ការពន្យល់សីលធម៌ចៅក្រមឥស្លាម

ជំពូកទី ២១ [៣២]៖ ស្តីពីបណ្តឹងទាមទារសិទ្ធិប្រើប្រាស់អចលនទ្រព្យរួម (សិទ្ធិអៀរតិហ្វាក) បណ្តឹងទាមទារផ្លូវទឹកហូរក៏ទាមទារឱ្យមានការបញ្ជាក់លម្អិតដែរ៖ ថាតើជាទឹកភ្លៀងឬជាទឹកលាងសម្អាតពីព្រោះទឹកភ្លៀងមានបរិមាណច្រើនតែមិនជាប់លាប់ខណ៖ដែលទឹកលាងសម្អាតមានបរិមាណតិចតែហូរជាប្រចាំ។ [៣៨៧] អាល់-ខាស់សបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ប្រសិនបើបុគ្គលម្នាក់ប្តឹងទាមទារផ្លូវដើរ (តារីក) កាត់តាមផ្ទះរបស់បុរសម្នាក់ទៀតចៅក្រមត្រូវបង្គាប់ឱ្យគាត់កែសម្រួលពាក្យបណ្តឹងឱ្យបានត្រឹមត្រូវជាមុនសិនដោយបញ្ជាក់ប្រវែងទទឹងនិងទីតាំងផ្លូវនៅក្នុងផ្ទះរួចទើបបង្គាប់ឱ្យចុងចោទស្បថលើលទ្ធផលបច្ចុប្បន្នថា៖ «សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ដើមចោទគ្មានសិទ្ធិនេះក្នុងផ្ទះដែលស្ថិតក្នុងការកាន់កាប់របស់អ្នកឡើយ»។ នៅក្នុងគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)ស្តីពីបណ្តឹងអ្នកប្រាជ្ញបានកត់សម្គាល់ថាប្រសិនបើសាក្សីធ្វើសក្ខីកម្មលើការសារភាពរបស់ម្ចាស់ផ្ទះថាដើមចោទមានផ្លូវដើរនោះសក្ខីកម្មត្រូវបានទទួលយកទោះបីមិនបានបញ្ជាក់ទំហំច្បាស់លាស់ក៏ដោយពីព្រោះភាពមិនច្បាស់លាស់មិនរារាំងសុពលភាពនៃការសារភាពឡើយ; ប៉ុន្តែសក្ខីកម្មលើសិទ្ធិផ្ទាល់តម្រូវឱ្យមានការបញ្ជាក់លម្អិត។ [៣៨៨] អាល់-ខាស់សបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ប្រសិនបើបុរសម្នាក់ប្តឹងបុរសម្នាក់ទៀតថាគាត់បានជីកប្រឡាយទឹក (ណាហើរ) កាត់ដីរបស់ខ្លួនដើម្បីបង្ហូរទឹកទៅកាន់ដីរបស់គាត់នោះចៅក្រមត្រូវបង្គាប់ឱ្យដើមចោទបញ្ជាក់ព្រំប្រទល់ដីទីតាំងប្រឡាយប្រវែងនិងទទឹងឱ្យបានច្បាស់លាស់ជាមុនសិនទើបពាក្យបណ្តឹងនោះមានសុពលភាពត្រឹមត្រូវតាមច្បាប់។

ជំពូកទី ២១ [៣៣]៖ ស្តីពីបណ្តឹងទាមទារសំណងការបង្កការខូចខាតដល់ដីធ្លីប្រសិនបើចុងចោទបដិសេធការជីកប្រឡាយហើយដើមចោទចង់ឱ្យស្បថចៅក្រមត្រូវបង្គាប់ឱ្យគាត់ស្បថលើទង្វើដើមថា៖ «សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ខ្ញុំមិនបានបង្កើតប្រឡាយដែលបានពណ៌នានេះនៅលើដីរបស់បុរសម្នាក់នេះឡើយ»។ ពីព្រោះសិទ្ធិលើដីធ្លីបែបនេះមិនអាចផ្ទេរដោយខុសច្បាប់បានឡើយដូច្នេះការស្បថលើទង្វើដើមមិនបង្កអយុត្តិធម៌ដល់ចុងចោទឡើយ។ [៣៨៩] អាល់-ខាស់សបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ប្រសិនបើបុរសម្នាក់ប្តឹងបុរសម្នាក់ទៀតថាគាត់បានជីករណ្តៅលើដីរបស់ខ្លួនដែលបង្កការខូចខាតដល់ដីហើយទាមទារឱ្យចុងចោទស្បថនោះចុងចោទមានកាតព្វកិច្ចសងត្រឹមតែតម្លៃនៃការថយចុះនៃដីប៉ុណ្ណោះ។ ចៅក្រមត្រូវបង្គាប់ឱ្យគាត់ស្បថលើលទ្ធផលបច្ចុប្បន្នថា៖ «សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះអ្នកមិនជំពាក់ចំនួនប្រាក់ដែលគាត់ទាមទារនេះលើដីឡើយ»។ គាត់មិនត្រូវតម្រូវឱ្យស្បថលើទង្វើជីករណ្តៅដើមឡើយពីព្រោះគាត់អាចបានជីកដោយមានការអនុញ្ញាតឬបានសងសំណងរួចរាល់ហើយ។ ប្រសិនបើមានការជីកយកដីចេញពីដីធ្លី៖ ប្រសិនបើដីនៅតំបន់នោះមានតម្លៃពាណិជ្ជកម្មនោះគាត់ត្រូវសងតម្លៃនៃដីដែលយកទៅ; ប៉ុន្តែបើដីនោះគ្មានតម្លៃពាណិជ្ជកម្មទេគាត់ត្រូវសងតម្លៃនៃការថយចុះនៃដីធ្លីនោះ។

ជំពូកទី ២១ [៣៤]៖ ស្តីពីបណ្តឹងទាមទារទ្រព្យបញ្ចាំ (រ៉ោះន) សាំសុលអៃអ៊ឹមម៉ះអាល់-សារ៉ាក់ស៊ីបានកត់សម្គាល់ថាដីល្បាប់និងភក់ដែលហូរចូលដីឯកជនតាមរយ៖ទឹកជំនន់គឺជាកម្មសិទ្ធិផ្តាច់មុខរបស់ម្ចាស់ដីមិនដូចសត្វព្រៃឬត្រីដែលហែលចូលដីឡើយដែលនរណាក៏អាចចាប់បានរហូតដល់មានការទន្ទ្រានយកជាក់ស្តែង។ [៣៩០] អាល់-ខាស់សបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ប្រសិនបើបុរសម្នាក់ប្តឹងទារប្រាក់មួយរយឌីណាពីបុរសម្នាក់ទៀតហើយចុងចោទមានទ្រព្យបញ្ចាំ (រ៉ោះន) នៅដៃដើមចោទស្មើនឹងចំនួនប្រាក់នោះប៉ុន្តែចុងចោទខ្លាចថាប្រសិនបើខ្លួនសារភាពទទួលស្គាល់បំណុលដើមចោទនឹងបដិសេធមិនព្រមប្រគល់ទ្រព្យបញ្ចាំត្រឡប់មកវិញ៖ កលល្បិចស្របច្បាប់ (ហ៊ីឡះ) ក្នុងរឿងនេះគឺចុងចោទត្រូវស្នើសុំចៅក្រមឱ្យសួរដេញដោលដើមចោទជាមុនសិនថា៖ «តើអ្នកមានកាន់កាប់ទ្រព្យបញ្ចាំសម្រាប់បំណុលនេះដែរឬទេ?» ប្រសិនបើដើមចោទសារភាពទទួលស្គាល់នោះការភ័យខ្លាចត្រូវបានរំលត់។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើដើមចោទបដិសេធនោះចុងចោទមិនត្រូវតម្រូវឱ្យស្បថដាច់ខាតថា «ស្បថចំពោះអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) អ្នកមិនជំពាក់មួយរយឌីណា» ឡើយពីព្រោះវានឹងនាំឱ្យគាត់បំពានសម្បថដោយសារបំណុលមានពិតប្រាកដ។ ផ្ទុយទៅវិញគាត់ត្រូវបង្គាប់ឱ្យស្បថដោយភ្ជាប់លក្ខខណ្ឌថា៖ «សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះអ្នកមិនជំពាក់ប្រាក់មួយរយឌីណានេះដោយគ្មានទ្រព្យបញ្ចាំនៅដៃដើមចោទឡើយ»។ អ្នកប្រាជ្ញហាណាភីជំនាន់ក្រោយបានបញ្ជាក់ថាគាត់ក៏អាចស្បថថា៖ «សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះអ្នកគ្មានកាតព្វកិច្ចត្រូវប្រគល់ប្រាក់នេះទៅដើមចោទឡើយ» ពីព្រោះកាតព្វកិច្ចសងប្រាក់មិនទាន់កើតឡើងឡើយដរាបណាទ្រព្យបញ្ចាំមិនត្រូវបានបង្ហាញនិងប្រគល់ត្រឡប់មកវិញ។

ជំពូកទី ២១ [៣៥]៖ ស្តីពីបណ្តឹងទាមទារទ្រព្យនិងសិទ្ធិលើទាសករបម្រាម (អាប់ដ៍មះជូរ) [៣៩១] អាល់-ខាស់សបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ប្រសិនបើបុរសម្នាក់ប្តឹងទាមទារកាតព្វកិច្ចហិរញ្ញវត្ថុឬសិទ្ធិណាមួយលើទាសករបម្រាម (អាប់ដ៍មះជូរ) ដែលមិនអាចទារបានភ្លាមៗក្នុងពេលកំពុងជាប់ទាសភាពប៉ុន្តែនឹងត្រូវអនុវត្តនៅពេលគាត់ទទួលបានសេរីភាព—ដូចជាការប្តឹងថាទាសកនោះបានធានាលើបំណុល (កាហ្វាឡះ) ឬបានរៀបការជាមួយស្ត្រីដោយគ្មានការអនុញ្ញាតពីចៅហ្វាយនាយហើយបានរួមរស់ជាមួយនាងរហូតជាប់កាតព្វកិច្ចបណ្ណាការ (ម៉ាហើរ)—នោះពាក្យបណ្តឹងមានសុពលភាពពេញលេញហើយសម្បថត្រូវតម្រូវលើទាសកនោះ។ ពីព្រោះសម្តីរបស់ទាសកមានទម្ងន់ផ្លូវច្បាប់ហើយគាត់ត្រូវបានប្តឹងលើរឿងដែលនឹងចងកាតព្វកិច្ចលើគាត់នៅពេលមានសេរីភាព។ ប្រសិនបើគាត់បដិសេធមិនព្រមស្បថនោះបណ្តឹងត្រូវបានបញ្ជាក់ជាផ្លូវការហើយនឹងត្រូវទារពីគាត់នៅពេលគាត់ត្រូវបានដោះលែង។ អ្នកប្រាជ្ញបានពិភាក្សាថាតើសម្បថត្រូវអនុវត្តលើបំណុលពន្យារពេល (ដាយន់មូអាជ្ជ៉ាល់) ដែរឬទេ៖ ទស្សន៖ដ៏ត្រឹមត្រូវគឺមិនត្រូវឱ្យស្បថមុនពេលកំណត់ឡើយពីព្រោះការពន្យារពេលគឺជាលក្ខខណ្ឌច្បាប់ដែលពន្យារការទាមទារទាំងស្រុង; ខុសពីទាសករបម្រាមដែលការពន្យារពេលគ្រាន់តែដោយសារឧបសគ្គទាសភាពបណ្តោះអាសន្នប៉ុណ្ណោះ។

ជំពូកទី ២១ [៣៦]៖ ស្តីពីបណ្តឹងទាមទារលើទាសករដែលទទួលបានការអនុញ្ញាតឱ្យធ្វើពាណិជ្ជកម្ម (ម៉ាអ៊ុហ្សូន) ប្រសិនបើកុមារមិនទាន់ពេញវ័យត្រូវបានប្តឹងដោយគ្មានភស្តុតាងគេមិនអាចនាំកុមារនោះមកតុលាការដើម្បីស្បថឡើយពីព្រោះការបដិសេធរបស់កុមារគ្មានសុពលភាពច្បាប់ឡើយ។ [៣៩២] អាល់-ខាស់សបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ដូចគ្នានេះដែរចំពោះទាសករដែលទទួលបានការអនុញ្ញាតឱ្យប្រកបពាណិជ្ជកម្ម (ម៉ាអ៊ុហ្សូន)៖ ប្រសិនបើគាត់ទិញស្ត្រីបម្រើ (ទាសី) ម្នាក់ហើយបានរួមរស់ជាមួយនាងបន្ទាប់មកមានម្ចាស់ដើមមកប្តឹងទាមទារយកទាសីនោះវិញ៖ ប្រសិនបើនាងជាស្ត្រីធ្លាប់រៀបការ (សៃយីប) ហើយទាសករនោះសារភាពនោះគ្មានកាតព្វកិច្ចភ្លាមៗលើគាត់ឡើយ; ប្រសិនបើគាត់បដិសេធហើយគេចង់ឱ្យស្បថគាត់ត្រូវស្បថចំពោះអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)។ ប្រសិនបើគាត់បដិសេធមិនព្រមស្បថការទទួលខុសត្រូវត្រូវពន្យារពេលរហូតដល់គាត់ត្រូវបានដោះលែងឱ្យមានសេរីភាព។ ទាសករដែលទទួលបានការអនុញ្ញាតពាណិជ្ជកម្មត្រូវបានចាត់ទុកដូចជាទាសករបម្រាមចំពោះកាតព្វកិច្ចផ្ទាល់ខ្លួន (ដូចជាបណ្ណាការឬសំណងរួមដំណេក) ដែលត្រូវពន្យាររហូតដល់មានសេរីភាពប៉ុន្តែត្រូវបានចាត់ទុកដូចជាមនុស្សសេរីចំពោះកិច្ចការជំនួញ (ដូចជាការទិញទំនិញ) ដែលត្រូវទារភ្លាមៗចេញពីទ្រព្យជំនួញរបស់គាត់។

ជំពូកទី ២១ [៣៧]៖ ស្តីពីបណ្តឹងទាមទារការប្រគល់ត្រឡប់វិញដោយសារពិការភាពទំនិញ (អាយប៍) [៣៩៣] អាល់-ខាស់សបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ប្រសិនបើបុរសម្នាក់ទិញទាសីម្នាក់ក្នុងតម្លៃមួយពាន់ឌៀរហាំហើយភាគីទាំងពីរបានប្រគល់ទទួលរួចរាល់បន្ទាប់មកអ្នកទិញប្តឹងតវ៉ាដោយសារមានស្នាមរបួសក្បាល (សាចចះ) លើនាងហើយចៅក្រមបានបង្គាប់ឱ្យអ្នកលក់ស្បថ។ អ្នកលក់បានបដិសេធមិនព្រមស្បថដូច្នេះទាសីនោះត្រូវបានប្រគល់ត្រឡប់ទៅអ្នកលក់វិញ។ ក្រោយមកអ្នកលក់បាននាំទាសីនោះត្រឡប់មកវិញហើយប្តឹងថា៖ «ទាសីម្នាក់នេះមានផ្ទៃពោះហើយការមានផ្ទៃពោះនេះបានកើតឡើងនៅក្នុងដៃរបស់អ្នកទិញ»។ ចៅក្រមត្រូវសួរដេញដោលអ្នកទិញ៖ ១. ប្រសិនបើអ្នកទិញឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំមិនបានដឹងរឿងនេះឡើយ» ចៅក្រមត្រូវឱ្យស្ត្រីជំនាញពិនិត្យមើលនាង។ ប្រសិនបើស្ត្រីទាំងនោះបញ្ជាក់ថានាងពិតជាមានផ្ទៃពោះមែននោះចៅក្រមត្រូវបង្គាប់ឱ្យអ្នកទិញស្បថថា៖ «សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ការមានផ្ទៃពោះនេះមិនបានកើតឡើងនៅក្នុងដៃរបស់អ្នកឡើយ»។ ប្រសិនបើគាត់ស្បថការប្រគល់ត្រឡប់នៅតែមានសុពលភាពជាធរមាន។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើគាត់បដិសេធមិនព្រមស្បថអ្នកលក់មានជម្រើសក្នុងការទទួលយកនាងទុកឬប្រគល់នាងទៅអ្នកទិញវិញជាមួយនឹងសំណងរបួសក្បាល។ ២. ប្រសិនបើអ្នកទិញអះអាងថាការមានផ្ទៃពោះនេះមានតាំងពីនៅដៃអ្នកលក់មកម្ល៉េះនេះជាការសារភាពថាមានផ្ទៃពោះក្នុងដៃរបស់គាត់។ ពេលនោះអ្នកលក់ត្រូវស្បថថា៖ «សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះខ្ញុំបានប្រគល់នាងតាមកិច្ចសន្យាទិញលក់នេះដោយគ្មានពិការភាពនេះឡើយ»។ ៣. ប្រសិនបើទាសីនោះនៅតែស្ថិតក្នុងដៃអ្នកទិញនៅឡើយពេលដែលគាត់ប្តឹងរឿងរបួសក្បាលហើយអ្នកលក់តបតថានាងមានផ្ទៃពោះពីអ្នកទិញនោះសម្បថត្រូវធ្លាក់លើអ្នកលក់ពីព្រោះអ្នកទិញគឺជាអ្នកទាមទារប្រគល់ទំនិញត្រឡប់វិញខណ៖ដែលអ្នកលក់បដិសេធសិទ្ធិប្រគល់ត្រឡប់នោះ។

ជំពូកទី ២២៖ ស្តីពីការឱ្យជនហ្ស៊ីមមី (អ្នកមិនមែនមូស្លីមក្រោមការគាំពាររដ្ឋឥស្លាម) ធ្វើសច្ចាប្រណិធានជំពូកនេះចែងអំពីគោលការណ៍គតិយុត្តិជាមូលដ្ឋានស្តីពីការឱ្យជនហ្ស៊ីមមី (អ្នកមិនមែនមូស្លីមដែលរស់នៅក្រោមការគាំពារនៃរដ្ឋឥស្លាម) ធ្វើសច្ចាប្រណិធាននៅក្នុងតុលាការឥស្លាម។

ជំពូកទី ២២ [១]៖ ស្តីពីការឱ្យពួកអ្នកកាន់គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម) (អះលុលគីតាប) ស្បថនិងការពង្រឹងភាពម៉ឺងម៉ាត់នៃសម្បថលើពួកគេ [៣៩៤] មានការរាយការណ៍ពីអ៊ីប្រាហ៊ីមអាល់-ណាខាអ៊ីថាលោកតែងតែមានប្រសាសន៍អំពីពួកអ្នកកាន់គម្ពីរ (អះលុលគីតាប) នៅពេលពួកគេត្រូវបានតម្រូវឱ្យស្បថថា៖ «សម្បថរបស់ពួកគេត្រូវបានពង្រឹងឱ្យកាន់តែម៉ឺងម៉ាត់ស្របតាមសាសនារបស់ពួកគេហើយនៅពេលធ្វើសច្ចាប្រណិធានពួកគេត្រូវស្បថចំពោះអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)»។ ពីព្រោះមូស្លីមត្រូវបានពង្រឹងសម្បថឱ្យកាន់តែម៉ឺងម៉ាត់ដើម្បីជាការទប់ស្កាត់យ៉ាងរឹងមាំពីការស្បថភូតកុហក; ដូចគ្នានេះដែរអ្នកមិនមែនមូស្លីមក៏ត្រូវបានពង្រឹងសម្បថឱ្យកាន់តែម៉ឺងម៉ាត់តាមជំនឿសាសនារបស់ពួកគេដើម្បីទប់ស្កាត់ការស្បថភូតកុហកប៉ុន្តែការស្បថនោះត្រូវតែធ្វើឡើងចំពោះអល់ឡោះតែមួយគត់។

ជំពូកទី ២២ [២]៖ ស្តីពីទម្រង់នៃការឱ្យជនជាតិជ្វីហ្វ (យ៉ាហូឌី) ធ្វើសច្ចាប្រណិធាន [៣៩៥] ជនជាតិជ្វីហ្វ (យ៉ាហូឌី) ត្រូវធ្វើសច្ចាប្រណិធានដោយពាក្យថា៖ «សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ដែលគ្មានម្ចាស់ពិតប្រាកដណាក្រៅពីទ្រង់ឡើយជាម្ចាស់ដែលបានបញ្ចុះគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)តូរ៉ាត់ (តាវរ៉ាត) មកលើព្យាការីមូសា ﵊»។ នេះផ្អែកលើការរាយការណ៍របស់អាល់-សាអ៊ីប៊ីថា៖ «រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ ﷺ បានបង្គាប់ឱ្យអ៊ីប៊នស៊ូរីយ៉ាអាល់-អាវ៉ារស្បថថា៖ 'សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះដែលគ្មានម្ចាស់ពិតប្រាកដណាក្រៅពីទ្រង់ឡើយជាម្ចាស់ដែលបានបញ្ចុះគម្ពីរតូរ៉ាត់មកលើមូសាតើអ្នកឃើញច្បាប់ស្តីពីទោសហាត់នៃអំពើហ្ស៊ីណារបស់មនុស្សដែលធ្លាប់រៀបការយ៉ាងដូចម្តេចនៅក្នុងគម្ពីររបស់អ្នក?'»។

ជំពូកទី ២២ [៣]៖ ស្តីពីទម្រង់នៃការឱ្យគ្រិស្តបរិស័ទ (ណរ៉ានី) ធ្វើសច្ចាប្រណិធានមូលហេតុគឺដោយសារជនជាតិជ្វីហ្វទទួលស្គាល់ភាពជាព្យាការីរបស់មូសា ﵊ និងជឿជាក់លើភាពពិសិដ្ឋនៃគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)នោះ។ [៣៩៦] ហើយគ្រិស្តបរិស័ទ (ណរ៉ានី) ត្រូវធ្វើសច្ចាប្រណិធានដោយពាក្យថា៖ «សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ដែលគ្មានម្ចាស់ពិតប្រាកដណាក្រៅពីទ្រង់ឡើយជាម្ចាស់ដែលបានបញ្ចុះគម្ពីរដំណឹងល្អ (អ៊ីនជីល) មកលើព្យាការីអ៊ីសា ﵊»។

ជំពូកទី ២២ [៤]៖ ស្តីពីការឱ្យពួកម៉ាជូស៊ី (អ្នកគោរពភ្លើង) និងពួកអ្នកគោរពបូជារូបបដិមាធ្វើសច្ចាប្រណិធានមានគេសួរអាត្វាថា៖ «តើពួកអ្នកកាន់គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)ត្រូវស្បថដោយគម្ពីរតូរ៉ាត់និងអ៊ីនជីលយ៉ាងដូចម្តេច?» លោកបានឆ្លើយថា៖ «ពួកគេត្រូវស្បថចំពោះអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ពីព្រោះគម្ពីរតូរ៉ាត់និងអ៊ីនជីលគឺជាគម្ពីររបស់អល់ឡោះជាម្ចាស់ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់»។ មានន័យថាពួកគេមិនត្រូវបានឱ្យស្បថដោយផ្ទាល់លើសៀវភៅគម្ពីរនោះឡើយដូចគ្នានឹងមូស្លីមដែលមិនត្រូវបានឱ្យស្បថលើសៀវភៅគម្ពីរគួរអានផ្ទាល់ដែរ; ប៉ុន្តែពួកគេត្រូវស្បថចំពោះអល់ឡោះដែលគ្មានម្ចាស់ពិតប្រាកដណាក្រៅពីទ្រង់ជាម្ចាស់ដែលបានបញ្ចុះគម្ពីរតូរ៉ាត់មកលើព្យាការីមូសានិងបានបញ្ចុះគម្ពីរអ៊ីនជីលមកលើព្យាការីអ៊ីសា (សូមសេចក្តីសុខសាន្តមានលើអ្នកទាំងពីរ)៖ ដោយជនជាតិជ្វីហ្វស្បថលើករណីទីមួយហើយគ្រិស្តបរិស័ទស្បថលើករណីទីពីរ។ [៣៩៧] រីឯពួកម៉ាជូស៊ី (អ្នកគោរពបូជាភ្លើង) ត្រូវស្បថថា៖ «សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះដែលជាអ្នកបង្កើតភ្លើង»។ នេះជាប្រសាសន៍របស់អ៊ីម៉ាម (មេដឹកនាំការថ្វាយបង្គំ) មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ﵀។ [៣៩៨] អ្នកនិពន្ធគម្ពីរបានបញ្ជាក់ថា៖ អ្នកដែលក្រៅពីជ្វីហ្វនិងគ្រិស្តបរិស័ទត្រូវស្បថចំពោះអល់ឡោះជាម្ចាស់ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់តែមួយគត់; ពីព្រោះនៅក្នុងសម្បថមានអត្ថន័យលើកតម្កើងអង្គដែលត្រូវបានយកមកស្បថ។ លោកអ៊ូម៉ើរប៊ីនអាប់ឌុលអាហ្ស៊ីហ្សបានសរសេរទៅកាន់អភិបាលខេត្តថា៖ «កុំឱ្យនរណាម្នាក់ស្បថដោយអង្គណាក្រៅពីអល់ឡោះជាម្ចាស់ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ឡើយ»។ ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរកុំស្បថដោយឪពុករបស់អ្នកឬដោយរូបបដិមាឡើយអ្នកណាដែលត្រូវស្បថចូរឱ្យគេស្បថចំពោះអល់ឡោះឬចូរឱ្យគេនៅស្ងៀម»។ លោកអាល់-ហាស្សានអាល់-បាស្រ៊ី ﵀ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការដែលខ្ញុំស្បថភូតកុហកចំពោះអល់ឡោះនៅតែប្រសើរជាងការដែលខ្ញុំស្បថពិតចំពោះអង្គផ្សេងក្រៅពីអល់ឡោះ»។ ដូច្នេះហើយមិនត្រូវលើកតម្កើងភ្លើងឡើយហើយក៏មិនត្រូវរំលឹកឈ្មោះភ្លើងជាមួយព្រះនាមអល់ឡោះដែរដើម្បីកុំឱ្យនាំទៅរកការលើកតម្កើងភ្លើង។ ដូចគ្នានេះដែរពួកអ្នកគោរពបូជារូបបដិមាក៏ត្រូវស្បថចំពោះអល់ឡោះតែមួយគត់ដែរ; ពីព្រោះពួកអ្នកគោរពបូជារូបបដិមាក៏ទទួលស្គាល់អល់ឡោះជាម្ចាស់បង្កើតដែរដូចដែលអល់ឡោះជាម្ចាស់បានមានបន្ទូលថា៖ «ហើយប្រសិនបើអ្នកសួរពួកគេថាតើនរណាជាអ្នកបង្កើតពួកគេ? ពួកគេប្រាកដជានិយាយថា៖ អល់ឡោះ»។

ជំពូកទី ២២ [៥]៖ ស្តីពីការពង្រឹងភាពម៉ឺងម៉ាត់នៃសម្បថដោយទីកន្លែងលើពួកអ្នកកាន់គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម) និងអ្នកដទៃទៀត [៣៩៩] មានការរាយការណ៍ពីអ៊ីប៊នស៊ីរីនថាខាប់ប៊ីនស៊ូរបានបង្គាប់ឱ្យបុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកអ្នកកាន់គម្ពីរស្បថដោយនិយាយថា៖ «ចូរនាំគាត់ទៅកាន់អាសន៖បូជា (អាល់-ម៉ាស្វបះ) ចូរដាក់គម្ពីរអ៊ីនជីលលើភ្លៅរបស់គាត់និងដាក់គម្ពីរតូរ៉ាត់លើក្បាលរបស់គាត់រួចបង្គាប់ឱ្យគាត់ស្បថចំពោះអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)ជាម្ចាស់ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់នៅត្រង់អាសន៖បូជានោះ»។ អាសន៖បូជាគឺជាកន្លែងថ្វាយគ្រឿងបូជារបស់ពួកគេហើយពួកគេជឿលើភាពពិសិដ្ឋនៃទីកន្លែងនោះដូចជាវិហារម៉ាស្ជិទសម្រាប់មូស្លីមដែរ។ ក្នុងទម្រង់បែបនេះហើយដែលចៅក្រមជំនាន់មុនខ្លះបានពង្រឹងសម្បថលើពួកអ្នកកាន់គម្ពីរដោយទីកន្លែង។ [៤០០] ប៉ុន្តែយោងតាមនិកាយហាណាភីរបស់យើងសម្បថមិនត្រូវបានពង្រឹងឱ្យម៉ឺងម៉ាត់ដោយទីកន្លែងជាក់លាក់ឡើយ៖ គេមិនត្រូវបញ្ជូនគូភាគីទៅកាន់កន្លែងបូជាមិនត្រូវបញ្ជូនទៅសាលាប្រជុំជ្វីហ្វ (ប៊ីអាះ) ឬវិហារគ្រិស្ត (កានីសះ) ហើយក៏មិនត្រូវបញ្ជូនពួកម៉ាជូស៊ីទៅកាន់វិហារភ្លើងដែរ; ពីព្រោះទង្វើបែបនោះនាំឱ្យមានការលើកតម្កើងទីកន្លែងទាំងនោះ។ ភស្តុតាងបញ្ជាក់គឺ៖ មូស្លីមមិនត្រូវបានគេបញ្ជូនឱ្យទៅស្បថនៅក្នុងវិហារម៉ាស្ជិទសម្រាប់ការកាត់ក្តីរដ្ឋប្បវេណីទូទៅឡើយដូច្នេះអ្នកមិនមែនមូស្លីមក៏មិនត្រូវបញ្ជូនទៅកាន់ទីកន្លែងទាំងនោះដូចគ្នាដែរ។

ជំពូកទី ២២ [៦]៖ ស្តីពីការឱ្យស្បថក្នុងបណ្តឹងទាមទារការពន្យារពេលកំណត់សង (អាជល់) ពីព្រោះការបញ្ជូនពួកគេទៅកាន់វិហារភ្លើងនាំឱ្យមានការលើកតម្កើងទីកន្លែងនោះដែលជាអំពើហាមឃាត់។ [៤០១] អាល់-ខាស់សបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ប្រសិនបើបុរសម្នាក់ប្តឹងទារប្រាក់មួយពាន់ឌៀរហាំពីបុរសម្នាក់ទៀតហើយចុងចោទបាននិយាយទៅកាន់ចៅក្រមថា៖ «ដើមចោទពិតជាមានសិទ្ធិទារប្រាក់មួយពាន់ឌៀរហាំពីខ្ញុំមែនប៉ុន្តែត្រូវពន្យារពេលកំណត់សងមួយឆ្នាំ» នោះចុងចោទបានសារភាពទទួលស្គាល់បំណុលប៉ុន្តែបានអះអាងអំពីការពន្យារពេលកំណត់ (អាជល់)។ ក្នុងករណីនេះពាក្យសម្តីរបស់ដើមចោទត្រូវបានទទួលយកលើការមិនមានការពន្យារពេលរួមជាមួយសម្បថរបស់គាត់។ ពីព្រោះបំណុលដើមត្រូវបានបញ្ជាក់តាមរយ៖ការឯកភាពគ្នារបស់ភាគីទាំងពីរខណ៖ដែលកូនបំណុលអះអាងអំពីការពន្យារពេលប្រឆាំងនឹងម្ចាស់បំណុលដែលបដិសេធ; ដូច្នេះពាក្យសម្តីរបស់ម្ចាស់បំណុលក្រោមសម្បថត្រូវបានទទួលយក។ នេះជាទស្សន៖នៃនិកាយហាណាភីរបស់យើង។ ចំណែកឯអ៊ីម៉ាម (មេដឹកនាំការថ្វាយបង្គំ) អាល់-សាភីអ៊ី ﵀ យល់ឃើញថាពាក្យសម្តីរបស់កូនបំណុលត្រូវបានទទួលយក។

ជំពូកទី ២២ [៧]៖ ស្តីពីការឱ្យស្បថលើការបញ្ជាក់មូលហេតុនៃទ្រព្យដែលត្រូវបានប្តឹងទាមទារនៅពេលដែលដើមចោទស្បថគាត់ត្រូវស្បថចំពោះអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)ថា៖ «ប្រាក់បំណុលនេះមិនត្រូវបានពន្យារពេលកំណត់សងលើចុងចោទម្នាក់នេះរហូតដល់ពេលវេលាដែលគាត់បានអះអាងនោះឡើយ» ប្រសិនបើចុងចោទស្នើសុំឱ្យគាត់ស្បថ។ [៤០២] អាល់-ខាស់សបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ប្រសិនបើបុរសម្នាក់ប្តឹងទារប្រាក់មួយពាន់ឌៀរហាំពីបុរសម្នាក់ទៀតហើយចុងចោទបាននិយាយទៅកាន់ចៅក្រមថា៖ «សូមលោកចៅក្រមសួរដើមចោទមើលថាតើគាត់ទារប្រាក់នេះដោយសារមូលហេតុអ្វី?» ហើយដើមចោទបានឆ្លើយថា៖ «គាត់ដឹងមូលហេតុដោយខ្លួនឯងហើយ» ឬឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំមិនប្រាប់ពីមូលហេតុឡើយ»៖ ក្នុងករណីនេះចៅក្រមមិនគប្បីបង្ខំដើមចោទឱ្យបញ្ជាក់មូលហេតុឡើយ; ពីព្រោះកាតព្វកិច្ចរបស់ដើមចោទគឺគ្រាន់តែធ្វើពាក្យបណ្តឹងឱ្យបានត្រឹមត្រូវហើយការប្តឹងទារប្រាក់បំណុលទូទៅគឺជាបណ្តឹងស្របច្បាប់ដូចគ្នានឹងការប្តឹងទារប្រាក់ដោយបញ្ជាក់មូលហេតុដែរ។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើដើមចោទបានបញ្ជាក់មូលហេតុចៅក្រមត្រូវពិចារណា៖ បើមូលហេតុស្របច្បាប់លោកនឹងស្តាប់បណ្តឹង; បើមិនស្របច្បាប់លោកនឹងច្រានចោល។ ប្រសិនបើចុងចោទសារភាពទទួលស្គាល់ប្រាក់នោះប៉ុន្តែអះអាងពីមូលហេតុខុសច្បាប់—ដូចជានិយាយថា៖ «ខ្ញុំជំពាក់គាត់មួយពាន់ឌៀរហាំពិតមែនដោយសារខ្ញុំបានទិញសាកសពសត្វឬឈាមពីគាត់»—ប្រសិនបើដើមចោទយល់ព្រមតាមនោះនោះគ្មានបំណុលត្រូវសងឡើយពីព្រោះភាគីទាំងពីរបានព្រមព្រៀងលើបុព្វហេតុខុសច្បាប់។ ប៉ុន្តែបើដើមចោទបដិសេធការសារភាពទទួលស្គាល់បំណុលនៅតែចងកាតព្វកិច្ចលើចុងចោទតាមទស្សន៖របស់អាប៊ូហាណីហ្វះ។ ប្រសិនបើចុងចោទសារភាពទទួលស្គាល់បំណុលប៉ុន្តែអះអាងពីមូលហេតុស្របច្បាប់ផ្សេង (ដូចជាប្រាក់កម្ចីជំនួសឱ្យប្រាក់រឹបអូស) ភាពខុសគ្នានៃមូលហេតុមិនធ្វើឱ្យបាត់បង់កាតព្វកិច្ចសងឡើយពីព្រោះសិទ្ធិហិរញ្ញវត្ថុគឺដូចគ្នា។

ជំពូកទី ២៣៖ ស្តីពីករណីទាំងឡាយដែលមិនតម្រូវឱ្យមានការធ្វើសច្ចាប្រណិធានជំពូកនេះកំណត់ព្រំដែនច្បាស់លាស់នៃនីតិវិធីតុលាការឥស្លាមដែលការស្បថមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យអនុវត្តតាមផ្លូវច្បាប់ដោយញែកដាច់រវាងបណ្តឹងដែលអាចសម្រុះសម្រួលបាននិងបណ្តឹងដែលទាក់ទងនឹងសិទ្ធិផ្តាច់មុខរបស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ឬស្ថានភាពបុគ្គលដែលមិនអាចកែប្រែបាន។

ជំពូកទី ២៣ [១]៖ ស្តីពីការមិនអនុវត្តការស្បថក្នុងទោសហាត់ (ទោសតាមគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)) ផ្នែកនេះចែងអំពីគោលការណ៍គ្រឹះដែលការធ្វើសច្ចាប្រណិធានត្រូវបានហាមឃាត់ដាច់ខាតមិនឱ្យអនុវត្តក្នុងសំណុំរឿងព្រហ្មទណ្ឌដែលពាក់ព័ន្ធនឹងទោសបញ្ញត្តិក្នុងគម្ពីរ (ទោសហាត់) ឡើយ។

ជំពូកទី ២៣ [២]៖ ស្តីពីការស្បថក្នុងបញ្ហាទាំង ៦ ឬ ៧ យ៉ាង (នរក, ការវិលត្រឡប់មករួមរស់, ទាសភាព, អ៊ីឡាអ៍, វ៉ាឡាអ៍, ពូជពង្ស, និងអ៊ុម្មុលវ៉ាឡាត់) [៤០៣] អាល់-ខាស់សបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ទោសហាត់ទាំងអស់មិនត្រូវអនុវត្តការស្បថជាដាច់ខាត។ ពីព្រោះគោលបំណងនៃសម្បថគឺការបដិសេធមិនព្រមស្បថ (ណូគូល) ហើយការបដិសេធគឺជាការលះបង់ឬជាការសារភាពដែលមានមន្ទិលសង្ស័យ; ហើយទោសហាត់មិនអាចអនុវត្តបានដោយភស្តុតាងដែលមានមន្ទិលសង្ស័យឡើយ។ ដូចគ្នានឹងទោសហាត់ដែលមិនអាចអនុវត្តបានដោយសារលិខិតចៅក្រមផ្ញើទៅចៅក្រមមិនអាចអនុវត្តដោយសក្ខីកម្មលើសក្ខីកម្មនិងមិនអាចអនុវត្តដោយសក្ខីកម្មបុរសម្នាក់និងស្ត្រីពីរនាក់ដូច្នេះវាក៏មិនអាចអនុវត្តដោយការបដិសេធស្បថបានដែរ។ ករណីលើកលែងតែមួយគត់គឺអំពើចោរកម្ម (សារីកោះ)៖ ប្រសិនបើដើមចោទប្តឹងទាមទារទ្រព្យដែលត្រូវគេលួចនោះចុងចោទត្រូវស្បថលើទ្រព្យសម្បត្តិថា៖ «សូមស្បថចំពោះអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) អ្នកមិនជំពាក់ទ្រព្យនេះលើគាត់ឬចំណែកណាមួយឡើយ» ពីព្រោះទ្រព្យសម្បត្តិអាចបញ្ជាក់បានទោះបីជាមានមន្ទិលសង្ស័យក៏ដោយ។ [៤០៤] អាល់-ខាស់សបានមានប្រសាសន៍ថា៖ យោងតាមទស្សន៖របស់អ៊ីម៉ាម (មេដឹកនាំការថ្វាយបង្គំ) អាប៊ូហាណីហ្វះ ﵀ ការស្បថមិនត្រូវអនុវត្តក្នុងរឿង ៦ យ៉ាងឡើយ៖ នរក (នីកាស់), ការវិលត្រឡប់មករួមរស់ក្រោយលែងលះ (រ៉ាជអាះ), ស្ថានភាពទាសភាព (រ៉ីកក៍), ការវិលត្រឡប់ក្នុងរឿងស្បថមិនរួមដំណេក (ហ្វាយអ៍ក្នុងអ៊ីឡាអ៍), ភាពជាសម្ព័ន្ធមិត្តអាណាព្យាបាល (វ៉ាឡាអ៍), និងពូជពង្សវង្សត្រកូល (ណាស្សាប់)។ រីឯកូនសិស្សទាំងពីរ (អាប៊ូយូសុហ្វនិងមូហាំម៉ាត់ (ﷺ)) យល់ឃើញថាសម្បថអាចអនុវត្តលើរឿងទាំងនោះបាន។ ហើយអ្នកប្រាជ្ញបានបន្ថែមរឿងទី ៧ មួយទៀតគឺ៖ មាតានៃកូនទាសករ (អ៊ុម្មុលវ៉ាឡាត់)។ យោងតាមកូនសិស្សទាំងពីរការស្បថត្រូវបានអនុវត្តលើពាក្យបណ្តឹងពូជពង្សកាលណាការសារភាពអាចបញ្ជាក់ពូជពង្សបានដោយផ្ទាល់ (ដូចជាឪពុកកូនប្តីចៅហ្វាយ)។ ប៉ុន្តែបើការសារភាពមិនអាចបញ្ជាក់ពូជពង្សបានដោយផ្ទាល់ដោយសារប៉ះពាល់ដល់អ្នកដទៃ (ដូចជាបងប្អូនឬមា) នោះមិនត្រូវឱ្យស្បថឡើយលើកលែងតែមានការទាមទារសិទ្ធិហិរញ្ញវត្ថុ (ដូចជាកេរមរតកឬប្រាក់ឧបត្ថម្ភជីវភាព) ដែលក្នុងករណីនោះសម្បថត្រូវតែអនុវត្តដោយការឯកភាពគ្នានៃអ្នកប្រាជ្ញទាំងអស់។

ជំពូកទី ២៣ [៣]៖ ស្តីពីការស្បថក្នុងបណ្តាំមរតក (វ៉ាស៊ីយ៉ះ) តំណាង (វ៉ាកាឡះ) និងកិច្ចសន្យាស្រដៀងគ្នាប្រសិនបើចុងចោទស្បថលើការទាមទារប្រាក់នោះគាត់រួចខ្លួន។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើគាត់បដិសេធមិនព្រមស្បថការទទួលខុសត្រូវលើប្រាក់ត្រូវបានបញ្ជាក់ជាធរមានប៉ុន្តែពូជពង្សមិនត្រូវបានបញ្ជាក់ឡើយ។ [៤០៥] អាល់-ខាស់សបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ប្រសិនបើបុរសម្នាក់ប្តឹងថាបុគ្គលឈ្មោះនេះបានទទួលមរណភាពហើយបានផ្តាំបណ្តាំតែងតាំងបុរសម្នាក់នេះជាអ្នកចាត់ចែងមរតក (វ៉ាស៊ីយ្យ) ហើយបុរសនោះបាននិយាយថា៖ «គាត់មិនបានផ្តាំបណ្តាំចាត់តាំងខ្ញុំឡើយ» នោះគាត់មិនត្រូវបានតម្រូវឱ្យស្បថឡើយ។ ពីព្រោះទោះបីជាគាត់សារភាពថាអ្នកស្លាប់បានផ្តាំបណ្តាំចាត់តាំងគាត់ក៏ដោយក៏គេមិនអាចបង្ខំគាត់ឱ្យទទួលយកតំណែងនោះបានដែរពីព្រោះការទទួលយកគឺជាសិទ្ធិស្ម័គ្រចិត្ត។ លក្ខខណ្ឌចាំបាច់សម្រាប់សុពលភាពនៃបណ្តឹងគឺដើមចោទត្រូវតែប្តឹងទាមទារកាតព្វកិច្ចច្បាប់ដែលចងកាតព្វកិច្ចដាច់ខាត; នៅពេលដែលគ្មានកាតព្វកិច្ចចងដាច់ខាតបណ្តឹងនោះគ្មានសុពលភាពឡើយហើយមិនត្រូវឱ្យស្បថឡើយ។ ដូចគ្នានេះដែរក្នុងបណ្តឹងទាមទារភាពជាតំណាង (វ៉ាកាឡះ) និងកិច្ចសន្យាបញ្ជាឱ្យផលិតសម្ភារ៖ (អៀសទិស្វន៉ា)។

ជំពូកទី ២៣ [៤]៖ ស្តីពីការមិនតម្រូវឱ្យអ្នកចាត់ចែងបណ្តាំមរតក (វ៉ាស៊ីយ្យ) ស្បថលើបណ្តឹងទាមទារទ្រព្យពីសព [៤០៦] អាល់-ខាស់សបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ប្រសិនបើបុរសម្នាក់ប្តឹងទាមទារប្រាក់ឬសិទ្ធិណាមួយលើអ្នកស្លាប់ហើយបាននាំអ្នកចាត់ចែងបណ្តាំមរតក (វ៉ាស៊ីយ្យ) មកចំពោះមុខចៅក្រមដោយអ្នកចាត់ចែងនោះមិនមែនជាអ្នកទទួលមរតកឡើយហើយដើមចោទចង់ឱ្យអ្នកចាត់ចែងនោះស្បថលើការទាមទាររបស់ខ្លួន៖ ក្នុងករណីនេះគ្មានសម្បថលើអ្នកចាត់ចែងបណ្តាំឡើយ។ មូលហេតុគឺដោយសារសម្បថត្រូវបានកំណត់ឡើងដើម្បីរំពឹងការបដិសេធដែលស្មើនឹងការសារភាពឬការលះបង់ហើយអ្នកចាត់ចែងបណ្តាំគ្មានអំណាចផ្លូវច្បាប់ក្នុងការសារភាពឬលះបង់ទ្រព្យសម្បត្តិនៃកេរមរតកឡើយ; ដូច្នេះការឱ្យគាត់ស្បថគឺគ្មានប្រយោជន៍គតិយុត្តិឡើយ។ ដូចគ្នានេះដែរចំពោះឪពុកនៅពេលមានគេប្តឹងទាមទារទ្រព្យសម្បត្តិលើកូនតូចដែលមិនទាន់ពេញវ័យរបស់គាត់។

ជំពូកទី ២៣ [៥]៖ ស្តីពីការឱ្យអ្នកលក់ស្បថក្នុងវិវាទរវាងអ្នកទិញពីរនាក់ [៤០៧] អាល់-ខាស់សបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ប្រសិនបើបុរសម្នាក់កាន់កាប់ទាសកឬទំនិញមួយហើយមានបុរសពីរនាក់នាំគាត់មកចំពោះមុខចៅក្រមដោយម្នាក់ៗអះអាងថា៖ «ខ្ញុំបានទិញទ្រព្យនេះពីអ្នកកាន់កាប់ម្នាក់នេះ»៖ ចៅក្រមត្រូវសួរដេញដោលអ្នកកាន់កាប់៖ - ប្រសិនបើគាត់សារភាពថាគាត់បានលក់ទៅឱ្យម្នាក់ជាក់លាក់នោះចៅក្រមត្រូវបង្គាប់ឱ្យគាត់ប្រគល់ទ្រព្យនោះទៅឱ្យអ្នកនោះភ្លាម។ ប្រសិនបើភាគីទីពីរស្នើសុំថា៖ «សូមបង្គាប់ឱ្យគាត់ស្បថថាគាត់មិនបានលក់ឱ្យខ្ញុំឡើយ» នោះគ្មានសម្បថលើគាត់ក្នុងរឿងនោះឡើយ; ពីព្រោះបន្ទាប់ពីគាត់បានសារភាពលក់និងប្រគល់ទៅឱ្យអ្នកទីមួយហើយការសារភាពជាបន្តបន្ទាប់ចំពោះអ្នកទីពីរគឺគ្មានសុពលភាពច្បាប់ឡើយដែលធ្វើឱ្យការស្បថគ្មានប្រយោជន៍គតិយុត្តិ។