សេចក្តីសង្ខេបហ្វាតវ៉ាប្រទេសអេហ្ស៊ីប

[ចំណងជើងផ្នែក៖ ការទស្សន៍ទាយប្រផ្នូលដោយការបើកគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)គួរអាននិងការហាមឃាត់ការទស្សន៍ទាយដូចសម័យអវិជ្ជា - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ៥២២]

ផ្នែក៖ រីឯការទស្សន៍ទាយស្វែងរកប្រផ្នូលដោយការបើកគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)គួរអាន (មុស្ហាហ្វ) គឺមិនមានសេចក្តីរាយការណ៍ណាមួយពីអ្នកជំនាន់មុន (ស៊ើឡាហ្វ) ក្នុងរឿងនេះឡើយហើយអ្នកជំនាន់ក្រោយបានខ្វែងគំនិតគ្នាក្នុងរឿងនេះ។ អាល់កាឌីអាប៊ូយ៉ាអ៍ឡាបានរំលឹកថាអ៊ីព្នូពាត់តោះហ៍ធ្លាប់បានធ្វើវាហើយបានរំលឹកពីអ្នកដទៃក្រៅពីគាត់ថាគេមិនចូលចិត្តរឿងនោះឡើយ។ ហើយប្រផ្នូលល្អ (ហ្វាល់) គឺគ្រាន់តែជាពាក្យសម្ដីល្អដែលគេបានឮដូចជាឈ្មោះ៖ យ៉ាពូរ៉ៃដះហ៍ (មានន័យថាភាពត្រជាក់ត្រជុំ) ពេលនោះព្យាការីបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអាប៊ូបាក្រកិច្ចការរបស់យើងបានត្រជាក់ត្រជុំស្រួលហើយ»។ រីឯជំនឿប្រផ្នូលអាក្រក់ (តីយ៉ារ៉ោះហ៍) គឺការដែលគេធ្វើកិច្ចការមួយឬមានបំណងធ្វើវារួចគេឮពាក្យមិនល្អដូចជាពាក្យ៖ វាមិនសម្រេចឡើយរួចគេក៏បោះបង់ចោលកិច្ចការនោះនោះគឺជាទង្វើដែលត្រូវបានហាមឃាត់។ ហើយអ្វីដែលសមគួរត្រូវធ្វើគឺ៖ ការថ្វាយបង្គំសុំការណែនាំជ្រើសរើស (អ៊ិស្ទិខារ៉ោះហ៍) ដែលព្យាការី ﷺ បានបង្រៀនដល់ប្រជាជាតិរបស់ទ្រង់ហើយទ្រង់មិនបានចាត់ទុកប្រផ្នូលល្អនិងប្រផ្នូលអាក្រក់ជាកត្តាជំរុញឱ្យធ្វើឬបោះបង់ចោលកិច្ចការណាមួយឡើយពីព្រោះអ្នកដែលធ្វើសកម្មភាពនិងបញ្ឈប់ដោយសាររឿងបែបនេះគឺពួកសម័យអវិជ្ជា (ចាហ៊ីលីយ៉ះហ៍) ដែលធ្លាប់ប្រើព្រួញទស្សន៍ទាយ (អាស្វឡាម)។ ហើយអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)បានហាមឃាត់ការស្វែងរកជោគជតារាសីតាមរយ៖ព្រួញទាយទាំងនោះដូច្នេះការបោះគ្រាប់គ្រួសគ្រាប់ស្រូវបាលីបន្ទះក្តារបន្ទះឈើនិងក្រដាសដែលមានសរសេរអក្សរ «អាប់ចាដ» ឬកំណាព្យកាព្យឃ្លោងនិងរបស់ស្រដៀងគ្នានេះគឺសុទ្ធតែជាទង្វើដែលត្រូវបានហាមឃាត់ពីព្រោះវាស្ថិតក្នុងជំពូកនៃការទស្សន៍ទាយដោយព្រួញទាយសម័យអវិជ្ជា។

[ចំណងជើងផ្នែក៖ ការបែងចែករវាងតំណាងកណ្តាលស្របច្បាប់និងតំណាងកណ្តាលដែលជាស្ហ៊ីរក់និងកុហ្វើរ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ៥២៤]

ផ្នែក៖ ចំពោះអ្នកដែលបាននិយាយថា៖ ចាំបាច់ត្រូវតែមានតំណាងកណ្តាល (វ៉ាស៊ីតោះហ៍) រវាងពួកយើងនិងអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)៖ ប្រសិនបើគេមានបំណងថា៖ ចាំបាច់ត្រូវតែមានតំណាងកណ្តាលដើម្បីនាំសារបញ្ជានិងការហាមឃាត់របស់អល់ឡោះមកកាន់គេនោះគឺជាសច្ចធម៌ដ៏ពិតប្រាកដពីព្រោះមនុស្សលោកចាំបាច់ត្រូវតែមានរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)ដើម្បីនាំសារបញ្ជានិងការហាមឃាត់របស់អល់ឡោះមកប្រាប់និងបង្រៀនពួកគេអំពីសាសនារបស់អល់ឡោះដែលទ្រង់បានបញ្ជាឱ្យពួកគេគោរពប្រតិបត្តិហើយរឿងនេះគឺជាអ្វីដែលបណ្តាអ្នកកាន់សាសនាទាំងអស់បានឯកភាពគ្នាហើយអ្នកណាដែលបដិសេធរឿងនេះគេគឺជាអ្នកគ្មានជំនឿ (កាហ្វៀរ) ដោយការឯកភាពជាឯកច្ឆន្ទ (អ៊ីជ្ម៉ា)។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើគេមានបំណងដោយតំណាងកណ្តាលថា៖ ចាំបាច់ត្រូវតែមានតំណាងនោះដើម្បីនាំមកនូវផលប្រយោជន៍រារាំងគ្រោះថ្នាក់ផ្តល់ភោគទ្រព្យដល់ទាសករនិងការណែនាំពួកគេនោះគឺជាស្ហ៊ីរក់ (ការយកដៃគូជាមួយអល់ឡោះ) ដែលអល់ឡោះបានកាត់ទោសពួកមុស្ហរីគីនថាជាកាហ្វៀរដោយសារតែរឿងនេះនៅពេលដែលពួកគេបានយកអ្នកជួយអង្វរនិងអ្នកគាំពារក្រៅពីទ្រង់ដើម្បីនាំមកនូវផលប្រយោជន៍។ ដូច្នេះអ្នកណាដែលចាត់ទុកម៉ាឡាអ៊ីកះហ៍ឬអ្នកដទៃជាម្ចាស់និងជាតំណាងកណ្តាលដែលគេបួងសួងសុំពឹងផ្អែក (តាវ៉ាកកាល់) លើពួកគេនិងសុំការអភ័យទោសចំពោះបាបកម្មសុំការណែនាំដួងចិត្តនិងការរំដោះទុក្ខលំបាកពីពួកគេនិងកិច្ចការស្រដៀងគ្នានេះគេគឺជាអ្នកគ្មានជំនឿ (កាហ្វៀរ) ដោយការឯកភាពជាឯកច្ឆន្ទរបស់ប្រជាមូស្លីមទាំងអស់។ ហើយអ្នកណាដែលចាត់ទុកបណ្តាស្ហៃខ៍នៃអ្នកចេះដឹងនិងអ្នកកាន់សាសនាជាតំណាងកណ្តាលបន្តពីបណ្តារ៉សូលដោយពួកគេបង្រៀននិងយកតម្រាប់តាមអ្នកទាំងនោះនោះគេបានប្រព្រឹត្តត្រឹមត្រូវពិតប្រាកដពីព្រោះព្យាការីបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «បណ្តាអ្នកប្រាជ្ញគឺជាអ្នកស្នងមរតករបស់បណ្តាព្យាការី» ហើយមនុស្សគ្រប់រូបសុទ្ធតែអាចទទួលយកសម្តីឬបោះបង់ចោលសម្តីបានលើកលែងតែរ៉សូលរបស់អល់ឡោះតែមួយគត់។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើគេចាត់ទុកពួកគេជាតំណាងកណ្តាលក្នុងន័យដូចជាឆ្មាំទ្វារ (ហ៊ុច្ជាព) ដែលនៅចន្លោះស្តេចនិងប្រជានុរាស្ត្រដោយពួកគេជាអ្នកលើកតម្កើងសេចក្តីត្រូវការរបស់សត្តនិករទៅកាន់អល់ឡោះនោះគឺជាស្ហ៊ីរក់និងជាការគ្មានជំនឿ (កុហ្វើរ)។

[ចំណងជើងផ្នែក៖ ជំនឿអ៊ីម៉ានជាមហាសម្បត្តិដ៏ធំបំផុតនិងលក្ខណ៖នៃលាភសក្ការ៖លោកិយ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ៥២៦]

ផ្នែក៖ ហើយមហាសម្បត្តិ (នៀកម៉ាត់) ដ៏ធំបំផុតដែលអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)បានប្រទានដល់ទាសករគឺ៖ ជំនឿអ៊ីម៉ានដែលជាពាក្យសម្ដីនិងការអនុវត្តជាក់ស្តែងកើនឡើងនិងថយចុះវាស្ទុះកើនឡើងដោយសារការគោរពប្រតិបត្តិនិងអំពើល្អកុសលដូច្នេះកាលណាដែលមនុស្សម្នាក់កាន់តែកើនឡើងនូវការប្រព្រឹត្តអំពើល្អអ៊ីម៉ានរបស់គេក៏កាន់តែកើនឡើងដែរ។ នេះហើយគឺជាមហាសម្បត្តិដ៏ពិតប្រាកដដែលត្រូវបានលើកឡើងនៅក្នុងបន្ទូលរបស់ទ្រង់ដែលថា៖ ﴿សូមទ្រង់ណែនាំពួកយើងទៅកាន់មាគ៌ាដ៏ត្រឹមត្រូវមាគ៌ានៃបណ្តាអ្នកដែលទ្រង់បានប្រទានមហាសម្បត្តិដល់ពួកគេ﴾ [អាល់-ហ្វាទីហះហ៍: ៦-៧]។ ផ្ទុយទៅវិញចំពោះលាភសក្ការ៖នៃលោកិយដែលគ្មានសាសនាតើវាជាមហាសម្បត្តិ (នៀកម៉ាត់) ឬមិនមែន? មានទស្សន៖ល្បីពីរក្នុងចំណោមអ្នកប្រាជ្ញរបស់យើងនិងអ្នកដទៃទៀត។ ហើយការស្រាវជ្រាវត្រឹមត្រូវគឺ៖ វាជាមហាសម្បត្តិក្នុងទិដ្ឋភាពមួយទោះបីជាវាមិនមែនជាមហាសម្បត្តិពេញលេញបរិបូរក្នុងទិដ្ឋភាពមួយទៀតក៏ដោយ។ រីឯការប្រទានមហាសម្បត្តិខាងសាសនាតាមរយ៖ការអនុវត្តនូវអ្វីដែលត្រូវបានបញ្ជានិងការបោះបង់ចោលនូវអ្វីដែលត្រូវបានហាមឃាត់គឺជារឿងល្អនិងជាមហាសម្បត្តិដ៏ពិតប្រាកដចំពោះអះលុះស្ស៊ុននះហ៍ពីព្រោះចំពោះពួកគេអល់ឡោះគឺជាអ្នកដែលបានប្រទានលាភសក្ការ៖តាមរយ៖ការអនុវត្តអំពើល្អ។ រីឯពួកកាដារីយ៉ះហ៍ (Qadariyyah) យល់ឃើញថាទ្រង់គ្រាន់តែប្រទានលាភសក្ការ៖តាមរយ៖សមត្ថភាពដែលអាចធ្វើបានដែលសមស្របសម្រាប់ទិសដៅផ្ទុយគ្នាទាំងពីរតែប៉ុណ្ណោះ។

ផ្នែក៖ ពិតប្រាកដណាស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)បានហាមឃាត់ទាសករមិនឱ្យសុំទានពីទាសករដូចគ្នាឡើយលើកលែងតែក្នុងគ្រាអាសន្នចាំបាច់បំផុតទោះបីជាការផ្តល់ទ្រព្យគឺជាទង្វើដែលគួរឱ្យពេញចិត្ត (មុស្តាហាប់) ក៏ដោយ។ ដូច្នេះអ្នកណាដែលសុំពីអ្នកដទៃនូវកាតព្វកិច្ចឬរឿងដែលគួរឱ្យពេញចិត្តប្រសិនបើបំណងរបស់គេគឺដើម្បីផលប្រយោជន៍របស់អ្នកដែលត្រូវគេសុំឬដើម្បីផលប្រយោជន៍របស់គេផងនិងផលប្រយោជន៍ខ្លួនឯងផងនោះគេនឹងទទួលបានផលបុណ្យចំពោះរឿងនោះ។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើគេមានបំណងគ្រាន់តែសម្រេចនូវអ្វីដែលខ្លួនចង់បានដោយគ្មានបំណងផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់អ្នកដែលត្រូវគេសុំឡើយនោះគេបានប្រព្រឹត្តចេញពី نفس របស់គេផ្ទាល់ហើយការសុំបែបនេះអល់ឡោះមិនធ្លាប់បញ្ជាឱ្យធ្វើទាល់តែសោះពីព្រោះវាជាការសុំសុទ្ធសាធពីសត្តនិករដោយគ្មានបំណងផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់គេឡើយ។ អល់ឡោះបានបញ្ជាពួកយើងឱ្យគោរពសក្ការ៖ចំពោះទ្រង់និងបញ្ជាពួកយើងឱ្យធ្វើល្អចំពោះទាសកររបស់ទ្រង់រីឯបុគ្គលនេះមិនបានមានបំណងទាំងពីរនេះឡើយពោលគឺគេមិនបានមានបំណងសុំពីអល់ឡោះនិងបួងសួងរកទ្រង់ហើយក៏មិនបានមានបំណងធ្វើល្អចំពោះសត្តនិករដែលជាហ្សាខាត់នោះដែរទោះបីជាពេលខ្លះគេអាចនឹងមិនជាប់បាបកម្មដោយសារការសុំបែបនេះក៏ដោយប៉ុន្តែមានភាពខុសគ្នារវាងអ្វីដែលទាសករត្រូវបានបញ្ជាឱ្យធ្វើនិងអ្វីដែលគេត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យធ្វើ។ តើអ្នកមិនឃើញទេឬថាមនុស្សចំនួនប្រាំពីរសែននាក់ (៧០.០០០ នាក់) ដែលចូលឋានសួគ៌ដោយគ្មានការគិតគូរទោសគឺជាអ្នកដែលមិនសុំឱ្យគេស្តោះផ្លុំព្យាបាល (រុកយ៉ះហ៍) ឱ្យខ្លួនទោះបីជាការសុំឱ្យគេស្តោះផ្លុំគឺជារឿងអនុញ្ញាតក៏ដោយ។

[ចំណងជើងផ្នែក៖ អត្ថន័យនៃព្រះពិត (អាល់អ៊ីឡាហ៍) និងគោលការណ៍ទាំងបីទាក់ទងនឹងមូលហេតុ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ៥២៩]

ផ្នែក៖ ហើយព្រះពិត (អាល់អ៊ីឡាហ៍ - អាល់-Ilah) គឺជាអង្គដែលដួងចិត្តទាំងឡាយគោរពបូជាសក្ការ៖ដោយក្តីស្រឡាញ់ដ៏ពេញលេញបរិបូរការលើកតម្កើងការគោរពការផ្តល់កិត្តិយសក្តីសង្ឃឹមនិងការកោតខ្លាច។ ហើយទន្ទឹមនឹងការដឹងរបស់អ្នកមានជំនឿថាអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)គឺជាម្ចាស់គ្រប់គ្រងនិងជាស្តេចនៃអ្វីៗទាំងអស់គេក៏មិនត្រូវបដិសេធនូវអ្វីដែលអល់ឡោះបានបង្កើតជាមូលហេតុនានានោះដែរ។ ហើយគេគប្បីត្រូវដឹងអំពីមូលហេតុនូវកិច្ចការបីយ៉ាង៖ ទីមួយ៖ មូលហេតុជាក់លាក់មួយមិនអាចបង្កើតផលដោយឯករាជ្យតែឯងបានឡើយផ្ទុយទៅវិញចាំបាច់ត្រូវតែមានមូលហេតុផ្សេងទៀតរួមជាមួយវាហើយទន្ទឹមនឹងនោះវាក៏មានកត្តារារាំងផងដែរ។ ទីពីរ៖ គេមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យជឿថាវត្ថុមួយជាមូលហេតុឡើយលើកលែងតែមានចំណេះដឹងច្បាស់លាស់ដូច្នេះអ្នកណាដែលបញ្ជាក់អំពីមូលហេតុដោយគ្មានចំណេះដឹងឬផ្ទុយនឹងច្បាប់សាសនាគេគឺជាអ្នកប្រព្រឹត្តអសារបង់ដូចជាអ្នកដែលស្មានថាការឌូអា (ការអង្វរសុំព្រះ)គឺជាមូលហេតុក្នុងការរារាំងគ្រោះកាចចង្រៃ។ ទីបី៖ ការអនុវត្តសាសនាមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យយកអ្វីមួយធ្វើជាមូលហេតុឡើយលើកលែងតែវាជាកិច្ចការដែលត្រូវបានបញ្ញត្តិស្របច្បាប់ពីព្រោះការគោរពសក្ការ៖គឺត្រូវបានកសាងឡើងលើការអនុញ្ញាតពីអ្នកបង្កើតច្បាប់ (អល់ឡោះ)។ ហេតុនេះគេមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យយកដៃគូមកផ្គួបជាមួយអល់ឡោះដោយការបួងសួងសុំពីអ្នកដទៃក្រៅពីទ្រង់ឡើយទោះបីជាគេស្មានថាទង្វើនោះជាមូលហេតុក្នុងការសម្រេចបាននូវគោលបំណងមួយចំនួនរបស់គេក៏ដោយ។ ដូចគ្នាដែរគេមិនត្រូវគោរពសក្ការ៖ចំពោះអល់ឡោះដោយសារប៊ីឌអះហ៍ (នវានុវត្តន៍ខុសឆ្គង) ឡើយទោះបីជាគេស្មានបែបនោះក៏ដោយពីព្រោះជួនកាលស្ហៃតន (អារក្ស)អាចនឹងជួយមនុស្សឱ្យសម្រេចគោលបំណងមួយចំនួននៅពេលដែលគេប្រព្រឹត្តស្ហ៊ីរក់ហើយជួនកាលគោលបំណងមួយចំនួនអាចនឹងសម្រេចបានតាមរយ៖ការកុហ្វើរការប្រព្រឹត្តបាបនិងការមិនស្តាប់បង្គាប់ប៉ុន្តែរឿងទាំងនោះមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យគេប្រព្រឹត្តឡើយ។

ផ្នែក៖ ទណ្ឌកម្មឬសេចក្តីសុខក្សេមក្សាន្តនៅក្នុងពិភពបាហ្សាក់ (Barzakh ពិភពក្នុងផ្នូរ)៖ តើវាកើតឡើងចំពោះតែវិញ្ញាណប៉ុណ្ណោះឬចំពោះតែរាងកាយប៉ុណ្ណោះឬកើតឡើងចំពោះទាំងពីររួមគ្នា? មានទស្សន៖បីក្នុងចំណោមប្រជាមូស្លីម (ហើយទស្សន៖អះលុះស្ស៊ុននះហ៍គឺកើតឡើងចំពោះទាំងពីររួមគ្នា)។ ហើយតើវាចាំបាច់ត្រូវតែកើតឡើងចំពោះគ្រប់រូបកាយទាំងអស់ឬកើតឡើងចំពោះបុគ្គលមួយចំនួននិងក្នុងស្ថានភាពមួយចំនួន? មានទស្សន៖ពីរ។ ប្រសិនបើមនុស្សម្នាក់បានស្លាប់ហើយសរីរាង្គរបស់គេត្រូវបានបែកខ្ញែកគ្នាតាមរយ៖ការឆេះឬការស៊ីសាច់ហើយគ្មានស្លាកស្នាមណាមួយនៅសេសសល់តើផ្នូរអាចច្របាច់គេយ៉ាងដូចម្តេច? ឬតើគេទទួលសេចក្តីសុខឬទណ្ឌកម្មយ៉ាងដូចម្តេច? អ្នកណាដែលនិយាយថា៖ ការណ៍នោះកើតឡើងចំពោះតែវិញ្ញាណប៉ុណ្ណោះនោះគ្មានការលំបាកចោទសួរចំពោះគេឡើយ។ ហើយអ្នកណាដែលនិយាយថា៖ វាកើតឡើងចំពោះរាងកាយឬកើតឡើងចំពោះទាំងពីររួមគ្នាប៉ុន្តែជាករណីជាក់លាក់នោះក៏គ្មានការលំបាកចោទសួរដែរ... [បន្តនៅលេខ ៥៣២]

[ចំណងជើងផ្នែក៖ ឆ្អឹងកញ្ចូញគូទមិនរលាយរលួយនិងការកើនឡើងទម្ងន់ទោសនៃបាបកម្មតាមពេលវេលានិងទីកន្លែងដ៏ពិសិដ្ឋ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ៥៣២]

[តពីលេខ ៥៣០]...ហើយអ្នកណាដែលនិយាយថា៖ វាកើតឡើងជាទូទៅនោះពួកគេមានទស្សន៖ពីរចំពោះរាងកាយដែលរលួយបាត់បង់៖ ទស្សន៖ទីមួយ៖ អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)នឹងបញ្ជូនទណ្ឌកម្មឬសេចក្តីសុខនោះទៅកាន់ផ្នែកមួយនៃរាងកាយដែលជាធាតុល្អិតបំផុតដែលមិនអាចបំបែកបាន (អាល់ចាវហារុលហ្វារដ៍)។ ទស្សន៖ទីពីរ៖ រាងកាយទាំងអស់នឹងរលួយរលាយបាត់លើកលែងតែឆ្អឹងកញ្ចូញគូទ (អាជ្ជពុហ្សហ្សះណាប់) ប៉ុណ្ណោះដូចដែលត្រូវបានបញ្ជាក់យ៉ាងរឹងមាំនៅក្នុងគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)សហ៊ីហ៍។ ដូច្នេះសេចក្តីសុខនិងទណ្ឌកម្មនឹងផ្សារភ្ជាប់ទៅកាន់ឆ្អឹងនោះរួមជាមួយវិញ្ញាណហើយការផ្សារភ្ជាប់នៃវិញ្ញាណទៅនឹងរាងកាយបន្ទាប់ពីការស្លាប់គឺជាទម្រង់មួយផ្សេងទៀត។ ហើយទណ្ឌកម្មមានច្រើនប្រភេទដែលមនុស្សច្រើនជាងម្នាក់ធ្លាប់បានឃើញផ្ទាល់ភ្នែកក្នុងសម័យកាលរបស់យើងនិងធ្លាប់បានឮសំឡេងរបស់ពួកគេ។ ហេតុដូច្នេះហើយនៅពេលដែលសេះមានជំងឺឈឺពោះគេតែងតែនាំវាទៅក្បែរផ្នូររបស់ពួកកាហ្វៀររួចជំងឺនោះក៏បាត់ទៅវិញដោយសារតែអ្វីដែលវាបានឮនាំឱ្យវាមានការភ័យស្លន់ស្លោហើយធ្លាក់លាមករាគចេញមកដូចដែលកើតឡើងចំពោះមនុស្សដែលមានការភ័យខ្លាចពីព្រោះការភ័យខ្លាចធ្វើឱ្យធូររលុងពោះវៀន។ ផ្នែក៖ ហើយបាបកម្មនានាដែលត្រូវបានប្រព្រឹត្តនៅក្នុងថ្ងៃដ៏ប្រសើរថ្លៃថ្លានិងនៅក្នុងទីកន្លែងដ៏ប្រសើរថ្លៃថ្លានោះទោសកំហុសនិងទណ្ឌកម្មលើបាបកម្មនោះនឹងត្រូវបានបង្កើនទម្ងន់ឱ្យកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរទៅតាមកម្រិតនៃភាពពិសិដ្ឋនៃទីកន្លែងនិងពេលវេលានោះ។

[ចំណងជើងផ្នែករង៖ មិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យសរសេរគួរអាននៅកន្លែងដែលនាំឱ្យមានការមើលងាយ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ៥៣៥]

[ចំណងជើងផ្នែករង៖ អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)ទ្រង់ជួបជុំអ្នកឋានសួគ៌ជាន់ខ្ពស់ជាមួយអ្នកជាន់ក្រោម - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ៥៣៥]

ហើយមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យសរសេរគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)គួរអាននៅកន្លែងដែលអាចនាំឱ្យមានការមើលងាយនិងជាន់ឈ្លីឡើយដូចជាការសរសេរនៅលើផ្ទាំងថ្មផ្នូរដែលឆ្កែអាចនោមដាក់ឬមនុស្សអាចដើរជាន់ពីលើដូចដែលមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យធ្វើដំណើរជាមួយគម្ពីរគួរអានទៅកាន់ទឹកដីសត្រូវឡើយ។ ដូច្នេះចាំបាច់ត្រូវតែកម្ចាត់វាចេញឬកម្ចាត់កន្លែងដែលបានសរសេរគួរអាននោះចេញពីកន្លែងមើលងាយដោយការឯកភាពជាឯកច្ឆន្ទ (អ៊ីជ្ម៉ា)។ ហើយអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)ជាម្ចាស់ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់នៅពេលដែលទ្រង់មានបំណងជួបជុំបុគ្គលណាម្នាក់ដែលស្ថិតនៅជាន់ខ្ពស់បំផុតនៃឋានសួគ៌ទ្រង់នឹងបញ្ចុះគេឱ្យចុះមកកាន់ជាន់ក្រោម (ដើម្បីជួបអ្នកដែលគេស្រឡាញ់)។ បុរសម្នាក់ធ្លាប់បាននិយាយទៅកាន់ព្យាការីថា៖ ខ្ញុំស្រឡាញ់លោកខ្លាំងណាស់ខ្ញុំមិនអាចទ្រាំទ្រដោយគ្មានលោកបានឡើយប៉ុន្តែលោកស្ថិតនៅជាន់ខ្ពស់បំផុតនៃឋានសួគ៌ដូច្នេះតើខ្ញុំអាចជួបលោកដោយរបៀបណា? ពេលនោះអល់ឡោះបានបញ្ចុះអាយ៉ាត់៖ ﴿ហើយជនណាដែលគោរពតាមអល់ឡោះនិងរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)...﴾ [អាន់នីសា: ៦៩]។ ហើយអ៊ីព្លីស (Iblis) ដែលអល់ឡោះបានដាក់បណ្តាសានឹងត្រូវទទួលរងទណ្ឌកម្មដោយភ្លើងនរកព្រមទាំងពូជពង្សរបស់វាផងដែរទោះបីជាវាត្រូវបានបង្កើតឡើងពីភ្លើងក៏ដោយពីព្រោះមនុស្សលោកត្រូវបានបង្កើតឡើងពីដីឥដ្ឋស្ងួតប៉ុន្តែប្រសិនបើគេយកដីឥដ្ឋនោះមកវាយសំពងមនុស្សវាក៏អាចសម្លាប់មនុស្សបានដែរហើយអល់ឡោះទ្រង់ជ្រាបបំផុត។

[ចំណងជើងគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)៖ គម្ពីរហ្សាខាត់ - វិធាននៃការបែងចែកទ្រព្យមរតកដែលលាយឡំដោយទ្រព្យហារ៉ាម (ហាមឃាត់សាសនា) និងបញ្ញត្តិនៃហ្សាខាត់ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ៥៣៨]

[ចំណងជើងផ្នែករង៖ ប្រសិនបើអ្នកស្លាប់បន្សល់ទុកទ្រព្យសម្បត្តិដែលលាយឡំដោយទ្រព្យហារ៉ាម (ហាមឃាត់សាសនា) - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ៥៣៨]

គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)ហ្សាខាត់ប្រសិនបើអ្នកស្លាប់បានបន្សល់ទុកទ្រព្យសម្បត្តិដូចជា៖ សត្វអូដ្ឋសត្វចៀមឬទ្រព្យផ្សេងទៀតដែលនៅក្នុងនោះមានរបស់ហារ៉ាម (ហាមឃាត់សាសនា)មួយចំនួនដូចជាទ្រព្យប្លន់ឬទ្រព្យខុសច្បាប់ផ្សេងទៀតដែលអ្នកទទួលមរតកមិនស្គាល់ច្បាស់ជាក់ស្តែង—ទោះបីជាគេស្គាល់ម្ចាស់របស់វាឬមិនស្គាល់ក៏ដោយ—ហើយចំនួនចំណែកនៃទ្រព្យហារ៉ាមនោះមិនត្រូវបានដឹងច្បាស់នោះគេត្រូវបែងចែកជាពីរចំណែកស្មើគ្នា៖ ពាក់កណ្តាលសម្រាប់ភាគីនេះនិងពាក់កណ្តាលសម្រាប់ភាគីនេះដូចដែលអ៊ូមើរពិនអាល់ខាត់ត្វបបានធ្វើនៅក្នុងការបែងចែកទ្រព្យពាក់កណ្តាលជាមួយពួកមន្ត្រីរាជការនៅពេលដែលវាបានលេចច្បាស់ចំពោះគាត់ថានៅក្នុងទ្រព្យរបស់ពួកគេមានទ្រព្យមួយចំនួនមកពីឃ្លាំងរដ្ឋ (បៃតុលម៉ាល់) និងទ្រព្យដែលជាកម្មសិទ្ធិរបស់ពួកគេប៉ុន្តែចំនួនមិនច្បាស់លាស់គាត់ក៏បានបែងចែកទ្រព្យរបស់ពួកគេជាពីរពាក់កណ្តាលស្មើគ្នា។ ពីព្រោះវាជាទ្រព្យរួមហើយភាពជាដៃគូរួមដោយមិនបានបញ្ជាក់ទាមទារឱ្យមានភាពស្មើគ្នាហើយការចាប់ឆ្នោតគឺមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឡើយរីឯការផ្អាកកិច្ចការទុកចោលគឺជាការបំផ្លាញសិទ្ធិ។ ដូច្នេះការវិនិច្ឆ័យនៅក្នុងបញ្ហាទាំងនេះដោយការបែងចែកម្តងការចាប់ឆ្នោតម្តងនិងការចំណាយក្នុងផលប្រយោជន៍រួមម្តងគឺប្រសើរជាងការឃុំទុកទ្រព្យនោះចោលដោយគ្មានផលប្រយោជន៍។ ហើយក្រុមមួយបាននិយាយថា៖ ហ្សាខាត់គឺមានកាតព្វកិច្ចលើសត្វគោចំនួនប្រាំក្បាលដូចសត្វអូដ្ឋដែរហើយពួកគេបានរាយការណ៍នូវឯកសារយោងមួយក្នុងរឿងនេះដោយបាននិយាយថា៖ នេះគឺជាកិច្ចការចុងក្រោយក្នុងចំណោមកិច្ចការទាំងពីរ (ប៉ុន្តែភាគច្រើនកំណត់កម្រិតនីសកាប់លើគោត្រឹមសាមសិបក្បាល)។

[ចំណងជើងផ្នែករង៖ អត្ថន័យនៃប្រសាសន៍៖ «គ្មានម្ចាស់សត្វអូដ្ឋណាដែលមិនបានបំពេញសិទ្ធិរបស់វាឡើយ...» - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ៥៤០]

ហើយប្រសាសន៍របស់ទ្រង់៖ «គ្មានម្ចាស់សត្វអូដ្ឋណាដែលមិនបានបំពេញសិទ្ធិរបស់វាឡើយ»៖ សិទ្ធិនៅទីនេះគឺសំដៅលើហ្សាខាត់ជាកាតព្វកិច្ចផងនិងសំដៅលើអ្វីដែលជាកាតព្វកិច្ចក្រៅពីហ្សាខាត់ផងដូចជា៖ ការផ្តល់ទានក្នុងគ្រាមានអាសន្នដល់អ្នកដំណើរ (អ៊ីព្នូស្សាប៊ីល) អ្នកក្រខ្សត់និងអ្នកដែលមានចំណងញាតិមិត្ត។ ហើយក្នុងចំណោមសិទ្ធិរបស់វាគឺការច្របាច់ទឹកដោះរបស់វានៅថ្ងៃដែលវាចុះផឹកទឹកដើម្បីផ្តល់ឱ្យអ្នកដំណើរនិងអ្នកដទៃទៀតពីព្រោះពួកគេតែងតែអង្គុយនៅក្បែរប្រភពទឹកដោយហេតុថាការផ្តល់អាហារនិងភេសជ្ជ៖ដល់អ្នកខ្វះខាតគឺជាកាតព្វកិច្ចរួម (ហ្វើរឌូគីហ្វាយ៉ះហ៍)។ រីឯប្រាក់ពន្ធដារ (អាល់អុីដាដ)៖ ប្រសិនបើវាជាផ្នែកមួយនៃហ្សាខាត់នោះវាគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ម្ចាស់របស់វាចំពោះមុខបណ្តាអ៊ីម៉ាម (មេដឹកនាំការថ្វាយបង្គំ) ប៉ុន្តែប្រសិនបើវាជាពន្ធដារបន្ទុក (កូឡាហ្វ) ដែលបណ្តាស្តេចបានដាក់បញ្ជានោះវាមិនគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីជំនួសហ្សាខាត់ឡើយ។