ការពន្យល់សីលធម៌ចៅក្រមឥស្លាម

ជំពូកទី ២០៖ ស្តីពីការចូលជួបចៅក្រមនៅឯគេហដ្ឋានរបស់លោក [៣៣៤] អាល់-សាក់ពីបានរាយការណ៍ថាអាល់-នួអ៍ម៉ានប៊ីនបាសៀរបានថ្លែងសុន្ទរកថានៅកូហ្វាស់ដោយលើកឡើងនូវរឿងប្រៀបធៀបសត្វដើម្បីបញ្ជាក់ថាចៅក្រមសម្រុះសម្រួលត្រូវគេចូលទៅជួបនៅឯគេហដ្ឋានរបស់លោក។ [៣៣៥] យ៉ះយ៉ាប៊ីនយ៉ាក់មើរបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចៅក្រមមិនត្រូវឱ្យគេចូលជួបនៅផ្ទះរបស់លោកឡើយ» សំដៅលើភាគីវិវាទតែម្នាក់ឯង។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើគូភាគីទាំងពីរចូលមកជួបព្រមគ្នានោះគ្មានបញ្ហាអ្វីឡើយ។ [៣៣៦] អាល់-ខាសាហ្វបានមានប្រសាសន៍ថា៖ អ្វីដែលមិនគប្បីគឺការអនុញ្ញាតឱ្យភាគីវិវាទតែម្នាក់ឯងចូលជួបក្នុងគេហដ្ឋានរបស់ចៅក្រមពីព្រោះវាធ្វើឱ្យភាគីម្ខាងទៀតបាក់ទឹកចិត្តនិងមានការសង្ស័យ។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើគាត់គ្មានវិវាទក្តីក្តាំទេចៅក្រមអាចអនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូលជួបដើម្បីសួរសុខទុក្ខឬដោះស្រាយការងារផ្ទាល់ខ្លួនបាន។

ជំពូកទី ២១៖ ស្តីពីការស្បថក្នុងតុលាការ (យ៉ាមីន)

ជំពូកទី ២១៖ ស្តីពីការស្បថក្នុងតុលាការ [ការបង្កើតច្បាប់ស្តីពីការស្បថក្នុងតុលាការ] [៣៣៧] អ៊ីប៊ិនអាបបាស ﵄ បានរាយការណ៍ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានសម្រេចឱ្យការស្បថធ្លាក់លើចុងចោទដោយបង្កើតឡើងនូវគោលការណ៍គ្រឹះដ៏ល្បីល្បាញថា៖ «ភស្តុតាងសាក្សី (បៃយីណាស់) ធ្លាក់លើដើមចោទហើយការស្បថ (យ៉ាមីន) ធ្លាក់លើអ្នកដែលបដិសេធ»។

សំដៅលើរឿងក្តីដ៏ល្បីល្បាញរវាងបុរសកុលសម្ព័ន្ធហាត់រ៉ាមីនិងគីនឌីដែលព្យាការី ﷺ បានទាមទារភស្តុតាងពីដើមចោទហើយនៅពេលគ្មានភស្តុតាងលោកបានសម្រេចឱ្យចុងចោទស្បថ។ [ភាពធ្ងន់ធ្ងរនៃការស្បថភូតកុហកនិងឈ្មោះហៅរបស់វា] [៣៣៨] អាប់ឌុលឡោះប៊ីនម៉ាស់អ៊ូដ ﵁ បានរាយការណ៍ថា៖ រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលស្បថដោយភូតកុហកដើម្បីប្លន់យកទ្រព្យសម្បត្តិរបស់បុរសមូស្លីមម្នាក់ជននោះនឹងជួបអល់ឡោះ ﷻ ក្នុងស្ថានភាពដែលទ្រង់ខឹងសម្បារនឹងគេ»។ ការស្បថនេះមានឈ្មោះបីយ៉ាង៖ - យ៉ាមីនអាល់-ហ្គាមូស (ការស្បថពន្លិច) ពីព្រោះវាពន្លិចម្ចាស់របស់វាទៅក្នុងអំពើបាបនិងភ្លើងនរក; - យ៉ាមីនអាល់-សាប់រ (ការស្បថចងកម្ម); - យ៉ាមីនអាល់-ហ្វាជិរ៉ោះ (ការស្បថទុច្ចរិត)។ អល់ឡោះ ﷻ បានបញ្ចុះអាយ៉ាត់បញ្ជាក់រឿងនេះថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់អស់អ្នកដែលដោះដូរកតិកាសញ្ញារបស់អល់ឡោះនិងពាក្យសច្ចារបស់ពួកគេជាមួយតម្លៃបន្តិចបន្តួច… ពួកគេនឹងរងទារុណកម្មដ៏ឈឺចាប់» (៣:៧៧)។ អាល់-អាសអាសប៊ីនកៃស៍បានបញ្ជាក់ថាអាយ៉ាត់នេះចុះមកទាក់ទងនឹងវិវាទដីធ្លីរវាងគាត់និងជនជាតិយូដា។ [៣៣៩] នៅពេលបុរសកុលសម្ព័ន្ធគីនឌីរៀបនឹងស្បថកុហកព្យាការី ﷺ បានដាស់តឿនថា៖ «អ្នកណាដែលស្បថកុហកអល់ឡោះ ﷻ នឹងបញ្ចូលគេទៅក្នុងភ្លើងនរក» ដែលធ្វើឱ្យគាត់ភ័យខ្លាចហើយសុខចិត្តសម្រុះសម្រួល។ [៣៤០] ព្យាការី ﷺ បានដាស់តឿនថា៖ «អ្នកណាដែលកាត់យកទ្រព្យសម្បត្តិដោយការស្បថភូតកុហកគេនឹងជួបអល់ឡោះ ﷻ ក្នុងសភាពជាអាជហ្សាំ (គ្មានភស្តុតាងតវ៉ាដោះសារអ្វីទាំងអស់)»។

[ការស្បថធ្លាក់ទៅលើភាគីចុងចោទ] [៣៤១] ថល់ហាស់ប៊ីនអាប់ឌុលឡោះបានរាយការណ៍ថាព្យាការី ﷺ បានបញ្ជាឱ្យអ្នកប្រកាសស្រែកទូទាំងក្រុងម៉ាឌីណាស់ថា៖ «សក្ខីកម្មរបស់គូភាគីវិវាទផ្ទាល់ឬមនុស្សដែលមានការសង្ស័យគឺមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឡើយហើយការស្បថគឺធ្លាក់លើចុងចោទ»។ ពាក្យថា 'ការស្បថ' ក្នុងទម្រង់ទូទៅបញ្ជាក់ថារាល់ការស្បថក្នុងតុលាការទាំងអស់គឺធ្លាក់លើភាគីចុងចោទដែលស្របគ្នានឹងគណ៖ហាណាភីរបស់យើង។ [៣៤២] បុរសម្នាក់បានមកប្តឹងស៊ូរ៉ៃហ៍ថា៖ «បុរសនេះបានលក់ស្រីបម្រើម្នាក់ដែលមានកញ្ចឹងកវៀចមកឱ្យខ្ញុំ»។ ស៊ូរ៉ៃហ៍បានប្រាប់ថា៖ «ចូរនាំភស្តុតាងមកបញ្ជាក់ថាគាត់បានលក់នាងដោយមានពិការភាពនេះបើគ្មានភស្តុតាងទេគាត់ត្រូវស្បថចំពោះអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ ថាគាត់មិនបានលក់នាងដោយមានពិការភាពនេះឡើយ»។ [៣៤៣] អ៊ីមរ៉នប៊ីនហ៊ូសសែញបានរាយការណ៍ថា៖ «រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ ﷺ បានបង្គាប់ឱ្យមានសាក្សីពីរនាក់ហើយការស្បថធ្លាក់លើចុងចោទ» ដែលនេះជាការបែងចែកបន្ទុកភស្តុតាងយ៉ាងច្បាស់៖ ភស្តុតាងសាក្សីធ្លាក់លើដើមចោទហើយការស្បថធ្លាក់លើចុងចោទ។

[ការសាកសួររបស់ចៅក្រមទៅកាន់គូភាគីវិវាទ] [៣៤៤] អាល់-ខាសាហ្វបានមានប្រសាសន៍ថា៖ នៅពេលគូភាគីទាំងពីរចូលមកជួបចៅក្រមត្រូវងាកទៅរកដើមចោទហើយសួរគាត់អំពីពាក្យបណ្តឹងរបស់គាត់។ បណ្តាអ្នកប្រាជ្ញមានទស្សន៖ខុសគ្នាហើយម្ចាស់សៀវភៅយល់ថាលោកត្រូវផ្តួចផ្តើមសាកសួរ។ [៣៤៥] នៅពេលដើមចោទប្តឹងផ្តល់ចប់តើចៅក្រមត្រូវសួរចុងចោទឱ្យឆ្លើយតបដែរឬទេ? អ្នកប្រាជ្ញមានទស្សន៖ខុសគ្នា; ម្ចាស់សៀវភៅយល់ថាលោកត្រូវសួរ។ ប្រសិនបើចុងចោទសារភាពលោកកត់ត្រាការសារភាពក្នុងប័ណ្ណសារ; ប្រសិនបើគាត់បដិសេធលោកកត់ត្រាការបដិសេធ។ [៣៤៦] ប្រសិនបើចុងចោទបដិសេធតើចៅក្រមត្រូវសួរដើមចោទថា៖ «គាត់បានបដិសេធពាក្យបណ្តឹងរបស់អ្នកហើយតើអ្នកមានភស្តុតាងទេ?» អ្នកប្រាជ្ញមានទស្សន៖ខុសគ្នាហើយម្ចាស់សៀវភៅយល់ថាលោកត្រូវសួរ។

[៣៤៧] ប្រសិនបើដើមចោទនិយាយថា៖ «ខ្ញុំមានសាក្សីនៅក្នុងក្រុងនេះ (តែមិនទាន់នៅក្នុងបន្ទប់សវនាការទេ) ប៉ុន្តែខ្ញុំទាមទារឱ្យគាត់ស្បថ» អាប៊ូហាណីហ្វាស់យល់ថា៖ ចៅក្រមមិនឱ្យស្បថឡើយ។ អាប៊ូយូស៊ូហ្វយល់ថា៖ ត្រូវឱ្យស្បថ។ រីឯទស្សន៖ ឥម៉ាមមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) មានការរាយការណ៍ពីរ។ ចៅក្រមត្រូវប្រើការពិចារណា (អ៊ិចទីហាត)។ [៣៤៨] ប្រសិនបើដើមចោទនិយាយថា៖ «ខ្ញុំគ្មានភស្តុតាងទេ» ឬ «សាក្សីរបស់ខ្ញុំអវត្តមាន» នោះចៅក្រមឱ្យចុងចោទស្បថ។ [ការពង្រឹងទម្ងន់នៃការស្បថឱ្យកាន់តែម៉ឺងម៉ាត់] [៣៤៩] នៅពេលចៅក្រមឱ្យចុងចោទស្បថប្រសិនបើលោកចង់លោកអាចពង្រឹងទម្ងន់នៃពាក្យស្បថឱ្យកាន់តែម៉ឺងម៉ាត់ (តាក់ឡីហ្ស) ហើយបើចង់លោកមិនបាច់ពង្រឹងទម្ងន់ឡើយ។ ប៉ុន្តែលោកត្រូវប្រុងប្រយ័ត្នកុំឱ្យមានការស្បថត្រួតគ្នាច្រើនដង៖ ការស្បថថា «ស្បថនឹងអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ មហាករុណាមហាអាណិតស្រឡាញ់» ជាប់គ្នាក្នុងប្រយោគតែមួយគឺជាពាក្យស្បថតែមួយគត់; ប៉ុន្តែបើពោលថា «ស្បថនឹងអល់ឡោះនិងស្បថនឹងព្រះមហាករុណានិងស្បថនឹងព្រះមហាអាណិតស្រឡាញ់» នោះនឹងក្លាយជាពាក្យស្បថបីដាច់ដោយឡែកពីគ្នាខណ៖ដែលច្បាប់តម្រូវឱ្យស្បថតែម្តងប៉ុណ្ណោះ។

[លក្ខណ៖និងពេលវេលានៃការពង្រឹងពាក្យស្បថឱ្យកាន់តែម៉ឺងម៉ាត់] [៣៥០] រូបមន្តនៃការពង្រឹងពាក្យស្បថឱ្យកាន់តែម៉ឺងម៉ាត់ដែលម្ចាស់សៀវភៅបានរៀបរាប់គឺឱ្យគាត់ពោលថា៖ «ចូរពោលថា៖ ស្បថនឹងអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ ដែលគ្មានម្ចាស់ណាក្រៅពីទ្រង់ឡើយជាអ្នកដឹងនូវរឿងអាថ៌កំបាំងនិងរឿងជាក់ស្តែងជាព្រះមហាករុណាមហាអាណិតស្រឡាញ់ជាព្រះដ៏មានអំណាចលើសលប់ជាអ្នកដឹងនូវរឿងកំបាំងដូចរឿងចំហ៖ បុគ្គលឈ្មោះ… នេះគ្មានសិទ្ធិទាមទារអ្វីលើរូបខ្ញុំឡើយហើយក៏គ្មានប្រាក់បំណុលចំនួនប៉ុណ្ណេះៗដែលគាត់បានប្តឹងទាមទារលើរូបខ្ញុំឡើយហើយក៏គ្មានចំណែកណាមួយនៃប្រាក់នោះដែរ»។ ការជ្រើសរើសទម្រង់នៃការពង្រឹងពាក្យស្បថគឺស្ថិតលើការសម្រេចរបស់ចៅក្រម៖ លោកអាចបន្ថែមឬបន្ថយតាមការយល់ឃើញសមស្របរបស់លោក។

[តើត្រូវស្បថលើហេតុនៃកិច្ចសន្យាឬស្បថលើផលនៃបំណុលបច្ចុប្បន្ន?]

[៣៥១] ការស្បថធម្មតាដោយមិនពង្រឹងទម្ងន់គឺគ្រាន់តែរំលឹកព្រះនាមរបស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ ថា «វ៉ល់ឡោះហ៊ី (ស្បថនឹងអល់ឡោះ)»។ អ្នកប្រាជ្ញមានទស្សន៖ខុសគ្នា៖ ខ្លះយល់ថាចៅក្រមមានសិទ្ធិជ្រើសរើសពេញលេញ; ខ្លះពិនិត្យលើបុគ្គលិកលក្ខណ៖ចុងចោទ (មនុស្សសុចរិតស្បថធម្មតាមនុស្សទូទៅស្បថម៉ឺងម៉ាត់); និងខ្លះពិនិត្យលើទំហំទ្រព្យសម្បត្តិ (ទ្រព្យច្រើនស្បថម៉ឺងម៉ាត់ទ្រព្យតិចស្បថធម្មតា)។ [តើត្រូវស្បថលើហេតុនៃកិច្ចសន្យាឬស្បថលើផលនៃបំណុលបច្ចុប្បន្ន?] [១. ក្នុងបណ្តឹងទាមទារបំណុលប្រាក់សុទ្ធទូទៅ] [៣៥២] ចៅក្រមត្រូវឱ្យចុងចោទស្បថលើផលនៃបំណុលបច្ចុប្បន្ន (អាល់-ហាស្វីល) ថា៖ «ស្បថនឹងអល់ឡោះ ﷻ គាត់គ្មានសិទ្ធិទាមទារប្រាក់ដែលគាត់បានប្តឹងចំនួនប៉ុណ្ណេះៗលើអ្នកឡើយហើយក៏គ្មានចំណែកណាមួយនៃប្រាក់នោះដែរ»។ លោកត្រូវរួមបញ្ចូលទាំងប្រាក់សរុបនិងចំណែកខ្លះដើម្បីប្រុងប្រយ័ត្នក្រែងលោចុងចោទបានសងមួយចំណែករួចហើយ។ លោកមិនត្រូវឱ្យស្បថលើហេតុដើមឡើយដូចជាថា «ស្បថនឹងអល់ឡោះខ្ញុំមិនដែលខ្ចីប្រាក់ពីគាត់ឬមិនដែលប្លន់គាត់» ពីព្រោះគាត់អាចនឹងធ្លាប់ខ្ចីពិតមែនប៉ុន្តែបានសងរួចរាល់ហើយដូច្នេះបើគាត់ស្បថថាមិនដែលខ្ចីនោះវានឹងក្លាយជាការកុហក។ ហេតុនេះត្រូវស្បថលើការរួចផុតបំណុលបច្ចុប្បន្នលើកលែងតែទ្រព្យបញ្ញើដែលត្រូវស្បថថា៖ «គាត់គ្មានទ្រព្យបញ្ញើក្នុងដៃរបស់អ្នកឡើយហើយក៏គ្មានសិទ្ធិទាមទារអ្វីលើអ្នកដែរ»។

យោងតាមហាសសានប៊ីនហ្ស៊ីយ៉ាដនិងអ្នកប្រាជ្ញហាណាភីភាគច្រើនគឺត្រូវស្បថលើផលនៃបំណុលបច្ចុប្បន្ន។ អាប៊ូយូស៊ូហ្វយល់ថាបើតម្រូវតាមហេតុត្រូវស្បថលើហេតុលើកលែងតែចុងចោទស្នើសុំស្បថលើផលបច្ចុប្បន្ន។ [២. ក្នុងបណ្តឹងទាមទារចលនទ្រព្យនិងអចលនទ្រព្យ] [៣៥២ បន្ត] ប្រសិនបើដើមចោទប្តឹងទាមទារដីកសិកម្មផ្ទះឬអចលនទ្រព្យគាត់ត្រូវបញ្ជាក់ទីតាំងនិងព្រំប្រទល់។ បន្ទាប់មកចៅក្រមឱ្យចុងចោទស្បថថា៖ «ស្បថនឹងអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ ទាំងដីកសិកម្មនេះនិងផ្ទះនេះដែលបានកំណត់ព្រំប្រទល់គឺមិនមែនស្ថិតនៅក្នុងដៃរបស់អ្នកជារបស់លោក… ឡើយហើយក៏គ្មានចំណែកណាមួយដែរហើយគាត់ក៏គ្មានសិទ្ធិទាមទារអ្វីពីអ្នកដែរ»។ [៣៥៣] ប្រសិនបើប្តឹងទាមទារចលនទ្រព្យ (សត្វពាហន៖ សម្លៀកបំពាក់របស់របរ)៖ - បើវត្ថុមានវត្តមានក្នុងតុលាការចុងចោទស្បថថា៖ «ស្បថនឹងអល់ឡោះ ﷻ វត្ថុនេះមិនមែនជារបស់លោក… ឡើយហើយក៏គ្មានចំណែកណាមួយដែរ»។ - បើវត្ថុអវត្តមានឬវិនាសដើមចោទត្រូវបញ្ជាក់ភិនភាគនិងតម្លៃ; រួចចុងចោទស្បថថា៖ «ស្បថនឹងអល់ឡោះ ﷻ អ្នកគ្មានវត្ថុនេះក្នុងដៃឡើយហើយក៏គ្មានតម្លៃរបស់វាជំពាក់គាត់ដែរ»។ [៣៥៤] ប្រសិនបើប្តឹងថាបានទិញដីឬផ្ទះហើយអ្នកលក់បដិសេធនោះតាមហ្សាហ៊ីរ៉ុលរីវ៉ាយ៉ាស់ត្រូវស្បថលើផលបច្ចុប្បន្នថា៖ «ស្បថនឹងអល់ឡោះ ﷻ គ្មានកិច្ចសន្យាទិញលក់ណាមួយដែលកំពុងមានសុពលភាពរវាងអ្នកនិងគាត់លើផ្ទះនេះក្នុងពេលនេះតាមតម្លៃដែលគាត់បានប្តឹងទាមទារឡើយ»។

[៣. ក្នុងបណ្តឹងទាមទារការលែងលះ (តាល់ឡាក)] [៣៥៥-៣៥៦] ប្រសិនបើស្ត្រីអះអាងថាប្តីបានលែងលះនាងបីតាល់ឡាកឬទាសករទាមទារការរំដោះខ្លួនឬមានវិវាទលើនរកនិងប្រាក់ខាន់ស្លា៖ ក្នុងរឿងលែងលះ៖ ប្តីត្រូវស្បថលើផលបច្ចុប្បន្នថា៖ «ស្បថនឹងអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ នាងមិនមែនជាស្ត្រីដែលត្រូវបានលែងលះបីតាល់ឡាកដាច់ស្រឡះពីអ្នកក្នុងនរកនេះតាមអ្វីដែលនាងបានប្តឹងទាមទារឡើយ»។ លោកមិនត្រូវឱ្យប្តីស្បថត្រឹមតែថា «ខ្ញុំមិនដែលលែងលះនាងបីតាល់ឡាក» ឡើយពីព្រោះគាត់អាចនឹងធ្លាប់លែងលះបីតាល់ឡាកកាលពីមុនរួចនាងបានរៀបការជាមួយប្តីក្រោយហើយទើបត្រឡប់មករៀបការស្របច្បាប់ជាមួយគាត់ជាថ្មី។

[៤. ក្នុងបណ្តឹងទាមទារការរំដោះទាសករ (អៀកតឹក)] [៣៥៧] ចំពោះការរំដោះទាសករ៖ ប្រសិនបើអ្នកទាមទារជាទាសីឬទាសករមិនមែនមូស្លីម (ហ្ស៊ីមមី) នោះម្ចាស់ត្រូវស្បថលើផលបច្ចុប្បន្នថា៖ «ស្បថនឹងអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ នាង/គាត់មិនមែនជាមនុស្សមានសេរីភាពក្នុងពេលនេះតាមការរំដោះដែលបានប្តឹងនោះឡើយ»។ ពីព្រោះទាសករអាចធ្លាប់ត្រូវបានរំដោះរួចក្បត់សាសនាត្រូវចាប់ជាឈ្លើយសង្គ្រាមហើយក្លាយជាទាសករម្តងទៀត។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើអ្នកទាមទារជាទាសករមូស្លីមម្ចាស់អាចស្បថលើហេតុ («ស្បថនឹងអល់ឡោះខ្ញុំមិនបានរំដោះគាត់») ឬលើផលបច្ចុប្បន្ន («ស្បថនឹងអល់ឡោះគាត់មិនមែនជាមនុស្សមានសេរីភាពក្នុងពេលនេះ») ពីព្រោះមូស្លីមមិនអាចក្លាយជាទាសករម្តងទៀតឡើយក្រោយពេលមានសេរីភាព។

[៥. ក្នុងបណ្តឹងទាមទារនរក (នីកាស់)] [៣៥៨] ក្នុងបណ្តឹងទាមទារនរក៖ តាមអាប៊ូហាណីហ្វាស់គឺមិនមានការស្បថក្នុងរឿងនរកឡើយ; រីឯតាមអាប៊ូយូស៊ូហ្វនិងឥម៉ាមមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) គឺមានការស្បថដែលនេះជាទស្សន៖ហ្វាត់វ៉ាដែលអាប៊ូអាល់-ឡៃស៍អាល់-សាម៉ារក្វាន់ឌីបានជ្រើសរើសដោយសារតម្រូវការចាំបាច់របស់មហាជន។ ប្រសិនបើភរិយាទាមទារប្រាក់ខាន់ស្លា (សះដាក) ប្តីត្រូវតែស្បថជាឯកច្ឆន្ទ។ នៅពេលស្បថលើនរកគឺស្បថលើផលបច្ចុប្បន្នថា៖ «ស្បថនឹងអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ ស្ត្រីរូបនេះមិនមែនជាភរិយារបស់អ្នកក្នុងនរកដែលបានប្តឹងនោះឡើយហើយនាងក៏គ្មានសិទ្ធិទាមទារប្រាក់ខាន់ស្លានេះលើអ្នកដែរ»។

[៦. ក្នុងបណ្តឹងទាមទារកិច្ចសន្យាជួល (អ៊ីចារ៉ោះ)] [៣៥៩] ក្នុងបណ្តឹងទាមទារកិច្ចសន្យាជួលផ្ទះដីធ្លីហាងសត្វពាហន៖ ឬកិច្ចសន្យាកសិកម្ម៖ ចុងចោទត្រូវស្បថលើផលបច្ចុប្បន្នថា៖ «ស្បថនឹងអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ គ្មានកិច្ចសន្យាជួលណាមួយដែលកំពុងមានសុពលភាពពេញលេញនិងចងកាតព្វកិច្ចរវាងអ្នកនិងគាត់លើអ្វីដែលគាត់បានប្តឹងទាមទារក្នុងថ្ងៃនេះឡើយហើយគាត់ក៏គ្មានសិទ្ធិលើអ្នកដោយសារកិច្ចសន្យាជួលនោះដែរ»។

[៧. ក្នុងបណ្តឹងទាមទារឃាតកម្មនិងរបួសស្នាមដែលតម្រូវឱ្យមានការសងសឹក (គីសស)] [៣៦០] ប្រសិនបើបុគ្គលម្នាក់ប្តឹងចោទថាបុរសម្នាក់បានសម្លាប់ឪពុកទាសករឬសាច់ញាតិរបស់ខ្លួនដោយចេតនាដែលតម្រូវឱ្យមានការសងសឹក (គីសស) ឬបានកាប់ផ្តាច់ដៃឬបង្ករបួសស្នាមធ្ងន់ធ្ងរ៖ ចុងចោទត្រូវស្បថលើផលបច្ចុប្បន្នថា៖ «ស្បថនឹងអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ គាត់គ្មានសិទ្ធិទាមទារឈាមឪពុកទាសករឬសាច់ញាតិរបស់គាត់លើអ្នកឡើយហើយគាត់ក៏គ្មានសិទ្ធិលើអ្នកដោយសារឈាមនោះដែរ»។ ពីព្រោះគាត់អាចនឹងសម្លាប់ដោយស្របច្បាប់ (ការការពារខ្លួនឬទោសប្រហារស្របច្បាប់) ឬអ្នកទទួលមរតកផ្សេងទៀតបានលើកលែងទោសឱ្យគាត់រួចហើយ។

[៨. ក្នុងបណ្តឹងទាមទារអំពើឃាតកម្មនិងរបួសស្នាមដោយអចេតនា] [៣៦១] ក្នុងបណ្តឹងទាមទារអំពើឃាតកម្មឬរបួសស្នាមដោយអចេតនាដែលតម្រូវឱ្យបង់ប្រាក់សំណងឈាម (ឌីយ៉ាស់) ឬប្រាក់ជំងឺចិត្ត (អើរស) ចុងចោទត្រូវស្បថថា៖ «ស្បថនឹងអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ បុគ្គលឈ្មោះ… នេះគ្មានសិទ្ធិទាមទារសំណងអ្វីលើអ្នកតាមហេតុផលដែលគាត់បានប្តឹងឡើយហើយក៏គ្មានចំណែកណាមួយដែរ»។ ពីព្រោះបណ្តឹងអចេតនាគឺជាបណ្តឹងទាមទារសំណងហិរញ្ញវត្ថុដែលត្រូវអនុវត្តតាមវិធាននៃបំណុលប្រាក់។

[៩. ក្នុងបណ្តឹងទាមទារការបំពានពាក្យសច្ចានៃការលែងលះ] [៣៦២] ប្រសិនបើស្ត្រីប្តឹងថាប្តីរបស់នាងបានស្បថលែងលះនាងបីតាល់ឡាកប្រសិនបើគាត់ចូលក្នុងផ្ទះនេះហើយគាត់បានចូលក្នុងផ្ទះនោះមែនរីឯប្តីបដិសេធ៖ តាមហ្សាហ៊ីរ៉ុលរីវ៉ាយ៉ាស់គាត់ត្រូវស្បថលើផលបច្ចុប្បន្នថា៖ «ស្បថនឹងអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ ស្ត្រីរូបនេះមិនមែនជាស្ត្រីដែលត្រូវបានលែងលះបីតាល់ឡាកដាច់ស្រឡះពីអ្នកតាមអ្វីដែលនាងបានប្តឹងទាមទារឡើយ»។ រីឯតាមអាប៊ូយូស៊ូហ្វគាត់ស្បថលើលក្ខខណ្ឌនិងការចូលផ្ទះ។

[១០. ក្នុងបណ្តឹងទាមទារថ្លៃទំនិញនិងការស្បថទល់មុខគ្នា (តាហាលុហ្វ)] [៣៦៣] ប្រសិនបើអ្នកលក់និងអ្នកទិញខ្វែងគំនិតគ្នាលើថ្លៃទំនិញ (អ្នកលក់ថាពីរពាន់អ្នកទិញថាមួយពាន់) ពួកគេទាំងពីរត្រូវស្បថទល់មុខគ្នា (តាហាលុហ្វ) ដោយចាប់ផ្តើមពីការស្បថរបស់អ្នកទិញមុន។ ចៅក្រមនឹងលុបចោលកិច្ចសន្យាទិញលក់លុះត្រាតែមានការស្នើសុំពីភាគីម្ខាងឬទាំងសងខាងខុសពីរឿងលីអាន (ការស្បថចោទប្រកាន់រវាងប្តីប្រពន្ធ) ដែលការបំបែកគ្នាជាកាតព្វកិច្ចភ្លាមៗតាមច្បាប់សាសនា។

[១១. ក្នុងបណ្តឹងទាមទារនរករបស់កុមារីដែលមិនទាន់គ្រប់អាយុ] [៣៦៤] ប្រសួរបុរសម្នាក់ប្តឹងចោទលើឪពុកម្នាក់ថាឪពុកនោះបានរៀបការកូនស្រីមិនទាន់គ្រប់អាយុរបស់គាត់ឱ្យមកខ្លួនហើយឪពុកនោះបដិសេធ៖ ប្រសិនបើកូនស្រីនោះនៅតែមិនទាន់គ្រប់អាយុតាមទស្សន៖របស់អាប៊ូហាណីហ្វាស់ ﵀ គឺមិនត្រូវឱ្យឪពុកនោះស្បថឡើយពីព្រោះការស្បថមិនអនុវត្តក្នុងរឿងនរកតាមគណ៖របស់លោកហើយពីព្រោះការសារភាពរបស់ឪពុកលើនរករបស់កូនស្រីមិនទាន់គ្រប់អាយុមិនមានសុពលភាពចងកាតព្វកិច្ចលើនាងឡើយនៅពេលមានវិវាទ។