ពុលូគុល ម៉ារ៉ាម (ការឈានដល់គោលដៅ នៃភស្តុតាងច្បាប់)

ជំពូក៖ ការถือសីលស៊ូណាន់ន់ (ការស្ម័គ្រចិត្ត) និងអ្វីដែលត្រូវបានហាមឃាត់មិនឱ្យถือសីល ៦៨០- ពីអាប៊ូ កាតាដាហ៍ អាល់អាន់ស្វារី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានឱ្យដឹងថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ត្រូវបានគេសួរអំពីការถือសីលនៅថ្ងៃអារ៉ាហ្វាហ៍ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «វាលុបលាងបាបកម្មនៃឆ្នាំកន្លងទៅ និងឆ្នាំខាងមុខ»។ ហើយលោកត្រូវបានគេសួរអំពីការถือសីលនៅថ្ងៃអាស៊ូរ៉ាហ៍ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «វាលុបលាងបាបកម្មនៃឆ្នាំកន្លងទៅ»។ ហើយលោកត្រូវបានគេសួរអំពីការถือសីលនៅថ្ងៃចន្ទ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នោះគឺជាថ្ងៃដែលខ្ញុំបានប្រសូត ហើយជាថ្ងៃដែលខ្ញុំត្រូវបានតែងតាំងជាព្យាការី ឬជាថ្ងៃដែលគម្ពីរ (កូរអាន) ត្រូវបានបញ្ចុះមកលើខ្ញុំ»។ (រ៉ាវ៉ាហូ មូស្លីម) ៦៨១- ពីអាប៊ូ អាយូព អាល់អាន់ស្វារី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានឱ្យដឹងថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលបានถือសីលខែរ៉ាម៉ាឌន រួចបន្តដោយការถือសីល ៦ ថ្ងៃក្នុងខែស៊ាវ៉ាល់ នោះគឺដូចជាការถือសីលពេញមួយឆ្នាំ»។ (រ៉ាវ៉ាហូ មូស្លីម) ៦៨២- ពីអាប៊ូ សៃអីដ អាល់ឃូឌ្រី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានមានប្រសាសន៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គ្មានបាវបម្រើណាម្នាក់ដែលถือសីលមួយថ្ងៃដើម្បីអល់ឡោះ លើកលែងតែអល់ឡោះនឹងធ្វើឱ្យផ្ទៃមុខរបស់គេឃ្លាតឆ្ងាយពីភ្លើងនរកក្នុងចម្ងាយ ៧០ ឆ្នាំ»។ (មូត្តាហ្វាក់ អាឡៃហ៍) ៦៨៣- ពីអាអ៊ីសាហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ តែងតែถือសីលរហូតដល់យើងស្មានថា លោកមិនឈប់ถือសីលឡើយ ហើយលោកតែងតែឈប់ถือសីលរហូតដល់យើងស្មានថា លោកមិនถือសីលឡើយ។ ហើយខ្ញុំមិនដែលឃើញរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ถือសីលពេញមួយខែក្រៅពីខែរ៉ាម៉ាឌននោះទេ ហើយខ្ញុំក៏មិនដែលឃើញលោកถือសីលក្នុងខែណាច្រើនជាងខែស៊ាក់បានឡើយ។ (មូត្តាហ្វាក់ អាឡៃហ៍) ៦៨៤- ពីអាប៊ូ ហ្សារ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានបញ្ជាឱ្យពួកយើងถือសីលក្នុងមួយខែចំនួន ៣ ថ្ងៃ គឺថ្ងៃទី ១៣, ១៤ និង ១៥។ (រ៉ាវ៉ាហូ អាន់-ណាសាអ៊ី និងអាត់-ទីរមីហ្ស៊ី ហើយអ៊ីបនូ ហ៊ីបបាន បានបញ្ជាក់ថាជាហាសីសត្រឹមត្រូវ) ៦៨៥- ពីអាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានឱ្យដឹងថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនអនុញ្ញាតឱ្យស្ត្រីถือសីល (ស៊ូណាន់ន់) នៅពេលដែលស្វាមីរបស់នាងនៅផ្ទះ លើកលែងតែមានការអនុញ្ញាតពីគាត់»។ (មូត្តាហ្វាក់ អាឡៃហ៍) អាប៊ូ ដាវូដ បានបន្ថែមថា៖ «ក្រៅពីខែរ៉ាម៉ាឌន»។ ៦៨៦- ពីអាប៊ូ សៃអីដ អាល់ឃូឌ្រី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានឱ្យដឹងថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានហាមឃាត់មិនឱ្យถือសីលក្នុងពីរថ្ងៃ គឺថ្ងៃបុណ្យហ្វីតរ៍ (អីឌុលហ្វីតរ៍) និងថ្ងៃបុណ្យណាហ៍រ៍ (អីឌុលអាដហា)។ (មូត្តាហ្វាក់ អាឡៃហ៍) ៦៨៧- ពីនូបីសាហ៍ អាល់ហូហ្សាលី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានមានប្រសាសន៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ថ្ងៃតាស៊្រីក (ថ្ងៃទី ១១, ១២, ១៣ នៃខែហ្ស៊ុលហ៊ីជ្ជះ) គឺជាថ្ងៃសម្រាប់បរិភោគ ផឹក និងរំលឹកដល់អល់ឡោះ»។ (រ៉ាវ៉ាហូ មូស្លីម) ៦៨៨- ពីអាអ៊ីសាហ៍ និងអ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងអ្នកទាំងពីរ) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ មិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យถือសីលក្នុងថ្ងៃតាស៊្រីកឡើយ លើកលែងតែអ្នកដែលមិនមានលទ្ធភាពថ្វាយសត្វហ្ហាឌី (សត្វសម្រាប់ធ្វើកូរបានក្នុងពិធីហជ្ជ)។ (រ៉ាវ៉ាហូ ប៊ូខូរី) ៦៨៩- ពីអាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានឱ្យដឹងថា ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុំកំណត់យកយប់ថ្ងៃសុក្រសម្រាប់ការធ្វើសឡាតយប់ (គីយ៉ាមុលឡៃល៍) ឱ្យខុសប្លែកពីយប់ដទៃទៀត ហើយកុំកំណត់យកថ្ងៃសុក្រសម្រាប់ការถือសីលឱ្យខុសប្លែកពីថ្ងៃដទៃទៀត លើកលែងតែវាជាការถือសីលដែលម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នករាល់គ្នាធ្លាប់ถือជាប្រចាំ»។ (រ៉ាវ៉ាហូ មូស្លីម) ៦៩០- ពីអាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានមានប្រសាសន៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុំឱ្យម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នករាល់គ្នាถือសីលនៅថ្ងៃសុក្រ លើកលែងតែគេถือសីលមួយថ្ងៃមុននោះ ឬមួយថ្ងៃបន្ទាប់ពីនោះ»។ (មូត្តាហ្វាក់ អាឡៃហ៍) ៦៩១- ពីអាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានឱ្យដឹងថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលដែលចូលដល់ពាក់កណ្តាលខែស៊ាក់បាន នោះកុំถือសីលឡើយ»។ (រ៉ាវ៉ាហូ ដោយអ្នកប្រាជ្ញទាំងប្រាំ) ៦៩២- ពីអាស្វាម៉ា ប៊ីនតូ ប៊ូស្រ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បានឱ្យដឹងថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុំถือសីលនៅថ្ងៃសៅរ៍ លើកលែងតែការถือសីលដែលត្រូវបានកំណត់ជាកាតព្វកិច្ច (ហ្វារឌូ) លើអ្នករាល់គ្នា។ ប្រសិនបើម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នករាល់គ្នាគ្មានអ្វីក្រៅពីសំបកទំពាំងបាយជូរ ឬមែកឈើទេ នោះចូរឱ្យគេទំពារវាចុះ»។ (រ៉ាវ៉ាហូ ដោយអ្នកប្រាជ្ញទាំងប្រាំ) ៦៩៣- ពីអ៊ុំមូ សាឡាម៉ាហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បានឱ្យដឹងថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ តែងតែถือសីលច្រើនជាងគេនៅថ្ងៃសៅរ៍ និងថ្ងៃអាទិត្យ ហើយលោកតែងតែមានប្រសាសន៍ថា៖ «ថ្ងៃទាំងពីរនេះគឺជាថ្ងៃបុណ្យរបស់ពួកមូស្រ៊ីគីន (អ្នកដែលដាក់ភាគីជាមួយអល់ឡោះ) ហើយខ្ញុំចង់ប្រឆាំងនឹងពួកគេ»។ (រ៉ាវ៉ាហូ អាន់-ណាសាអ៊ី) ៦៩៤- ពីអាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានឱ្យដឹងថា ព្យាការី ﷺ បានហាមឃាត់មិនឱ្យถือសីលនៅថ្ងៃអារ៉ាហ្វាហ៍ ខណៈពេលដែលកំពុងស្ថិតនៅអារ៉ាហ្វាហ៍។ (រ៉ាវ៉ាហូ ដោយអ្នកប្រាជ្ញទាំងប្រាំ លើកលែងតែអាត់-ទីរមីហ្ស៊ី) ៦៩៥- ពីអាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាំរូ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងអ្នកទាំងពីរ) បានមានប្រសាសន៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គ្មានការถือសីល...»។

ជំពូកស្តីពីការធ្វើអ៊ិអតិកាហ្វ (ការស្នាក់នៅក្នុងវិហារ) និងការធ្វើកិយាមុររ៉ាម៉ាឌន (ការថ្វាយបង្គំនៅពេលយប់ក្នុងខែរ៉ាម៉ាឌន) ៦៩៧ - ពីលោក អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ូហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលក្រោកឡើងថ្វាយបង្គំ (កិយាមុររ៉ាម៉ាឌន) ក្នុងខែរ៉ាម៉ាឌន ដោយក្តីជំនឿ និងការសង្ឃឹមលើផលបុណ្យពីអល់ឡោះ នោះអំពើបាបដែលកន្លងមករបស់គេនឹងត្រូវបានអភ័យទោសឱ្យ»។ (មូត្តាហ្វាក់ អាឡៃហ៍)។ ៦៩៨ - ពីលោកស្រី អាយ៉ិសហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បាននិយាយថា៖ នៅពេលដែលដប់ថ្ងៃចុងក្រោយនៃខែរ៉ាម៉ាឌនបានចូលមកដល់ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) តែងតែរឹតខ្សែក្រវាត់របស់លោក (ខិតខំប្រឹងប្រែងធ្វើសកម្មភាពគោរពប្រតិបត្តិ) ធ្វើឱ្យយប់របស់លោកពោរពេញដោយការគោរពប្រតិបត្តិ និងដាស់ក្រុមគ្រួសាររបស់លោកឱ្យក្រោកឡើង។ (មូត្តាហ្វាក់ អាឡៃហ៍)។ ៦៩៩ - ពីលោកស្រី អាយ៉ិសហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បានឱ្យដឹងថា៖ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) តែងតែធ្វើអ៊ិអតិកាហ្វក្នុងរយៈពេលដប់ថ្ងៃចុងក្រោយនៃខែរ៉ាម៉ាឌន រហូតដល់លោកទទួលមរណភាព ហើយបន្ទាប់ពីលោកមក ភរិយារបស់លោកក៏បានបន្តធ្វើអ៊ិអតិកាហ្វផងដែរ។ (មូត្តាហ្វាក់ អាឡៃហ៍)។ ៧០០ - ពីលោកស្រី អាយ៉ិសហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បាននិយាយថា៖ នៅពេលដែលរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) មានបំណងធ្វើអ៊ិអតិកាហ្វ លោកតែងតែថ្វាយបង្គំសឡាតហ្វាចរ រួចទើបចូលទៅក្នុងកន្លែងធ្វើអ៊ិអតិកាហ្វរបស់លោក។ (មូត្តាហ្វាក់ អាឡៃហ៍)។ ៧០១ - ពីលោកស្រី អាយ៉ិសហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) តែងតែលូកក្បាលរបស់លោកចូលមកក្នុងផ្ទះរបស់ខ្ញុំ ខណៈពេលដែលលោកកំពុងស្ថិតនៅក្នុងវិហារ (ម៉ាស៊ីត) ហើយខ្ញុំក៏សិតសក់ឱ្យលោក។ ហើយនៅពេលដែលលោកកំពុងធ្វើអ៊ិអតិកាហ្វ លោកមិនដែលចូលក្នុងផ្ទះឡើយ លើកលែងតែមានការចាំបាច់ប៉ុណ្ណោះ។ (មូត្តាហ្វាក់ អាឡៃហ៍)។ ៧០២ - ពីលោកស្រី អាយ៉ិសហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បាននិយាយថា៖ ស៊ូណាន់ន់ (គន្លឹះប្រតិបត្តិ) សម្រាប់អ្នកធ្វើអ៊ិអតិកាហ្វគឺ៖ មិនត្រូវទៅសួរសុខទុក្ខអ្នកជំងឺ, មិនត្រូវចូលរួមពិធីបុណ្យសព, មិនត្រូវប៉ះពាល់ស្ត្រី (រួមភេទ), មិនត្រូវរួមរ័ក, និងមិនត្រូវចេញទៅក្រៅដោយគ្មានការចាំបាច់ដែលមិនអាចខ្វះបានឡើយ។ ហើយការធ្វើអ៊ិអតិកាហ្វត្រូវតែធ្វើឡើងដោយមានការถือសីល (សោម) និងត្រូវធ្វើនៅក្នុងវិហារដែលប្រមូលផ្តុំមនុស្ស (វិហារដែលធ្វើសឡាតជូម្អះ)។ (រាយការណ៍ដោយ អាប់ប៊ូ ដាវូដ)។ ៧០៣ - ពីលោក អ៊ីបនូ អាប់បាស់ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោកទាំងពីរ) បានឱ្យដឹងថា ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកធ្វើអ៊ិអតិកាហ្វមិនចាំបាច់ត្រូវถือសីល (សោម) ឡើយ លើកលែងតែគេបានកំណត់វាជាកាតព្វកិច្ចលើខ្លួនគេផ្ទាល់»។ (រាយការណ៍ដោយ ដារ៉ូគូតនី និង អាល់ហាក៊ីម)។ ៧០៤ - ពីលោក អ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោកទាំងពីរ) បានឱ្យដឹងថា បុរសមួយក្រុមក្នុងចំណោមសហការីរបស់ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានឃើញយល់សប្តិអំពី លៃឡាតុល់កូដរ (រាត្រីកំណត់វាសនា) ក្នុងរយៈពេលប្រាំពីរថ្ងៃចុងក្រោយ។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) ក៏បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំឃើញថាការយល់សប្តិរបស់ពួកអ្នកគឺស្របគ្នានៅក្នុងរយៈពេលប្រាំពីរថ្ងៃចុងក្រោយនេះ។ ដូច្នេះ អ្នកណាដែលស្វែងរកវា ចូរស្វែងរកវានៅក្នុងរយៈពេលប្រាំពីរថ្ងៃចុងក្រោយនេះចុះ»។ (មូត្តាហ្វាក់ អាឡៃហ៍)។ ៧០៥ - ពីលោក មូអាវីយ៉ូហ៍ ប៊ីន អាប់ប៊ូ ស៊ូហ្វ្យាន (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានរាយការណ៍ពីព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) អំពី លៃឡាតុល់កូដរ ថា៖ «វាគឺជាយប់ទីម្ភៃប្រាំពីរ»។ (រាយការណ៍ដោយ អាប់ប៊ូ ដាវូដ)។ ៧០៦ - ពីលោកស្រី អាយ៉ិសហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! ប្រសិនបើខ្ញុំដឹងថាវាជាយប់ណាដែលជា លៃឡាតុល់កូដរ តើខ្ញុំគួរនិយាយអ្វីក្នុងយប់នោះ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរនិយាយថា៖ អល់ឡុំម៉ា អ៊ីននីកា អាហ្វ៊ូវុន ទូហ៊ីបបុល់ អាហ្វ្វា ហ្វាក់អ្វូ អាន់នី (ឱអល់ឡោះ! ពិតប្រាកដណាស់ ទ្រង់គឺជាអ្នកអភ័យទោស ទ្រង់ស្រឡាញ់ការអភ័យទោស ដូច្នេះសូមទ្រង់អភ័យទោសឱ្យខ្ញុំផង)»។ (រាយការណ៍ដោយអ្នកប្រាជ្ញទាំងប្រាំ លើកលែងតែ អាប់ប៊ូ ដាវូដ)។ ៧០៧ - ពីលោក អាប់ប៊ូ សាអីត អាល់ឃូឌ្រី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការធ្វើដំណើរ (ដើម្បីគោរពប្រតិបត្តិ) មិនត្រូវធ្វើឡើងឡើយ លើកលែងតែទៅកាន់វិហារទាំងបីប៉ុណ្ណោះ៖ វិហារអាល់ហារ៉ាម (នៅម៉ាកកាស់), វិហាររបស់ខ្ញុំនេះ (នៅម៉ាឌីណាស់), និងវិហារអាល់អាក់ស័រ (នៅប៉ាឡេស្ទីន)»។ (មូត្តាហ្វាក់ អាឡៃហ៍)។

គម្ពីរហជ្ជ

ជំពូកស្តីពីការធ្វើហជ្ជ៖ គុណធម៌នៃការធ្វើហជ្ជ និងការបញ្ជាក់ថា តើអ្នកណាខ្លះដែលត្រូវតម្រូវឱ្យធ្វើហជ្ជ ៧០៨ - ពីអាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ូហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខសាន្តដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការធ្វើអ៊ុំរ៉ោះមួយទៅកាន់អ៊ុំរ៉ោះមួយទៀត គឺជាការលុបលាងបាបដែលកើតឡើងនៅចន្លោះពេលនោះ ហើយការធ្វើហជ្ជដែលត្រឹមត្រូវ (ហជ្ជម៉ាប់រូ) គឺមិនមានរង្វាន់អ្វីក្រៅពីឋានសួគ៌ឡើយ»។ (មូត្តាហ្វាក់ អាល័យហ៍)។ ៧០៩ - ពីអាអ៊ីសះហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! តើស្ត្រីត្រូវធ្វើជីហាតដែរឬទេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «បាទ ពួកគេត្រូវធ្វើជីហាតដែលគ្មានការប្រយុទ្ធនៅក្នុងនោះ គឺការធ្វើហជ្ជ និងការធ្វើអ៊ុំរ៉ោះ»។ (រាយការណ៍ដោយ អះម៉ាត់ និងអ៊ីប៊ុន ម៉ាជះ)។ ៧១០ - ពីចាប៊ីរ ប៊ុន អាប់ឌុលឡោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) បាននិយាយថា៖ មានបុរសជនជាតិអារ៉ាប់ម្នាក់បានមកជួបព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខសាន្តដល់លោក) ហើយបានសួរថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! សូមប្រាប់ខ្ញុំអំពីការធ្វើអ៊ុំរ៉ោះ តើវាជាកាតព្វកិច្ចដែរឬទេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «មិនមែនទេ ប៉ុន្តែការដែលអ្នកធ្វើអ៊ុំរ៉ោះ គឺវាប្រសើរជាងសម្រាប់អ្នក»។ (រាយការណ៍ដោយ អះម៉ាត់ និងទីរមីហ្ស៊ី)។ ៧១១ - ពីចាប៊ីរ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) បានរាយការណ៍ក្នុងទម្រង់ម៉ារហ្វូអ៍ (ពាក្យសម្តីព្យាការី) ថា៖ «ការធ្វើហជ្ជ និងការធ្វើអ៊ុំរ៉ោះ គឺជាកាតព្វកិច្ចទាំងពីរ»។ ៧១២ - ពីអាណាស (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) បាននិយាយថា៖ មានគេសួរថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! តើអ្វីទៅជាផ្លូវ (លក្ខខណ្ឌដែលតម្រូវឱ្យធ្វើហជ្ជ)? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គឺការមានស្បៀងអាហារ និងមធ្យោបាយធ្វើដំណើរ»។ (រាយការណ៍ដោយ ដារ៉ូគូតនី)។ ៧១៣ - ហើយលោកទីរមីហ្ស៊ី ក៏បានកត់ត្រាវាពីហាឌីសរបស់អ៊ីប៊ុន អ៊ូម៉ារ ផងដែរ ប៉ុន្តែនៅក្នុងខ្សែសង្វាក់នៃការរាយការណ៍របស់វាមានភាពខ្សោយ។ ៧១៤ - ពីអ៊ីប៊ុន អាប់បាស់ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់ទាំងពីរ) ថា៖ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខសាន្តដល់លោក) បានជួបក្រុមអ្នកដំណើរមួយនៅឯតំបន់ រ៉ូហ៍អា ហើយលោកបានសួរថា៖ «តើអ្នកទាំងនេះជានរណា?»។ ពួកគេឆ្លើយថា៖ យើងជាអ្នកកាន់សាសនាឥស្លាម។ បន្ទាប់មកពួកគេសួរថា៖ តើលោកជានរណា? លោកឆ្លើយថា៖ «រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ»។ បន្ទាប់មកមានស្ត្រីម្នាក់បានលើកក្មេងតូចម្នាក់ឱ្យលោក ហើយសួរថា៖ តើក្មេងនេះមានហជ្ជដែរឬទេ? លោកឆ្លើយថា៖ «បាទ ហើយអ្នកក៏ទទួលបានផលបុណ្យដែរ»។ (រាយការណ៍ដោយ មូស្លីម)។ ៧១៥ - ពីលោកដដែល (អ៊ីប៊ុន អាប់បាស់) បាននិយាយថា៖ ហ្វាល់ ប៊ុន អាប់បាស់ បានជិះពីក្រោយរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខសាន្តដល់លោក)។ បន្ទាប់មកមានស្ត្រីម្នាក់មកពីកុលសម្ព័ន្ធ ខាត់អាំ បានមកដល់។ ហ្វាល់ បានចាប់ផ្តើមសម្លឹងមើលនាង ហើយនាងក៏សម្លឹងមើលគាត់។ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខសាន្តដល់លោក) ក៏បានបែរមុខរបស់ ហ្វាល់ ទៅម្ខាងទៀត។ ស្ត្រីនោះបាននិយាយថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! កាតព្វកិច្ចដែលអល់ឡោះបានកំណត់លើបាវបម្រើរបស់ទ្រង់ក្នុងការធ្វើហជ្ជ បានធ្លាក់មកលើឪពុករបស់ខ្ញុំដែលជាមនុស្សចាស់ជរា គាត់មិនអាចអង្គុយលើសត្វជិះបានទេ។ តើខ្ញុំអាចធ្វើហជ្ជជំនួសគាត់បានទេ? លោកឆ្លើយថា៖ «បាទ»។ ហេតុការណ៍នេះកើតឡើងនៅក្នុងការធ្វើហជ្ជលា (ហជ្ជតុលវ៉ាដាអ៍)។ (មូត្តាហ្វាក់ អាល័យហ៍)។ ៧១៦ - ពីលោកដដែល (អ៊ីប៊ុន អាប់បាស់) ថា៖ មានស្ត្រីម្នាក់មកពីកុលសម្ព័ន្ធ ជូហៃនីហ៍ បានមកជួបព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខសាន្តដល់លោក) ហើយនិយាយថា៖ ម្តាយរបស់ខ្ញុំបានបន់ស្រន់ថានឹងធ្វើហជ្ជ ប៉ុន្តែគាត់មិនទាន់បានធ្វើហជ្ជផងក៏ស្លាប់ទៅ។ តើខ្ញុំអាចធ្វើហជ្ជជំនួសគាត់បានទេ? លោកឆ្លើយថា៖ «បាទ ចូរអ្នកធ្វើហជ្ជជំនួសគាត់ចុះ។ តើអ្នកយល់យ៉ាងណាដែរ ប្រសិនបើម្តាយរបស់អ្នកជំពាក់បំណុលគេ តើអ្នកនឹងសងជំនួសគាត់ដែរឬទេ? ចូរអ្នកសងបំណុលអល់ឡោះចុះ ព្រោះអល់ឡោះគឺជាអ្នកដែលសក្តិសមបំផុតក្នុងការបំពេញសន្យា»។ (រាយការណ៍ដោយ ប៊ូខូរី)។ ៧១៧ - ពីលោកដដែល (អ៊ីប៊ុន អាប់បាស់) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខសាន្តដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ក្មេងណាម្នាក់ដែលបានធ្វើហជ្ជ បន្ទាប់មកនៅពេលដែលគេពេញវ័យ គេត្រូវធ្វើហជ្ជម្តងទៀត។ ហើយទាសករណាម្នាក់ដែលបានធ្វើហជ្ជ បន្ទាប់មកគេត្រូវបានដោះលែង គេត្រូវធ្វើហជ្ជម្តងទៀត»។ ៧១៨ - ពីលោកដដែល (អ៊ីប៊ុន អាប់បាស់) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខសាន្តដល់លោក) ថ្លែងធម្មទេសនាថា៖ «បុរសម្នាក់មិនត្រូវនៅដាច់ដោយឡែកជាមួយស្ត្រីម្នាក់ឡើយ លើកលែងតែមានមហ្ររ៉ម (ញាតិដែលមិនអាចរៀបការជាមួយបាន) របស់នាងនៅជាមួយ។ ហើយស្ត្រីមិនត្រូវធ្វើដំណើរឡើយ លើកលែងតែមានមហ្ររ៉មរបស់នាងនៅជាមួយ»។ បន្ទាប់មកមានបុរសម្នាក់ក្រោកឈរឡើងហើយនិយាយថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! ប្រពន្ធរបស់ខ្ញុំបានចេញដំណើរទៅធ្វើហជ្ជ ហើយខ្ញុំក៏បានចុះឈ្មោះចូលរួមក្នុងសង្គ្រាមនេះ និងសង្គ្រាមនោះ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអ្នកទៅ ហើយធ្វើហជ្ជជាមួយប្រពន្ធរបស់អ្នកចុះ»។ (មូត្តាហ្វាក់ អាល័យហ៍)។ ៧១៩ - ពីលោកដដែល (អ៊ីប៊ុន អាប់បាស់) ថា៖ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខសាន្តដល់លោក) បានឮបុរសម្នាក់និយាយថា៖ "ល៉ាប់បៃកា (ខ្ញុំមកតាមការអំពាវនាវរបស់ទ្រង់) ជំនួសឱ្យ ស៊ូប៊ូរ៉ូម៉ូហ៍"។ លោកបានសួរថា៖ «តើ ស៊ូប៊ូរ៉ូម៉ូហ៍ ជានរណា?»។ គាត់ឆ្លើយថា៖ ជាបងប្អូនរបស់ខ្ញុំ ឬជាញាតិរបស់ខ្ញុំ។ លោកសួរថា៖ «តើអ្នកបានធ្វើហជ្ជសម្រាប់ខ្លួនឯងហើយឬនៅ?»។ គាត់ឆ្លើយថា៖ នៅទេ។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអ្នកធ្វើហជ្ជសម្រាប់ខ្លួនឯងសិន បន្ទាប់មកសឹមធ្វើហជ្ជជំនួស ស៊ូប៊ូរ៉ូម៉ូហ៍»។ (រាយការណ៍ដោយ អាប៊ូ ដាវូដ និងអ៊ីប៊ុន ម៉ាជះ)។ ៧២០ - ពីលោកដដែល (អ៊ីប៊ុន អាប់បាស់) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខសាន្តដល់លោក) បានថ្លែងធម្មទេសនាដល់ពួកយើងថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ អល់ឡោះបានកំណត់ការធ្វើហជ្ជលើអ្នកទាំងឡាយ»។ បន្ទាប់មក អាល់អាក់រ៉អ៍ ប៊ុន ហាប៊ីស បានក្រោកឈរឡើងហើយសួរថា៖ តើត្រូវធ្វើរាល់ឆ្នាំឬ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ? លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើខ្ញុំនិយាយថាបាទ នោះវានឹងក្លាយជាកាតព្វកិច្ច (រាល់ឆ្នាំ)។ ការធ្វើហជ្ជគឺធ្វើតែម្តងគត់ ចំណែកអ្វីដែលលើសពីនេះ គឺជាការធ្វើដោយស្ម័គ្រចិត្ត»។ (រាយការណ៍ដោយអ្នករាយការណ៍ទាំងប្រាំ លើកលែងតែទីរមីហ្ស៊ី)។ ៧២១ - ហើយប្រភពដើមនៃហាឌីសនេះមាននៅក្នុងសៀវភៅ មូស្លីម ពីហាឌីសរបស់ អាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ូហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់)។

ជំពូកស្តីពីពេលវេលា និងទីកន្លែងកំណត់សម្រាប់ចូលកាន់សភាពអ៊ីហ្រាំម (មីកាត) ៧២២ - មានរាយការណ៍ពីលោក អ៊ីបនូ អាប់បាស់ (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់លោកទាំងពីរ) ថា៖ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានកំណត់ទីកន្លែង (មីកាត) សម្រាប់អ្នកក្រុងម៉ាឌីណាគឺ៖ «ហ្ស៊ុលហុលៃហ្វាហ៍»។ សម្រាប់អ្នកក្រុងសាំ (ស៊ីរី) គឺ៖ «ជូហ្វាហ៍»។ សម្រាប់អ្នកតំបន់ណាចដ៍ គឺ៖ «ក័រនុលម៉ាណាហ្ស៊ីល»។ និងសម្រាប់អ្នកក្រុងយេមែន គឺ៖ «យ៉ាឡាំឡាំ»។ ទីកន្លែងទាំងនេះ គឺជាមីកាតសម្រាប់អ្នកដែលរស់នៅទីនោះ និងសម្រាប់អ្នកដែលធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់ទីកន្លែងទាំងនោះ ដែលមានបំណងធ្វើហជ្ជ ឬអ៊ុំរ៉ោះ។ ចំណែកអ្នកដែលរស់នៅជិតជាងទីកន្លែងទាំងនេះ គឺត្រូវចាប់ផ្តើមចូលកាន់សភាពអ៊ីហ្រាំមពីកន្លែងដែលខ្លួនរស់នៅ រហូតដល់អ្នកក្រុងម៉ាកកាស់ គឺត្រូវចាប់ផ្តើមពីក្នុងក្រុងម៉ាកកាស់ផ្ទាល់។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។ ៧២៣ - មានរាយការណ៍ពីលោកស្រី អាយ៉ិសហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) ថា៖ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានកំណត់ទីកន្លែង «ហ្សាត៊ូ អ៊ីរគីន» ជាមីកាតសម្រាប់អ្នកក្រុងអ៊ីរ៉ាក់។ (កត់ត្រាដោយ អាប់ប៊ូ ដាវូដ និង អាន់ណាសាអ៊ី)។ ៧២៤ - ប្រភពដើមនៃហាឌីសនេះមាននៅក្នុងសៀវភៅរបស់ អ៊ីម៉ាម មូស្លីម ពីហាឌីសរបស់លោក ហ្សាប៊ីរ ប៉ុន្តែអ្នករាយការណ៍មានការសង្ស័យថាតើវាជាពាក្យសម្តីរបស់ព្យាការី (រ៉ហ្វអ៍) ឬយ៉ាងណា។ ៧២៥ - នៅក្នុងសៀវភៅរបស់ អ៊ីម៉ាម ប៊ូខូរី មានបញ្ជាក់ថា៖ លោក អ៊ូម៉ារ គឺជាអ្នកដែលបានកំណត់ទីកន្លែង «ហ្សាត៊ូ អ៊ីរគីន»។ ៧២៦ - នៅក្នុងសៀវភៅរបស់ អ៊ីម៉ាម អាហ្មាត់, អាប់ប៊ូ ដាវូដ និង អាត់ទ័រមីហ្ស៊ី មានរាយការណ៍ពីលោក អ៊ីបនូ អាប់បាស់ ថា៖ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានកំណត់ទីកន្លែង «អាល់អាក់គីគ៍» ជាមីកាតសម្រាប់អ្នករស់នៅតំបន់ខាងកើត។

ជំពូក៖ ទម្រង់នៃការចូលកាន់សភាពអ៊ីហ្រាំម និងលក្ខណៈរបស់វា ៧២៧ - ពីអ្នកស្រី អាយ៉ិសហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះនាង) បាននិយាយថា៖ «ពួកយើងបានចេញដំណើរទៅជាមួយព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) ក្នុងឆ្នាំនៃហាជ្ជៈអាល់វ៉ាដាអ៍ (ការធ្វើធម្មយាត្រាលើកចុងក្រោយ)។ ក្នុងចំណោមពួកយើង មានអ្នកដែលបានប្រកាសចូលកាន់សភាពអ៊ីហ្រាំមសម្រាប់ធ្វើអ៊ុំរ៉ោះ មានអ្នកដែលបានប្រកាសចូលកាន់សភាពអ៊ីហ្រាំមសម្រាប់ធ្វើទាំងហាជ្ជ និងអ៊ុំរ៉ោះ ហើយក៏មានអ្នកដែលបានប្រកាសចូលកាន់សភាពអ៊ីហ្រាំមសម្រាប់ធ្វើហាជ្ជតែមួយមុខ។ ចំណែកឯរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានប្រកាសចូលកាន់សភាពអ៊ីហ្រាំមសម្រាប់ធ្វើហាជ្ជ។ អ្នកដែលបានប្រកាសចូលកាន់សភាពអ៊ីហ្រាំមសម្រាប់ធ្វើអ៊ុំរ៉ោះ ក៏បានចាកចេញពីសភាពអ៊ីហ្រាំម (ក្រោយពេលបំពេញកិច្ចរួច)។ រីឯអ្នកដែលបានប្រកាសចូលកាន់សភាពអ៊ីហ្រាំមសម្រាប់ធ្វើហាជ្ជ ឬអ្នកដែលបានរួមបញ្ចូលទាំងហាជ្ជ និងអ៊ុំរ៉ោះ ពួកគេមិនទាន់បានចាកចេញពីសភាពអ៊ីហ្រាំមឡើយ រហូតដល់ថ្ងៃណាហ៍រ៍ (ថ្ងៃសត្តឃាត)»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើភាពត្រឹមត្រូវនៃហាឌីសនេះ)។

ជំពូកស្តីពីការធ្វើអ៊ីហ្រាំម និងអ្វីដែលពាក់ព័ន្ធនឹងវា ៧២៨ - ពីលោក អ៊ីបនូ អ៊ូម្មាន (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោកទាំងពីរ) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មិនបានចាប់ផ្តើមធ្វើអ៊ីហ្រាំម (ដោយការថ្លែងតាលប៊ីយ៉ះ) ក្រៅពីនៅជិតវិហារ (ម៉ាស្ជិទ) នោះទេ។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។ ៧២៩ - ពីលោក ខលឡាត ប៊ីន សាអ៊ីប ពីឪពុករបស់លោក (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ជីព្រីលបានមកជួបខ្ញុំ ហើយបានបញ្ជាឱ្យខ្ញុំប្រាប់ទៅកាន់សហការីរបស់ខ្ញុំ ឱ្យពួកគេលើកសំឡេងឱ្យខ្លាំងៗនៅពេលចាប់ផ្តើមធ្វើអ៊ីហ្រាំម»។ (កត់ត្រាដោយអ្នកប្រាជ្ញទាំងប្រាំ ហើយលោក ទិរមីហ្ស៊ី និង អ៊ីបនូ ហ៊ីបបាន បានបញ្ជាក់ថាជាហាឌីសសហ៊ីហ៍)។ ៧៣០ - ពីលោក ហ្សៃដ៍ ប៊ីន ថាប៊ីត (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) ថា ព្យាការី ﷺ បានដោះសម្លៀកបំពាក់ធម្មតាចេញដើម្បីធ្វើអ៊ីហ្រាំម ហើយលោកបានងូតទឹកសម្អាតកាយ។ (កត់ត្រាដោយលោក ទិរមីហ្ស៊ី ហើយលោកបានចាត់ទុកថាជាហាឌីស ហាសាន់)។ ៧៣១ - ពីលោក អ៊ីបនូ អ៊ូម្មាន (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោកទាំងពីរ)៖ មានគេសួររ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ថា តើអ្នកធ្វើអ៊ីហ្រាំមត្រូវស្លៀកពាក់អ្វីខ្លះ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «កុំស្លៀកអាវ កុំពាក់ក្បាំងមុខ (ឬមួក) កុំស្លៀកខោ កុំពាក់អាវក្រៅ (ដែលមានមួក) និងកុំពាក់ស្បែកជើងកវែង (ដែលគ្របជើងជិត)។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើអ្នកណាម្នាក់រកស្បែកជើងធម្មតា (ដែលមិនគ្របជើង) មិនបានទេនោះ គេអាចពាក់ស្បែកជើងកវែងបាន ប៉ុន្តែត្រូវកាត់វាឱ្យខ្លីក្រោមឆ្អឹងកជើង។ ហើយកុំស្លៀកសម្លៀកបំពាក់ណាមួយដែលប្រឡាក់ដោយសារធាតុហ្សាហ្វារ៉ាន់ (Saffron) ឬវ៉ាស (Wars)»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ ហើយនេះជាពាក្យសម្តីរបស់លោក មូស្លីម)។ ៧៣២ - ពីលោកស្រី អាយ៉ិសះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំធ្លាប់លាបទឹកអប់ឱ្យរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ សម្រាប់ធ្វើអ៊ីហ្រាំមរបស់លោក មុនពេលលោកចូលធ្វើអ៊ីហ្រាំម និងសម្រាប់ពេលលោកចេញពីអ៊ីហ្រាំម មុនពេលលោកធ្វើត្វាហ្វជុំវិញបៃទុលឡោះ (កាអបះ)។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។ ៧៣៣ - ពីលោក អ៊ូស្មាន ប៊ីន អ័ហ្វ្វាន (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកដែលកំពុងធ្វើអ៊ីហ្រាំម មិនត្រូវរៀបការ មិនត្រូវរៀបចំឱ្យអ្នកដទៃរៀបការ និងមិនត្រូវស្តីដណ្តឹងឡើយ»។ (កត់ត្រាដោយលោក មូស្លីម)។ ៧៣៤ - ពីលោក អាប៊ូ កាតាដះ អាល់អាន់ស្វារី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) ទាក់ទងនឹងរឿងដែលលោកបានបរបាញ់សត្វលាព្រៃ ខណៈដែលលោកមិនទាន់ធ្វើអ៊ីហ្រាំម លោកបាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានសួរទៅកាន់សហការីរបស់លោក ដែលពួកគេកំពុងធ្វើអ៊ីហ្រាំមថា៖ «តើមានអ្នកណាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកអ្នក បានបញ្ជាឱ្យគាត់ ឬបានចង្អុលបង្ហាញអ្វីមួយដល់គាត់ដែរឬទេ?»។ ពួកគេឆ្លើយថា៖ ទេ (មិនមានទេ)។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរពួកអ្នកបរិភោគសាច់ដែលនៅសល់នោះចុះ»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។ ៧៣៥ - ពីលោក សអ្វប ប៊ីន ជះស្សាមះ អាល់ឡៃស៊ី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) ថា លោកបានជូនសត្វលាព្រៃមួយក្បាលដល់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ខណៈដែលលោកកំពុងស្ថិតនៅតំបន់អាប្វា ឬវ៉ាដដាន។ លោក (រ៉សូល) បានបដិសេធមិនទទួលវាពីលោក ហើយបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «យើងមិនបានបដិសេធមិនទទួលវានៅចំពោះមុខអ្នកទេ គឺដោយសារតែយើងកំពុងធ្វើអ៊ីហ្រាំម»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។ ៧៣៦ - ពីលោកស្រី អាយ៉ិសះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «សត្វចំនួនប្រាំប្រភេទដែលចាត់ទុកថាជាសត្វបង្កគ្រោះថ្នាក់ (ហ្វាសិក) ដែលត្រូវសម្លាប់ចោល ទោះបីជាស្ថិតក្នុងស្ថានភាពអ៊ីហ្រាំម ឬក្នុងដែនដីហារ៉ម (ម៉ាកកាស់) ក៏ដោយ៖ ក្អែក, កំភេម (សត្វស្លាបស៊ីសាច់), ខ្យាដំរី, កណ្តុរ និងឆ្កែឆ្កួត»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។ ៧៣៧ - ពីលោក អ៊ីបនូ អាប់បាស (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោកទាំងពីរ) ថា ព្យាការី ﷺ បានធ្វើការកោសឈាម (ហ៊ីចាមះ) ខណៈដែលលោកកំពុងធ្វើអ៊ីហ្រាំម។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។ ៧៣៨ - ពីលោក កអប ប៊ីន អ៊ូជរះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បាននិយាយថា៖ គេបាននាំខ្ញុំទៅជួបរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ខណៈដែលចៃកំពុងតែជ្រុះពេញមុខរបស់ខ្ញុំ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំមិននឹកស្មានថាការឈឺចាប់របស់អ្នកឈានដល់កម្រិតដែលខ្ញុំឃើញនេះទេ។ តើអ្នកមានចៀមមួយក្បាលដែរឬទេ?»។ ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ ទេ (មិនមានទេ)។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអ្នកถือសីល (សោម) រយៈពេលបីថ្ងៃ ឬផ្តល់អាហារដល់អ្នកក្រីក្រចំនួនប្រាំមួយនាក់ ដោយម្នាក់ៗទទួលបានកន្លះសាអ៍ (រង្វាស់អាហារ)»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។ ៧៣៩ - ពីលោក អាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បាននិយាយថា៖ នៅពេលដែលអល់ឡោះបានផ្តល់ជ័យជំនះដល់រ៉សូលរបស់ទ្រង់ ﷺ លើទីក្រុងម៉ាកកាស់ លោកបានក្រោកឈរឡើងក្នុងចំណោមប្រជាជន ហើយបានសរសើរអល់ឡោះ និងលើកតម្កើងទ្រង់ រួចបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ អល់ឡោះបានឃាត់សត្វដំរីមិនឱ្យចូលមកកាន់ម៉ាកកាស់ ហើយទ្រង់បានផ្តល់អំណាចលើវាដល់រ៉សូលរបស់ទ្រង់ និងពួកមូមិន។ ហើយទីក្រុងនេះមិនដែលត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យនរណាម្នាក់មុនខ្ញុំឡើយ ហើយវាក៏ត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យខ្ញុំតែមួយរយៈពេលខ្លីក្នុងពេលថ្ងៃប៉ុណ្ណោះ ហើយវានឹងមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យនរណាម្នាក់បន្ទាប់ពីខ្ញុំឡើយ។ ដូច្នេះ សត្វព្រៃរបស់វាមិនត្រូវឱ្យគេដេញចាប់ឡើយ ដើមឈើបន្លារបស់វាមិនត្រូវឱ្យគេកាប់ឡើយ ហើយរបស់ដែលគេបាត់បង់នៅទីនោះ មិនត្រូវឱ្យគេរើសយកឡើយ លើកលែងតែអ្នកដែលប្រកាសរកម្ចាស់ដើម។ ហើយអ្នកណាដែលសាច់ញាតិរបស់គាត់ត្រូវបានគេសម្លាប់ គាត់មានជម្រើសល្អបំផុតពីរ (គឺសងសឹក ឬទទួលសំណង)»។ លោក អាប់បាស បាននិយាយថា៖ លើកលែងតែស្មៅអ៊ីហ្សខិរ (Idhkhir) ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះអើយ! ព្រោះយើងប្រើវាសម្រាប់ក្នុងផ្នូរ និងផ្ទះសម្បែងរបស់យើង។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «លើកលែងតែស្មៅអ៊ីហ្សខិរ»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។ ៧៤០ - ពីលោក អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន ហ្សៃដ៍ ប៊ីន អាស៊ីម (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ អ៊ីប្រាហ៊ីម បានកំណត់ទីក្រុងម៉ាកកាស់ជាដែនដីហារ៉ម (ដែនដីពិសិដ្ឋ) និងបានបួងសួងឱ្យអ្នករស់នៅទីនោះ។ ហើយខ្ញុំក៏បានកំណត់ទីក្រុងម៉ាឌីណះជាដែនដីហារ៉ម ដូចដែលអ៊ីប្រាហ៊ីមបានកំណត់ទីក្រុងម៉ាកកាស់ដែរ។ ហើយខ្ញុំបានបួងសួងសុំឱ្យមានពរជ័យក្នុងរង្វាស់អាហារ (សាអ៍ និងមុទ) របស់ទីក្រុងនេះ ពីរដងច្រើនជាងអ្វីដែលអ៊ីប្រាហ៊ីមបានបួងសួងឱ្យអ្នករស់នៅទីក្រុងម៉ាកកាស់»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។ ៧៤១ - ពីលោក អាលី ប៊ីន អាប៊ី តាលីប (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ទីក្រុងម៉ាឌីណះគឺជាដែនដីហារ៉ម ចាប់ពីភ្នំអៃរ (Ayr) រហូតដល់ភ្នំថៅរ (Thawr)»។ (កត់ត្រាដោយលោក មូស្លីម)។

ជំពូក៖ ពិធីការនៃហជ្ជ និងការចូលទៅកាន់ទីក្រុងមេកា ៧៤២ - ពីលោក ហ្សាប៊ីរ បិន អាប់ឌុលឡោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោកទាំងពីរ) បានរៀបរាប់ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានធ្វើហជ្ជ។ យើងបានចេញដំណើរទៅជាមួយលោក រហូតដល់យើងទៅដល់ទីកន្លែងមួយឈ្មោះថា «ហ្ស៊ុលហុល័យហ្វាហ៍»។ នៅទីនោះ លោកស្រី អាស្មារ បិនត៍ អ៊ូម៉ៃស៍ បានសម្រាលកូន។ រ៉សូល ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរនាងងូតទឹកសម្អាតកាយ រួចយកក្រណាត់រុំចង្កេះឱ្យជិត ហើយចាប់ផ្តើមចូលក្នុងសភាពអ៊ីហ្រាំម (សម្រាប់ធ្វើហជ្ជ)»។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានធ្វើសឡាតនៅក្នុងវិហារ រួចលោកបានជិះសត្វអូដ្ឋឈ្មោះ «អាល់កាសវ៉ា»។ លុះពេលសត្វអូដ្ឋបាននាំលោកទៅដល់វាលខ្សាច់ លោកក៏បានប្រកាសពាក្យតូហ៊ីត (ការឯកភាពចំពោះអល់ឡោះ) ថា៖ «ល៉ាប់បៃកាល់ឡោះហ៊ុមម៉ា ល៉ាប់បៃក៍، ល៉ាប់បៃក៍ ល៉ា ស៊ីរីកា ល៉ាកា ល៉ាប់បៃក៍، អ៊ីនន៉ាល់ហាំដា វ៉ាន់នីអ៍ម៉ាតា ល៉ាកា វ៉ាល់មុលក៍، ល៉ា ស៊ីរីកា ល៉ាក» (ឱអល់ឡោះ! ទូលបង្គំមកតាមការអំពាវនាវរបស់ព្រះអង្គ មកតាមការអំពាវនាវរបស់ព្រះអង្គ។ ទូលបង្គំមកតាមការអំពាវនាវរបស់ព្រះអង្គ គ្មានដៃគូណាមួយសម្រាប់ព្រះអង្គឡើយ។ ទូលបង្គំមកតាមការអំពាវនាវរបស់ព្រះអង្គ។ ពិតប្រាកដណាស់ ការសរសើរ និងពរជ័យទាំងអស់គឺជារបស់ព្រះអង្គ ហើយអំណាចក៏ជារបស់ព្រះអង្គដែរ។ គ្មានដៃគូណាមួយសម្រាប់ព្រះអង្គឡើយ)។ លុះពេលយើងទៅដល់ផ្ទះរបស់អល់ឡោះ (កាអ់បះ) លោកបានប៉ះថ្មខ្មៅ (រុក្ន) រួចលោកបានដើរយ៉ាងរហ័ស (រ៉ាម៉ាល់) ចំនួនបីជុំ និងដើរធម្មតាចំនួនបួនជុំ។ បន្ទាប់មក លោកបានទៅកាន់ «ម៉ាកាំ អ៊ីប្រាហ៊ីម» ហើយធ្វើសឡាតនៅទីនោះ រួចលោកក៏ត្រឡប់ទៅប៉ះថ្មខ្មៅនោះម្តងទៀត។ បន្ទាប់មក លោកបានចេញពីទ្វារទៅកាន់ភ្នំ «សហ្វា»។ លុះពេលទៅដល់ជិតភ្នំសហ្វា លោកបានអានខម្ពីរថា៖ ﴿ពិតប្រាកដណាស់ ភ្នំសហ្វា និងភ្នំម៉ារវ៉ាហ៍ គឺជាសញ្ញាណនៃអល់ឡោះ﴾។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំចាប់ផ្តើមដោយអ្វីដែលអល់ឡោះបានចាប់ផ្តើម»។ លោកបានឡើងទៅលើភ្នំសហ្វា រហូតដល់មើលឃើញផ្ទះរបស់អល់ឡោះ (កាអ់បះ)។ លោកបានបែរមុខទៅរកទិសគីប្លះ រួចបានប្រកាសពីភាពឯកភាពរបស់អល់ឡោះ និងលើកតម្កើងព្រះអង្គដោយពាក្យថា៖ «ល៉ា អ៊ីឡាហះ អ៊ីលឡាល់ឡោះ វ៉ះដះហ៊ូ ល៉ា ស៊ីរីកា ល៉ះ، ល៉ាហុលមុលក៍ វ៉ះល៉ាហុលហាំដ៍، វ៉ះហ៊ូហ្វា អាឡា কুল្លិ សៃអ៊ីន កូឌីរ៍។ ល៉ា អ៊ីឡាហះ អ៊ីលឡាល់ឡោះ، អាន់ចាសា វ៉ាក់អ់ដះហ៊ូ، វ៉ះន៉ាសារ៉ា អាប់ដះហ៊ូ، វ៉ះហះហ្សាម៉ាល់ អះហ្សាបា វ៉ះដះហ៊ូ» (គ្មានព្រះណាគួរឱ្យគោរពសក្ការៈក្រៅពីអល់ឡោះតែមួយគត់ គ្មានដៃគូសម្រាប់ព្រះអង្គឡើយ។ អំណាចជារបស់ព្រះអង្គ ការសរសើរជារបស់ព្រះអង្គ ហើយព្រះអង្គមានសមត្ថភាពលើគ្រប់សព្វ។ គ្មានព្រះណាគួរឱ្យគោរពសក្ការៈក្រៅពីអល់ឡោះ ព្រះអង្គបានបំពេញសន្យារបស់ព្រះអង្គ ព្រះអង្គបានជួយដល់បាវបម្រើរបស់ព្រះអង្គ ហើយព្រះអង្គបានកម្ចាត់ក្រុមសត្រូវតែម្នាក់ឯង)។ បន្ទាប់មក លោកបានអង្វរករនៅចន្លោះនោះចំនួនបីដង។ រួចលោកបានចុះទៅកាន់ភ្នំ «ម៉ារវ៉ាហ៍» រហូតដល់ពេលជើងរបស់លោកទៅដល់កណ្តាលជ្រលងភ្នំ លោកក៏បានរត់យ៉ាងរហ័ស រហូតដល់ពេលឡើងទៅដល់ភ្នំម៉ារវ៉ាហ៍ លោកក៏បានធ្វើដូចអ្វីដែលលោកបានធ្វើនៅភ្នំសហ្វា... (រហូតដល់ចប់ហាឌីស)។ លុះដល់ថ្ងៃ «តារវីយ៉ាហ៍» (ថ្ងៃទី៨ ខែហ្ស៊ុលហ៊ីជ្ជះ) ពួកគេបានធ្វើដំណើរទៅកាន់ «មីណា»។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានជិះសត្វអូដ្ឋ ហើយលោកបានធ្វើសឡាតនៅទីនោះរួមមាន៖ សឡាតហ្ស៊ូហ័រ, អះស័រ, ម៉ាក់រិប, អ៊ីសាក និងហ្វាចរ៍។ បន្ទាប់មក លោកបានសម្រាកបន្តិចរហូតដល់ព្រះអាទិត្យរះ ទើបលោកចេញដំណើរទៅកាន់ «អារ៉ាហ្វាហ៍»។ លោកបានឃើញតង់មួយដែលគេបានរៀបចំសម្រាប់លោកនៅ «ណាមីរ៉ាហ៍» លោកក៏បានចុះសម្រាកនៅទីនោះ។ លុះពេលព្រះអាទិត្យរៀបនឹងអស្តង្គត លោកបានបញ្ជាឱ្យគេរៀបចំសត្វអូដ្ឋ «អាល់កាសវ៉ា» របស់លោក រួចលោកក៏ជិះទៅកាន់កណ្តាលជ្រលងភ្នំ ហើយបានថ្លែងសុន្ទរកថាទៅកាន់ប្រជាជន។ បន្ទាប់មក លោកបានឱ្យគេធ្វើអាហ្សាន់ និងអ៊ីកាម៉ះ រួចលោកបានធ្វើសឡាតហ្ស៊ូហ័រ។ បន្ទាប់មក លោកបានឱ្យគេធ្វើអ៊ីកាម៉ះម្តងទៀត ហើយលោកបានធ្វើសឡាតអះស័រ ដោយលោកមិនបានធ្វើសឡាតអ្វីផ្សេងនៅចន្លោះសឡាតទាំងពីរនេះឡើយ។ បន្ទាប់មក លោកបានជិះសត្វអូដ្ឋទៅកាន់ទីតាំងឈរ (ម៉ាវកិហ្វ)។ លោកបានឱ្យពោះសត្វអូដ្ឋរបស់លោកបែរទៅរកផ្ទាំងថ្ម ហើយលោកបានបែរមុខទៅរកទិសគីប្លះ។ លោកបានឈរអង្វរកររហូតដល់ព្រះអាទិត្យលិច ហើយពន្លឺពណ៌លឿងបានរលត់បន្តិច រហូតដល់ព្រះអាទិត្យបាត់ស្រមោលទាំងស្រុង។ លោកបានចេញដំណើរដោយទាញខ្សែបង្ហៀរសត្វអូដ្ឋឱ្យតឹង រហូតដល់ក្បាលរបស់វាប៉ះនឹងកែបសត្វ។ លោកបានប្រើដៃស្តាំរបស់លោកបក់ទៅកាន់ប្រជាជនដោយមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱប្រជាជនទាំងឡាយ! ចូរមានភាពស្ងប់ស្ងាត់ៗ»។ រាល់ពេលដែលលោកទៅដល់ផ្លូវឡើង លោកបានបន្ធូរខ្សែបង្ហៀរបន្តិចដើម្បីឱ្យវាឡើងបានស្រួល។ រហូតដល់លោកទៅដល់ «មុសដាលីហ្វាហ៍» លោកបានធ្វើសឡាតម៉ាក់រិប និងអ៊ីសាក ដោយធ្វើអាហ្សាន់តែមួយដង និងអ៊ីកាម៉ះពីរដង ហើយលោកមិនបានធ្វើសឡាតអ្វីផ្សេងនៅចន្លោះនោះឡើយ។ បន្ទាប់មក លោកបានសម្រាករហូតដល់ពេលហ្វាចរ៍ (ព្រឹកព្រលឹម) លោកក៏បានធ្វើសឡាតហ្វាចរ៍នៅពេលដែលពន្លឺព្រឹកបានបង្ហាញច្បាស់ ដោយមានអាហ្សាន់ និងអ៊ីកាម៉ះ។ បន្ទាប់មក លោកបានជិះសត្វអូដ្ឋទៅកាន់ «ម៉ាស៊ីអ័រ ហារ៉ាម» ហើយលោកបានបែរមុខទៅរកទិសគីប្លះ រួចលោកបានអង្វរករ លើកតម្កើងអល់ឡោះ និងប្រកាសពីភាពឯកភាពរបស់ព្រះអង្គ។ លោកនៅតែឈរអង្វរកររហូតដល់ពន្លឺព្រឹកភ្លឺច្បាស់ខ្លាំង។ បន្ទាប់មក លោកបានចេញដំណើរមុនពេលព្រះអាទិត្យរះ រហូតដល់ទៅដល់ជ្រលងភ្នំ «មុហ័សស៊ីរ៍» លោកបានបង្កើនល្បឿនបន្តិច រួចលោកបានដើរតាមផ្លូវកណ្តាលដែលនាំទៅដល់ «ជ៉ាំរ៉ាហ៍» ដ៏ធំ។ រហូតដល់លោកទៅដល់ជ៉ាំរ៉ាហ៍ដែលនៅក្បែរដើមឈើ លោកបានគប់ដុំថ្មតូចៗចំនួនប្រាំពីរគ្រាប់ ដោយលោកបានលើកតម្កើងអល់ឡោះ (តាក់ប៊ីរ) រាល់ពេលគប់ដុំថ្មនីមួយៗ។ ដុំថ្មនោះមានទំហំប្រហែលគ្រាប់សណ្តែក។ លោកបានគប់ពីកណ្តាលជ្រលងភ្នំ បន្ទាប់មកលោកបានទៅកាន់កន្លែងសត្តឃាត ហើយលោកបានធ្វើការសម្លាប់សត្វពលិកម្ម។ បន្ទាប់មក រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានជិះសត្វអូដ្ឋទៅកាន់ផ្ទះរបស់អល់ឡោះ (កាអ់បះ) ហើយលោកបានធ្វើសឡាតហ្ស៊ូហ័រនៅទីក្រុងមេកា។ (រ៉ាយ៉ាតដោយ មូស្លីម យ៉ាងលម្អិត)។ ៧៤៣ - ពីលោក ខូហ្សៃម៉ាហ៍ បិន ថាលីត (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានរៀបរាប់ថា៖ នៅពេលដែលរ៉សូល ﷺ បានបញ្ចប់ការធ្វើតាល់ប៊ីយ៉ាហ៍ (ល៉ាប់បៃកាល់ឡោះ...) ក្នុងការធ្វើហជ្ជ ឬអ៊ុំរ៉ះ លោកតែងតែសុំអល់ឡោះឱ្យទទួលបានការពេញចិត្តពីព្រះអង្គ និងសុំចូលឋានសួគ៌ ហើយលោកតែងតែសុំការការពារដោយសេចក្តីមេត្តាពីព្រះអង្គឱ្យរួចផុតពីភ្លើងនរក។ (រ៉ាយ៉ាតដោយ អ៊ីម៉ាម ស៊ីហ្វៃ ដោយមានខ្សែសង្វាក់ហាឌីសខ្សោយ)។ ៧៤៤ - ពីលោក ហ្សាប៊ីរ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានរៀបរាប់ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំបានសម្លាប់សត្វពលិកម្មនៅទីនេះ ហើយមីណាទាំងមូលគឺជាកន្លែងសម្លាប់សត្វពលិកម្ម ដូច្នេះចូរអ្នករាល់គ្នាធ្វើការសម្លាប់សត្វពលិកម្មនៅកន្លែងស្នាក់នៅរបស់អ្នកចុះ។ ខ្ញុំបានឈរនៅទីនេះ ហើយអារ៉ាហ្វាហ៍ទាំងមូលគឺជាកន្លែងឈរ (សម្រាប់ធ្វើហជ្ជ)។ ហើយខ្ញុំបានឈរនៅទីនេះ ហើយ «ជ៉ាំអ់» (មុសដាលីហ្វាហ៍) ទាំងមូលគឺជាកន្លែងឈរ»។ (រ៉ាយ៉ាតដោយ មូស្លីម)។ ៧៤៥ - ពីលោកស្រី អាអ៊ីសាហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោកស្រី) បានរៀបរាប់ថា៖ នៅពេលដែលរ៉សូល ﷺ បានមកដល់ទីក្រុងមេកា លោកបានចូលតាមផ្លូវផ្នែកខាងលើ ហើយចេញតាមផ្លូវផ្នែកខាងក្រោម។ (ឯកភាពគ្នាដោយ ប៊ូខូរី និងមូស្លីម)។ ៧៤៦ - ពីលោក អ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោកទាំងពីរ) បានរៀបរាប់ថា៖ លោកមិនដែលចូលទៅកាន់ទីក្រុងមេកាឡើយ លុះត្រាតែលោកបានសម្រាកមួយយប់នៅ «ហ្ស៊ូ តូវ៉ា» រហូតដល់ព្រឹកឡើង ទើបលោកងូតទឹកសម្អាតកាយ ហើយលោកបានរៀបរាប់ថា រ៉សូល ﷺ ក៏បានធ្វើបែបនេះដែរ។ (ឯកភាពគ្នាដោយ ប៊ូខូរី និងមូស្លីម)។ ៧៤៧ - ពីលោក អ៊ីបនូ អាប់បាស (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោកទាំងពីរ) បានរៀបរាប់ថា៖ លោកតែងតែថើបថ្មខ្មៅ (ហាចារុល អាសវ៉ាត) ហើយឱនក្បាលស៊ូជូដនៅលើថ្មនោះ។ (រ៉ាយ៉ាតដោយ អាល់ហាក៊ីម ក្នុងទម្រង់ម៉ារហ្វូអ់ និងដោយ បៃហាក់គី ក្នុងទម្រង់ម៉ាវកូហ្វ)។ ៧៤៨ - ពីលោក (អ៊ីបនូ អាប់បាស) បានរៀបរាប់ថា៖ រ៉សូល ﷺ បានបញ្ជាឱ្យពួកគេដើរយ៉ាងរហ័ស (រ៉ាម៉ាល់) ចំនួនបីជុំ និងដើរធម្មតាចំនួនបួនជុំ នៅចន្លោះជ្រុងទាំងពីរ (នៃកាអ់បះ)។ (ឯកភាពគ្នាដោយ ប៊ូខូរី និងមូស្លីម)។ ៧៤៩ - ពីលោក (អ៊ីបនូ អាប់បាស) បានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំមិនដែលឃើញរ៉សូល ﷺ ប៉ះផ្នែកណាមួយនៃផ្ទះរបស់អល់ឡោះ (កាអ់បះ) ក្រៅពីជ្រុងទាំងពីរខាងត្បូង (រុក្ន យ៉ាម៉ានី) ឡើយ។ (រ៉ាយ៉ាតដោយ មូស្លីម)។ ៧៥០ - ពីលោក អ៊ូម៉ារ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានរៀបរាប់ថា៖ លោកបានថើបថ្មខ្មៅ រួចលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំដឹងច្បាស់ថា អ្នកគ្រាន់តែជាថ្មមួយដុំដែលមិនអាចផ្តល់ផលប្រយោជន៍ ឬបង្កគ្រោះថ្នាក់អ្វីបានឡើយ។ ប្រសិនបើខ្ញុំមិនបានឃើញរ៉សូល ﷺ ថើបអ្នកទេនោះ ខ្ញុំក៏នឹងមិនថើបអ្នកដែរ»។ (ឯកភាពគ្នាដោយ ប៊ូខូរី និងមូស្លីម)។ ៧៥១ - ពីលោក អាប់ប៊ូ តូហ្វៃល៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំបានឃើញរ៉សូល ﷺ ដើរជុំវិញផ្ទះរបស់អល់ឡោះ (កាអ់បះ) ហើយលោកបានប៉ះថ្មខ្មៅដោយប្រើឈើច្រត់ដែលលោកកាន់ក្នុងដៃ រួចលោកក៏ថើបឈើច្រត់នោះ។ (រ៉ាយ៉ាតដោយ មូស្លីម)។

ជំពូក៖ ការខកខានមិនបានបំពេញកិច្ច (អាល់ហ្វាវ៉ាត) និងការរារាំងមិនឱ្យទៅដល់ទីសក្ការៈ (អាល់អ៊ីហ្ស័រ) ៧៧៩ - ពីអ៊ីប្នុ អាប់បាស រ៉ឌីយល់ឡូហ៍អាន់ហ៊ូម៉ា បានរៀបរាប់ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ធ្លាប់ត្រូវបានគេរារាំង (មិនឱ្យទៅដល់ក្បះ) ដូច្នេះលោកបានកោរសក់ រួមរ័កជាមួយភរិយារបស់លោក និងបានកាត់សត្វហ្ហាឌី (សត្វសម្រាប់ធ្វើពលិកម្ម) រហូតដល់លោកបានបំពេញអ៊ុំរ៉ោះនៅឆ្នាំបន្ទាប់។ (កត់ត្រាដោយ ប៊ូខូរី)។ ៧៨០ - ពីអាអ៊ីសះ រ៉ឌីយល់ឡូហ៍អាន់ហា បានរៀបរាប់ថា៖ ព្យាការី ﷺ បានចូលទៅជួប ដុបាអះ ប៊ីនតូ ហ្ស៊ូបៃរ៍ ប៊ីន អាប់ឌុលមុត្តលីប រ៉ឌីយល់ឡូហ៍អាន់ហា នាងបាននិយាយថា៖ «ឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! ខ្ញុំចង់ទៅធ្វើហជ្ជ ប៉ុន្តែខ្ញុំកំពុងមានជំងឺ»។ ព្យាការី ﷺ ក៏បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរនាងទៅធ្វើហជ្ជចុះ ហើយចូរដាក់លក្ខខណ្ឌថា៖ កន្លែងដែលខ្ញុំត្រូវបញ្ចប់ការស្លៀកពាក់អ៊ីហ្រាំម គឺនៅត្រង់កន្លែងដែលអល់ឡោះបានរារាំងខ្ញុំ»។ (មិត្តតាហ្វាក់ អាឡៃហិ - ប៊ូខូរី និងមូស្លីម កត់ត្រា)។ ៧៨១ - ពីអ៊ីក្រ៊ីមះ ពីអាល់ហាចាច ប៊ីន អាំរ៍ អាល់អាន់ស្វារី រ៉ឌីយល់ឡូហ៍អាន់ហ៊ូ បានរៀបរាប់ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលជួបគ្រោះថ្នាក់បាក់ឆ្អឹង ឬពិការជើង (រហូតមិនអាចបន្តកិច្ចហជ្ជបាន) នោះគេត្រូវបញ្ចប់ការស្លៀកពាក់អ៊ីហ្រាំម ហើយគេត្រូវសងហជ្ជនៅឆ្នាំក្រោយ»។ អ៊ីក្រ៊ីមះ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរអ៊ីប្នុ អាប់បាស និងអាប៊ូហូរ៉ៃរ៉ោះ អំពីរឿងនេះ ពួកគេទាំងពីរបានឆ្លើយថា៖ «គាត់និយាយត្រូវហើយ»។ (កត់ត្រាដោយអ្នកទាំងប្រាំ ហើយទីរ៍មីហ្ស៊ី បានចាត់ទុកថាជាហាឌីស ហាសាន់)។ --- *កំណត់សម្គាល់៖ អ្នកនិពន្ធគឺហាភីហ្ស៍នៃសម័យកាល លោកកាឌី អាល់កូដាត អាប៊ូ ហ្វដល អះម៉ាត់ ប៊ីន ហាចារ៍ អាល់អាស្កូឡានី អាល់មីស្វរី បានបញ្ចប់ការចងក្រងផ្នែកទីមួយនៃសៀវភៅដ៏មានពរនេះ ដែលជាពាក់កណ្តាលនៃសៀវភៅទាំងមូល។ ការបញ្ចប់នេះធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី ១២ ខែរ៉ប៊ីអ៊ុលអាវ៉ាល់ ឆ្នាំ ៨២៧ ហ.ស.។ នេះគឺជាផ្នែកចុងក្រោយនៃកិច្ចប្រតិបត្តិ (អ៊ីបាដាត) ហើយផ្នែកទីពីរនឹងបន្តដោយជំពូកស្តីពីការជួញដូរ (ប៊ូយូអ៍)។*

គម្ពីរស្ដីពីការទិញលក់ (គីតាប៊ុល បៃអ៊ូ)

ដោយព្រះនាមនៃអល់ឡោះ អ្នកមានសេចក្តីមេត្តាករុណា និងអាណិតស្រឡាញ់បំផុត។ គម្ពីរស្ដីពីការទិញលក់ ជំពូក៖ លក្ខខណ្ឌនៃការទិញលក់ និងអ្វីដែលត្រូវបានហាមឃាត់ក្នុងនោះ ៧៨២ - ពីលោក រីហ្វាអះ បិន រ៉ាហ្វិអ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានឱ្យដឹងថា ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) ត្រូវបានគេសួរថា៖ «តើការរកស៊ីអ្វីដែលល្អបំផុត?» លោកបានឆ្លើយថា៖ «ការងារដែលបុរសម្នាក់ធ្វើដោយដៃរបស់ខ្លួនឯង និងរាល់ការទិញលក់ដែលត្រឹមត្រូវ (ស្របតាមគោលការណ៍សាសនា)»។ (រ៉ាវ៉ាហ៍ ដោយ អល់-បាហ្សា និងត្រូវបានបញ្ជាក់ថាជាហាឌីស សោះហ៊ីហ៍ ដោយ អល់-ហាកឹម)។ ៧៨៣ - ពីលោក ហ្សាប៊ីរ បិន អាប់ឌុលឡោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោកទាំងពីរ) បានឱ្យដឹងថា លោកបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) មានប្រសាសន៍នៅឆ្នាំដែលដណ្តើមបានទីក្រុងមេកាថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ អល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ បានហាមឃាត់ការទិញលក់ស្រា, សត្វដែលងាប់ដោយខ្លួនឯង (មិនបានកាត់ក) , សាច់ជ្រូក និងរូបសំណាក»។ មានគេសួរថា៖ «ឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! តើលោកយល់យ៉ាងណាដែរចំពោះខ្លាញ់របស់សត្វដែលងាប់ដោយខ្លួនឯង? ព្រោះគេយកវាទៅលាបទូក, លាបស្បែក និងយកទៅដុតបំភ្លឺ?» លោកបានឆ្លើយថា៖ «មិនបានទេ វាជាការហាមឃាត់ (ហារ៉ាម)»។ បន្ទាប់មក រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍នៅពេលនោះថា៖ «សូមអល់ឡោះដាក់ទោសពួកយូដា! ពិតប្រាកដណាស់ នៅពេលដែលអល់ឡោះបានហាមឃាត់ពួកគេមិនឱ្យបរិភោគខ្លាញ់សត្វទាំងនោះ ពួកគេបែរជាយកវាទៅរំលាយ រួចលក់វា ហើយស៊ីប្រាក់ដែលបានពីការលក់នោះទៅវិញ»។ (មូត្តាហ្វាក់ អឡៃហ៍ - ឯកភាពគ្នាដោយ ប៊ូខូរី និង មូស្លីម)។ ៧៨៤ - ពីលោក អ៊ីបនុ ម៉ាស់អ៊ូដ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) មានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលដែលអ្នកទិញ និងអ្នកលក់មានការខ្វែងគំនិតគ្នា ហើយពួកគេគ្មានភស្តុតាងបញ្ជាក់នោះទេ នោះពាក្យសម្តីដែលត្រូវទទួលយកគឺពាក្យសម្តីរបស់ម្ចាស់ទំនិញ ឬក៏ពួកគេទាំងពីរត្រូវលុបចោលការទិញលក់នោះ»។ (រ៉ាវ៉ាហ៍ ដោយអ្នកប្រាជ្ញទាំងប្រាំ និងត្រូវបានបញ្ជាក់ថាជាហាឌីស សោះហ៊ីហ៍ ដោយ អល់-ហាកឹម)។ ៧៨៥ - ពីលោក អាប់ប៊ូ ម៉ាស់អ៊ូដ អល់-អន់ស្វារី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានឱ្យដឹងថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានហាមឃាត់ការយកតម្លៃពីការលក់ឆ្កែ, តម្លៃពីការធ្វើពេស្យាចារ និងថ្លៃឈ្នួលរបស់គ្រូទាយ។ (មូត្តាហ្វាក់ អឡៃហ៍)។ ៧៨៦ - ពីលោក ហ្សាប៊ីរ បិន អាប់ឌុលឡោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោកទាំងពីរ) បានឱ្យដឹងថា លោកមានអូដ្ឋមួយក្បាលដែលអស់កម្លាំងខ្លាំង ហើយលោកចង់ដោះលែងវាចោល។ លោកបាននិយាយថា៖ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមកតាមទាន់ខ្ញុំ រួចលោកបានបួងសួងឱ្យខ្ញុំ ហើយបានវាយអូដ្ឋនោះ ធ្វើឱ្យវារត់យ៉ាងលឿនដែលមិនធ្លាប់មានពីមុនមក។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «លក់វាឱ្យខ្ញុំក្នុងតម្លៃមួយអ៊ូគីយ៉ះ (ទម្ងន់ប្រាក់)»។ ខ្ញុំបានឆ្លើយថា៖ «មិនលក់ទេ»។ បន្ទាប់មកលោកបានមានប្រសាសន៍ទៀតថា៖ «លក់វាឱ្យខ្ញុំ»។ ខ្ញុំក៏បានលក់វាឱ្យលោកក្នុងតម្លៃមួយអ៊ូគីយ៉ះ ដោយខ្ញុំបានដាក់លក្ខខណ្ឌថា ខ្ញុំសុំជិះវាត្រឡប់ទៅផ្ទះវិញ។ នៅពេលដែលខ្ញុំទៅដល់ ខ្ញុំបាននាំអូដ្ឋនោះទៅឱ្យលោក ហើយលោកក៏បានប្រគល់ប្រាក់ថ្លៃអូដ្ឋឱ្យខ្ញុំ។ បន្ទាប់មកខ្ញុំក៏ត្រឡប់ទៅវិញ លោកក៏បានឱ្យគេមកតាមខ្ញុំ ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើអ្នកគិតថាខ្ញុំតថ្លៃជាមួយអ្នក ដើម្បីតែចង់បានអូដ្ឋរបស់អ្នកឬ? យកអូដ្ឋរបស់អ្នក និងប្រាក់របស់អ្នកទៅចុះ វាជារបស់អ្នក»។ (មូត្តាហ្វាក់ អឡៃហ៍ ហើយនេះគឺជាសំណេររបស់ មូស្លីម)។ ៧៨៧ - ពីលោក ហ្សាប៊ីរ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បាននិយាយថា៖ បុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកយើងបានប្រកាសលែងទាសកររបស់គាត់ឱ្យមានសេរីភាពក្រោយពេលគាត់ស្លាប់ (តូដប៊ូរ) ខណៈដែលគាត់គ្មានទ្រព្យសម្បត្តិអ្វីផ្សេងក្រៅពីទាសករម្នាក់នោះ។ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានហៅបុរសនោះមក រួចលោកក៏បានលក់ទាសករនោះ (ដើម្បីយកប្រាក់មកឱ្យម្ចាស់)។ (មូត្តាហ្វាក់ អឡៃហ៍)។ ៧៨៨ - ពីលោកស្រី ម៉ៃមូណះ ភរិយារបស់ព្យាការី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បានឱ្យដឹងថា មានកណ្តុរមួយក្បាលបានធ្លាក់ចូលក្នុងប្រេងហ្គី (ប្រេងសត្វ) ហើយងាប់នៅក្នុងនោះ។ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) ត្រូវបានគេសួរអំពីបញ្ហានេះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរយកវាចេញ និងយកផ្នែកដែលនៅជុំវិញវាចេញ រួចចូរអ្នកទាំងឡាយបរិភោគវាចុះ»។ (រ៉ាវ៉ាហ៍ ដោយ ប៊ូខូរី)។ ៧៨៩ - ពីលោក អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើកណ្តុរធ្លាក់ចូលក្នុងប្រេងហ្គី ប្រសិនបើវាជាប្រេងកក ចូរយកកណ្តុរនោះចេញ និងយកផ្នែកដែលនៅជុំវិញវាចេញ ប៉ុន្តែប្រសិនបើវាជាប្រេងរាវ នោះកុំប៉ះពាល់វាឡើយ»។ (រ៉ាវ៉ាហ៍ ដោយ អះម៉ាត់ និង អាប់ប៊ូ ដាវូដ ហើយលោក ប៊ូខូរី និង អាប់ប៊ូ ហាទីម បានវិនិច្ឆ័យថាហាឌីសនេះមានកំហុស)។ ៧៩០ - ពីលោក អាប់ប៊ូ ស៊ូបៃរ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរលោក ហ្សាប៊ីរ អំពីតម្លៃនៃការលក់ឆ្មា និងឆ្កែ។ លោកបានឆ្លើយថា៖ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានហាមឃាត់រឿងនោះ។ (រ៉ាវ៉ាហ៍ ដោយ មូស្លីម)។ ៧៩១ - ពីលោកស្រី អាយ៉ិស៉ះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បាននិយាយថា៖ ប៉ារីរ៉ោះ បានមកជួបខ្ញុំ ហើយនិយាយថា៖ ខ្ញុំបានធ្វើកិច្ចសន្យាជាមួយម្ចាស់របស់ខ្ញុំដើម្បីលោះខ្លួនឯងក្នុងតម្លៃប្រាំបួនអ៊ូគីយ៉ះ (បង់រំលស់) ក្នុងមួយឆ្នាំមួយអ៊ូគីយ៉ះ សូមអ្នកជួយខ្ញុំផង។ ខ្ញុំបាននិយាយថា៖ ប្រសិនបើម្ចាស់របស់អ្នកយល់ព្រមឱ្យខ្ញុំបង់ប្រាក់នោះឱ្យពួកគេ ហើយសិទ្ធិលើអ្នក (វីឡាអះ) ធ្លាក់មកលើខ្ញុំ ខ្ញុំនឹងធ្វើវា។ ប៉ារីរ៉ោះ ក៏បានទៅជួបម្ចាស់របស់នាង ហើយប្រាប់ពួកគេ ប៉ុន្តែពួកគេបានបដិសេធ។ នាងក៏ត្រឡប់មកវិញ ខណៈដែលរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) កំពុងអង្គុយនៅទីនោះ។ នាងបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានស្នើទៅពួកគេ ប៉ុន្តែពួកគេបដិសេធ លើកលែងតែពួកគេរក្សាសិទ្ធិលើខ្ញុំប៉ុណ្ណោះ។ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានឮរឿងនេះ ហើយលោកស្រី អាយ៉ិស៉ះ ក៏បានជម្រាបជូនព្យាការី។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអ្នកទិញនាង ហើយដាក់លក្ខខណ្ឌឱ្យពួកគេរក្សាសិទ្ធិលើនាងចុះ ព្រោះសិទ្ធិលើទាសករ (វីឡាអះ) គឺជារបស់អ្នកដែលលែងទាសករនោះឱ្យមានសេរីភាព»។ លោកស្រី អាយ៉ិស៉ះ ក៏បានធ្វើតាម។ បន្ទាប់មក រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានក្រោកឈរឡើងក្នុងចំណោមប្រជាជន លោកបានសរសើរអល់ឡោះ ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើមានរឿងអ្វីកើតឡើងចំពោះមនុស្សមួយចំនួនដែលដាក់លក្ខខណ្ឌផ្សេងៗដែលមិនមាននៅក្នុងគម្ពីររបស់អល់ឡោះ? រាល់លក្ខខណ្ឌណាដែលមិនមាននៅក្នុងគម្ពីររបស់អល់ឡោះ គឺវាជាមោឃៈ ទោះបីជាមានមួយរយលក្ខខណ្ឌក៏ដោយ។ ការសម្រេចរបស់អល់ឡោះគឺត្រឹមត្រូវជាង ហើយលក្ខខណ្ឌរបស់អល់ឡោះគឺរឹងមាំជាង ហើយសិទ្ធិលើទាសករ (វីឡាអះ) គឺជារបស់អ្នកដែលលែងទាសករនោះឱ្យមានសេរីភាព»។ (មូត្តាហ្វាក់ អឡៃហ៍)។

ជំពូកស្តីពីសិទ្ធិក្នុងការសម្រេចចិត្តលើការទិញលក់ (អាល់-ឃីយ៉ារ) ៨២៥ - ពីអាប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានរាយការណ៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលយល់ព្រមលុបចោលការទិញលក់ជាមួយមូស្លីមម្នាក់ (ដោយសារអ្នកនោះចង់សុំដកខ្លួនវិញ) អល់ឡោះនឹងលុបចោលនូវកំហុសរបស់គេនៅថ្ងៃបរលោក»។ (រាយការណ៍ដោយ អាប៊ូ ដាវូដ និង អ៊ីប្នុ ម៉ាចាស់ ហើយត្រូវបានបញ្ជាក់ថាជាហាឌីស សោះហ៊ីហ៍ ដោយ អ៊ីប្នុ ហ៊ីបបាន និង អាល់-ហាគីម)។ ៨២៦ - ពីអ៊ីប្នុ អ៊ូម៉ារ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោកទាំងពីរ) ពី រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលបុរសពីរនាក់ធ្វើការទិញលក់ ពួកគេម្នាក់ៗមានសិទ្ធិសម្រេចចិត្ត (ក្នុងការបន្ត ឬលុបចោលការទិញលក់) ដរាបណាពួកគេនៅមិនទាន់បែកគ្នា ហើយនៅជាមួយគ្នា។ ឬក៏ម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេផ្តល់សិទ្ធិសម្រេចចិត្តដល់ម្នាក់ទៀត។ ប្រសិនបើម្នាក់ផ្តល់សិទ្ធិសម្រេចចិត្តដល់ម្នាក់ទៀត ហើយពួកគេបានព្រមព្រៀងទិញលក់លើមូលដ្ឋាននោះ នោះការទិញលក់ត្រូវបានចាត់ទុកថាជាការចាំបាច់ (មានសុពលភាព)។ ហើយប្រសិនបើពួកគេបែកគ្នា បន្ទាប់ពីបានធ្វើការទិញលក់រួច ហើយគ្មាននរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេលះបង់ការទិញលក់នោះទេ នោះការទិញលក់ត្រូវបានចាត់ទុកថាជាការចាំបាច់»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ ហើយនេះជាពាក្យសម្តីរបស់មូស្លីម)។ ៨២៧ - ពីអាំរូ ប្នុ ស៊ូអៃប៍ ពីឪពុករបស់លោក ពីជីតារបស់លោកថា៖ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកលក់ និងអ្នកទិញ មានសិទ្ធិសម្រេចចិត្តរហូតដល់ពួកគេបែកគ្នា លើកលែងតែការទិញលក់នោះមានលក្ខខណ្ឌកំណត់សិទ្ធិសម្រេចចិត្ត។ ហើយវាមិនអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកណាម្នាក់ចាកចេញពីដៃគូរបស់ខ្លួនដោយចេតនា ដើម្បីកុំឱ្យដៃគូនោះសុំលុបចោលការទិញលក់វិញឡើយ»។ (រាយការណ៍ដោយអ្នកទាំងប្រាំ លើកលែងតែ អ៊ីប្នុ ម៉ាចាស់, និងដោយ ដារ៉ូគូតនី, អ៊ីប្នុ ខូហ្សៃម៉ាស់ និង អ៊ីប្នុ អាល់-ចារូដ)។ ក្នុងរាយការណ៍មួយទៀត៖ «រហូតដល់ពួកគេបែកគ្នាចេញពីកន្លែងដែលពួកគេនៅ»។ ៨២៨ - ពីអ៊ីប្នុ អ៊ូម៉ារ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោកទាំងពីរ) បាននិយាយថា៖ មានបុរសម្នាក់បានជម្រាបជូនព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក) ថាគាត់តែងតែត្រូវបានគេបោកបញ្ឆោតក្នុងការទិញលក់។ ដូច្នេះលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលអ្នកធ្វើការទិញលក់ ចូរនិយាយថា៖ គ្មានការបោកបញ្ឆោតឡើយ»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។

ជំពូកស្តីពីការហាមឃាត់ការប្រាក់ (រីបា) ៨២៩ - ពីលោក យ៉ាប៊ីរ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានរាយការណ៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានដាក់បណ្តាសាដល់អ្នកស៊ីការប្រាក់ អ្នកឱ្យគេស៊ីការប្រាក់ អ្នកកត់ត្រា និងសាក្សីទាំងពីរនាក់ ហើយលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពួកគេទាំងអស់គ្នាមានកំហុសស្មើគ្នា»។ (រាយការណ៍ដោយ មូស្លីម)។ ៨៣០ - និងមានរាយការណ៍ស្រដៀងគ្នានេះពីលោក អាប់ប៊ូ ជូហៃហ្វាហ៍ នៅក្នុងគម្ពីររបស់ ប៊ូខូរី។ ៨៣១ - ពីលោក អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន ម៉ាសអ៊ូដ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានរាយការណ៍ពីព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការប្រាក់មាន ៧៣ ទ្វារ (កម្រិត) ដែលទ្វារដែលស្រាលបំផុតគឺប្រៀបដូចជាបុរសម្នាក់រួមរ័កជាមួយម្តាយបង្កើតរបស់ខ្លួន ហើយការប្រាក់ដែលធ្ងន់ធ្ងរបំផុតគឺការប៉ះពាល់ដល់កិត្តិយសរបស់មូស្លីមម្នាក់»។ (រាយការណ៍ដោយ អ៊ីប៊ុន ម៉ាហ៍ជះ ដោយសង្ខេប និងដោយ អាល់ហាក៊ីម ដោយពេញលេញ ហើយលោកបានបញ្ជាក់ថាជាហាឌីសត្រឹមត្រូវ)។ ៨៣២ - ពីលោក អាប់ប៊ូ សាអ៊ីដ អាល់ឃូឌ្រី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុំលក់មាសនឹងមាស លើកលែងតែមានទម្ងន់ស្មើគ្នា ហើយកុំបន្ថែមលើគ្នានៅក្នុងប្រភេទតែមួយ។ ហើយកុំលក់ប្រាក់នឹងប្រាក់ លើកលែងតែមានទម្ងន់ស្មើគ្នា ហើយកុំបន្ថែមលើគ្នានៅក្នុងប្រភេទតែមួយ។ ហើយកុំលក់របស់ទាំងនោះដោយការជួញដូរដែលមិនទាន់បានប្រគល់ឱ្យគ្នាភ្លាមៗ (លក់ជឿ)»។ (ឯកភាពគ្នាលើការរាយការណ៍នេះ)។ ៨៣៣ - ពីលោក អ៊ូបាដាហ៍ ប៊ីន សមិត (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មាសនឹងមាស, ប្រាក់នឹងប្រាក់, ស្រូវសាលីនឹងស្រូវសាលី, ស្រូវបាឡេនឹងស្រូវបាឡេ, ល្មើនឹងល្មើ, អំបិលនឹងអំបិល ត្រូវតែស្មើគ្នា ក្នុងបរិមាណដូចគ្នា និងប្រគល់ឱ្យគ្នាភ្លាមៗ។ ប្រសិនបើប្រភេទទាំងនេះខុសគ្នា (ឧទាហរណ៍ មាសដូរនឹងប្រាក់) ចូរលក់តាមដែលអ្នកចង់បាន ប៉ុន្តែត្រូវតែប្រគល់ឱ្យគ្នាភ្លាមៗ»។ (រាយការណ៍ដោយ មូស្លីម)។ ៨៣៤ - ពីលោក អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ត (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មាសនឹងមាស ត្រូវតែថ្លឹងឱ្យស្មើគ្នា, ប្រាក់នឹងប្រាក់ ត្រូវតែថ្លឹងឱ្យស្មើគ្នា។ ដូច្នេះ អ្នកណាដែលបន្ថែម ឬសុំឱ្យគេបន្ថែម នោះគឺជាការប្រាក់ (រីបា)»។ (រាយការណ៍ដោយ មូស្លីម)។ ៨៣៥ - ពីលោក អាប់ប៊ូ សាអ៊ីដ និងលោក អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ត (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងអ្នកទាំងពីរ) បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានចាត់តាំងបុរសម្នាក់ឱ្យទៅគ្រប់គ្រងនៅតំបន់ខៃបារ៍។ បុរសនោះបានយកល្មើប្រភេទល្អមកជូនលោក។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានសួរថា៖ «តើល្មើនៅខៃបារ៍ទាំងអស់សុទ្ធតែបែបនេះឬ?»។ បុរសនោះឆ្លើយថា៖ ទេ សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ យើងយកល្មើប្រភេទធម្មតាមួយថាំង ដូរនឹងល្មើប្រភេទល្អនេះពីរថាំង ឬបីថាំង។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុំធ្វើបែបនោះ! ចូរលក់ល្មើប្រភេទធម្មតាជាប្រាក់ (លុយ) សិន រួចយកប្រាក់នោះទៅទិញល្មើប្រភេទល្អ»។ ហើយលោកក៏បានមានប្រសាសន៍ដូចគ្នានេះចំពោះការថ្លឹងទម្ងន់ផងដែរ។ (ឯកភាពគ្នាលើការរាយការណ៍នេះ)។ ៨៣៦ - ពីលោក យ៉ាប៊ីរ ប៊ីន អាប់ឌុលឡោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងអ្នកទាំងពីរ) បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានហាមឃាត់ការលក់ល្មើដែលគរជាកង (មិនដឹងចំនួនច្បាស់លាស់) នឹងល្មើដែលគេដឹងចំនួនច្បាស់លាស់ (ដោយការថ្លឹង ឬវាស់)។ (រាយការណ៍ដោយ មូស្លីម)។ ៨៣៧ - ពីលោក ម៉ាក់អាំម៉ារ ប៊ីន អាប់ឌុលឡោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានរាយការណ៍ថា ខ្ញុំបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) មានប្រសាសន៍ថា៖ «អាហារដូរនឹងអាហារ ត្រូវតែស្មើគ្នា» ហើយអាហាររបស់យើងនៅពេលនោះគឺស្រូវបាឡេ។ (រាយការណ៍ដោយ មូស្លីម)។ ៨៣៨ - ពីលោក ហ្វាដូឡាហ៍ ប៊ីន អ៊ូបៃដ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានរាយការណ៍ថា៖ នៅថ្ងៃខៃបារ៍ ខ្ញុំបានទិញខ្សែកមួយខ្សែក្នុងតម្លៃ ១២ឌីណារ ដែលមានលាយមាស និងគ្រាប់អង្កាំ។ ខ្ញុំបានបំបែកវា (ដើម្បីពិនិត្យ) ហើយឃើញថាមានមាសច្រើនជាង ១២ឌីណារ។ ខ្ញុំបានរៀបរាប់រឿងនេះប្រាប់ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) ហើយលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុំលក់វាឱ្យសោះ រហូតទាល់តែបំបែកវាចេញពីគ្នា (ដើម្បីដឹងទម្ងន់មាសឱ្យច្បាស់)»។ (រាយការណ៍ដោយ មូស្លីម)។ ៨៣៩ - ពីលោក សាមូរ៉ត ប៊ីន ជុនឌូប (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានរាយការណ៍ថា ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានហាមឃាត់ការលក់សត្វនឹងសត្វដោយការជួញដូរដែលមិនទាន់បានប្រគល់ឱ្យគ្នាភ្លាមៗ (លក់ជឿ)។ (រាយការណ៍ដោយអ្នកប្រាជ្ញទាំងប្រាំ ហើយលោក ទីរមីហ្ស៊ី និង អ៊ីប៊ុន ជារូដ បានបញ្ជាក់ថាជាហាឌីសត្រឹមត្រូវ)។ ៨៤០ - ពីលោក អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាំរ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងអ្នកទាំងពីរ) បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានបញ្ជាឱ្យលោកត្រៀមទ័ព ប៉ុន្តែអូដ្ឋមិនគ្រប់គ្រាន់។ លោកបានបញ្ជាឱ្យលោកយកអូដ្ឋដែលបានមកពីការបង់ហ្សាកាត់។ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានយកអូដ្ឋមួយក្បាល ដូរនឹងអូដ្ឋពីរដែលនឹងត្រូវប្រគល់ឱ្យនៅពេលក្រោយ (ពីចំណែកអូដ្ឋហ្សាកាត់)។ (រាយការណ៍ដោយ អាល់ហាក៊ីម និង អាល់បៃហាក់គី ហើយអ្នករាយការណ៍សុទ្ធតែជាអ្នកដែលគួរឱ្យទុកចិត្ត)។ ៨៤១ - ពីលោក អ៊ីប៊ុន អ៊ូម៉ារ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងអ្នកទាំងពីរ) បានរាយការណ៍ថា ខ្ញុំបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) មានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលដែលអ្នកទាំងឡាយធ្វើការជួញដូរដោយការប្រាក់ (រីបា) ហើយអ្នកទាំងឡាយជាប់រវល់នឹងការចិញ្ចឹមសត្វ និងពេញចិត្តនឹងការធ្វើស្រែចម្ការ ហើយអ្នកទាំងឡាយបោះបង់ចោលការតស៊ូ (ជីហាត) នោះអល់ឡោះនឹងដាក់ភាពអាម៉ាស់មកលើអ្នកទាំងឡាយ ដែលទ្រង់នឹងមិនដកវាចេញឡើយ រហូតទាល់តែអ្នកទាំងឡាយវិលត្រឡប់ទៅកាន់សាសនារបស់អ្នកទាំងឡាយវិញ»។ (រាយការណ៍ដោយ អាប់ប៊ូ ដាវូដ)។

ជំពូកស្តីពីការអនុញ្ញាតឱ្យធ្វើការដោះដូរផ្លែឈើ (អាល់-អារ៉ាយ៉ា) និងការលក់ដូរដើមឈើ និងផល្លានុផល ៨៤៧ - ពីលោកហ្សៃដ៍ ប៊ីន ថាប៊ីត (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានឱ្យដឹងថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (ស.ល.វ) បានអនុញ្ញាតឱ្យធ្វើការដោះដូរផ្លែឈើ (អាល់-អារ៉ាយ៉ា) ដោយអនុញ្ញាតឱ្យលក់វាដោយការប៉ាន់ស្មានទម្ងន់។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។ នៅក្នុងរាយការណ៍របស់មូស្លីមបានបញ្ជាក់ថា៖ លោកបានអនុញ្ញាតឱ្យធ្វើការដោះដូរផ្លែឈើ (អាល់-អារីយ៉ា) ដែលម្ចាស់ផ្ទះអាចយកវាបានដោយការប៉ាន់ស្មានទម្ងន់ជាផ្លែត្មាត (ត្មាតស្ងួត) ដើម្បីពួកគេបរិភោគវាជាផ្លែត្មាតស្រស់។ ៨៤៨ - ពីលោកអាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានឱ្យដឹងថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (ស.ល.វ) បានអនុញ្ញាតឱ្យលក់ដូរផ្លែឈើ (អាល់-អារ៉ាយ៉ា) ដោយការប៉ាន់ស្មានទម្ងន់ សម្រាប់បរិមាណតិចជាងប្រាំអូស៊ុក (រង្វាស់មួយប្រភេទ) ឬស្មើនឹងប្រាំអូស៊ុក។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។ ៨៤៩ - ពីលោកអ៊ីប្នុ អ៊ូម៉ារ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោកទាំងពីរ) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (ស.ល.វ) បានហាមឃាត់ការលក់ផល្លានុផលរហូតទាល់តែវាចាប់ផ្តើមទុំល្អ។ លោកបានហាមឃាត់ទាំងអ្នកលក់ និងអ្នកទិញ។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។ នៅក្នុងរាយការណ៍មួយទៀត៖ នៅពេលដែលគេសួរលោកអំពីភាពទុំល្អរបស់វា លោកបានឆ្លើយថា៖ «រហូតទាល់តែវាបាត់បង់នូវភាពខូចខាត (ជំងឺរុក្ខជាតិ) របស់វា»។ ៨៥០ - ពីលោកអាណាស ប៊ីន ម៉ាលីក (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានឱ្យដឹងថា ព្យាការី (ស.ល.វ) បានហាមឃាត់ការលក់ផល្លានុផលរហូតទាល់តែវាចាប់ផ្តើមមានពណ៌។ មានគេសួរថា៖ តើអ្វីទៅជាភាពចាប់ផ្តើមមានពណ៌របស់វា? លោកបានឆ្លើយថា៖ «វាចាប់ផ្តើមឡើងពណ៌ក្រហម ឬពណ៌លឿង»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ ហើយនេះគឺជាពាក្យសម្តីរបស់អាល់-ប៊ូខូរី)។ ៨៥១ - ពីលោកអាណាស ប៊ីន ម៉ាលីក (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បានឱ្យដឹងថា ព្យាការី (ស.ល.វ) បានហាមឃាត់ការលក់ផ្លែទំពាំងបាយជូររហូតទាល់តែវាឡើងពណ៌ខ្មៅ និងការលក់គ្រាប់ធញ្ញជាតិរហូតទាល់តែវាឡើងរឹង។ (រាយការណ៍ដោយអ្នកប្រាជ្ញទាំងប្រាំ លើកលែងតែអាន-ណាសាអ៊ី ហើយត្រូវបានធ្វើឱ្យសុហ៊ីហ៍ដោយអ៊ីប្នុ ហ៊ីបបាន និងអាល់-ហាក៊ីម)។ ៨៥២ - ពីលោក ហ្សាប៊ីរ ប៊ីន អាប់ឌុលឡោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោកទាំងពីរ) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (ស.ល.វ) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកលក់ផល្លានុផលឱ្យបងប្អូនរបស់អ្នក ហើយវាជួបនឹងគ្រោះមហន្តរាយ (ខូចខាតដោយធម្មជាតិ) នោះវាមិនហាឡាល់ (អនុញ្ញាត) សម្រាប់អ្នកក្នុងការយកអ្វីមួយពីគាត់ឡើយ។ តើអ្នកយកទ្រព្យសម្បត្តិរបស់បងប្អូនអ្នកដោយគ្មានសិទ្ធិដោយរបៀបណា?» (រាយការណ៍ដោយមូស្លីម)។ នៅក្នុងរាយការណ៍មួយទៀតរបស់លោក៖ ព្យាការី (ស.ល.វ) បានបញ្ជាឱ្យមានការលើកលែងចំពោះផល្លានុផលដែលជួបគ្រោះមហន្តរាយ។ ៨៥៣ - ពីលោកអ៊ីប្នុ អ៊ូម៉ារ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោកទាំងពីរ) ពីព្យាការី (ស.ល.វ) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលទិញដើមត្មាតបន្ទាប់ពីវាត្រូវបានលម្អង (បង្កាត់) រួចហើយ នោះផលរបស់វាគឺជារបស់អ្នកលក់ដែលបានលក់វា លើកលែងតែអ្នកទិញបានដាក់លក្ខខណ្ឌ (ថាផលនោះជារបស់ខ្លួន)»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។

ជំពូកស្តីពីការលក់ដូរដោយការបង់ប្រាក់មុន (អައް-សាលាម), ការខ្ចីបុល (អល់-ក័រឌ៍) និងការដាក់បញ្ចាំ (អរ-រ៉ហ្ន៍) ៨៥៤. ពីអ៊ីប្នុ អាប់បាស (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោកទាំងពីរ) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ នៅពេលដែលព្យាការី ﷺ បានមកដល់ទីក្រុងម៉ាឌីណា ប្រជាជននៅទីនោះមានទម្លាប់ធ្វើការកក់ប្រាក់មុន (សាលាម) លើផលដំណាំសម្រាប់រយៈពេលមួយឆ្នាំ ឬពីរឆ្នាំ។ ដូច្នេះ ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលធ្វើការកក់ប្រាក់មុនលើផ្លែត្មាត (ឬទំនិញផ្សេងៗ) ត្រូវតែធ្វើឡើងដោយការថ្លឹងឱ្យបានច្បាស់លាស់ និងការវាស់វែងឱ្យបានច្បាស់លាស់ សម្រាប់រយៈពេលកំណត់ណាមួយដែលបានដឹងច្បាស់»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើហាឌីសនេះ)។ នៅក្នុងការរាយការណ៍របស់ប៊ូខូរី មានបន្ថែមថា៖ «អ្នកណាដែលធ្វើការកក់ប្រាក់មុនលើអ្វីមួយ...»។ ៨៥៥. ពីអាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប្នុ អាប់ហ្សា និងអាប់ឌុលឡោះ ប្នុ អាប់ប៊ី អូហ្វា (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោកទាំងពីរ) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ យើងធ្លាប់ទទួលបានជ័យជំនះ (ទ្រព្យសម្បត្តិសង្គ្រាម) រួមជាមួយរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ហើយមានក្រុមអ្នកជំនួញ (អាន់បាត) មកពីតំបន់សាំ (ស៊ីរី) មកជួបយើង។ យើងក៏បានធ្វើការកក់ប្រាក់មុនជាមួយពួកគេលើស្រូវសាលី ស្រូវបាឡេ និងផ្លែទំពាំងបាយជូរក្រៀម (នៅក្នុងការរាយការណ៍មួយទៀត៖ និងប្រេង) សម្រាប់រយៈពេលកំណត់ណាមួយ។ មានគេសួរថា៖ តើពួកគេមានដីដាំដុះដែរឬទេ? លោកទាំងពីរឆ្លើយថា៖ យើងមិនបានសួរពួកគេអំពីបញ្ហានោះទេ។ (រាយការណ៍ដោយប៊ូខូរី)។ ៨៥៦. ពីអាប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) ពីព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលយកទ្រព្យសម្បត្តិរបស់មនុស្សដទៃដោយមានបំណងចង់សងវិញ អល់ឡោះនឹងជួយសងជំនួសគាត់។ ហើយអ្នកណាដែលយកវាដោយមានបំណងចង់បំផ្លាញវាចោល អល់ឡោះនឹងបំផ្លាញគាត់»។ (រាយការណ៍ដោយប៊ូខូរី)។ ៨៥៧. ពីអាអ៊ីសហះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះនាង) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំបាននិយាយថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! បុរសម្នាក់បាននាំយកសម្លៀកបំពាក់មកពីតំបន់សាំ ប្រសិនបើលោកចាត់គេឱ្យទៅរកគាត់ ហើយលោកយកសម្លៀកបំពាក់ពីរឈុតដោយការជំពាក់រហូតដល់លោកមានលទ្ធភាពសងវិញ? ព្យាការី ﷺ ក៏បានចាត់គេឱ្យទៅរកគាត់ ប៉ុន្តែគាត់បានបដិសេធ។ (រាយការណ៍ដោយអាល់ហាក៊ីម និងអាល់បៃហាក់គី ហើយអ្នករាយការណ៍សុទ្ធតែជាអ្នកដែលគួរឱ្យទុកចិត្ត)។ ៨៥៨. ពីអាប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «សត្វជិះដែលត្រូវបានដាក់បញ្ចាំ ម្ចាស់របស់វាត្រូវចំណាយលើការចិញ្ចឹមវាដើម្បីបានជិះវា។ ហើយសត្វដែលផ្តល់ទឹកដោះដែលត្រូវបានដាក់បញ្ចាំ ម្ចាស់របស់វាត្រូវចំណាយលើការចិញ្ចឹមវាដើម្បីបានផឹកទឹកដោះវា។ អ្នកណាដែលជិះ និងផឹកទឹកដោះ គឺត្រូវជាអ្នកទទួលខុសត្រូវលើការចំណាយចិញ្ចឹមវា»។ (រាយការណ៍ដោយប៊ូខូរី)។ ៨៥៩. ពីលោកដដែល (អាប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ោះ) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ទ្រព្យដែលដាក់បញ្ចាំមិនអាចក្លាយជាកម្មសិទ្ធិដាច់ខាតរបស់អ្នកទទួលបញ្ចាំឡើយ (ប្រសិនបើម្ចាស់ដើមមិនអាចសងបំណុលបាន)។ ម្ចាស់ដើមនៅតែទទួលបានផលប្រយោជន៍ពីវា ហើយក៏ត្រូវទទួលខុសត្រូវលើការខាតបង់របស់វាផងដែរ»។ (រាយការណ៍ដោយអាល់ដារ៉ូគូតនី និងអាល់ហាក៊ីម)។ ៨៦០. ពីអាប៊ូ រ៉ាហ្វីអ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) ថា៖ ព្យាការី ﷺ បានខ្ចីអូដ្ឋក្មេងមួយក្បាលពីបុរសម្នាក់។ បន្ទាប់មកមានអូដ្ឋដែលជាចំណែកនៃហ្សាកាត់បានមកដល់។ ព្យាការី ﷺ បានបញ្ជាឱ្យអាប៊ូ រ៉ាហ្វីអ៍ សងអូដ្ឋនោះទៅឱ្យបុរសម្នាក់នោះវិញ។ អាប៊ូ រ៉ាហ្វីអ៍ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំរកមិនឃើញអូដ្ឋណាដែលល្អជាងនេះទេ។ ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរផ្តល់វាឱ្យគាត់ទៅ ព្រោះថាអ្នកដែលល្អបំផុតក្នុងចំណោមមនុស្ស គឺអ្នកដែលសងបំណុលបានល្អបំផុត»។ (រាយការណ៍ដោយមូស្លីម)។ ៨៦១. ពីអាលី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «រាល់ការខ្ចីបុលណាដែលនាំមកនូវផលប្រយោជន៍ (បន្ថែមលើដើម) នោះគឺជាការប្រាក់ (រីបា)»។ (រាយការណ៍ដោយអាល់ហារីស ប្នុ អាប់ប៊ី អ៊ូសាម៉ះ)។ ៨៦២. មានហាឌីសមួយទៀតដែលជាសាក្សីគាំទ្រ (ដែលខ្សោយ) ពីហ្វាដូឡះ ប្នុ អ៊ូបាន នៅក្នុងសៀវភៅរបស់អាល់បៃហាក់គី។ ៨៦៣. និងមួយទៀតជាពាក្យសម្តីរបស់ អាប់ឌុលឡោះ ប្នុ សាឡាម នៅក្នុងសៀវភៅរបស់ប៊ូខូរី។

ជំពូក៖ ការក្ស័យធន និងការហាមឃាត់ការប្រើប្រាស់ទ្រព្យសម្បត្តិ (ការដាក់កម្រិតលើសមត្ថភាពផ្លូវច្បាប់) ៨៦៤ - ពីអាប៊ូ បាក់រ បិន អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ ពីអាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលរកឃើញទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ខ្លួននៅជាមួយបុរសម្នាក់ដែលបានក្ស័យធន (មិនមានលទ្ធភាពសងបំណុល) នោះម្ចាស់ទ្រព្យមានសិទ្ធិពេញលេញលើទ្រព្យនោះជាងអ្នកដទៃ»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើភាពត្រឹមត្រូវនៃហាឌីសនេះ)។ ៨៦៥ - ពីអាំរូ បិន អះ-ស្រ៊ីដ ពីឪពុករបស់លោក បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការបង្អែបង្អង់ (មិនព្រមសងបំណុល) របស់អ្នកដែលមានលទ្ធភាពសង គឺអនុញ្ញាតឱ្យមានការរិះគន់លើកិត្តិយសរបស់គេ និងការដាក់ទណ្ឌកម្មលើរូបគេ»។ (រ៉ាវ៉ាយ៉ះដោយអាប៊ូ ដាវូដ និងអាន់-ណាសាអ៊ី ហើយអាល់-ប៊ូខូរី បានលើកឡើងដោយសង្ខេប ហើយអ៊ីបនុ ហ៊ីបបាន បានបញ្ជាក់ថាវាត្រឹមត្រូវ)។ ៨៦៦ - ពីអាប៊ូ សាអ៊ីដ អាល់-ឃូឌ្រី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បាននិយាយថា៖ មានបុរសម្នាក់ក្នុងសម័យរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានជួបគ្រោះថ្នាក់លើផលដំណាំដែលគាត់បានទិញមក រហូតធ្វើឱ្យបំណុលរបស់គាត់កើនឡើង។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរពួកអ្នកធ្វើទានដល់គាត់ចុះ»។ មនុស្សម្នាក៏បានធ្វើទានដល់គាត់ ប៉ុន្តែវាមិនគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់សងបំណុលរបស់គាត់ឡើយ។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ក៏បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់ម្ចាស់បំណុលរបស់គាត់ថា៖ «ចូរពួកអ្នកយកអ្វីដែលមានទៅចុះ ហើយពួកអ្នកមិនមានសិទ្ធិអ្វីក្រៅពីនេះឡើយ»។ (រ៉ាវ៉ាយ៉ះដោយមូស្លីម)។ ៨៦៧ - ពីអ៊ីបនុ កះប បិន ម៉ាលិក ពីឪពុករបស់លោកថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានហាមឃាត់មូអាហ្ស មិនឱ្យប្រើប្រាស់ទ្រព្យសម្បត្តិរបស់គាត់ ហើយបានលក់វាដើម្បីសងបំណុលដែលគាត់ជំពាក់។ (រ៉ាវ៉ាយ៉ះដោយអាដ-ដារ៉ូកូថ្នី ហើយអាល់-ហាកឹម បានបញ្ជាក់ថាវាត្រឹមត្រូវ)។ ៨៦៨ - ពីអ៊ីបនុ អ៊ូម៉ារ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោកទាំងពីរ) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំត្រូវបានគេនាំទៅជួបព្យាការី ﷺ នៅថ្ងៃសមរភូមិអ៊ូហូដ ក្នុងពេលដែលខ្ញុំមានអាយុ ១៤ ឆ្នាំ ហើយលោកមិនបានអនុញ្ញាតឱ្យខ្ញុំចូលរួម (ក្នុងជួរកងទ័ព) ឡើយ។ ហើយខ្ញុំត្រូវបានគេនាំទៅជួបលោកម្តងទៀតនៅថ្ងៃសមរភូមិខាន់ដក់ ក្នុងពេលដែលខ្ញុំមានអាយុ ១៥ ឆ្នាំ ហើយលោកក៏បានអនុញ្ញាតឱ្យខ្ញុំចូលរួម។ (មានការឯកភាពគ្នាលើភាពត្រឹមត្រូវនៃហាឌីសនេះ)។ ៨៦៩ - ពីអាត៊ីយ៉ះ អាល់-គួរ៉ូហ្ស៊ី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បាននិយាយថា៖ ពួកយើងត្រូវបានគេនាំទៅជួបព្យាការី ﷺ នៅថ្ងៃសមរភូមិគួរ៉ូហ្សោះ នរណាដែលមានរោមដុះ (សញ្ញានៃភាពពេញវ័យ) នឹងត្រូវគេសម្លាប់ ហើយនរណាដែលមិនទាន់មានរោមដុះ នឹងត្រូវគេដោះលែង។ ខ្ញុំស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកដែលមិនទាន់មានរោមដុះ ដូច្នេះខ្ញុំក៏ត្រូវបានគេដោះលែង។ (រ៉ាវ៉ាយ៉ះដោយអ្នកប្រាជ្ញទាំងប្រាំ ហើយអ៊ីបនុ ហ៊ីបបាន និងអាល់-ហាកឹម បានបញ្ជាក់ថាវាត្រឹមត្រូវ)។ ៨៧០ - ពីអាំរូ បិន ស៊ូអៃប ពីឪពុករបស់លោក ពីជីតារបស់លោកថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនអនុញ្ញាតឱ្យស្ត្រីផ្តល់អំណោយអ្វីមួយឡើយ លើកលែងតែមានការអនុញ្ញាតពីស្វាមីរបស់នាង»។ (រ៉ាវ៉ាយ៉ះដោយអាហ្មាត់ និងម្ចាស់ស៊ូណាន់ន់ លើកលែងតែអាត់-ទិរមីហ្ស៊ី ហើយអាល់-ហាកឹម បានបញ្ជាក់ថាវាត្រឹមត្រូវ)។ ៨៧១ - ពីកាប៊ីស្អះ បិន មូខូរ៉ូក អាល់-ហ៊ីឡាលី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការសុំជំនួយ (សុំទាន) មិនអនុញ្ញាតឡើយ លើកលែងតែសម្រាប់មនុស្សបីប្រភេទ៖ បុរសម្នាក់ដែលទទួលរ៉ាប់រងបំណុលជំនួសគេ នោះការសុំជំនួយអនុញ្ញាតសម្រាប់គាត់រហូតដល់គាត់ទទួលបានចំនួននោះ រួចគាត់ក៏ឈប់សុំ។ បុរសម្នាក់ដែលជួបគ្រោះមហន្តរាយដែលបំផ្លាញទ្រព្យសម្បត្តិរបស់គាត់ នោះការសុំជំនួយអនុញ្ញាតសម្រាប់គាត់រហូតដល់គាត់ទទួលបានជីវភាពសមរម្យ។ និងបុរសម្នាក់ដែលជួបភាពក្រីក្រខ្លាំង រហូតដល់មនុស្សបីនាក់ដែលមានប្រាជ្ញាស្មារតីក្នុងចំណោមប្រជាជនរបស់គាត់បានបញ្ជាក់ថា៖ ពិតជាបុរសម្នាក់នេះបានជួបភាពក្រីក្រខ្លាំងមែន នោះការសុំជំនួយក៏អនុញ្ញាតសម្រាប់គាត់»។ (រ៉ាវ៉ាយ៉ះដោយមូស្លីម)។

ជំពូកស្តីពីការសម្រុះសម្រួល (ការផ្សះផ្សា) ៨៧២ - ពីអាំរូ ប៊ិន អៅហ្វ៍ អាល់មុហ្សានី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការសម្រុះសម្រួលគឺអាចអនុញ្ញាតបានរវាងមូស្លីមទាំងឡាយ លើកលែងតែការសម្រុះសម្រួលណាដែលធ្វើឱ្យអ្វីដែលហាឡាល់ (អនុញ្ញាត) ក្លាយជាហារ៉ាម (ហាមឃាត់) ឬធ្វើឱ្យអ្វីដែលហារ៉ាម ក្លាយជាហាឡាល់។ ហើយមូស្លីមទាំងឡាយត្រូវគោរពតាមលក្ខខណ្ឌរបស់ពួកគេ លើកលែងតែលក្ខខណ្ឌណាដែលធ្វើឱ្យអ្វីដែលហាឡាល់ ក្លាយជាហារ៉ាម ឬធ្វើឱ្យអ្វីដែលហារ៉ាម ក្លាយជាហាឡាល់»។ (រាយការណ៍ដោយ ទិរមីហ្ស៊ី ហើយលោកបានចាត់ទុកថាជាហាឌីស សហ៊ីហ៍)។ ៨៧៣ - ហើយលោក អ៊ីបនូ ហ៊ីបបាន បានចាត់ទុកហាឌីសនេះថាជាសហ៊ីហ៍ តាមរយៈការរាយការណ៍របស់ អប៊ូហូរ៉ៃរ៉ោះ។ ៨៧៤ - ពីអប៊ូហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានរាយការណ៍ថា ណាប៊ី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុំឱ្យអ្នកជិតខាងម្នាក់រារាំងអ្នកជិតខាងរបស់ខ្លួន ក្នុងការដាក់ឈើទម្រនៅលើជញ្ជាំងរបស់គាត់»។ បន្ទាប់មក អប៊ូហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បាននិយាយថា៖ «ហេតុអ្វីបានជាខ្ញុំឃើញអ្នករាល់គ្នាព្រងើយកន្តើយនឹងរឿងនេះ? សូមស្បថដោយអល់ឡោះ ខ្ញុំនឹងដាក់ឈើនោះនៅលើស្មារបស់អ្នករាល់គ្នា (ដើម្បីឱ្យអ្នករាល់គ្នាអនុវត្តតាម)»។ (ហាឌីសនេះមានការឯកភាពគ្នាលើភាពត្រឹមត្រូវរបស់វា)។ ៨៧៥ - ពីអប៊ូហុមៃដ៍ អាល់សាអីឌី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនអនុញ្ញាតឱ្យបុគ្គលណាម្នាក់យកឈើច្រត់របស់បងប្អូនខ្លួន ដោយគ្មានការយល់ព្រមពីម្ចាស់របស់វាឡើយ»។ (រាយការណ៍ដោយ អ៊ីបនូ ហ៊ីបបាន និងអាល់ហាក៊ីម ក្នុងសៀវភៅសហ៊ីហ៍របស់ពួកគេទាំងពីរ)។

ជំពូកស្តីពីការផ្ទេរបំណុល (អាល់ហាវ៉ាឡះ) និងការធានាបំណុល (អាដដាម៉ាន់) ៨៧៦ - ពីលោក អាប់ប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការគេចវេះមិនសងបំណុលរបស់អ្នកដែលមានលទ្ធភាព គឺជាអំពើអយុត្តិធម៌។ ហើយប្រសិនបើម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នករាល់គ្នាត្រូវបានគេផ្ទេរបំណុលទៅឱ្យអ្នកដែលមានលទ្ធភាពសង នោះចូរអ្នកទទួលយកការផ្ទេរនោះចុះ»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើការកត់ត្រាដោយ ប៊ូខូរី និងមូស្លីម)។ នៅក្នុងការរាយការណ៍មួយទៀតរបស់ អះម៉ាត់ បានបន្ថែមថា៖ «ចូរអ្នកទទួលយកការផ្ទេរបំណុលនោះ»។ ៨៧៧ - ពីលោក ហ្សាប៊ីរ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានរាយការណ៍ថា៖ មានបុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកយើងបានទទួលមរណភាព។ ពួកយើងបានងូតទឹកសព រុំសព និងរៀបចំសពរបស់គាត់ រួចបាននាំយកទៅជួប រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក) ហើយពួកយើងបានសួរថា៖ «តើលោកនឹងធ្វើសឡាត (សូត្រឌូអា) លើសពនេះដែរឬទេ?»។ លោកបានដើរទៅមុខបន្តិច រួចបានសួរថា៖ «តើគាត់មានជំពាក់បំណុលគេដែរឬទេ?»។ ពួកយើងឆ្លើយថា៖ «មានបំណុលពីរឌីណារ»។ លោកក៏បានដើរថយក្រោយ (មិនទាន់ធ្វើសឡាត)។ បន្ទាប់មក លោក អាប់ប៊ូ កូទូដោះ បានស្ម័គ្រចិត្តទទួលរ៉ាប់រងបំណុលនោះ។ ពួកយើងបានត្រឡប់ទៅជួបលោកវិញ ហើយលោក អាប់ប៊ូ កូទូដោះ បាននិយាយថា៖ «បំណុលពីរឌីណារនោះ គឺខ្ញុំជាអ្នកទទួលខុសត្រូវ»។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក) បានសួរថា៖ «តើអ្នកបានសងសិទ្ធិម្ចាស់បំណុលហើយឬនៅ ហើយអ្នកស្លាប់បានរួចផុតពីបំណុលនោះហើយឬនៅ?»។ លោក អាប់ប៊ូ កូទូដោះ ឆ្លើយថា៖ «បាទ»។ បន្ទាប់មក លោក (រ៉សូល) ក៏បានធ្វើសឡាតលើសពនោះ។ (រាយការណ៍ដោយ អះម៉ាត់, អាប់ប៊ូ ដាវូដ និង អាន់ណាសាអ៊ី ហើយត្រូវបានវាយតម្លៃថាជា ហាស៊ីស សហ៊ីហ៍ ដោយ អ៊ីបនូ ហ៊ីបបាន និង អាល់ហាក៊ីម)។ ៨៧៨ - ពីលោក អាប់ប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានរាយការណ៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក) តែងតែមានគេនាំយកសពបុរសម្នាក់ដែលជំពាក់បំណុលគេមកជួបលោក។ លោកតែងតែសួរថា៖ «តើគាត់បានបន្សល់ទុកទ្រព្យសម្បត្តិសម្រាប់សងបំណុលដែរឬទេ?»។ ប្រសិនបើមានគេប្រាប់ថាគាត់បានបន្សល់ទុកទ្រព្យសម្រាប់សង លោកនឹងធ្វើសឡាតលើសពនោះ។ ប៉ុន្តែបើគ្មានទេ លោកនឹងមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអ្នករាល់គ្នាធ្វើសឡាតលើសមមិត្តរបស់ពួកអ្នកចុះ»។ លុះដល់ពេលដែលអល់ឡោះបានផ្តល់ជ័យជំនះដល់លោក (ការបើកទូលាយនូវទ្រព្យសម្បត្តិ) លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំគឺជិតស្និទ្ធនឹងអ្នកជំនឿ (មូមិន) ជាងខ្លួនពួកគេទៅទៀត។ ដូច្នេះ អ្នកណាម្នាក់ដែលស្លាប់ទៅដោយមានជំពាក់បំណុលគេ នោះខ្ញុំនឹងជាអ្នកទទួលខុសត្រូវសងបំណុលនោះ»។ (មានការឯកភាពគ្នាលើការកត់ត្រាដោយ ប៊ូខូរី និងមូស្លីម)។ នៅក្នុងការរាយការណ៍មួយទៀតរបស់ ប៊ូខូរី បានបញ្ជាក់ថា៖ «អ្នកណាម្នាក់ដែលស្លាប់ទៅដោយមិនបានបន្សល់ទុកទ្រព្យសម្រាប់សងបំណុល»។ ៨៧៩ - ពីលោក អាំរូ ប៊ីន ស៊ូអៃប៍ ពីឪពុករបស់គាត់ ពីជីតារបស់គាត់ បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនមានការធានា (កាហ្វាឡះ) ក្នុងករណីដាក់ទណ្ឌកម្ម (ហាត់ដ៍) ឡើយ»។ (រាយការណ៍ដោយ អាល់បៃហាក់គី ដោយមានខ្សែសង្វាក់រាយការណ៍ដែលខ្សោយ)។

ជំពូកស្តីពីភាពជាដៃគូ (ការរួមហ៊ុន) និងការតំណាង (វីកាឡះ) ៨៨០ - ពីអាប៊ូហ៊ូរ៉ៃរ៉ោះ រ៉ឌីយល់ឡូហូអាន់ហ៊ូ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អល់ឡោះបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំគឺជាដៃគូទីបីនៃដៃគូទាំងពីរ ដរាបណាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេមិនក្បត់ដៃគូរបស់ខ្លួន។ ប្រសិនបើម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេក្បត់ នោះខ្ញុំនឹងដកខ្លួនចេញពីពួកគេទាំងពីរ»។ (រ៉ាយ៉ាតដោយ អាប៊ូដាវូដ ហើយអាល់ហាក៊ីម បានបញ្ជាក់ថាជាហាឌីសសហ៊ីហ៍)។ ៨៨១ - ពីអាស-សាអ៊ិប អាល់ម៉ាក់ហ្ស៊ូមីយ៍ ថាគាត់ធ្លាប់ជាដៃគូរបស់ព្យាការី ﷺ មុនពេលដែលលោកត្រូវបានតែងតាំងជាព្យាការី។ លុះដល់ថ្ងៃជ័យជម្នះ (នៅម៉ាកកាស់) គាត់បានមកជួប ហើយព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «សូមស្វាគមន៍ចំពោះបងប្អូន និងជាដៃគូរបស់ខ្ញុំ»។ (រ៉ាយ៉ាតដោយ អះម៉ាត់, អាប៊ូដាវូដ និងអ៊ីប្នុម៉ាចះ)។ ៨៨២ - ពីអាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ម៉ាសអូដ រ៉ឌីយល់ឡូហូអាន់ហ៊ូ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំបានរួមហ៊ុនជាមួយអាំម៉ារ និងសាអ៊័ដ លើអ្វីដែលយើងទទួលបាននៅថ្ងៃសមរភូមិបាដ្រ... (រហូតចប់ហាឌីស)។ (រ៉ាយ៉ាតដោយ អាន់-ណាសាអ៊ី និងអ្នកដទៃទៀត)។ ៨៨៣ - ពីចាប៊ីរ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ រ៉ឌីយល់ឡូហូអាន់ហ៊ូម៉ា បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំមានបំណងធ្វើដំណើរទៅកាន់ខៃបារ ខ្ញុំក៏បានទៅជួបព្យាការី ﷺ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលអ្នកទៅដល់តំណាងរបស់ខ្ញុំនៅខៃបារ ចូរអ្នកយកពីគាត់នូវបរិមាណ ១៥ វ៉ាស់គ (រង្វាស់ធញ្ញជាតិ)»។ (រ៉ាយ៉ាតដោយ អាប៊ូដាវូដ ហើយលោកបានបញ្ជាក់ថាជាហាឌីសសហ៊ីហ៍)។ ៨៨៤ - ពីអ៊ូរវ៉ោះ អាល់បារីគីយ៍ រ៉ឌីយល់ឡូហូអាន់ហ៊ូ ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានចាត់ឱ្យគាត់យកឌីណារមួយទៅទិញសត្វសម្រាប់ធ្វើអ៊ូដហ៊ីយ៉ះ (ធ្វើគូរបាន) ជូនលោក... (រហូតចប់ហាឌីស)។ (រ៉ាយ៉ាតដោយ អាល់ប៊ូខូរី ក្នុងចំណោមហាឌីសមួយទៀត ដែលបានរៀបរាប់រួចមកហើយ)។ ៨៨៥ - ពីអាប៊ូហ៊ូរ៉ៃរ៉ោះ រ៉ឌីយល់ឡូហូអាន់ហ៊ូ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានចាត់អ៊ូម៉ារឱ្យទៅប្រមូលហ្សាកាត់... (រហូតចប់ហាឌីស)។ (ហាឌីសនេះត្រូវបានឯកភាពគ្នាលើភាពសហ៊ីហ៍របស់វា)។ ៨៨៦ - ពីចាប៊ីរ រ៉ឌីយល់ឡូហូអាន់ហ៊ូ ថា ព្យាការី ﷺ បានធ្វើការសម្លាប់សត្វ (ធ្វើគូរបាន) ចំនួន ៦៣ ក្បាល ហើយលោកបានបញ្ជាឱ្យអាលី ធ្វើការសម្លាប់សត្វដែលនៅសល់... (រហូតចប់ហាឌីស)។ (រ៉ាយ៉ាតដោយ មូស្លីម)។ ៨៨៧ - ពីអាប៊ូហ៊ូរ៉ៃរ៉ោះ រ៉ឌីយល់ឡូហូអាន់ហ៊ូ ក្នុងរឿងរ៉ាវរបស់បុគ្គលម្នាក់ (ដែលប្រព្រឹត្តខុស) ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱ អ៊ុយនីស អើយ! ចូរអ្នកទៅជួបប្រពន្ធរបស់បុគ្គលនេះនៅព្រឹកស្អែក ប្រសិនបើនាងសារភាព នោះចូរអ្នកដាក់ទណ្ឌកម្មរ៉ូជម (គប់ដុំថ្ម) លើនាងចុះ»... (រហូតចប់ហាឌីស)។ (ហាឌីសនេះត្រូវបានឯកភាពគ្នាលើភាពសហ៊ីហ៍របស់វា)។

ជំពូកស្តីពីការសារភាព (និងអ្វីដែលទាក់ទងនឹងជំពូកមុន និងអ្វីដែលស្រដៀងនឹងវា) ៨៨៨ - ពីលោក អាប់ប៊ូហ្សារ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងលោក) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខសាន្តដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ «ចូរនិយាយការពិត ទោះបីជាវាជារឿងល្វីងជូរចត់ក៏ដោយ»។ (ហាឌីសនេះត្រូវបានលោក អ៊ីបនូ ហ៊ីបបាន វាយតម្លៃថាជាហាឌីស សហ៊ីហ៍ នៅក្នុងហាឌីសដ៏វែងមួយ)។