សហ៊ីហ៍ អាល់-ពូខារី

លោក អ៊ីប៊ីន អ៊ូម៉ារ បានរៀបរាប់ថា៖ ព្យាការីបានថ្វាយបង្គំព្រះពេលព្រលប់ (ម៉ាហ្គ្រិប) និងពេលយប់ (អ៊ីស្ហា) រួមបញ្ចូលគ្នានៅឯ ជាំអ៍ (អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ) ដោយមានសញ្ញាប្រកាសចាប់ផ្ដើម (អ៊ីកាម៉ះ) ដាច់ដោយឡែកសម្រាប់ពេលនីមួយៗ ហើយលោកមិនបានថ្វាយបង្គំព្រះស្ម័គ្រចិត្តណាមួយនៅចន្លោះពេលទាំងពីរ ឬបន្ទាប់ពីពេលនីមួយៗនោះឡើយ។

លោក អាប៊ូ អៃយូប អាល់-អាន់សារី បានរៀបរាប់ថា៖ អ្នកនាំសាររបស់ព្រះជាម្ចាស់បានថ្វាយបង្គំព្រះពេលព្រលប់ (ម៉ាហ្គ្រិប) និងពេលយប់ (អ៊ីស្ហា) រួមបញ្ចូលគ្នានៅឯ អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ នៅក្នុងធម្មយាត្រាហាជ្ជលាគ្នា។

លោក អាប់ឌុរ-រ៉ះម៉ាន អ៊ីប៊ីន យ៉ាហ្ស៊ីដ បានរៀបរាប់ថា៖ លោក អាប់ឌុលឡោះ (អ៊ីប៊ីន ម៉ាស់អ៊ូទ) បានធ្វើធម្មយាត្រាហាជ្ជ ហើយពួកយើងបានមកដល់ អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ នៅចំពេល ឬក្បែរពេលនៃការបន្លឺសំឡេងអំពាវនាវសម្រាប់ពេលយប់ (អ៊ីស្ហា)។ លោកបានបង្គាប់បុរសម្នាក់ឲ្យបន្លឺសំឡេងអំពាវនាវ (អាហ្សាន) និងសញ្ញាប្រកាសចាប់ផ្ដើម (អ៊ីកាម៉ះ) រួចលោកបានថ្វាយបង្គំព្រះពេលព្រលប់ (ម៉ាហ្គ្រិប) និងបានថ្វាយបង្គំព្រះពីរ (២) រ៉ាកអាត់ បន្ទាប់ពីនោះ។ បន្ទាប់មកលោកបានសុំអាហារពេលល្ងាចមកទទួលទាន ហើយក្រោយមក លោកបានបង្គាប់បុរសម្នាក់ឲ្យបន្លឺសំឡេងអំពាវនាវនិងសញ្ញាប្រកាសចាប់ផ្ដើម (សម្រាប់ពេលយប់) រួចលោកបានថ្វាយបង្គំព្រះពេលយប់ (អ៊ីស្ហា) ចំនួនពីរ (២) រ៉ាកអាត់។ លុះដល់ពេលព្រឹកព្រលឹមស្រាងៗ លោក អាប់ឌុលឡោះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ព្យាការីមិនដែលថ្វាយបង្គំព្រះនៅម៉ោងនេះឡើយ លើកលែងតែការថ្វាយបង្គំព្រះនេះ នៅត្រង់ទីកន្លែងនេះ ក្នុងថ្ងៃនេះប៉ុណ្ណោះ»។ លោក អាប់ឌុលឡោះ បានបញ្ជាក់បន្ថែមថា៖ «ការថ្វាយបង្គំព្រះទាំងពីរពេលនេះ ត្រូវបានផ្លាស់ប្ដូរចេញពីពេលវេលាដើមរបស់វា គឺការថ្វាយបង្គំព្រះពេលព្រលប់ (ម៉ាហ្គ្រិប) ត្រូវបានធ្វើឡើងនៅពេលមនុស្សម្នាមកដល់ អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ ហើយការថ្វាយបង្គំព្រះពេលព្រឹកព្រលឹម (ហ្វាជើរ) ត្រូវបានធ្វើឡើងនៅពេលទើបតែចាប់ផ្ដើមភ្លឺស្រាងៗ»។ លោក អាប់ឌុលឡោះ បានបញ្ជាក់ថា៖ «ខ្ញុំបានឃើញព្យាការីធ្លាប់បានប្រតិបត្តិដូចគ្នាបែបនេះដែរ»។

លោក សាលីម បានរៀបរាប់ថា៖ លោក អាប់ឌុលឡោះ អ៊ីប៊ីន អ៊ូម៉ារ តែងតែចាត់បញ្ជូនសមាជិកគ្រួសារដែលទន់ខ្សោយរបស់លោកឲ្យចេញដំណើរទៅមុនទៅកាន់ មីណា។ ពួកគេតែងតែឈប់នៅឯ អាល់-ម៉ាស្ហអារ អាល់-ហារ៉ាម នៅ អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ នៅពេលយប់ (នៅពេលព្រះចន្ទលិច) ហើយបួងសួងរំឭកដល់ព្រះជាម្ចាស់តាមដែលអាចធ្វើទៅបាន បន្ទាប់មកពួកគេត្រឡប់ទៅកាន់ មីណា វិញ មុនពេលដែលមេដឹកនាំឈរជួបជុំ និងមុនពេលមេដឹកនាំចេញដំណើរពី អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ ទៅកាន់ មីណា។ ដូច្នេះ អ្នកខ្លះក្នុងចំណោមពួកគេបានទៅដល់ មីណា នៅពេលការថ្វាយបង្គំព្រះពេលព្រឹកព្រលឹម (ហ្វាជើរ) ហើយអ្នកខ្លះទៀតបានទៅដល់បន្ទាប់ពីនោះ។ នៅពេលពួកគេទៅដល់ មីណា ពួកគេក៏បានគប់គ្រួសលើសសរថ្ម (ចាមរ៉ោះ អាល់-អាកាបះ)។ លោក អ៊ីប៊ីន អ៊ូម៉ារ តែងតែមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកនាំសាររបស់ព្រះជាម្ចាស់ធ្លាប់បានអនុគ្រោះអនុញ្ញាតឲ្យជនទន់ខ្សោយទាំងនោះធ្វើបែបនេះ»។

លោក អ៊ីប៊ីន អាប់បាស បានរៀបរាប់ថា៖ អ្នកនាំសាររបស់ព្រះជាម្ចាស់បានចាត់បញ្ជូនខ្ញុំឲ្យចេញដំណើរពី ជាំអ៍ (អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ) នៅពេលយប់។

លោក អ៊ីប៊ីន អាប់បាស បានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំគឺជាមនុស្សម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នកដែលព្យាការីបានចាត់បញ្ជូនឲ្យចេញដំណើរទៅមុន នៅយប់នៃ អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ ដោយសារតែស្ថិតក្នុងចំណោមសមាជិកគ្រួសារដែលទន់ខ្សោយរបស់លោក។

លោក អាប់ឌុលឡោះ (អ្នកបម្រើរបស់លោកស្រី អាស្មា) បានរៀបរាប់ថា៖ នៅយប់នៃ ជាំអ៍ លោកស្រី អាស្មា បានចុះសម្រាកនៅឯ អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ ហើយបានក្រោកឈរឡើងថ្វាយបង្គំព្រះមួយសន្ទុះ បន្ទាប់មកលោកស្រីបានសួរថា៖ «ឱកូនប្រុសរបស់ខ្ញុំអើយ! តើព្រះចន្ទបានលិចហើយឬនៅ?»។ ខ្ញុំបានឆ្លើយថា៖ «ទេ មិនទាន់លិចឡើយ»។ លោកស្រីក៏បានបន្តថ្វាយបង្គំព្រះមួយសន្ទុះទៀត រួចបានសួរម្ដងទៀតថា៖ «តើព្រះចន្ទបានលិចហើយឬនៅ?»។ ខ្ញុំបានឆ្លើយថា៖ «បាទ លិចហើយ»។ លោកស្រីក៏បានប្រាប់ថា៖ «ចូរពួកយើងចេញដំណើរទៅ»។ ពួកយើងក៏បានចេញដំណើរឆ្ពោះទៅមុខ រហូតដល់លោកស្រីបានគប់គ្រួសលើសសរថ្ម (ចាមរ៉ោះ អាល់-អាកាបះ) រួចហើយលោកស្រីបានត្រឡប់មកកន្លែងស្នាក់នៅរបស់លោកស្រីវិញ និងបានថ្វាយបង្គំព្រះពេលព្រឹកព្រលឹម (ហ្វាជើរ) នៅទីនោះ។ ខ្ញុំបានជម្រាបសួរលោកស្រីថា៖ «ឱលោកស្រីអើយ! ខ្ញុំយល់ឃើញថាពួកយើងបានមកដល់តាំងពីពេលយប់ងងឹតខ្លាំងណាស់»។ លោកស្រីបានតបវិញថា៖ «ឱកូនប្រុសរបស់ខ្ញុំអើយ! ពិតប្រាកដណាស់ អ្នកនាំសាររបស់ព្រះជាម្ចាស់ធ្លាប់បានអនុញ្ញាតឲ្យស្ត្រីធ្វើបែបនេះ»។

លោកស្រី អាយស្ហះ បានរៀបរាប់ថា៖ លោកស្រី សាវដះ បានសុំការអនុញ្ញាតពីព្យាការីដើម្បីចេញដំណើរទៅមុននៅយប់នៃ ជាំអ៍ (អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ) ដោយសារតែនាងជាស្ត្រីមានមាឌធ្ងន់ និងធ្វើដំណើរយឺតយ៉ាវ ហើយព្យាការីក៏បានអនុញ្ញាតឲ្យនាង។

លោកស្រី អាយស្ហះ បានរៀបរាប់ថា៖ ពួកយើងបានចុះសម្រាកនៅឯ អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ ហើយលោកស្រី សាវដះ បានសុំការអនុញ្ញាតពីព្យាការី ដើម្បីចេញដំណើរទៅមុន មុនពេលដែលមនុស្សម្នាចាប់ផ្ដើមកកកុញរុញច្រានគ្នា។ នាងគឺជាស្ត្រីដែលធ្វើដំណើរយឺតយ៉ាវ ហើយលោកក៏បានអនុញ្ញាតឲ្យនាង ដូច្នេះនាងក៏បានចេញដំណើរទៅមុនការកកកុញរបស់មនុស្សម្នា។ ចំណែកឯពួកយើងបានបន្តស្នាក់នៅ អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ រហូតដល់ព្រឹកព្រលឹម រួចទើបពួកយើងចេញដំណើរតាមការចេញដំណើររបស់ព្យាការី។ ប៉ុន្តែ (ដោយសារតែការលំបាកនៃការកកកុញ) ខ្ញុំពិតជាប្រាថ្នាចង់បានការអនុញ្ញាតពីអ្នកនាំសាររបស់ព្រះជាម្ចាស់ ដូចលោកស្រី សាវដះ ទទួលបានណាស់ ហើយរឿងនោះប្រាកដជាទីគាប់ចិត្តរបស់ខ្ញុំជាងសេចក្ដីរីករាយណាៗទាំងអស់។

លោក អាប់ឌុលឡោះ (អ៊ីប៊ីន ម៉ាស់អ៊ូទ) បានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំមិនដែលឃើញព្យាការីថ្វាយបង្គំព្រះក្រៅពីពេលវេលាកំណត់របស់វានោះឡើយ លើកលែងតែការថ្វាយបង្គំព្រះពីរពេលប៉ុណ្ណោះ គឺលោកបានថ្វាយបង្គំព្រះពេលព្រលប់ (ម៉ាហ្គ្រិប) និងពេលយប់ (អ៊ីស្ហា) រួមបញ្ចូលគ្នា (នៅ អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ) និងបានថ្វាយបង្គំព្រះពេលព្រឹកព្រលឹម (ហ្វាជើរ) មុនពេលវេលាធម្មតារបស់វាបន្តិច (នៅពេលទើបតែចាប់ផ្ដើមភ្លឺស្រាងៗ)។

លោក អាប់ឌុរ-រ៉ះម៉ាន អ៊ីប៊ីន យ៉ាហ្ស៊ីដ បានរៀបរាប់ថា៖ ពួកយើងបានចេញដំណើរជាមួយលោក អាប់ឌុលឡោះ ទៅកាន់ទីក្រុងម៉ាក្កះ បន្ទាប់មកពួកយើងបានមកដល់ ជាំអ៍ (អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ) ហើយលោកបានថ្វាយបង្គំព្រះទាំងពីរពេល (ម៉ាហ្គ្រិប និងអ៊ីស្ហា) ដោយការថ្វាយបង្គំព្រះនីមួយៗ មានការបន្លឺសំឡេងអំពាវនាវ (អាហ្សាន) និងសញ្ញាប្រកាសចាប់ផ្ដើម (អ៊ីកាម៉ះ) ដាច់ដោយឡែកពីគ្នា ហើយលោកបានទទួលទានអាហារពេលល្ងាចនៅចន្លោះការថ្វាយបង្គំព្រះទាំងពីរនោះ។ បន្ទាប់មកលោកបានថ្វាយបង្គំព្រះពេលព្រឹកព្រលឹម (ហ្វាជើរ) នៅពេលដែលពន្លឺព្រឹកព្រលឹមទើបតែចាប់ផ្ដើមរះឡើង ដោយអ្នកខ្លះនិយាយថា៖ «ពន្លឺព្រឹកព្រលឹមរះហើយ» ហើយអ្នកខ្លះទៀតនិយាយថា៖ «ពន្លឺព្រឹកព្រលឹមមិនទាន់រះនៅឡើយទេ»។ បន្ទាប់មកលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកនាំសាររបស់ព្រះជាម្ចាស់មានប្រសាសន៍ថា៖ “ពិតប្រាកដណាស់ ការថ្វាយបង្គំព្រះទាំងពីរពេលនេះ ត្រូវបានផ្លាស់ប្ដូរចេញពីពេលវេលាដើមរបស់វានៅត្រង់ទីកន្លែងនេះ (អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ) គឺការថ្វាយបង្គំព្រះពេលព្រលប់ និងពេលយប់ ដូច្នេះមនុស្សម្នាមិនត្រូវមកដល់ ជាំអ៍ ឡើយ រហូតទាល់តែចូលដល់ពេលយប់ងងឹត ហើយការថ្វាយបង្គំព្រះពេលព្រឹកព្រលឹម គឺត្រូវធ្វើឡើងនៅម៉ោងនេះ”»។ បន្ទាប់មកលោកបានឈរនៅទីនោះរហូតទាល់តែមេឃភ្លឺច្បាស់បន្តិច រួចលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើមេដឹកនាំនៃបណ្ដាអ្នកមានជំនឿចេញដំណើរទៅឥឡូវនេះ គាត់ពិតជាបានប្រតិបត្តិចំតាមគន្លងមាគ៌ារបស់ព្យាការីហើយ»។ ខ្ញុំមិនដឹងថាតើសម្ដីរបស់លោកលឿនជាង ឬការចេញដំណើររបស់លោក អ៊ូស្មាន លឿនជាងនោះឡើយ។ ហើយលោក អាប់ឌុលឡោះ នៅតែបន្តពោលពាក្យតាល់ប៊ីយ៉ះជានិច្ច រហូតដល់លោកបានគប់គ្រួសលើសសរថ្ម (ចាមរ៉ោះ អាល់-អាកាបះ) នៅថ្ងៃអារកសត្វបូជា (ថ្ងៃទី ១០ នៃខែ ហ្ស៊ុល-ហិជ្ជះ)។

លោក អាមរ៍ អ៊ីប៊ីន ម៉ៃមូន បានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំបានឃើញលោក អ៊ូម៉ារ បានថ្វាយបង្គំព្រះពេលព្រឹកព្រលឹម (ហ្វាជើរ) នៅឯ ជាំអ៍ (អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ) បន្ទាប់មកលោកបានឈរឡើង ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពួកអ្នកគោរពពហុព្រះកាលពីមុន មិនដែលចាកចេញពីទីនេះឡើយ រហូតទាល់តែព្រះអាទិត្យរះឡើង ហើយពួកគេតែងតែពោលថា៖ “ចូរឲ្យព្រះអាទិត្យបញ្ចេញរស្មីលើភ្នំសាប៊ៀរមក!”។ ប៉ុន្តែព្យាការីបានធ្វើផ្ទុយពីពួកគេ ពោលគឺលោកបានចាកចេញពី ជាំអ៍ មុនពេលដែលព្រះអាទិត្យរះឡើង»។

លោក អ៊ីប៊ីន អាប់បាស បានរៀបរាប់ថា៖ ព្យាការីបានឲ្យលោក អាល់-ហ្វាឌល់ ជិះពីក្រោយលោក ហើយលោក អាល់-ហ្វាឌល់ បានប្រាប់ថា ព្យាការីនៅតែបន្តពោលពាក្យតាល់ប៊ីយ៉ះជានិច្ច រហូតទាល់តែលោកបានគប់គ្រួសលើសសរថ្ម (ចាមរ៉ោះ អាល់-អាកាបះ)។

លោក អ៊ូបៃឌុលឡោះ អ៊ីប៊ីន អាប់ឌុលឡោះ បានដំណាលពីលោក អ៊ីប៊ីន អាប់បាស ថា៖ លោក អ៊ូសាម៉ះ អ៊ីប៊ីន ហ្សៃដ បានជិះពីក្រោយព្យាការី ពីវាល អារ៉ាហ្វាត ទៅកាន់ អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ ហើយបន្ទាប់មកពី អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ ទៅកាន់ មីណា លោក អាល់-ហ្វាឌល់ បានជិះពីក្រោយលោកវិញ។ លោក អ៊ីប៊ីន អាប់បាស បានបញ្ជាក់ថា៖ «លោកទាំងពីរ (អ៊ូសាម៉ះ និងអាល់-ហ្វាឌល់) បានដំណាលថា៖ ព្យាការីនៅតែបន្តពោលពាក្យតាល់ប៊ីយ៉ះជានិច្ច រហូតទាល់តែលោកបានគប់គ្រួសលើសសរថ្ម អាល់-អាកាបះ (ចាមរ៉ោះ អាល់-អាកាបះ)»។

លោក អ៊ូបៃឌុលឡោះ អ៊ីប៊ីន អាប់ឌុលឡោះ បានដំណាលពីលោក អ៊ីប៊ីន អាប់បាស ថា៖ លោក អ៊ូសាម៉ះ អ៊ីប៊ីន ហ្សៃដ បានជិះពីក្រោយព្យាការី ពីវាល អារ៉ាហ្វាត ទៅកាន់ អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ ហើយបន្ទាប់មកពី អាល់-មុស្វដាលីហ្វះ ទៅកាន់ មីណា លោក អាល់-ហ្វាឌល់ បានជិះពីក្រោយលោកវិញ។ លោក អ៊ីប៊ីន អាប់បាស បានបញ្ជាក់ថា៖ «លោកទាំងពីរ (អ៊ូសាម៉ះ និងអាល់-ហ្វាឌល់) បានដំណាលថា៖ ព្យាការីនៅតែបន្តពោលពាក្យតាល់ប៊ីយ៉ះជានិច្ច រហូតទាល់តែលោកបានគប់គ្រួសលើសសរថ្ម អាល់-អាកាបះ (ចាមរ៉ោះ អាល់-អាកាបះ)»។

លោក អាប៊ូ ហ្ចាមរ៉ះ បានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំបានសួរលោក អ៊ីប៊ីន អាប់បាស អំពីការធ្វើធម្មយាត្រាហាជ្ជបែបតាម៉ាត់ទុអ៍ (ការធ្វើធម្មយាត្រាតូច រួចរួចផុតពីសភាពតម ហើយបន្តធ្វើធម្មយាត្រាហាជ្ជ) លោកក៏បានបង្គាប់ខ្ញុំឲ្យប្រតិបត្តិបែបនោះ។ ខ្ញុំក៏បានសួរលោកអំពីសត្វសម្រាប់បូជា (ហាដ្យី) លោកបានឆ្លើយថា៖ «កាតព្វកិច្ចក្នុងនោះ គឺត្រូវអារកសត្វអូដ្ឋមួយក្បាល ឬសត្វគោមួយក្បាល ឬសត្វចៀមមួយក្បាល ឬការចូលរួមចំណែករួមគ្នាក្នុងសត្វបូជាមួយក្បាល»។ លោក អាប៊ូ ហ្ចាមរ៉ះ បានបន្តទៀតថា៖ មនុស្សមួយចំនួនហាក់បីដូចជាមិនពេញចិត្តនឹងទម្រង់តាម៉ាត់ទុអ៍នេះឡើយ។ លុះដល់ពេលខ្ញុំគេងលក់ ខ្ញុំក៏បានសុបិនឃើញដូចជាមានមនុស្សម្នាក់កំពុងស្រែកប្រកាសថា៖ «ធម្មយាត្រាហាជ្ជដែលល្អបរិសុទ្ធ (ហាជ្ជ ម៉ាប្រ៊ូរ) និងតាម៉ាត់ទុអ៍ដែលត្រូវបានទទួលយក!»។ ខ្ញុំក៏បានទៅជួបលោក អ៊ីប៊ីន អាប់បាស ហើយដំណាលរឿងនោះប្រាប់លោក។ ពេលនោះលោក អ៊ីប៊ីន អាប់បាស បានពោលថា៖ «ព្រះជាម្ចាស់ទ្រង់មហិមាបំផុត! នោះហើយគឺជាគន្លងមាគ៌ារបស់លោក អាប៊ូ អាល់-កាស៊ីម (ព្យាការី)»។ ហើយលោក ស្ហ៊ូអ្បះ បានបញ្ជាក់ថា ការស្រែកប្រកាសក្នុងសុបិននោះគឺ៖ «ធម្មយាត្រាតូចដែលត្រូវបានទទួលយក និងធម្មយាត្រាហាជ្ជដែលល្អបរិសុទ្ធ»។

លោក អាប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ះ បានរៀបរាប់ថា៖ អ្នកនាំសាររបស់ព្រះជាម្ចាស់បានទតឃើញបុរសម្នាក់កំពុងដឹកសត្វអូដ្ឋសម្រាប់បូជា (បាដាណះ) របស់ខ្លួន។ លោកក៏មានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអ្នកជិះលើវាទៅ»។ បុរសនោះបានជម្រាបថា៖ «វាជាសត្វអូដ្ឋសម្រាប់បូជា»។ ព្យាការីមានប្រសាសន៍ដដែលថា៖ «ចូរអ្នកជិះលើវាទៅ»។ គាត់នៅតែជម្រាបថា៖ «វាជាសត្វអូដ្ឋសម្រាប់បូជា»។ ព្យាការីក៏មានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអ្នកជិះលើវាទៅ ស៊យហើយឯង!» — នៅលើកទីពីរ ឬលើកទីបី។

លោក អាណាស បានរៀបរាប់ថា៖ ព្យាការីបានទតឃើញបុរសម្នាក់កំពុងដឹកសត្វអូដ្ឋសម្រាប់បូជា (បាដាណះ)។ លោកក៏មានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអ្នកជិះលើវាទៅ»។ បុរសនោះបានជម្រាបថា៖ «វាជាសត្វអូដ្ឋសម្រាប់បូជា»។ ព្យាការីមានប្រសាសន៍ម្ដងទៀតថា៖ «ចូរអ្នកជិះលើវាទៅ»។ គាត់នៅតែជម្រាបថា៖ «វាជាសត្វអូដ្ឋសម្រាប់បូជា»។ ព្យាការីក៏មានប្រសាសន៍ចំនួនបីដងថា៖ «ចូរអ្នកជិះលើវាទៅ»។

លោក អ៊ីប៊ីន អ៊ូម៉ារ បានរៀបរាប់ថា៖ នៅក្នុងធម្មយាត្រាហាជ្ជលាគ្នា អ្នកនាំសាររបស់ព្រះជាម្ចាស់បានបំពេញធម្មយាត្រាតូច (អ៊ូមរ៉ោះ) រួមគ្នាជាមួយធម្មយាត្រាហាជ្ជ (តាម៉ាត់ទុអ៍)។ លោកបាននាំយកសត្វសម្រាប់បូជា (ហាដ្យី) ជាមួយលោកពី ហ្ស៊ុល-ហ៊ូឡៃហ្វះ។ អ្នកនាំសាររបស់ព្រះជាម្ចាស់បានចាប់ផ្ដើមដោយការចូលក្នុងសភាពតមសម្រាប់ធម្មយាត្រាតូច បន្ទាប់មកលោកបានចូលក្នុងសភាពតមសម្រាប់ធម្មយាត្រាហាជ្ជ។ មនុស្សម្នាក៏បានបំពេញធម្មយាត្រាតូចរួមគ្នាជាមួយធម្មយាត្រាហាជ្ជជាមួយព្យាការីដែរ។ ក្នុងចំណោមមនុស្សម្នា មានអ្នកខ្លះបាននាំយកសត្វបូជាមកជាមួយ ហើយអ្នកខ្លះទៀតមិនបាននាំយកសត្វបូជាមកជាមួយឡើយ។ លុះនៅពេលដែលព្យាការីបានមកដល់ទីក្រុងម៉ាក្កះ លោកមានប្រសាសន៍ទៅកាន់មនុស្សម្នាថា៖ «ជនណាដែលបាននាំយកសត្វបូជាមកជាមួយខ្លួន គេមិនត្រូវរួចផុតពីការហាមឃាត់ណាមួយនៃសភាពតម (អ៊ីហរ៉ម) ឡើយ រហូតទាល់តែគេបានបញ្ចប់ធម្មយាត្រាហាជ្ជរបស់គេ។ ចំណែកជនណាដែលមិនបាននាំយកសត្វបូជាមកជាមួយទេនោះ ចូរគេដើរព័ទ្ធជុំវិញវិហារកាអ៍ប និងដើរទៅមករវាងភ្នំស្វាហ្វានិងភ្នំម៉ារវ៉ា រួចកាត់សក់ក្បាលឲ្យខ្លី ហើយរួចផុតពីសភាពតមចុះ បន្ទាប់មកសឹមគេចូលក្នុងសភាពតមសម្រាប់ធម្មយាត្រាហាជ្ជជាថ្មី។ ប៉ុន្តែជនណាដែលមិនមានលទ្ធភាពរកសត្វបូជាបានទេនោះ ចូរគេតមអាហារចំនួនបី (៣) ថ្ងៃ នៅក្នុងអំឡុងពេលធ្វើធម្មយាត្រាហាជ្ជ និងចំនួនប្រាំពីរ (៧) ថ្ងៃទៀត នៅពេលគេត្រឡប់ទៅដល់ស្រុកកំណើតជួបជុំគ្រួសារវិញ»។ ព្យាការីបានដើរព័ទ្ធជុំវិញវិហារកាអ៍បនៅពេលលោកមកដល់ទីក្រុងម៉ាក្កះ ដោយលោកបានប៉ះពាល់ជ្រុងដុំថ្មខ្មៅជាកិច្ចការដំបូងបង្អស់ រួចហើយលោកបានដើរញាប់ៗជំហានខ្លីៗ (រ៉ាម៉ាល់) ចំនួនបី (៣) ជុំដំបូង និងបានដើរជាធម្មតាចំនួនបួន (៤) ជុំ។ លុះនៅពេលបញ្ចប់ការដើរព័ទ្ធជុំវិញវិហារកាអ៍ប លោកបានថ្វាយបង្គំព្រះចំនួនពីរ (២) រ៉ាកអាត់ នៅឯទីតាំងឈររបស់ព្យាការីអ៊ីប្រាហ៊ីម (ម៉ាកាម អ៊ីប្រាហ៊ីម) រួចហើយលោកបានផ្ដល់ពាក្យសន្តិភាព (សាឡាម) បញ្ចប់ការថ្វាយបង្គំ ហើយលោកបានចេញដំណើរឆ្ពោះទៅកាន់ភ្នំស្វាហ្វា និងបានដើរទៅមករវាងភ្នំស្វាហ្វានិងភ្នំម៉ារវ៉ាចំនួនប្រាំពីរ (៧) ជុំ។ លោកមិនបានរួចផុតពីការហាមឃាត់ណាមួយនៃសភាពតមឡើយ រហូតទាល់តែលោកបានបំពេញកិច្ចពិធីទាំងអស់នៃធម្មយាត្រាហាជ្ជរបស់លោក និងបានអារកសត្វបូជារបស់លោកនៅថ្ងៃអារកសត្វបូជា (ថ្ងៃទី ១០ នៃខែ ហ្ស៊ុល-ហិជ្ជះ)។ បន្ទាប់មកលោកបានប្រញាប់ប្រញាល់ទៅកាន់ទីក្រុងម៉ាក្កះ ហើយបានដើរព័ទ្ធជុំវិញវិហារកាអ៍ប (តៈវ៉ាហ្វ អាល់-អ៊ីហ្វាដោះ) រួចហើយទើបលោកបានរួចផុតពីការហាមឃាត់ទាំងអស់នៃសភាពតម។ ហើយបណ្ដាជនដែលបាននាំយកសត្វបូជាមកជាមួយ ក៏បានប្រតិបត្តិដូចអ្វីដែលអ្នកនាំសាររបស់ព្រះជាម្ចាស់បានប្រតិបត្តិដូច្នោះដែរ។

លោក អ៊ុវ៉ះ បានដំណាលថាលោកស្រី អាយស្ហះ បានប្រាប់លោកអំពីការបំពេញធម្មយាត្រាតូចរួមគ្នាជាមួយធម្មយាត្រាហាជ្ជ (តាម៉ាត់ទុអ៍) របស់ព្យាការី និងការដែលមនុស្សម្នាបានបំពេញរួមគ្នាជាមួយលោក ដូចគ្នាបេះបិទនឹងអ្វីដែលលោក សាលីម បានដំណាលពីលោក អ៊ីប៊ីន អ៊ូម៉ារ អំពីអ្នកនាំសាររបស់ព្រះជាម្ចាស់ (នៅក្នុងរឿងដំណាលមុននេះ) ដែរ។