់ថា៖ «សូមឱ្យអ្នកទៅដោយសុខសាន្តចុះ ឱ ប៊ីន អូហ្វ អើយ! អ្នកបានទទួលយកភាពបរិសុទ្ធនៃជីវិតនេះ ហើយអ្នកបានចាកចេញមុនពេលដែលវាមានភាពល្អក់កករ»។ ១២៥៨ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ម៉ាន់ស៊ូរ ប៊ីន សាឡាម៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បាក់រ ប៊ីន មូឌ័រ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ សក់រ ប៊ីន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន ហារម៉ាឡះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌូ សាឡាម៉ះ ប៊ីន អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំពី អាយ៉ិសះ មាតានៃអ្នកជំនឿ ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ តែងតែនិយាយទៅកាន់ពួកនាងថា៖ «កិច្ចការរបស់ពួកអ្នក គឺជាអ្វីដែលធ្វើឱ្យខ្ញុំព្រួយបារម្ភបន្ទាប់ពីខ្ញុំស្លាប់ទៅ ហើយគ្មានអ្នកណានឹងអត់ធ្មត់ជាមួយពួកអ្នកបានឡើយ ក្រៅពីអ្នកដែលមានការអត់ធ្មត់»។ បន្ទាប់មក នាងនិយាយមកកាន់ខ្ញុំថា៖ «សូមអល់ឡោះប្រទានទឹកពីទន្លេ សាលសាប៊ីល ក្នុងឋានសួគ៌ដល់ឪពុករបស់អ្នក» (នាងចង់សំដៅលើ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អូហ្វ)។ គាត់បានផ្តល់ទ្រព្យសម្បត្តិដល់ភរិយារបស់ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ដែលលក់បានសែសិបពាន់ឌីណារ ដើម្បីជួយឧបត្ថម្ភដល់ពួកនាង។ ១២៥៩ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌូ សាអ៊ីដ ម៉ូឡា បានី ហាស៊ីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន ហ្សាអ្វារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ខ្ញុំបានអានសំបុត្រមួយរបស់ អាប់ឌូ បាក់រ ប៊ីន អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន មីស្វារ ដែលរៀបរាប់ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន ជូបៃរ ពីឪពុករបស់គាត់ថា៖ អ៊ូម៉ារ បាននិយាយថា៖ «ប្រសិនបើ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អូហ្វ បានយល់ព្រម (ដោយការចាប់ដៃគ្នា) នោះចូរពួកអ្នកធ្វើសច្ចាប្រណិធាន (បៃអាហ៍) ដល់គាត់ចុះ»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل عبد الرحمن بن عوف ﵁