Skip to content
CamQuran
CamQuran Plus
Logo
CamQuran Plus
Digital Islamic Center
Download Android APK
Latest Version 1.5.4 - Install on Phone
Download
Login / Register
CamQuran Plus © 2026

បណ្តាបញ្ហាច្បាប់សង្គ្រាម និងសន្តិភាពក្នុងឥស្លាម

⚖️ Fiqh Academy Ibn Ismacil Kirmani (حرب بن إسماعيل الكرماني
مسائل حرب بن إسماعيل الكرماني (الطهارة والصلاة)

បណ្តាបញ្ហាច្បាប់សង្គ្រាម និងសន្តិភាពក្នុងឥស្លាម

"អត្ថបទច្បាប់ឥស្លាម (ហ្វិក) បុរាណពីប្រភព Turath/OpenITI ដែលមានអត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ពេញលេញ និងការបកប្រែជាភាសាខ្មែរ ចំនួន 452 ជំពូក។"

452 ផ្នែក
Ibn Ismacil Kirmani (حرب بن إسماعيل الكرماني
81
#81
ភ្នំពេញ: ការបោសសំអាតត្រចៀក (ទំព័រ ១២៨)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
١٨٧ - حدثنا محمد بن نصر، قال: ثنا حَسَّان، قال: قال سُفيان: «يُجزِئك من رَأسك ولو شَعرة، فإن أَصَابك المَطَر أَجزَأك -وإن لم تَمسَّه بِيَدك-، وإن أَصَاب شَعرَك فا ........ (١) به وَجهك أَجزَأك، وإن أَصاب شَعرةً واحدةً أَجزَأه». باب: مَسح الأُذُنَين • سُئل أحمَد ﵀ عن مَسح الأذُن؟ قال: «أنا أَستَحِبُّ أن يَأخُذ لأُذُنه ماءً جديدًا، وذُكِر عن ابن عُمَر أنه كان يَفعَله». ١٨٨ - حدثنا هناد، قال: ثنا وَكيع، عن العمري، عن نافع، عن ابن عُمَر، أنه كان إذا توضَّأ أَدخَل إصبعَيه السَّبَّابَتَين في أذنيه، ومَسَح بِإبهامَيه وَرَاء أذنَيه. ١٨٩ - حدثنا عيسَى بن محمد، قال: ثنا أبو قتيبة، عن مالك بن أنس، عن نافع: كان ابن عُمَر يَأخُذ الماء بإصبعَيه لأذنَيه. • قلت لأحمد: فَنَسِي أن يَمسَح أذنَيه؟ فكأنه ذَهَب -أيضًا- إلى الإعَادَة، وقال: «إن الأذنَين من الرأس». • وسمعت إسحاق يقول: «إن مَسَحت رَأسَك ولم تَمسَح أذنَيك عَمدًا؛ لم يُجزِك، وإن مَسَحت أذنَيك ولم تَمسَح رَأسَك؛ لم يُجزِك حتى تَمسَح رَأسَك، ولا يَجوز تَرك ⦗١٢٩⦘ مَسح الأذُن عَمدًا على أيِّ حالٍ كان، وإن كان نَسِي أو سَهَا عن مَوضِع الأذُن؛ رَجَونا أن يكون جَائزًا، فأما أن يَترُكها عَمدًا؛ فَعَلَيه الإعَادَة؛ لأن أمر المُسلِمين في وضوئهم على مسح الأذنين، من ادن (٢) النبي ﵇ إلى يَومِنا هذا؛ لا يَختَلِف فيه أَحَدٌ من أهل العلم؛ أن يُمسَحَا، فإذا ثَبَتَت السنة بِمَسحِهِما؛ لم يَجُز لنا تَركُهُما عَمدًا، إلا أن يُعِيد، فأما النَّاسِي؛ فهو جائز». _________ (١) بيض الناسخ مقدار كلمة واحدة. (٢) كذا في الأصل، والصواب: "لدن". • قلت لأحمَد -مرةً أخرى-: فالأذنان من الرأس؟ قال: «نعم». قلت: فيه شيءٌ عن النبي ﷺ؟ قال: «لا أَعلَم». قلت: يُروَى عن أبي أمامة؟ قال: «نعم، رَوَاه حَمَّاد بن زيد». قلت: وسُلَيمان بن موسَى؛ مرسلٌ عن النبي ﷺ؟ قال: «نعم». • وسمعت إسحاق يقول: «الذي نَختَار له إذا غَسَل وَجهَه؛ غَسَل بَاطِن أذنَيه مع وَجهِه؛ لِمَا وَصَف عليُّ بن أبي طالب وضوءَ رسول الله ﷺ كذلك، وكذلك كان ابن عُمَر يفعل، حتى إن إبراهيم قال: «أما أنا فأَغسِل مُقَدَّمَهُما مع وَجهي، وأَمسَح مُؤَخَّرَهُما مع رَأسي، فإن كانَتَا من الوَجه؛ أَكون قَد غَسَلتهما، وإن كانَتَا من الرأس؛ أَكون قَد مَسَحتهما»». ١٩٠ - حدثنا إسحاق، قال: ثنا يَحيى بن واضِح، عن محمد بن إسحاق، عن محمد بن طَلحَة بن يَزيد بن ركانة، عن عُبَيدالله الخولاني، عن ابن عَبَّاس، عن علي بن أبي طالب ﵁، عن النبي ﷺ؛ في قِصَّة وضوء رسول الله ﷺ، فَذَكَر غَسل بَاطِن ⦗١٣٠⦘ الأذُن مع الوَجه، ومَسَح ظَاهِرَه (١) مع الرأس. _________ (١) كذا في الأصل، والوجه: "ظاهرها".
ការបកប្រែខ្មែរ

១៨៧ - មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនណាស៊្របានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីហាសសានថាស៊ុហ្វយ៉ានបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «វាគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ក្បាលរបស់អ្នកទោះបីជាជូតបានត្រឹមសក់មួយសរសៃក៏ដោយហើយប្រសិនបើត្រូវទឹកភ្លៀងនោះគឺគ្រប់គ្រាន់ហើយទោះបីជាអ្នកមិនបានយកដៃជូតក៏ដោយហើយប្រសិនបើវាត្រូវលើសរសៃសក់របស់អ្នក... នោះវាគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ផ្ទៃមុខរបស់អ្នកហើយប្រសិនបើវាត្រូវលើសរសៃសក់តែមួយសរសៃក៏គ្រប់គ្រាន់ដែរ»។ ជំពូក៖ ការជូតលើស្លឹកត្រចៀកទាំងសងខាង៖ លោកអាះហ៍ម៉ាដ ﵀ ត្រូវបានគេសួរអំពីការជូតត្រចៀកលោកបានឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំពេញចិត្តឱ្យគេយកទឹកថ្មីសម្រាប់ត្រចៀករបស់គេហើយមានសេចក្តីរាយការណ៍ពីអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរថាលោកធ្លាប់បានធ្វើបែបនោះ»។ ១៨៨ - ហាន់ណាតបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីវ៉ាគីអាពីអាល់អ៊ូម៉ារីពីណាហ្វៀពីអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរថានៅពេលដែលលោកយកទឹកអាបដាសលោកបានស៊កម្រាមចង្អុលទាំងសងខាងចូលទៅក្នុងរន្ធត្រចៀកហើយយកមេដៃទាំងពីរបញ្ឈរជូតពីខាងក្រោយស្លឹកត្រចៀក។ ១៨៩ - អ៊ីសាអ៊ីប៊ិនមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាប៊ូក្វូតៃពាស់ពីម៉ាលិកអ៊ីប៊ិនអាណាស់ពីណាហ្វៀថាអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរធ្លាប់បានយកទឹកដោយម្រាមដៃទាំងពីររបស់លោកសម្រាប់ជូតត្រចៀកទាំងពីររបស់លោក។ ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដថា៖ ចុះប្រសិនបើគេភ្លេចជូតត្រចៀកទាំងពីរ? ហាក់បីដូចជាលោកយល់ឃើញថាត្រូវធ្វើឡើងវិញដែរដោយលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ត្រចៀកទាំងពីរគឺជាចំណែកនៃក្បាល»។ ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកជូតក្បាលរបស់អ្នកប៉ុន្តែចេតនាមិនជូតត្រចៀកទាំងពីរនោះវាមិនគ្រប់គ្រាន់ឡើយហើយប្រសិនបើអ្នកជូតត្រចៀកទាំងពីរប៉ុន្តែមិនបានជូតក្បាលក៏មិនគ្រប់គ្រាន់ដែររហូតទាល់តែអ្នកជូតក្បាលហើយមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យចេតនាបោះបង់ការជូតត្រចៀកក្នុងកាល៖ទេស៖ណាមួយឡើយប៉ុន្តែប្រសិនបើគេភ្លេចឬធ្វេសប្រហែសត្រង់កន្លែងត្រចៀកយើងសង្ឃឹមថាវាត្រូវបានអនុញ្ញាតប៉ុន្តែប្រសិនបើគេចេតនាបោះបង់វានោះគេត្រូវតែធ្វើឡើងវិញពីព្រោះកិច្ចការរបស់ប្រជាមូស្លីមក្នុងការយកទឹកអាបដាសគឺត្រូវជូតត្រចៀកទាំងពីរតាំងពីសម័យព្យាការី ﵇ រហូតមកដល់សព្វថ្ងៃនេះគ្មានអ្នកប្រាជ្ញណាម្នាក់ខ្វែងគំនិតគ្នាឡើយលើការជូតត្រចៀកទាំងពីរដូច្នេះនៅពេលដែលស៊ុនណាស់ត្រូវបានបញ្ជាក់ច្បាស់គឺមិនអនុញ្ញាតឱ្យយើងចេតនាបោះបង់វាឡើយ»។ ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដម្តងទៀតថា៖ តើត្រចៀកទាំងពីរគឺជាចំណែកនៃក្បាលឬ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «បាទពិតមែនហើយ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ តើមានអ្វីពីព្យាការី ﷺ អំពីរឿងនេះទេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំមិនដឹងទេ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ តើមានសេចក្តីរាយការណ៍ពីអាប៊ូអ៊ូម៉ាម៉ាស់ទេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «បាទហាំម៉ាដអ៊ីប៊ិនហ្សែដបានរាយការណ៍វា»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ចុះស៊ូឡៃម៉ានអ៊ីប៊ិនមូសាបានរាយការណ៍ជាហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)មុរសាល់ពីព្យាការី ﷺ ឬ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «បាទពិតមែនហើយ»។ ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្វីដែលយើងជ្រើសរើសចំពោះគេគឺនៅពេលដែលគេលាងផ្ទៃមុខគេត្រូវលាងផ្នែកខាងក្នុងនៃត្រចៀកទាំងពីរជាមួយផ្ទៃមុខដូចដែលលោកអាលីអ៊ីប៊ិនអាប៊ីត្វាលិបបានពណ៌នាអំពីការយកទឹកអាបដាសរបស់រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ហើយអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរក៏ធ្លាប់បានធ្វើបែបនោះដែររហូតដល់លោកអ៊ីប្រាហ៊ីមបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ចំពោះខ្ញុំខ្ញុំលាងផ្នែកខាងមុខនៃត្រចៀកទាំងពីរជាមួយផ្ទៃមុខនិងជូតផ្នែកខាងក្រោយនៃត្រចៀកជាមួយក្បាលប្រសិនបើវាជាចំណែកនៃមុខខ្ញុំបានលាងវាហើយហើយប្រសិនបើវាជាចំណែកនៃក្បាលខ្ញុំក៏បានជូតវាហើយ»។ ១៩០ - អ៊ីសហាកបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីយ៉ះយ៉ាពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ពីអ៊ូបៃឌុលឡោះហ៍ពីអ៊ីប៊ិនអាបបាសពីអាលីអ៊ីប៊ិនអាប៊ីត្វាលិប ﵁ ពីព្យាការី ﷺ ទាក់ទងនឹងរឿងរ៉ាវនៃការយកទឹកអាបដាសរបស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ដោយលោកបានរៀបរាប់ពីការលាងផ្នែកខាងក្នុងនៃត្រចៀកជាមួយផ្ទៃមុខនិងជូតផ្នែកខាងក្រៅនៃត្រចៀកជាមួយក្បាល។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: مسح الأذنين

ឌុយអាល់
82
#82
ភ្នំពេញ: ការកាត់បន្ថយការឈឺចាប់ (ទំព័រ ១៣០)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
١٩١ - حدثنا سَعيد بن مَنصور، قال: ثنا سُفيان، عن ابن جُرَيج، عن سُلَيمان بن موسَى، [عن عَطاء] (١)، قال رسول الله ﷺ: «الأذنان من الرأس». باب: تَخليلِ اللحيَة • قلت لأحمد: رجلٌ نَسِي أن يُخَلِّل لِحيَته؟ قال: «أرجو ألَّا يكون عَلَيه شيء؛ فإنه لم يَصِحَّ في هذا حديثٌ، يُروَى فيه غَيرُ شيء». قال: «وأَصَحُّهما (٢): [عن] (٣) حَديث عُثمان، وَهُم قَد قالوا فيه: إنه عن حُمران، ويَضطَرِبُون فيه». قلت: فَحَديث عَمَّار؟ قال: «وَذَاك -أيضًا-». وسَهَّل في التَّخليل. _________ (١) كذا في الأصل، والحديث مشهور من رواية سليمان بن موسى، عن النبي ﷺ مرسلا، دون ذكر عطاء -وسبق هذا في كلام حرب وموافقة أحمد عليه (ص ١٢٩) -، وقد علق الدارقطني -في العلل (١٣/ ٣٢١) - رواية سفيان، فلم يذكر "عطاء" فيها، فلعل الصواب حذفه من الإسناد. (٢) كذا في الأصل، والوجه: "وأصَحُّها". (٣) كذا في الأصل، ولعل الصواب حذف "عن".
ការបកប្រែខ្មែរ

១៩១ - ស៖អ៊ីដអ៊ីប៊ិនម៉ាន់ស៊ូរបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីស៊ុហ្វយ៉ានពីអ៊ីប៊ិនជុរ៉ៃជពីស៊ូឡៃម៉ានអ៊ីប៊ិនមូសាថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ត្រចៀកទាំងពីរគឺជាចំណែកនៃក្បាល»។ ជំពូក៖ ការជ្រៀតម្រាមដៃកាត់តាមពុកចង្ការ៖ ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដថា៖ បុរសម្នាក់ភ្លេចជ្រៀតម្រាមដៃតាមពុកចង្ការរបស់គេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំសង្ឃឹមថានឹងគ្មានទោសពៃរ៍អ្វីលើគេឡើយពីព្រោះគ្មានហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)ណាមួយត្រឹមត្រូវពេញលេញក្នុងរឿងនេះឡើយមានតែសេចក្តីរាយការណ៍ផ្សេងៗប៉ុណ្ណោះ»។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ហើយហាឌីសដែលត្រឹមត្រូវជាងគេគឺហាឌីសរបស់លោកអូសម៉ានប៉ុន្តែពួកគេបាននិយាយថាវាចេញពីហ៊ូមរ៉ានហើយពួកគេមានការរារែកក្នុងនោះ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ចុះហាឌីសរបស់អាំម៉ារ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «នោះក៏ដូចគ្នាដែរ» ហើយលោកបានផ្តល់ការបន្ធូរបន្ថយក្នុងការជ្រៀតម្រាមដៃតាមពុកចង្ការ។ លោកអ៊ីសហាកត្រូវបានគេសួរអំពីការជ្រៀតម្រាមដៃតាមពុកចង្ការលោកបានឆ្លើយថា៖ «វាជាស៊ុនណាស់»។ ១៩២ - ស៖អ៊ីដអ៊ីប៊ិនម៉ាន់ស៊ូរបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីស៊ុហ្វយ៉ានពីអាប់ឌុលការីមពីហាសសានអ៊ីប៊ិណាប៊ីឡាលអាល់មូហ្សានីថាលោកបានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំបានឃើញលោកអាំម៉ារអ៊ីប៊ិនយ៉ាសៀរបានយកទឹកអាបដាសរួចបានជ្រៀតម្រាមដៃតាមពុកចង្ការរបស់លោកនោះមានគេសួរលោកអំពីរឿងនោះលោកបានឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំបានឃើញរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ធ្លាប់បានធ្វើបែបនោះ»។ ១៩៣ - អាប៊ូអ៊ូបៃដាស់ស្ហាហ្សអ៊ីប៊ិនហ្វៃយ៉ាឌ្វបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីហាស៊ិមពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ពីអាណាស់អ៊ីប៊ិនម៉ាលិក ﵁ ថាលោកបានរៀបរាប់ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ នៅពេលដែលទ្រង់យកទឹកអាបដាសទ្រង់តែងតែជ្រៀតម្រាមដៃនៃបាតព្រះហស្តទាំងពីរតាមពុកចង្ការរបស់ទ្រង់ហើយទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ «បែបនេះហើយដែលម្ចាស់របស់ខ្ញុំបានបង្គាប់ខ្ញុំ»។ ១៩៤ - ស្ហាហ្សអ៊ីប៊ិនហ្វៃយ៉ាឌ្វបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ូមើរពីមូសាពីត្វាល់ហះហ៍ពីនាងអាយស៊ីយ៉ាស់ ﵂ ថានាងបានរៀបរាប់ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ នៅពេលដែលទ្រង់យកទឹកអាបដាសទ្រង់តែងតែជ្រៀតម្រាមដៃតាមពុកចង្ការរបស់ទ្រង់។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: تخليل اللحية

ឌុយអាល់
83
#83
"បើទឹកមិនដល់កម្រិតសក់របស់មាត់សើច" (ទំព័រ ១៣១)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
• وسُئل إسحاق عن تَخليل اللحيَة؟ فقال: «سُنَّة». ١٩٢ - حدثنا سَعيد بن مَنصور، قال: ثنا سُفيان، عن عبد الكريم، عن حَسَّان بن بلال المزني، قال: رأيت عَمَّار بن ياسر توضَّأ، فَخَلَّل لِحيَتَه، فَقِيل لَه في ذلك، فقال: «رأيت رسولَ الله ﷺ يَفعَله». ١٩٣ - حدثنا أبو عبيدة شَاذُّ بن فَيَّاض، قال: ثنا هاشِم بن سَعيد، عن محمد بن زياد، عن أنس بن مالك ﵁، قال: كان رسول الله ﷺ إذا توضَّأ خَلَّل لِحيَتَه بأَصابع كَفَّيه، ويقول: «بهذا أَمَرَني ربِّي». ١٩٤ - حدثنا شَاذُّ بن فَيَّاض، قال: ثنا عُمَر بن أبي وهب، عن موسَى النَّجدي، عن طَلحَة بن عُبَيدالله الخزاعي، عن عائشَة ﵂، قالت: كان رسول الله ﷺ إذا توضَّأ خَلَّل لِحيَتَه. باب: إذا لم يَبلُغ الماء أُصُول شَعر شَارِبَيه • قلت لأحمد: رجلٌ على شَارِبَيه غَالِيَةٌ كثيرة، فإن توضَّأ لم يَبلُغ الماء أُصول الشَّعر؟ قال: «ليس في هذا حَديث». قلت: إن أَمَرَّ عليه الماء، أَتَرجو أن يُجزِئه؟ فَسَهَّل فيه.
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ នៅពេលដែលទឹកមិនជ្រាបដល់គល់រោមពុកមាត់៖ ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដថា៖ បុរសម្នាក់មានលាបប្រេងក្រអូបខាប់យ៉ាងក្រាស់នៅលើពុកមាត់របស់គេនៅពេលគេយកទឹកអាបដាសទឹកមិនអាចជ្រាបដល់គល់រោមបានឡើយតើត្រូវយ៉ាងណា? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គ្មានហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)ណាមួយចែងអំពីរឿងនេះឡើយ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ប្រសិនបើគេគ្រាន់តែយកទឹកលុបពីលើវាតើលោកសង្ឃឹមថាវាគ្រប់គ្រាន់ទេ? លោកបានផ្តល់ការបន្ធូរបន្ថយចំពោះរឿងនោះ។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: إذا لم يبلغ الماء أصول شعر شاربيه

ឌុយអាល់
84
#84
ភ្នំពេញ: អ្នកដែលភ្លេចចល័តកញ្ចក់របស់ខ្លួននៅក្នុងពន្លឺ (ទំព័រ ១៣២)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: من نسي أن يحرك خاتمه في الوضوء
ការបកប្រែខ្មែរ

១៩៥ - អាំរូអ៊ីប៊ិនអូសម៉ានបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដអ៊ីប៊ិនមូស្លីមថាអាប៊ូអាំរូបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គេត្រូវយកទឹកអាបដាសហើយជូតលើបង់រុំត្រង់សៀតផ្កាទាំងសងខាង»។ ១៩៦ - អាល់វ៉ាលីដបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ហើយខ្ញុំយល់ឃើញថា៖ គេមិនគប្បីបិទបង់រុំឡើយលើកលែងតែក្នុងសភាពមានទឹកអាបដាសនិងភាពស្អាតបរិសុទ្ធប្រសិនបើគេមិនបានធ្វើដូច្នោះទេគេត្រូវដោះវាចេញប៉ុន្តែបើដោះមិនរួចគេត្រូវយកទឹកអាបដាសហើយធ្វើតាយ៉ាំមុំបន្ទាប់ពីនោះ»។ ជំពូក៖ អ្នកដែលភ្លេចរំកិលចិញ្ចៀនរបស់ខ្លួនក្នុងការយកទឹកអាបដាស៖ ខ្ញុំបានសួរលោកអ៊ីសហាកថា៖ ចុះបើគេភ្លេចរំកិលចិញ្ចៀនរបស់គេ? លោកបានផ្តល់ការបន្ធូរបន្ថយប្រសិនបើគេដឹងច្បាស់ថាទឹកបានជ្រាបចូលសព្វ។ ហើយលោកអ៊ីសហាកត្រូវបានគេសួរអំពីការរំកិលចិញ្ចៀនក្នុងការយកទឹកអាបដាសលោកបានឆ្លើយថា៖ «ត្រូវរំកិលវាឱ្យបានម៉ត់ចត់»។ ១៩៧ - ម៉ះម៉ូដអ៊ីប៊ិនខាលីដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ូមើរអ៊ីប៊ិនអាប់ឌុលវ៉ាហ៊ីដថាលោកបានសួរអាល់អ៊ោវហ្សាអ៊ីអំពីបុរសដែលពាក់ចិញ្ចៀនតឹងរួចភ្លេចរំកិលវារហូតទាល់តែថ្វាយបង្គំព្រះរួចហើយទើបនឹកឃើញនៅក្នុងពេលឬក្រោយពេលថ្វាយបង្គំ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំពេញចិត្តកុំឱ្យគេបោះបង់ការរំកិលវាប៉ុន្តែប្រសិនបើគេភ្លេចនោះការថ្វាយបង្គំរបស់គេគឺមានសុពលភាព»។ ១៩៨ - មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនចាមៀបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីយ៉ាហ្ស៊ីដពីអាល់មូអាលឡាពីអាល់អាហ្សរ៉ាក្វថាលោកបានឃើញអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរនៅពេលដែលលោកយកទឹកអាបដាសលោកតែងតែរំកិលចិញ្ចៀនរបស់លោក។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من نسي أن يحرك خاتمه في الوضوء

ឌុយអាល់
85
#85
ភ្នំពេញ: ការកាត់បន្ថយអត្រាជំងឺមហារីកសួត (ទំព័រ ១៣២)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
١٩٥ - حدثنا عَمرو بن عُثمان، قال: ثنا الوَليد بن مُسلِم، قال: قال أبو عَمرو: «يتوضَّأ، ويَمسَح الضِّمَاد على الصُّدغَين». ١٩٦ - قال الوَليد: «وأقول: لا يَنبَغي أن يَضَع الضِّمَاد إلا عَلى طُهرٍ ووضوء، فإن لم يَفعَل؛ نَزَعَهما، فإن لم يفعل؛ توضَّأ، ويَتيَمَّم بعد الوضوء». باب: مَن نَسِي أن يُحَرِّك خَاتمَه في الوضوء • قلت لإسحاق: فَنَسِي أن يُحرِّك خاتمه؟ فَسَهَّل فيه إذا عَلِم أن الماء قَد وَصل. • وسُئل إسحاق عن تَحريك خَاتمه في الوضوء؟ قال: «شَديدًا». ١٩٧ - حدثنا مَحمود بن خالِد، قال: ثنا عُمَر بن عبد الواحِد، قال: سألت الأوزاعي عن الرجل يَكون عَلَيه الخاتم الضَّيِّق، فيَنسَى أن يُحرِّكه حتى يُصَلِّي، ثم يَذكُر في الوقت، أو بعدما خرج؟ قال: «أُحِبُّ ألَّا يَدَع تَحرِيكَه، فإن نَسِي مَضَت صلاته». ١٩٨ - حدثنا محمد بن جامع، قال: ثنا يَزيد بن زُرَيع، قال: ثنا المعلى بن جابِر، عن الأزرق بن قيس، قال: رأيت ابن عُمَر إذا توضَّأ حَرَّك خَاتمَه. باب: تَخلِيل الأصَابِع • قلت لأحمد: فَرَجلٌ أَدخَل رِجلَيه الماء، ولم يُخَلِّل أصابِعه، أيُجزئه الوضوء؟ فقال: ⦗١٣٣⦘ «أَعجَبُ إليَّ أن يُخَلِّل أصابِعه». قلت: فلم يفعل؟ قال: «إذا وَصل الماء». • سمعت إسحاق بن إبراهيم يقول: «مَضَت السنة من النبي ﷺ في التَّحرِيض على إِسبَاغ الوضوء، وتَخلِيل الأصابع، وقال أصحَابُ محمَّدٍ ومَنْ بَعدَهم ذلك، حتى كانوا يُحرِّكون خَوَاتيمَهم عند الوضوء، ويُزِيلُونها حتى يَبلُغ الماءُ مَوضِع الخواتيم. وما أَشبَه ذلك من الأَفتال والخُيوط في الأصابع؛ فَكَمِثله». قال: «ورُبَّ رجلٍ يَستَذكِر بالخيط في أصابِعه الشَّيءَ، فإذا توضَّأ اجتَهَد في إِزالَته حتى يُصِيبه الماء، وفيما سَنَّ النبيُّ ﷺ وأصحابُه تَخلِيلَ أَصابع اليَدَين والرِّجلَين ما يَدُلُّ على ذلك -أيضًا-، وهو أَشبَه شيءٍ به، فلا يَدَعَنَّ ذلك متوضِّئٌ ولا مُغتَسِلٌ من جَنابَة، وكذلك النساء عند مَحيضِهنَّ أو جَنابَتهنَّ أو وضوئهنّ. فأما ما قال هؤلاء: يُجزِئه ألَّا يُحرِّكَه؛ ضَيِّقًا كان أو واسِعًا إذا كان أَكبر ظَنِّه أنه قد أَوصَلَ إليه الماء؛ فهو خَطَأٌ وقِلَّة احتِياطٍ في الوضوء، وقد مَضى مِن النبي ﷺ ما يَدُلُّ على ذلك؛ على تَحريكِه: تُحريضُه على إسباغ الوضوء، وقولُه بعد فَراغِه من صلاته التي أَوهَمَ فيها، قال: «ما لي لا أَهِم ورَُ فْغُ أَحَدكم بين ظُفره وأنمُلَته»، وقولُه: «وَيلٌ للعَراقِيب من النار»، فمواضِع الخواتيم والخُيوط والأصابع مَوضِع فَرض الوضوء، فيَلزَمه تَتَبُّع ذلك كَتَتَبُّع العُرقوب وتَخليل الأصابع، فإن لم يُحرِّك خَاتمه في وضوئه، أو الخَيط الذي يَشُدُّه على إصبعِه، وعَلِم أنه قد وَصَل الماءُ؛ أَجزَأه -إن شاء الله-، وإن كان ظَنًّا؛ غَسَل مَوضِعَه». ١٩٩ - حدثنا عبد الرحمن بن المبارَك، قال: ثنا محمد بن يعلى، عن سالم بن عبد الأعلى، ⦗١٣٤⦘ عن نافع، عن ابن عُمَر، أن النبي ﷺ كان يُوثِق في إصبعِه الخَيط؛ يَتَذَكَّر به الحاجة.
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ ការជ្រៀតម្រាមដៃនិងម្រាមជើងក្នុងការយកទឹកអាបដាស៖ ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដថា៖ បុរសម្នាក់ជ្រលក់ជើងទាំងពីរចូលក្នុងទឹកប៉ុន្តែមិនបានជ្រៀតម្រាមជើងតើទឹកអាបដាសរបស់គេគ្រប់គ្រាន់ទេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «អ្វីដែលខ្ញុំពេញចិត្តជាងគឺឱ្យគេជ្រៀតម្រាមជើងរបស់គេ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ចុះបើគេមិនបានធ្វើ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «វាគ្រប់គ្រាន់ប្រសិនបើទឹកបានជ្រាបចូលសព្វ»។ ខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកអ៊ីប៊ិនអ៊ីប្រាហ៊ីមមានប្រសាសន៍ថា៖ «ស៊ុនណាស់ពីព្យាការី ﷺ បានកន្លងមកហើយក្នុងការដាស់តឿនលើការយកទឹកអាបដាសឱ្យបានពេញលេញសព្វគ្រប់និងការជ្រៀតម្រាមដៃនិងម្រាមជើងហើយសហការីរបស់មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ﷺ និងអ្នកជំនាន់ក្រោយក៏បានធ្វើដូច្នោះដែររហូតដល់ពួកគេតែងតែរំកិលចិញ្ចៀននៅពេលយកទឹកអាបដាសនិងរំកិលវាចេញដើម្បីឱ្យទឹកជ្រាបដល់កន្លែងចិញ្ចៀនហើយចំពោះខ្សែចំណងនៅលើម្រាមដៃក៏មានបញ្ញត្តិដូចគ្នាដែរ។ កុំឱ្យអ្នកយកទឹកអាបដាសឬអ្នកងូតទឹកកាតព្វកិច្ចបោះបង់ការនោះឱ្យសោះហើយស្ត្រីទាំងឡាយនៅពេលមានរដូវឬពេលងូតទឹកកាតព្វកិច្ចឬពេលយកទឹកអាបដាសក៏ដូចគ្នាដែរ។ រីឯអ្នកដែលពោលថាគេមិនចាំបាច់រំកិលចិញ្ចៀនឡើយមិនថាតឹងឬរលុងប្រសិនបើគេស្មានថាទឹកបានជ្រាបដល់នោះពិតជាការយល់ខុសនិងខ្វះការប្រុងប្រយ័ត្នក្នុងការយកទឹកអាបដាសពីព្រោះកន្លែងចិញ្ចៀននិងម្រាមដៃគឺជាកន្លែងកាតព្វកិច្ច (ហ្វើរឌូ) នៃទឹកអាបដាសដូច្នេះគេចាំបាច់ត្រូវតែយកចិត្តទុកដាក់ដូចគ្នានឹងការលាងកែងជើងនិងការជ្រៀតម្រាមជើងដែរប្រសិនបើគេដឹងច្បាស់ថាទឹកបានជ្រាបដល់នោះគឺគ្រប់គ្រាន់ប៉ុន្តែប្រសិនបើគ្រាន់តែជាការស្មានគេត្រូវតែលាងកន្លែងនោះឡើងវិញ»។ ១៩៩ - អាប់ឌុររ៉ោះហ៍មានអ៊ីប៊ិនអាល់មូបារ៉កបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ពីសាលិមពីណាហ្វៀពីអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរថាព្យាការី ﷺ ធ្លាប់បានចងខ្សែតូចមួយនៅត្រង់ម្រាមដៃរបស់ទ្រង់ដើម្បីជាការរំលឹកដល់តម្រូវការចាំបាច់។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: تخليل الأصابع

ឌុយអាល់
86
#86
ភ្នំពេញ: ការលាងសម្អាតស្បែកជើង (ទំព័រ ១៣៤)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: غسل العرقوب
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូកស្តីអំពីការលាងកែងជើង៖ បទបញ្ញត្តិនីតិសាស្ត្របញ្ជាក់ពីកាតព្វកិច្ចលាងសម្អាតកែងជើងឱ្យបានសព្វល្អនិងការព្រមានយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរចំពោះការធ្វេសប្រហែសទុកកែងជើងឱ្យស្ងួត។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: غسل العرقوب

ឌុយអាល់
87
#87
ភ្នំពេញ: ពីការខុសគ្នារវាងពន្លឺ (ទំព័រ ១៣៤)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: من فرق وضوءه
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូកស្តីអំពីអ្នកដែលខណ្ឌចែកដំណាក់កាលនៃទឹកអាបដាស៖ បទបញ្ញត្តិនីតិសាស្ត្របញ្ជាក់ថានៅពេលដែលដំណាក់កាលមុនស្ងួតដោយសារការបង្អង់យូរនោះគេត្រូវតែចាប់ផ្តើមយកទឹកអាបដាសឡើងវិញតាំងពីដើម។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من فرق وضوءه

ឌុយអាល់
88
#88
ភ្នំពេញ: អ្នកដែលបានចោលអ្វីមួយនៅទីតាំងដែលមិនត្រូវបានគេមើលឃើញ (ទំព័រ ១៣៤)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٢٠٠ - حدثنا المسيَّب بن واضِح، قال: ثنا أبو إسحاق الفَزاري، عن هِشام، عن الحسَن، قال: «إذا توضَّأ الرجل، وخَضخَضَ رِجلَيه في الماء؛ أَجزَأه ذلك من غَسلِهما». باب: غَسل العُرقُوب • قلت لأحمد: فَمَنْ لم يَغسِل عُرقُوبَه؟ قال: «لا يُجزِئه»، وشَدَّد في ذلك جدًّا، وقال: «يغسل العُرقوب». • سألت أحمَد عن المسح على القَدَمَين؟ قال: «قد رُوي عن النبي ﷺ من غَيرِ وَجهٍ أنه غَسَل قَدَمَيه». باب: مَن فَرَّقَ وُضوءَه • سُئل أحمَد عن الرجل يُفَرِّق الوضوء؟ قال: «إذا جَفَّ وضوؤه؛ أَعَادَه». باب: مَنْ تَرَكَ من مَوضِع وضوئه شَيئًا • وسألت أحمَد -مرةً أخرى-، قلت: فإن تَرَكَ من مَوضِع وضوئه لمعَةً أو نَحو ذلك؟ فكأنه ذَهَب إلى أن يُعِيد إذا جَفّ.
ការបកប្រែខ្មែរ

២០០ - អាល់មូសៃយ៉ាប់អ៊ីប៊ិនវ៉ាឌ្វៀបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាប៊ូអ៊ីសហាកពីហ៊ីស្ហាមពីអាល់ហាស្សានថាលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលដែលបុរសម្នាក់យកទឹកអាបដាសហើយបានរលាស់ត្រាំជើងទាំងពីររបស់គេក្នុងទឹកនោះវាគ្រប់គ្រាន់ជំនួសឱ្យការលាងជើងទាំងពីរ»។ ជំពូក៖ ការលាងកែងជើង៖ ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដថា៖ ចុះអ្នកដែលមិនបានលាងកែងជើងរបស់គេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «វាមិនគ្រប់គ្រាន់ឡើយ» ហើយលោកបានប្រកាន់តឹងរ៉ឹងយ៉ាងខ្លាំងក្នុងរឿងនោះដោយលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គេត្រូវតែលាងកែងជើង»។ ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដអំពីការជូតលើប្រអប់ជើងទាំងពីរ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «មានសេចក្តីរាយការណ៍ជាច្រើនផ្លូវពីព្យាការី ﷺ ថាទ្រង់បានលាងជម្រះប្រអប់ជើងទាំងពីររបស់ទ្រង់»។ ជំពូក៖ អ្នកដែលខណ្ឌចែកដំណាក់កាលនៃទឹកអាបដាសរបស់ខ្លួន៖ លោកអាះហ៍ម៉ាដត្រូវបានគេសួរអំពីបុរសដែលខណ្ឌចែកដំណាក់កាលនៃទឹកអាបដាសលោកបានឆ្លើយថា៖ «នៅពេលដែលទឹកអាបដាសរបស់គេបានស្ងួតនោះគេត្រូវយកទឹកអាបដាសឡើងវិញតាំងពីដើម»។ ជំពូក៖ អ្នកដែលទុកចោលចំណុចណាមួយនៃកន្លែងអាបដាសដោយមិនបានត្រូវទឹក៖ ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដម្តងទៀតថា៖ ចុះប្រសិនបើគេទុកចោលចំណុចណាមួយនៃកន្លែងអាបដាសប៉ុនដានចែងចាំងឬប្រហាក់ប្រហែលនោះដោយមិនត្រូវទឹក? ហាក់បីដូចជាលោកយល់ឃើញថាគេត្រូវតែយកទឹកអាបដាសឡើងវិញប្រសិនបើទឹកអាបដាសបានស្ងួតអស់។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من ترك من موضع وضوئه شيئا

ឌុយអាល់
89
#89
ភ្នំពេញ: មុនពេលកើតហេតុមានករណីគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍រវាងរថយន្តនិងម៉ូតូ។
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: من أحدث قبل أن يتم وضوءه
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូកស្តីអំពីអ្នកដែលធ្លាក់ទឹកអាបដាសមុនពេលយកចប់សព្វគ្រប់៖ បទបញ្ញត្តិនីតិសាស្ត្របញ្ជាក់ពីកាតព្វកិច្ចចាប់ផ្តើមយកទឹកអាបដាសឡើងវិញតាំងពីដើមប្រសិនបើមានការធ្លាក់ទឹកអាបដាសកើតឡើងនៅពាក់កណ្តាលទី។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من أحدث قبل أن يتم وضوءه

ឌុយអាល់
90
#90
ទំហំទឹកសម្រាប់ពន្លឺនិងការលាងសម្អាត (ទំព័រ 135)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
• وسمعت إسحاق بن إبراهيم يقول -بالفارسيَّة-: «لو بَقِيَ من مَوضِع الوضوء قَدرُ رَأسِ الإبرَة لم يُصِبه؛ كان عَلَيه أن يُعِيد». وأَتَاه رجلٌ، فأَرَاه طَرَفَ إصبعه وعَلَيه تِبنَةٌ صَغيرة، قال: توضَّأت وكانت هذه التِّبنَة لاصقةً على إصبعي، هل تَجوز صلاتي؟ قال: «إذا عَلِمت أن الماء لم يَصِل إلى ما تَحت التِّبنَة؛ لم يُجزِك». • وسُئل إسحاق -مرةً أخرى- عن رجلٍ توضَّأ، وبَقِيَ من مَواضِع الوضوء قَدرُ عَدَسَةٍ لم يُصِبه الماء؟ قال: «يَغسِل ذلك الموضِع، ويَغسِل ما بَعد ذلك الموضِع من أَعضَاء الوضوء، ويُعِيد». قلت: فإن جَفَّ الوضوء؟ قال: «جَفَّ أو لم يَجِفّ». باب: مَنْ أَحدَثَ قَبل أن يُتِمَّ وُضوءَه • سألت إسحاق بن إبراهيم، قلت: رجلٌ أَحدَث بَين ظَهرَانَي وضوئه؛ قَبل أن يُتمَّ وضوءه؟ قال: «يَستَأنِف الوضوء؛ شَديدًا». • وسألت إسحاق -مرةً أخرى-، قلت: رجلٌ توضَّأ، فرعِفَ قَبل أن يُتمَّ وضوءه؟ قال: «يَستأنِف الوضوء». قلت: يَرجِع إلى أول الوضوء؟ قال: «نعم». باب: قَدر الماء للوُضوء والغُسل • سمعت أحمَد بن حَنبل يقول -في حديث عائشَة، أن النبي ﷺ كان يَتَوضَّأ بالمُدّ-؛ قال: «المُدُّ رَِطلٌ وثُلُث، على أن الوضوء مَرَّةً مَرَّة؛ سِوى الاستِنجاء». • وسمعت إسحاق يقول: «المُدُّ من الماء يُجزِئك في الوضوء، والصَّاع من غسلِ الجَنابَة، وإنما ذلك استِحبَابٌ، فَمَن زَاد أو نَقَصَ مِن مُدٍّ أو صَاعٍ؛ فلا بأس، بَعدَ ألَّا ⦗١٣٦⦘ يكون وضوؤه أو غسله أَقلَّ من وَاحِدة، أو أَكثَر من ثَلاث».
ការបកប្រែខ្មែរ

ខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកអ៊ីប៊ិនអ៊ីប្រាហ៊ីមមានប្រសាសន៍ជាភាសាពែរ្សថា៖ «ទោះបីជានៅសល់ចំណុចណាមួយនៃកន្លែងអាបដាសប៉ុនចុងម្ជុលដែលទឹកមិនបានប៉ះពាល់នោះគេត្រូវតែធ្វើឡើងវិញ»។ ហើយមានបុរសម្នាក់បានមកជួបលោកដោយបង្ហាញចុងម្រាមដៃរបស់គេដែលមានកម្ទេចចំបើងតូចមួយជាប់ស្អិតហើយនិយាយថា៖ ខ្ញុំបានយកទឹកអាបដាសខណ៖កម្ទេចចំបើងនេះជាប់ស្អិតលើម្រាមដៃរបស់ខ្ញុំតើការថ្វាយបង្គំរបស់ខ្ញុំត្រឹមត្រូវទេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកដឹងច្បាស់ថាទឹកមិនបានជ្រាបដល់ក្រោមចំបើងនោះទេនោះវាមិនគ្រប់គ្រាន់ឡើយ»។ លោកអ៊ីសហាកត្រូវបានគេសួរម្តងទៀតអំពីបុរសដែលយកទឹកអាបដាសហើយនៅសល់កន្លែងអាបដាសប៉ុនគ្រាប់សណ្តែកដែលទឹកមិនបានប៉ះពាល់? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវលាងកន្លែងនោះនិងលាងសរីរាង្គអាបដាសបន្ទាប់ពីកន្លែងនោះរួចថ្វាយបង្គំឡើងវិញ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ចុះបើទឹកអាបដាសបានស្ងួត? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ទោះបីជាស្ងួតឬមិនទាន់ស្ងួតក៏ដោយ»។ ជំពូក៖ អ្នកដែលធ្លាក់ទឹកអាបដាសមុនពេលយកទឹកអាបដាសចប់សព្វគ្រប់៖ ខ្ញុំបានសួរលោកអ៊ីសហាកអ៊ីប៊ិនអ៊ីប្រាហ៊ីមថា៖ បុរសម្នាក់បានធ្លាក់ទឹកអាបដាស (ហាដាស) នៅពាក់កណ្តាលនៃការយកទឹកអាបដាសមុនពេលដែលគេយកចប់សព្វគ្រប់? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវចាប់ផ្តើមយកទឹកអាបដាសឡើងវិញតាំងពីដើមយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់»។ ខ្ញុំបានសួរលោកអ៊ីសហាកម្តងទៀតថា៖ បុរសម្នាក់យកទឹកអាបដាសរួចមានឈាមច្រមុះហូរមុនពេលយកចប់សព្វគ្រប់? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវចាប់ផ្តើមយកទឹកអាបដាសឡើងវិញ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ត្រឡប់ទៅចំណុចចាប់ផ្តើមនៃទឹកអាបដាសវិញឬ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «បាទពិតមែនហើយ»។ ជំពូក៖ បរិមាណទឹកសម្រាប់ការយកទឹកអាបដាសនិងការងូតទឹកកាតព្វកិច្ច៖ ខ្ញុំបានឮលោកអាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនហាន់ពាល់មានប្រសាសន៍ទាក់ទងនឹងហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)របស់នាងអាយស៊ីយ៉ាស់ថាព្យាការី ﷺ ធ្លាប់បានយកទឹកអាបដាសដោយទឹកមួយមុដ្ទ (ប្រហែលមួយក្តាប់ដៃធំ) លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មួយមុដ្ទគឺស្មើនឹងមួយរ៉តល់និងមួយភាគបីដោយការលាងម្តងៗលើសរីរាង្គនីមួយៗ ក្រៅពីការលាងជម្រះកាយ (អ៊ីស្ទីនជា)»។ ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ទឹកមួយមុដ្ទគឺគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់អ្នកក្នុងការយកទឹកអាបដាសហើយមួយស្វាក្នុងការងូតទឹកកាតព្វកិច្ច (ជ៉ាណាបាស់) ប៉ុន្តែបរិមាណនេះគឺគ្រាន់តែជាការលើកទឹកចិត្តប៉ុណ្ណោះអ្នកណាដែលបន្ថែមឬបន្ថយពីមួយមុដ្ទឬមួយស្វាគឺគ្មានបញ្ហាអ្វីឡើយដរាបណាការយកទឹកអាបដាសឬការងូតទឹករបស់គេមិនតិចជាងម្តងនិងមិនលើសពីបីដង»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: قدر الماء للوضوء والغسل

ឌុយអាល់
91
#91
ប៉ាប: តើគាត់និយាយអ្វីនៅពេលដែលគាត់បាត់បង់ពន្លឺ? (ទំព័រ 136)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
• وسمعت إسحاق -مرَّة أخرى- يقول: «المُدُّ الذي أُمِرَ به في الوضوء إنما هو قدر رطلَين، وقد زَيد في الأمْنَان، وعَبَرْنَا ما عندنا من الصَّاع بالصَّاع المَديني المنسُوب إلى صَاع رسول الله ﷺ؛ فإذا هو قَدرُ خَمسَة أَرطَال وثُلُث رطل -بِرطلِ زَمانِنا-، والمُدُّ هو رُبع ذلك». قال: «فإن توضَّأ رجلٌ بِمُدٍّ، واغتَسَل بِصَاع، فلم تَأتِ النَّظافَة على ما أُمِرَ به؛ لم يُجزِه ذلك، وإن أَتى على ما أُمِرَ به وقد توضَّأ بِأقَل من مُدٍّ، واغتَسَل بِأقَل من صَاع؛ أَجزَأه. إنما المُدُّ والصَّاع من النبي ﷺ اختِيار، وتَصديق ذلك: مَا حَكَت عائشَة؛ قالت: «كنت أَغتَسِل أنا والنبي ﷺ من إِناءٍ وَاحِد، وهو الفَرَق»، وذلك ثَلاثَة آصُع». ٢٠١ - حدثنا إسحاق، قال: ثنا يَحيى بن آدم، قال: ثنا إبراهيم بن سَعد، عن الزُّهري، عن القاسِم بن محمد، عن عائشَة، قالت: «كُنتُ أَغتَسِل أنا ورسول الله ﷺ مِن إنَاءٍ وَاحِد، وهو الفَرَق». باب: ما يَقول إذا فَرَغَ من وُضوئه • سمعت إسحاق بن إبراهيم يقول: «إذا فَرَغت من وضوئك، فَقُل: «سُبحانَك ⦗١٣٧⦘ اللهمَّ وبِحَمدِك، أَشهَد أن لا إِلهَ إلا أَنت، أَستَغفِرُك وأَتوب إِلَيك، اللهمَّ اجعَلني من التَّوَّابين، واجعَلني من المتَطَهِّرين»».
ការបកប្រែខ្មែរ

ខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ម្តងទៀតថា៖ «មួយមុដ្ទដែលត្រូវបានបង្គាប់ក្នុងការយកទឹកអាបដាសគឺមានទំហំប្រហែលពីរបោនហើយយើងបានវាស់វែងស្វារបស់យើងប្រៀបធៀបនឹងស្វារបស់អ្នកម៉ាឌីណាស់ដែលភ្ជាប់ទៅនឹងស្វារបស់រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ឃើញថាវាមានទម្ងន់ប្រាំបោននិងមួយភាគបីហើយមួយមុដ្ទគឺស្មើនឹងមួយភាគបួននៃស្វានោះ។ ប្រសិនបើបុរសម្នាក់យកទឹកអាបដាសដោយមួយមុដ្ទនិងងូតទឹកដោយមួយស្វាប៉ុន្តែភាពស្អាតមិនបានសព្វល្អតាមការបង្គាប់នោះមិនគ្រប់គ្រាន់ឡើយហើយប្រសិនបើគេសម្អាតបានសព្វល្អដោយទឹកតិចជាងមួយមុដ្ទឬមួយស្វានោះគឺគ្រប់គ្រាន់ហើយពីព្រោះមួយមុដ្ទនិងមួយស្វាពីព្យាការី ﷺ គឺជាការជ្រើសរើសដ៏ប្រសើរហើយការបញ្ជាក់ពីការពិតនេះគឺសេចក្តីរាយការណ៍របស់នាងអាយស៊ីយ៉ាស់ថានាងនិងព្យាការី ﷺ ធ្លាប់បានងូតទឹកចេញពីភាជន៍តែមួយដែលហៅថាហ្វារ៉ាក្វពោលគឺស្មើនឹងបីស្វា»។ ២០១ - អ៊ីសហាកបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីយ៉ះយ៉ាពីអ៊ីប្រាហ៊ីមពីអាល់ហ្ស៊ុះរីពីអាល់ក្វាស៊ីមពីនាងអាយស៊ីយ៉ាស់ ﵂ ថានាងបានរៀបរាប់ថា៖ «ខ្ញុំនិងរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ធ្លាប់បានងូតទឹកចេញពីភាជន៍តែមួយដែលជាភាជន៍ហ្វារ៉ាក្វ»។ ជំពូក៖ ពាក្យដែលត្រូវសូត្រនៅពេលយកទឹកអាបដាសរួចរាល់៖ ខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកអ៊ីប៊ិនអ៊ីប្រាហ៊ីមមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលដែលអ្នកយកទឹកអាបដាសរួចរាល់ចូរពោលថា៖ «មហាស្អាតបរិសុទ្ធទ្រង់ហើយឱអល់ឡោះព្រមទាំងការសរសើរតម្កើងចំពោះទ្រង់ខ្ញុំសូមធ្វើបន្ទាល់ថាគ្មានព្រះដ៏មានសច្ច៖ក្រៅពីទ្រង់ឡើយខ្ញុំសូមការអភ័យទោសពីទ្រង់និងសូមវិលត្រឡប់សារភាពកំហុសចំពោះទ្រង់ឱអល់ឡោះសូមធ្វើឱ្យទូលបង្គំស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកដែលវិលត្រឡប់សារភាពកំហុសនិងស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកដែលមានភាពស្អាតបរិសុទ្ធ»»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: ما يقول إذا فرغ من وضوئه

ឌុយអាល់
92
#92
ភ្នំពេញ: អ្នកណាដែលមានគំនិតក្នុងការសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ) (ទំព័រ ១៣៧)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٢٠٢ - حدثنا سَعيد بن مَنصور، قال: ثنا هُشَيم، عن أبي هاشِم، عن أبي مجلز، عن قيس بن عباد، عن أبي سَعيد الخُدري ﵁، قال: «مَنْ تَوضَّأ فقال عِند فَرَاغِه: «سُبحانَك اللهمَّ وبِحمدِك، أَشهَد أن لا إِلهَ إلا أَنت، أَستَغفِرُك وأَتوب إِلَيك»؛ كُتِب في رَقٍّ، ثم طُبع عليه طَابع، فَيوضَع تَحت العَرش، فلا يُفَضُّ إلى يَوم القِيامَة». باب: مَنْ يُخَيَّل إِلَيه الشَّيءُ في الصَّلاة • قلت لأحمد: الرجل يَكون في الصَّلاة، فَيَظُنُّ أنه قَد خَرَج منه شيء؟ قال: «إذا كان في الصَّلاة فإنه لا يَنظُر إليه، ولا .................................... (١)». ٢٠٣ - حدثنا عبد الله بن الزُّبَير الحُمَيدي، ثنا سُفيان، قال: ثنا الزُّهري، عن سَعيد بن المسيَّب وعباد بن تميم، عن عَمِّه عبد الله بن زَيد، قال: شُكِيَ إلى النبي ﷺ الرجل يُخَيَّل إليه الشيء في الصَّلاة، فقال النبي ﷺ: «لا يَنفَتِل حتى يَسمَع صوتًا أو يَجِدَ رِيحًا». ٢٠٤ - حدثنا عبد الوهاب بن الضَّحَّاك، قال: ثنا ابن عياش، عن عبد العَزيز ⦗١٣٨⦘ ابن عُبَيدالله، عن محمد بن عَمرو بن عَطاء، قال: رأيت السَّائب بن خَبَّاب، فقال: إني سمعت رسول الله ﷺ يقول: «لا وضوءَ إلا من رِيحٍ أو سَمَاع». _________ (١) بيض الناسخ مقدار ست كلمات، وضبب على البياض، وكتب في الحاشية: "كذا".
ការបកប្រែខ្មែរ

២០២ - ស៖អ៊ីដអ៊ីប៊ិនម៉ាន់ស៊ូរបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីហ៊ូស័យមពីអាប៊ូហាស៊ិមពីអាប៊ូមីចឡាស់ពីក្វៃសពីអាប៊ូស៖អ៊ីដអាល់ឃូឌ្រី ﵁ ថាលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលយកទឹកអាបដាសរួចពោលនៅពេលរួចរាល់ថា៖ «មហាស្អាតបរិសុទ្ធទ្រង់ហើយឱអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ព្រមទាំងការសរសើរតម្កើងចំពោះទ្រង់ខ្ញុំសូមធ្វើបន្ទាល់ថាគ្មានព្រះដ៏មានសច្ច៖ក្រៅពីទ្រង់ឡើយខ្ញុំសូមការអភ័យទោសពីទ្រង់និងសូមវិលត្រឡប់សារភាពកំហុសចំពោះទ្រង់» នោះវានឹងត្រូវបានកត់ត្រាក្នុងក្រាំងស្បែករួចបោះត្រាពីលើហើយយកទៅតម្កល់ទុកក្រោមបល្ល័ង្ក (អើរស្ហ) ដោយមិនត្រូវបានបើកឡើយរហូតដល់ថ្ងៃកាត់សេចក្តី (ក្វិយាម៉ាស់)»។ ជំពូក៖ អ្នកដែលស្រមើស្រមៃឃើញមានអ្វីមួយកើតឡើងនៅក្នុងការថ្វាយបង្គំព្រះ៖ ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដថា៖ បុរសម្នាក់កំពុងស្ថិតនៅក្នុងការថ្វាយបង្គំព្រះរួចមានអារម្មណ៍ស្មានថាមានអ្វីមួយចេញពីរាងកាយរបស់គេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «នៅពេលដែលគេកំពុងថ្វាយបង្គំព្រះគេមិនត្រូវបែរចេញឡើយដរាបណាគេមិនទាន់ច្បាស់លាស់»។ ២០៣ - អាប់ឌុលឡោះហ៍អ៊ីប៊ិនអាល់ហ្សូបៃរ៍អាល់ហ៊ូមៃឌីបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីស៊ុហ្វយ៉ានពីអាល់ហ្ស៊ុះរីពីស៖អ៊ីដអ៊ីប៊ិនអាល់មូសៃយ៉ាប់និងអាប់ពាតអ៊ីប៊ិនតាមីមពីពូរបស់គាត់គឺអាប់ឌុលឡោះហ៍អ៊ីប៊ិនហ្សែដថាលោកបានរៀបរាប់ថា៖ មានគេបានត្អូញត្អែរទូលសួរព្យាការី ﷺ អំពីបុរសដែលស្រមើស្រមៃឃើញថាមានអ្វីមួយចេញពីខ្លួននៅក្នុងការថ្វាយបង្គំព្រះនោះព្យាការី ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «កុំឱ្យគេដកថយចេញពីការថ្វាយបង្គំឱ្យសោះរហូតទាល់តែគេឮសំឡេងឬធុំក្លិន»។ ២០៤ - អាប់ឌុលវ៉ាហ៍ហាបបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ីប៊ិនអាយយ៉ាសពីអាប់ឌុលអាហ្ស៊ីសពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ថាលោកបានឃើញអាល់សាអ៊ីពអ៊ីប៊ិនខាប់បាបបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ ﷺ មានបន្ទូលថា៖ «គ្មានកាតព្វកិច្ចយកទឹកអាបដាសឡើយលើកលែងតែដោយសារការធុំក្លិនឬការឮសំឡេង»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من يخيل إليه الشيء في الصلاة

ឌុយអាល់
93
#93
ភ្នំពេញ: ពន្លឺពីសាច់ចៀម (ទំព័រ 138)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: الوضوء مِن لُحُوم الإِبِل • سمعت أحمَد بن حَنبل يقول: «يتوضَّأ من لُحوم الإبِل». قلت: فالوضوء من أَلبَانِها؟ قال: «لا يتوضَّأ من ألبانها». • وسمعت أحمَد -مرةً أخرى- يقول: «يتوضَّأ من لحوم الإبِل»، يَذهَب إلى حديث جابِر بن سمرة والبراء، وثَبَّتَهما. • وسألت إسحاق، قلت: رجلٌ أَكَل لَحم جَزُور، فصَلَّى ولم يتوضَّأ؟ قال: «يُعِيد أَحَبُّ إليَّ». • وسمعت إسحاق -مرةً أخرى- يقول: «لا وضوء من طَعامٍ ولا شَراب؛ لَبَنٍ ولا غَيره، ولا من طعامٍ مَسَّتهُ النار، إلا ما جاءت به السنة في تَمَيُّز لُحوم الإبِل والغَنَم، فأَمَر بالوضوء من لُحوم الإبِل، وقد قال: «لا تَوَضَّؤوا من لُحوم الغَنَم»، ففي هذا بَيانُ أن هذا بَعد الرُّخصَة من الوضوء مما مَسَّتهُ النار؛ لأن لُحوم الغَنَم قد مسَّتهُ النار -أيضًا-، ولا تُنقَض سنةٌ إلا بمثلها». قال: «ويُقَوِّي هذا القول: قَولُ رسول الله ﷺ في الصَّلاة في مَعَاطِن الإبِل، حيث قال: «لا تُصَلُّوا فيها؛ فإنها خُلِقَت من الشياطين، وصَلُّوا في مَرَابِض الغَنَم»».
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ ការយកទឹកអាបដាសក្រោយពេលបរិភោគសាច់សត្វអូដ្ឋ៖ ខ្ញុំបានឮលោកអាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនហាន់ពាល់មានប្រសាសន៍ថា៖ «គេត្រូវយកទឹកអាបដាសឡើងវិញក្រោយពេលបរិភោគសាច់សត្វអូដ្ឋ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ចុះការយកទឹកអាបដាសដោយសារទឹកដោះរបស់វា? លោកបានឆ្លើយថា៖ «មិនបាច់យកទឹកអាបដាសដោយសារទឹកដោះរបស់វាឡើយ»។ ហើយខ្ញុំបានឮលោកអាះហ៍ម៉ាដមានប្រសាសន៍ម្តងទៀតថា៖ «គេត្រូវយកទឹកអាបដាសក្រោយពេលបរិភោគសាច់សត្វអូដ្ឋ» ដោយលោកផ្អែកលើហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)របស់ចាបៀរអ៊ីប៊ិនសាមូរ៉ោះហ៍និងហាឌីសរបស់អាល់ពារ៉ាហើយលោកបានបញ្ជាក់ពីភាពត្រឹមត្រូវនៃហាឌីសទាំងពីរនោះ។ ខ្ញុំបានសួរលោកអ៊ីសហាកថា៖ បុរសម្នាក់បានបរិភោគសាច់សត្វអូដ្ឋរួចបានថ្វាយបង្គំព្រះដោយមិនបានយកទឹកអាបដាស? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ការដែលគេថ្វាយបង្គំឡើងវិញគឺជារឿងដែលខ្ញុំពេញចិត្តជាង»។ ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ម្តងទៀតថា៖ «គ្មានការយកទឹកអាបដាសដោយសារអាហារឬភេសជ្ជ៖ឡើយមិនថាជាទឹកដោះគោឬផ្សេងទៀតហើយក៏មិនបាច់យកទឹកអាបដាសដោយសារអាហារដែលប៉ះពាល់ភ្លើងដែរលើកលែងតែអ្វីដែលស៊ុនណាស់បានចែងបញ្ជាក់អំពីភាពខុសគ្នារវាងសាច់សត្វអូដ្ឋនិងសាច់សត្វចៀមដោយទ្រង់បានបង្គាប់ឱ្យយកទឹកអាបដាសដោយសារសាច់សត្វអូដ្ឋហើយទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «កុំយកទឹកអាបដាសដោយសារសាច់សត្វចៀមឡើយ»។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ហើយការបញ្ជាក់លើរឿងនេះគឺបន្ទូលរបស់រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ទាក់ទងនឹងការថ្វាយបង្គំព្រះនៅកន្លែងសម្រាករបស់សត្វអូដ្ឋដោយទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «កុំថ្វាយបង្គំព្រះនៅក្នុងកន្លែងក្រាបសម្រាករបស់សត្វអូដ្ឋឱ្យសោះពីព្រោះពួកវាត្រូវបានបង្កើតឡើងពីពួកបីសាចហើយចូរអ្នករាល់គ្នាថ្វាយបង្គំព្រះនៅក្នុងក្រោលសត្វចៀមចុះ»»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: الوضوء من لحوم الإبل

ឌុយអាល់
94
#94
ភ្នំពេញ: ពន្លឺដែលបានផ្លាស់ប្តូរពីភ្លើង (ទំព័រ ១៣៩)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٢٠٥ - حدثنا إسحاق، قال: أبنا عيسَى بن يونُس، عن الأعمَش، عن عبد الله بن عبد الله، عن عبد الرحمن بن أبي ليلى، عن البراء بن عازب، قال: قال رسول الله ﷺ: «صَلُّوا في مَرَابِض الغَنَم، ولا تَوَضَّؤوا من لُحومها، وتَوَضَّؤوا من لُحوم الإبِل، ولا تُصَلُّوا في أَعطَانها». ٢٠٦ - حدثنا يَحيى بن عبد الحَميد، قال: ثنا عباد بن عوام، عن حجاج، عن عبد الله بن عبد الله القاري (١)، عن عبد الرحمن بن أبي ليلى، عن أسيد بن الحُضَير، قال: قال النبي ﷺ: «لا تُصَلُّوا في أَعطَان الإبِل، وتَوَضَّؤوا من لُحومها، وصَلُّوا في مَرَابِض الغَنَم، ولا تَوَضَّؤوا من لُحومها». باب: الوُضوء مِمَّا غَيَّرَت النَّار • سُئل أحمَد عن الوضوء مما غَيَّرت النار؟ قال: «لا». ٢٠٧ - حدثنا يَحيى الحِمَّاني، قال: ثنا عبد العَزيز بن محمد، عن عَمرو بن أبي عَمرو، عن عُبَيدالله بن عبد الله بن عتبة، عن عبد الله، قال: رأيت رسول الله ﷺ يأكل لحمًا، ⦗١٤٠⦘ ثم يَقُوم إلى الصَّلاة وما يَمَسُّ قَطرةً من ماء. _________ (١) كذا في الأصل، والصواب: "القاضي"، أو: "الرازي".
ការបកប្រែខ្មែរ

២០៥ - អ៊ីសហាកបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ីសាអ៊ីប៊ិនយូនូសពីអាល់អាអ៍ម៉ាសពីអាប់ឌុលឡោះហ៍ពីអាប់ឌុររ៉ោះហ៍មានពីអាល់ពារ៉ាអ៊ីប៊ិនអាហ្ស៊ីពថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ចូរអ្នករាល់គ្នាថ្វាយបង្គំព្រះនៅក្នុងក្រោលសត្វចៀមហើយកុំយកទឹកអាបដាសដោយសារសាច់របស់វាឡើយហើយចូរយកទឹកអាបដាសដោយសារសាច់សត្វអូដ្ឋហើយកុំថ្វាយបង្គំព្រះនៅក្នុងកន្លែងក្រាបសម្រាករបស់វាឱ្យសោះ»។ ២០៦ - យ៉ះយ៉ាអ៊ីប៊ិនអាប់ឌុលហាមីដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាប់បាដពីហាចចាចពីអាប់ឌុលឡោះហ៍ពីអាប់ឌុររ៉ោះហ៍មានពីអ៊ូសៃដ៍អ៊ីប៊ិនអាល់ហ៊ូឌ្វៃរ៍ថាព្យាការី ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «កុំថ្វាយបង្គំព្រះនៅក្នុងកន្លែងក្រាបសម្រាករបស់សត្វអូដ្ឋហើយចូរយកទឹកអាបដាសដោយសារសាច់របស់វាហើយចូរថ្វាយបង្គំព្រះនៅក្នុងក្រោលសត្វចៀមហើយកុំយកទឹកអាបដាសដោយសារសាច់របស់វាឡើយ»។ ជំពូក៖ ការយកទឹកអាបដាសពីអាហារដែលប៉ះពាល់ភ្លើង៖ លោកអាះហ៍ម៉ាដត្រូវបានគេសួរអំពីការយកទឹកអាបដាសពីអាហារដែលប៉ះពាល់ភ្លើងលោកបានឆ្លើយថា៖ «ទេមិនបាច់យកទឹកអាបដាសឡើយ»។ ២០៧ - យ៉ះយ៉ាអាល់ហ៊ីមម៉ានីបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាប់ឌុលអាហ្ស៊ីសពីអាំរូពីអ៊ូបៃឌុលឡោះហ៍ពីអាប់ឌុលឡោះហ៍ថាលោកបានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំបានឃើញរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ សោយសាច់បន្ទាប់មកទ្រង់បានក្រោកឈរឡើងទៅថ្វាយបង្គំព្រះដោយមិនបានប៉ះពាល់ទឹកសូម្បីតែមួយតំណក់ឡើយ។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: الوضوء مما غيرت النار

ឌុយអាល់
95
#95
ភ្នំពេញ: សម្តេចតេជោហ៊ុនសែនអញ្ជើញជាអធិបតីភាពក្នុងពិធីបុណ្យសពសម្តេចព្រះបរមនាថនរោត្តមសីហមុនី
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٢٠٨ - حدثنا عَمرو بن عُثمان، قال: ثنا سُوَيد بن عبد العَزيز، عن الأوزاعي، قال: سألت الزُّهري عن الوضوء مما غَيَّرت النار؟ قال: «توضَّأ». قلت: عمَّن؟ قال: «عن زَيد بن ثابت، وابن عُمَر، وأبي هُرَيرَة، وأبي موسَى الأشعري، وأنس بن مالك، وعائشَة، وأم سَلَمَة». قلت: فأبو بكر؟ قال: «لم يكن يتوضَّأ». قلت: عمر؟ قال: «لم يكن يتوضَّأ». قلت: عُثمان؟ قال: «لم يكن يتوضَّأ». قلت: ابن مسعود؟ قال: «لم يكن يتوضَّأ». قلت: هاتِ رِجالًا مِثلَ رجالي! قال: «إذن لا آتيك». باب: الوُضوءِ بِالنَّبِيذ • سُئل أحمَد عن الوضوء بالنَّبيذ؟ فكَرِهه. قيل: حديث أبي فزارة، عن أبي زيد؟ فلم يُصَحِّحه. قيل: يُروى عن علي؟ فلم يُصَحِّحه. ٢٠٩ - حدثنا يَحيى الحِمَّاني، قال: ثنا شَريك، عن أبي فزارة، عن أبي زَيد، عن عبد الله، أن النبي ﷺ توضَّأ ليلة الجِنِّ بالنَّبيذ، وقال: «تَمرةٌ حُلوة، وماءٌ طَهُور».
ការបកប្រែខ្មែរ

២០៨ - អាំរូអ៊ីប៊ិនអូសម៉ានបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីស៊ូវ៉ៃដ៍ពីអាល់អ៊ោវហ្សាអ៊ីថាលោកបានសួរអាល់ហ្ស៊ុះរីអំពីការយកទឹកអាបដាសពីអាហារដែលប៉ះពាល់ភ្លើងលោកបានឆ្លើយថា៖ «ចូរយកទឹកអាបដាស»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ តើផ្អែកលើអ្នកណា? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ផ្អែកលើហ្សែដអ៊ីប៊ិនសាប៊ីតអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរអាប៊ូហ៊ូរ៉ៃរ៉ោះហ៍អាប៊ូមូសាអាល់អាស្ហអារីអាណាស់អ៊ីប៊ិនម៉ាលិកនាងអាយស៊ីយ៉ាស់និងនាងអ៊ុម្មូសាឡាម៉ាស់»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ចុះលោកអាប៊ូបាក្រ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «លោកមិនបានយកទឹកអាបដាសឡើយ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ចុះលោកអ៊ូមើរ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «លោកមិនបានយកទឹកអាបដាសឡើយ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ចុះលោកអូសម៉ាន? លោកបានឆ្លើយថា៖ «លោកមិនបានយកទឹកអាបដាសឡើយ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ចុះលោកអ៊ីប៊ិនម៉ាសអ៊ូដ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «លោកមិនបានយកទឹកអាបដាសឡើយ»។ ខ្ញុំក៏បាននិយាយថា៖ ចូរលើកឡើងនូវឥស្សរជនដែលស្មើនឹងឥស្សរជនរបស់ខ្ញុំមកមើល! លោកបានឆ្លើយថា៖ «បើដូច្នោះខ្ញុំមិនអាចរកបានឡើយ»។ ជំពូក៖ ការយកទឹកអាបដាសដោយទឹកណាបាដ៖ លោកអាះហ៍ម៉ាដត្រូវបានគេសួរអំពីការយកទឹកអាបដាសដោយទឹកណាបាដ (ទឹកត្រាំផ្លែឈើ) លោកបានស្អប់ខ្ពើមវា។ មានគេសួរថា៖ ចុះហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)របស់អាប៊ូហ្វាហ្សារ៉ោះហ៍ពីអាប៊ូហ្សែដ? លោកមិនបានចាត់ទុកវាថាត្រឹមត្រូវឡើយ។ មានគេសួរថា៖ មានសេចក្តីរាយការណ៍ពីលោកអាលី? លោកក៏មិនបានចាត់ទុកថាត្រឹមត្រូវដែរ។ ២០៩ - យ៉ះយ៉ាអាល់ហ៊ីមម៉ានីបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីសារីកពីអាប៊ូហ្វាហ្សារ៉ោះហ៍ពីអាប៊ូហ្សែដពីអាប់ឌុលឡោះហ៍ថាព្យាការី ﷺ បានយកទឹកអាបដាសនៅរាត្រីជួបពួកជិន (ជីន) ដោយទឹកណាបាដហើយទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «វាជាផ្លែឈើផ្អែមនិងជាទឹកដ៏ស្អាតបរិសុទ្ធ»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: الوضوء بالنبيذ

ឌុយអាល់
96
#96
ភ្នំពេញ: ការបិទមុខដោយអាវយឺតក្រោយពេលបំភ្លឺ (ទំព័រ ១៤១)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٢١٠ - حدثنا يَحيى، قال: ثنا أبو مُعاويَة، عن حجاج، عن أبي إسحاق، عن الحارِث، عن علي، قال: «لا بَأس بالوضوء بالنَّبيذ». • لم يُصَحِّح أحمَد هذَين الحديثَين. o قال حرب: إن النَّبيذ الذي توضَّأ به النبي ﷺ إنما كانت تَمَراتٍ لِقَوم من الأعرَاب، أَلقَوها في قِربَةٍ فيها شيءٌ من ماء، فتوضَّأ النبي ﷺ بذلك؛ كذلك يُروى عن ابن مسعود ﵁. باب: مَسح الوَجهِ بِالمِنديل بعدَ الوضوء • وسُئل أحمَد عن مَسح الوجه بالمنديل بعد الوضوء؟ قال: أرجو ألَّا يَكون به بأس». قيل: حَديث كريب، عن ابن عَبَّاس، عن مَيمونَة؟ قال: «ذلك ليس بيِّن (١)، إنما قال: قال النبي ﷺ هكذا، ووَصَفَه». ٢١١ - حدثنا أبو السَّري الدارمي، قال: ثنا وَكيع، عن الأعمَش، عن سالم بن أبي الجعد، عن كريب، عن ابن عَبَّاس، عن خالته ميمونة ﵂، قالت: أتَيتُ النبيَّ ﷺ بِثَوبٍ حين اغتَسَل من الجَنابَة، فقال بِيَدِه هكذا -يعني: رُدِّيه-، وجَعَل يَنفُض الماء عنه. _________ (١) كذا في الأصل، والوجه:"بينا". • سمعت إسحاق بن إبراهيم يقول: «أما المنديل بعد الوضوء في الجَنابَة والوضوء؛ فالفَضل في ألَّا يَمسَح نَدَى وضوئه أو جنابته بِثَوبه؛ لِمَا قيل: إن الوضوء كل قَطرَةٍ تُوزَن وَزنًا، ولا ينبغي للرجل أن يُزِيلَ نُورَ وضوئه، فإن كان يَمسَحهما من عِلَّةِ بَردٍ أو غيرِ ذلك؛ جَاز، والجَنابَة أَشَدّ؛ لِمَا اغتسَل النبي ﷺ من الجَنابَة، فَنَاوَلوه ثَوبًا يَتَمَسَّح به، فَأبى، وَرَدَّه». ٢١٢ - حدثنا إسحاق، قال: ثنا محمد بن فُضَيل بن غزوان، عن عاصم الأحول، عن بكر بن عبد الله المزني، قال: «أَنفَعُ ما تكون المناديل في الشِّتاء». ٢١٣ - حدثنا إسحاق، قال: ثنا بزيع الكوفي، قال: رأيت الضَّحَّاك بن مُزاحِم توضَّأ من نَهر، ثم مَسَح وَجهَه ببرقة قَبَائه. ٢١٤ - حدثنا سَعيد بن مَنصور، قال: ثنا سُفيان، عن مَنصور، عن هلال بن يساف، عن عَطاء، عن جابِر بن عبد الله، قال: «إذا توضَّأت فلا تَمَندَل». ٢١٥ - حدثنا عيسَى بن محمد، قال: ثنا أزهر، عن أبي عون (١)، عن ابن سيرين، قال: «الوضوء يُوزَن». ٢١٦ - حدثنا عَمرو بن عُثمان، قال: ثنا أبي، قال: ثنا محمد بن مُهاجر، عن بركة ⦗١٤٣⦘ الأزدي، قال: رأيت مَكحُولًا يتوضَّأ، فَنَاوَلته منديلًا يَمسَح به، فقال: «إن فَضلَ الوضوء بَرَكةٌ، فَأُريد أن يَكون ذلك في ثِيابي»، ثم رَفَع أَسفَل قَميصِه، فَمَسَح به وَجهَه. _________ (١) كذا في الأصل، وهي كنية عبد الله بن عون راويه، لكنه بـ"ابن عون" أشهر.
ការបកប្រែខ្មែរ

២១០ - យ៉ះយ៉ាបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាប៊ូមូអាវីយ៉ាស់ពីហាចចាចពីអាប៊ូអ៊ីសហាកពីអាល់ហារិសពីអាលីថាលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គ្មានបញ្ហាអ្វីឡើយក្នុងការយកទឹកអាបដាសដោយទឹកណាបាដ»។ ប៉ុន្តែលោកអាះហ៍ម៉ាដមិនបានចាត់ទុកហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)ទាំងពីរនេះថាត្រឹមត្រូវឡើយ។ ហារព់បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ទឹកណាបាដដែលព្យាការី ﷺ បានយកមកអាបដាសនោះគឺគ្រាន់តែជាផ្លែឈើទុំពីរបីផ្លែរបស់ពួកអារ៉ាប់វាលខ្សាច់ដែលពួកគេបានបោះចូលទៅក្នុងបំពង់ស្បែកដែលមានទឹកបន្តិចបន្តួចរួចព្យាការី ﷺ បានយកទឹកនោះមកអាបដាសដូចដែលមានសេចក្តីរាយការណ៍ពីអ៊ីប៊ិនម៉ាសអ៊ូដ ﵁។ ជំពូក៖ ការជូតសម្អាតផ្ទៃមុខដោយកន្សែងក្រោយពេលយកទឹកអាបដាសរួច៖ លោកអាះហ៍ម៉ាដត្រូវបានគេសួរអំពីការជូតផ្ទៃមុខដោយកន្សែងក្រោយពេលយកទឹកអាបដាសលោកបានឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំសង្ឃឹមថានឹងគ្មានបញ្ហាអ្វីឡើយ»។ មានគេសួរថា៖ ចុះហាឌីសរបស់គូរ៉ៃពពីអ៊ីប៊ិនអាបបាសពីនាងម៉ៃមូណាស់? លោកបានឆ្លើយថា៖ «នោះមិនច្បាស់លាស់ឡើយទ្រង់គ្រាន់តែធ្វើសញ្ញាដោយព្រះហស្តបែបនេះ»។ ២១១ - អាប៊ូអាល់សារីអាល់ដារីមីបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីវ៉ាគីអាពីអាល់អាអ៍ម៉ាសពីសាលិមពីគូរ៉ៃពពីអ៊ីប៊ិនអាបបាសពីម្តាយមីងរបស់គាត់គឺនាងម៉ៃមូណាស់ ﵂ ថានាងបានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំបានយកក្រណាត់មួយផ្ទាំងទៅជូនព្យាការី ﷺ នៅពេលដែលទ្រង់បានងូតទឹកកាតព្វកិច្ច (ជ៉ាណាបាស់) រួចទ្រង់បានធ្វើសញ្ញាដោយព្រះហស្តបែបនេះ—ពោលគឺរុញវាចេញ—ហើយទ្រង់បានយកព្រះហស្តរលាស់ទឹកចេញពីរាងកាយរបស់ទ្រង់។ ខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកអ៊ីប៊ិនអ៊ីប្រាហ៊ីមមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចំពោះការប្រើកន្សែងជូតក្រោយពេលងូតទឹកកាតព្វកិច្ចនិងក្រោយពេលយកទឹកអាបដាសគឺភាពប្រសើរថ្លៃថ្លាស្ថិតនៅលើការមិនជូតសំណើមនៃទឹកអាបដាសឬទឹកងូតដោយសម្លៀកបំពាក់របស់ខ្លួនឡើយដោយសារមានប្រសាសន៍ថារាល់តំណក់ទឹកអាបដាសទាំងអស់គឺត្រូវបានថ្លឹងយ៉ាងម៉ត់ចត់ហើយបុរសមិនគប្បីលុបបំបាត់ពន្លឺរស្មីនៃទឹកអាបដាសរបស់ខ្លួនឡើយប៉ុន្តែប្រសិនបើគេជូតវាដោយសារអាកាសធាតុត្រជាក់ឬមូលហេតុផ្សេងទៀតនោះគឺត្រូវបានអនុញ្ញាតហើយចំពោះការងូតទឹកកាតព្វកិច្ចគឺកាន់តែរឹតបន្តឹងជាងនេះដោយសារនៅពេលដែលព្យាការី ﷺ ងូតទឹកកាតព្វកិច្ចរួចគេបានហុចក្រណាត់ជូនទ្រង់ប៉ុន្តែទ្រង់បានបដិសេធមិនយកវាឡើយ»។ ២១២ - អ៊ីសហាកបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ពីអាស៊ិមពីបាក្រអ៊ីប៊ិនអាប់ឌុលឡោះហ៍អាល់មូហ្សានីថាលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កន្សែងជូតគឺមានប្រយោជន៍បំផុតនៅក្នុងរដូវរងា»។ ២១៣ - អ៊ីសហាកបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីពាហ្ស៊ីអាថាលោកបានឃើញអាល់ឌ្វះហាក់អ៊ីប៊ិនមូហ្សាហ៊ិមបានយកទឹកអាបដាសពីដងស្ទឹងរួចបានយកជាយអាវធំរបស់លោកមកជូតផ្ទៃមុខ។ ២១៤ - ស៖អ៊ីដអ៊ីប៊ិនម៉ាន់ស៊ូរបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីស៊ុហ្វយ៉ានពីម៉ាន់ស៊ូរពីហ៊ីឡាលពីអាត្វាពីចាបៀរអ៊ីប៊ិនអាប់ឌុលឡោះហ៍ថាលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលដែលអ្នកយកទឹកអាបដាសចូរកុំជូតកន្សែងឡើយ»។ ២១៥ - អ៊ីសាបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាហ្សហារពីអ៊ីប៊ិនអ៊ោវនពីអ៊ីប៊ិនស៊ីរីនថាលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ទឹកអាបដាសគឺត្រូវបានថ្លឹង»។ ២១៦ - អាំរូអ៊ីប៊ិនអូសម៉ានបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីឪពុករបស់គាត់ពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ពីពារ៉ាកាស់ថាលោកបានឃើញម៉ាកហ៊ូលយកទឹកអាបដាសខ្ញុំក៏បានហុចកន្សែងជូនលោកដើម្បីជូតនោះលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់សំណើមសេសសល់នៃទឹកអាបដាសគឺពោរពេញដោយពរជ័យដូច្នេះខ្ញុំចង់ឱ្យពរជ័យនោះជាប់លើសម្លៀកបំពាក់របស់ខ្ញុំ» រួចលោកបានលើកជាយអាវរបស់លោកមកជូតផ្ទៃមុខ។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: مسح الوجه بالمنديل بعد الوضوء

ឌុយអាល់
97
#97
អ្នកដែលយកសក់និងស្នាមញញឹមរបស់គាត់ចេញពីពន្លឺ (ទំព័រ ១៤៣)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: مَنْ يَأخُذ من شَعرِه وأَظفَارِه وَهو على وضوء • سُئل أحمَد بن حَنبل عن الرجل يَأخُذ من شَعره وأَظفاره، أيُمِرُّ عَليه الماء؟ قال: «لا بأس». • وسألت أحمَد -أيضًا-، قلت: الرجل يَأخُذ من شَعره وأَظفاره وهو على وضوء؟ قال: «إن أَمَرَّ عَليه الماء فهو أَحَبُّ إليَّ، وإن لم يَفعَل أَجزَأه». • وسمعت إسحاق يقول: «إذا أَخَذ الرجل من شَعره وأَظفاره وقد توضَّأ، فأَحَبُّ إليَّ أن يُمِرَّ عَليه الماء، والوضوء منه أَفضَل؛ لأنه إن كان قد انتَقَض عليه وضوؤه لِمَا قَصَّ من مَوَاضِع الوضوء؛ فقد صَار بَعضُ وضوئه مُذ ساعة، وبَعضُه الآن حيث يُمِرُّ عليه الماء، وليس هذا وضوء الناس، ولكني أَرجو إن لم يُمِرّ عليه الماء ولا يتوضَّأ أن يكون ذلك جائزًا؛ كما قال ابن عُمَر للذي سَأَلَه: أَتوضَّأ من قَلْم الأظفار؟ قال: «لَأنت أَكيَسُ من الذي سَمَّته أمُّه كَيسَان»». ٢١٧ - حدثنا إسحاق، قال: ثنا المعتَمِر بن سُلَيمان، قال: سمعت ليثًا يحدث عن مُجاهد، أن علي بن أبي طالب -كرَّم الله وَجهه- كان إذا قَلَّم أظفاره أو أَخَذ شَارِبه ⦗١٤٤⦘ توضَّأ، وإذا احتَجَم اغتسَل.
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ អ្នកដែលកាត់សក់ឬកាត់ក្រចកខណ៖ដែលកំពុងមានទឹកអាបដាស៖ លោកអាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនហាន់ពាល់ត្រូវបានគេសួរអំពីបុរសដែលកាត់សក់ឬកាត់ក្រចកតើគេត្រូវយកទឹកមកលុបពីលើកន្លែងនោះទេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គ្មានបញ្ហាអ្វីឡើយ»។ ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដម្តងទៀតថា៖ បុរសម្នាក់កាត់សក់និងកាត់ក្រចកខណ៖ដែលគេកំពុងមានទឹកអាបដាស? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ប្រសិនបើគេយកទឹកមកលុបពីលើវានោះគឺជារឿងដែលខ្ញុំពេញចិត្តជាងប៉ុន្តែប្រសិនបើគេមិនបានធ្វើនោះក៏គ្រប់គ្រាន់ដែរ»។ ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលដែលបុរសម្នាក់កាត់សក់ឬកាត់ក្រចករបស់គេខណ៖ដែលគេបានយកទឹកអាបដាសរួចនោះអ្វីដែលខ្ញុំពេញចិត្តជាងគឺឱ្យគេយកទឹកមកលុបពីលើវាហើយការយកទឹកអាបដាសឡើងវិញគឺកាន់តែប្រសើរពីព្រោះប្រសិនបើទឹកអាបដាសរបស់គេត្រូវខូចដោយសារការកាត់ចំណែកនៃកន្លែងអាបដាសនោះចំណែកខ្លះនៃទឹកអាបដាសរបស់គេបានកន្លងផុតមួយសន្ទុះធំហើយចំណែកខ្លះទើបតែធ្វើឥឡូវនេះប៉ុន្តែខ្ញុំសង្ឃឹមថាប្រសិនបើគេមិនយកទឹកមកលុបហើយមិនយកទឹកអាបដាសឡើងវិញក៏ត្រូវបានអនុញ្ញាតដែរដូចដែលអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរបានឆ្លើយតបទៅកាន់អ្នកដែលបានសួរលោកថា៖ តើខ្ញុំត្រូវយកទឹកអាបដាសដោយសារការកាត់ក្រចកទេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «អ្នកពិតជាមានប្រាជ្ញាវាងវៃជាងមនុស្សដែលម្តាយរបស់គេដាក់ឈ្មោះថាកៃសានទៅទៀត»»។ ២១៧ - អ៊ីសហាកបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់មួអ៍តាមៀរពីឡៃស៍ពីមូចាហ៊ីដថាលោកអាលីអ៊ីប៊ិនអាប៊ីត្វាលិប ﵁ នៅពេលដែលលោកកាត់ក្រចកឬកាត់ពុកមាត់លោកតែងតែយកទឹកអាបដាសហើយនៅពេលដែលលោកជោះឈាមលោកតែងតែងូតទឹក។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من يأخذ من شعره وأظفاره وهو على وضوء

ឌុយអាល់
98
#98
ភ្នំពេញ: ពន្លឺនៃការរំលោភបំពានបុរស (ទំព័រ ១៤៤)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٢١٨ - حدثنا مَحمود بن خالِد، قال: ثنا عُمَر بن عبد الواحِد، قال: سُئل الأوزاعي عن الرجل يُقَلِّم أَظفارَه أو يَأخُذ من شَارِبه ورأسه، أيُعيد وضوءه؟ قال: «لا، وسمعت عَطاء يقول: «يُمِرُّ عليه الماء»، وكان الزُّهري لا يرى عَليه مَسحًا». قال: وسُئل الأوزاعي عن رجلٍ حَلَق رأسه بعد الوضوء؟ قال: «يُجزِئه المسح عَليه». ٢١٩ - حدثنا يَحيى الحِمَّاني، قال: ثنا ابن مبارَك، عن سُلَيمان التيمي، عن أبي مجلز، عن ابن عُمَر، أنه قَصَّ أَظفاره ثم صَلَّى ولم يَمَسّ ماء. ٢٢٠ - حدثنا عَمرو بن عُثمان، قال: ثنا بَقيَّة، عن الضَّحَّاك بن حمزة (١)، عن قَتادَة -في الرجل يَقُصُّ أَظفاره بعد الوضوء-؛ قال: «ما زادَه إلا تَنَظُّفًا». ٢٢١ - حدثنا يَحيى الحِمَّاني، قال: ثنا رَبَاح بن خالِد، عن حَفص بن صبيح، عن بشير بن زَيد، عن ابن عَبَّاس، قال: «قَصُّها طهور». باب: الوضوء من مَسِّ الذَّكَر • سمعت أحمَد بن محمد بن حنبل يقول: «يتوضَّأ من مَسِّ الذَّكَر». • سألت أحمَد -مرةً أخرى-، قلت: الرجل يتوضَّأ فَيُفضي بِيَدِه إلى فَرجِه؟ قال: ⦗١٤٥⦘ «يُعِيد الوضوء». قلت: الرجل والمرأة في ذلك سَواء؟ قال: «لا أدري». _________ (١) كذا في الأصل، والصواب: "حمرة" بالمهملة. قلت: فإن مَسَّه بإصبعٍ أو إصبعَين؟ قال: «إذا مَسَّه فليتوضَّأ». • وسألت إسحاق، قلت: رجلٌ مَسَّ ذَكَره، فصَلَّى ولم يتوضَّأ؟ قال: «يُعِيد». • قال: وسمعت إسحاق -مرةً أخرى- يقول: «كُلَّما مَسَّ ذَكَره وليس بين يَدَيه وبين الذَّكَر ثَوب؛ أَعَاد الوضوء، في صلاةٍ أو غيرها؛ لِمَا صَحَّ عن النبي ﷺ أن مَنْ مَسَّ ذَكَره أَعَاد الوضوء. فإن كان الذَّكَر تصيب (١) الذراع أو اليَد (٢)؛ فإن مالكًا وأَصحابَه رَأَوا إيجَاب الوضوء في ذلك، وشبَّهوه باليَد إذا مَسَّ الذَّكَر؛ قالوا: اليَدُ من مَواضِع الوضوء، وكُلَّما أَصاب الذَّكَر من مَواضِع الوضوء؛ فَعَلَيه الوضوء، وهذا خطأ». قال أبو يَعقوب: «وإنما هذا مَوضِع تَعَبُّدٍ واستِسلام، فكُلَّما سمى ما شاء ذكره توضَّأ، ولا يَكون ذلك إلا بِقَبض اليَد عَلَيه، فَحينَئذٍ يُقال: مَسَّ فلانٌ ذَكَره». _________ (١) كذا في الأصل، ولم يعجم إلا التاء، وحركها بالفتح، وحرك آخره كذلك، ولعل الصواب: "تصيبه". (٢) كذا في الأصل، وسيأتي تشبيه هذا بمس اليد للذكر، فلعل اللفظة محرفة عن "الساعد"، أو المراد: ظاهر كف اليد، انظر: الأوسط (١/ ٢٠٧)، التمهيد (١٧/ ٢٠٢ - ٢٠٣)، الاستذكار (٣/ ٣٥). قال: «لو صَارَت يَدُه عَلَيه أو على القَصَبة وهو لا يُريد مَسِيسَه، لم يَجِب عَلَيه الوضوء -أيضًا-». ٢٢٢ - حدثنا إسحاق، قال: ثنا عبد الله بن إدريس، قال: سمعت هِشام بن عروة يَذكُر عن أبيه، عن مَروان بن الحكم، عن بُسْرَة بنت صَفوان، قالت: سمعت النبي ﷺ يقول: «إذا مَسَّ أَحَدُكم فَرجَه فَليتوضَّأ». ٢٢٣ - حدثنا إسحاق، قال: ثنا بَقيَّة بن الوَليد، قال: حدثني الزُّبيدي محمد بن الوَليد، عن عَمرو بن شعيب، عن أبيه، عن جدِّه، عن النبي ﷺ، قال: «أيّما رجلٍ مَسَّ فَرجَه فَليتوضَّأ، وأيّما امرأةٍ مَسَّت فَرجَها فَلتتوضَّأ». ٢٢٤ - حدثنا إسحاق، قال: ثنا مُعاذ بن هِشام، قال: حدثني أبي، عن يَحيى بن أبي كثير، عن عروة بن الزُّبَير، عن عائشَة ﵂، عن النبي ﷺ، قال: «مَن مَسَّ فَرجَه فَليتوضَّأ».
ការបកប្រែខ្មែរ

២១៨ - ម៉ះម៉ូដអ៊ីប៊ិនខាលីដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ូមើរថាអាល់អ៊ោវហ្សាអ៊ីត្រូវបានគេសួរអំពីបុរសដែលកាត់ក្រចកឬកាត់ពុកមាត់និងសក់ក្បាលតើគេត្រូវយកទឹកអាបដាសឡើងវិញទេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ទេមិនបាច់ទេហើយខ្ញុំបានឮអាត្វាមានប្រសាសន៍ថា៖ គេត្រូវយកទឹកមកលុបពីលើវាហើយអាល់ហ្ស៊ុះរីមិនយល់ឃើញថាមានកាតព្វកិច្ចត្រូវជូតលើវាឡើយ»។ ហើយអាល់អ៊ោវហ្សាអ៊ីត្រូវបានគេសួរអំពីបុរសដែលកោរសក់ក្បាលក្រោយពេលយកទឹកអាបដាស? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គ្រប់គ្រាន់ចំពោះគេក្នុងការជូតលើក្បាល»។ ២១៩ - យ៉ះយ៉ាអាល់ហ៊ីមម៉ានីបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ីប៊ិនអាល់មូបារ៉កពីស៊ូឡៃម៉ានពីអាប៊ូមីចឡាស់ពីអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរថាលោកបានកាត់ក្រចករបស់លោករួចបានថ្វាយបង្គំព្រះដោយមិនបានប៉ះពាល់ទឹកឡើយ។ ២២០ - អាំរូអ៊ីប៊ិនអូសម៉ានបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីបាគីយ៉ាស់ពីអាល់ឌ្វះហាក់ពីក្វាតាដាស់ទាក់ទងនឹងបុរសដែលកាត់ក្រចកក្រោយពេលយកទឹកអាបដាសថា៖ «វាមិនបានបន្ថែមអ្វីដល់គេក្រៅពីភាពស្អាតបាតនោះឡើយ»។ ២២១ - យ៉ះយ៉ាអាល់ហ៊ីមម៉ានីបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីកាហ្វសពីពុស្ហៃរ៍ពីអ៊ីប៊ិនអាបបាសថាលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការកាត់ក្រចកគឺជាភាពស្អាតបរិសុទ្ធ»។ ជំពូក៖ ការយកទឹកអាបដាសដោយសារការប៉ះពាល់អង្គជាត៖ ខ្ញុំបានឮលោកអាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនហាន់ពាល់មានប្រសាសន៍ថា៖ «គេត្រូវយកទឹកអាបដាសដោយសារការប៉ះពាល់អង្គជាត»។ ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដម្តងទៀតថា៖ បុរសម្នាក់យកទឹកអាបដាសរួចបានយកដៃរបស់គេទៅប៉ះអង្គជាតផ្ទាល់? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវយកទឹកអាបដាសឡើងវិញ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ តើបុរសនិងស្ត្រីគឺស្មើគ្នាទេក្នុងរឿងនេះ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំមិនដឹងច្បាស់ទេ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ចុះប្រសិនបើគេប៉ះវាដោយម្រាមដៃមួយឬពីរ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «នៅពេលដែលគេប៉ះវាចូរឱ្យគេយកទឹកអាបដាសចុះ»។ ខ្ញុំបានសួរលោកអ៊ីសហាកថា៖ បុរសម្នាក់ប៉ះអង្គជាតរបស់គេរួចបានថ្វាយបង្គំព្រះដោយមិនបានយកទឹកអាបដាស? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវតែថ្វាយបង្គំឡើងវិញ»។ ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ម្តងទៀតថា៖ «រាល់ពេលដែលគេប៉ះអង្គជាតរបស់គេដោយគ្មានសម្លៀកបំពាក់ខណ្ឌរវាងដៃនិងអង្គជាតនោះគេត្រូវយកទឹកអាបដាសឡើងវិញមិនថានៅក្នុងការថ្វាយបង្គំឬក្រៅការថ្វាយបង្គំឡើយដោយសារមានសេចក្តីរាយការណ៍ត្រឹមត្រូវពីព្យាការី ﷺ ថាអ្នកណាដែលប៉ះអង្គជាតរបស់ខ្លួនគេត្រូវយកទឹកអាបដាសឡើងវិញ»។ ២២២ - អ៊ីសហាកបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាប់ឌុលឡោះហ៍អ៊ីប៊ិនអ៊ីទ្រិសពីហ៊ីស្ហាមអ៊ីប៊ិនអ៊ុវ៉ាស់ពីឪពុករបស់គាត់ពីម៉ារវ៉ានពីពូស្រោះហ៍ប៊ីនទីសាហ្វវ៉ានថានាងបានឮព្យាការី ﷺ មានបន្ទូលថា៖ «នៅពេលដែលអ្នកណាម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នករាល់គ្នាប៉ះអង្គជាតរបស់គេចូរឱ្យគេយកទឹកអាបដាសចុះ»។ ២២៣ - អ៊ីសហាកបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីបាគីយ៉ាស់ពីអាល់ហ្សូបៃឌីពីអាំរូអ៊ីប៊ិនស្ហ៊ុអៃពពីឪពុករបស់គាត់ពីជីតារបស់គាត់ពីព្យាការី ﷺ ថាទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «បុរសណាក៏ដោយដែលប៉ះអង្គជាតរបស់គេចូរឱ្យគេយកទឹកអាបដាសចុះហើយស្ត្រីណាក៏ដោយដែលប៉ះអង្គជាតរបស់នាងចូរឱ្យនាងយកទឹកអាបដាសចុះ»។ ២២៤ - អ៊ីសហាកបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីមូអាហ្សពីឪពុករបស់គាត់ពីយ៉ះយ៉ាពីអ៊ុវ៉ាស់ពីនាងអាយស៊ីយ៉ាស់ ﵂ ពីព្យាការី ﷺ ថាទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «អ្នកណាដែលប៉ះអង្គជាតរបស់គេចូរឱ្យគេយកទឹកអាបដាសចុះ»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: الوضوء من مس الذكر

ឌុយអាល់
99
#99
ដោយប្រពន្ធរបស់គាត់ឬប៉ះពាល់គាត់នៅក្នុងពន្លឺ (ទំព័រ ១៤៧)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٢٢٥ - حدثنا محمد بن رافع، قال: ثنا يَحيى بن يَزيد بن عبد الملِك، قال: حدثني أبي، عن سَعيد بن أبي سَعيد المقبُري، عن أبيه، عن أبي هُرَيرَة ﵁، قال: قال رسول الله ﷺ: «مَن مَسَّ فَرجَه مِن غَير سُترة، فقد وَجَبَ عَلَيه الوضوء». باب: من قَبَّلَ امرَأَتَه أو لامَسَها وهو على وضوء • سمعت أحمَد بن حَنبل يقول -في الرجل يُقَبِّل امرأته-؛ قال: «يتوضَّأ الرجل»، ولم يَرَ على المرأة وضوءًا. • سمعت إسحاق -في الرجل يُقَبِّل امرأته-؛ قال: «يتوضَّأ»، • سمعت إسحاق بن إبراهيم -مرةً أخرى- يقول: «إذا قَبَّل الرجل أو لامَس وهو على وضوء، فإن السنة مَضَت في المُلامَسَة التي قال الله: ﴿أو لامستم النساء﴾؛ أنها على وجهين: • في قول عليٍّ وابن عَبَّاس: على مَعنى الظَّاهر؛ أنها جِمَاع. • وقال ابن مسعود وابن عمر: إن ما كان من الرجل إلى أَهله أو جَاريته من قُبلَةٍ أو لمسٍ أو نَظرٍ إلى الجسد من شَهوَة؛ أنها من اللِمَاس -أيضًا-. فرأينا: أن كُلَّما قَبَّل من شَهوَة فَعَليه الوضوء، وكذلك إذا لَمس شيئًا في جَسَدها ⦗١٤٨⦘ من شهوة؛ فَعَليه الوضوء كذلك؛ رأيَ ابن مسعود وابن عُمَر، والرجل والمرأة في ذلك سَواء، إلا أن تكون قُبلَةَ رَحمةٍ أو لِغَير شَهوَة».
ការបកប្រែខ្មែរ

២២៥ - មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនរ៉ាភីអាបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីយ៉ះយ៉ាពីឪពុករបស់គាត់ពីអាប៊ូហ៊ូរ៉ៃរ៉ោះហ៍ ﵁ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «អ្នកណាដែលប៉ះអង្គជាតរបស់គេដោយគ្មានអ្វីបាំងខណ្ឌនោះកាតព្វកិច្ចយកទឹកអាបដាសបានធ្លាក់មកលើគេហើយ»។ ជំពូក៖ អ្នកដែលថើបប្រពន្ធរបស់ខ្លួនឬប៉ះពាល់នាងខណ៖ដែលកំពុងមានទឹកអាបដាស៖ ខ្ញុំបានឮលោកអាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនហាន់ពាល់មានប្រសាសន៍ទាក់ទងនឹងបុរសដែលថើបប្រពន្ធរបស់ខ្លួនថា៖ «បុរសនោះត្រូវតែយកទឹកអាបដាស» ប៉ុន្តែលោកមិនយល់ឃើញថាមានកាតព្វកិច្ចលើស្ត្រីឡើយ។ ខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍អំពីបុរសដែលថើបប្រពន្ធរបស់ខ្លួនថា៖ «គេត្រូវតែយកទឹកអាបដាស»។ ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកអ៊ីប៊ិនអ៊ីប្រាហ៊ីមមានប្រសាសន៍ម្តងទៀតថា៖ «នៅពេលដែលបុរសម្នាក់ថើបឬប៉ះពាល់ខណ៖កំពុងមានទឹកអាបដាសនោះស៊ុនណាស់បានកន្លងមកហើយទាក់ទងនឹងការប៉ះពាល់ដែលអល់ឡោះបានមានបន្ទូលថា៖ ﴿ឬមួយអ្នករាល់គ្នាបានប៉ះពាល់ស្ត្រីទាំងឡាយ﴾ គឺមានពីរទស្សន៖៖ ទស្សន៖របស់លោកអាលីនិងលោកអ៊ីប៊ិនអាបបាសគឺសំដៅលើអត្ថន័យផ្ទាល់នៃពាក្យពោលគឺការរួមដំណេក។ រីឯលោកអ៊ីប៊ិនម៉ាសអ៊ូដនិងលោកអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរបានយល់ឃើញថាអ្វីដែលកើតចេញពីបុរសទៅកាន់ភរិយាឬអ្នកបម្រើស្រីរបស់គេមិនថាជាការថើបការប៉ះពាល់ឬការសម្លឹងមើលរាងកាយដោយអារម្មណ៍តណ្ហាគឺស្ថិតនៅក្នុងការប៉ះពាល់នោះដែរ។ ដូច្នេះយើងយល់ឃើញថា៖ រាល់ពេលដែលគេថើបដោយអារម្មណ៍តណ្ហានោះគេត្រូវតែយកទឹកអាបដាសឡើងវិញហើយដូចគ្នាដែរប្រសិនបើគេប៉ះពាល់ចំណែកណាមួយនៃរាងកាយរបស់នាងដោយអារម្មណ៍តណ្ហានោះគេត្រូវតែយកទឹកអាបដាសឡើងវិញដូចទស្សន៖របស់អ៊ីប៊ិនម៉ាសអ៊ូដនិងអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរហើយបុរសនិងស្ត្រីគឺស្មើគ្នាត្រង់ចំណុចនេះលើកលែងតែការថើបនោះជាការថើបដោយក្តីមេត្តាករុណាឬគ្មានអារម្មណ៍តណ្ហាឡើយ»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من قبل امرأته أو لامسها وهو على وضوء

ឌុយអាល់
100
#100
ភ្នំពេញ: អ្នកដែលគេងដោយអង្គុយ (ទំព័រ ១៤៨)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٢٢٦ - حدثنا إسحاق، قال: أبنا وَكيع، عن الأعمَش، عن حبيب بن أبي ثابت، عن عروة، عن عائشَة، أن النبي ﷺ قَبَّل ولم يتوضَّأ. • وسمعت إسحاق بن إبراهيم يقول -في هذه الرواية-: «إنها ليست بِصَحيحَة؛ لِمَا نَظُنُّ أن حبيب بن أبي ثابت لم يَسمَع من عروة، وإنما بَلَغَه عنه، ويُروَى عن هِشام بن عروة، عن أبيه خلافُ ذلك، وهذا أعظَم الدّلالة في ذلك». ٢٢٧ - حدثنا عِمران بن يَزيد، قال: ثنا إسماعيل بن عبد الله، قال: سُئل الأوزاعي عن الرجل يُصَلِّي، فَيَأتيه الصَّبي وهو يُصَلِّي، فَيُقَبِّله؟ فلم يَرَ عَلَيه شيئًا، وقال: «يَمضي في صلاته». قيل: فتَأتيه امرأته فتُقَبِّله؟ قال: «إن قَبَّلَت خَدَّه فلا بأس عليه، يَمضي في صلاته، وإن قَبَّلَت فاه انصرف فتوضَّأ، ثم بَنَى على ما صَلَّى قَبل أن تُقَبِّله». باب: مَن يَنام وهو جَالِس • سألت أحمَد بن حَنبل، قلت: الرجل يَنام وهو جالس؟ قال: «إذا كان قليلًا». ثم سُئل -بعد ذلك- عن الرجل يَنام وهو جالس؟ قال: «إذا كان كثيرًا لم يُعجِبني». قيل: فإن كان مُساندًا إلى حائط؟ فكَرِهَه، ورأى الوضوء. ثم سألته بَعد ذلك، فقلت: أُحِبُّ أن أَفهَمه عنك؟ قال: «إذا كان نَومًا كثيرًا يُثقِله؛ فإنه لا يُعجِبني»، كأنه يرى أن يتوضَّأ. قلت: تَعَمَّد أو لم (١) يتَعَمَّد؟ فكان الأمرُ عنده واحدًا؛ تَعَمَّد أو لم يتَعَمَّد. قلت: وإن كان راكِعًا أو ساجِدًا؟ قال: «هذا أَشَدّ؛ لأنه ينفخ». قلت: يَجبُ أن يتوضَّأ؟ فكأنَّه. • قلت لأحمَد -مرةً أخرى-: نام وهو جالِس، فَسَقَط على شِقِّه؟ فقال: «ما أدري كيف هذا». • وسُئل أحمَد -مرةً أخرى- عن الحديث: «من استَحَقَّ النوم فليتوضَّأ»؟ قال: «الاستحقاق: أن يَضَع جَنبَه وينام». • وسمعت إسحاق بن إبراهيم يقول: «كُلَّما نام الرجل حتى استَثقَل نومًا في صلاةٍ أو غَيرِ صلاة؛ أَعَاد الوضوء. واستِثقال النوم: غَلَبه العقل، فأما إذا كان تَغفيفًا؛ فلا بأس به. ولا يُنظر في ذلك راكعًا كان أو ساجدًا، أو على أيِّ حالٍ كان، إنما هو حَدَثٌ أَحدَثه حيث ذَهَب عقله. والعَجَب لهم حيث أنكروا ما وَصَفنا إلا مَنْ كان جالسًا، وهم يُجمِعون على أن كلَّ من أُغمِيَ عليه فقد انتَقَضَت طَهارته، وليس بَينَهما فرق، وليس في المُغمَى عَلَيه أَثَرٌ صحيح أنه يَنتَقِض وضوؤه، وفي النوم غَيرُ حديث». _________ (١) في الأصل: "تعمدا ولم يتعمد" بهذا الضبط، والصواب كما أثبت، وقد كتبها على الصواب بعد. ٢٢٨ - حدثنا إسحاق، قال: ثنا بَقيَّة بن الوَليد، عن الوضين بن عَطاء، عن محفوظ بن عَلقَمَة الحضرمي، عن عبد الرحمن بن عائذ الأودي، عن علي بن أبي طالب ﵁، عن النبي ﷺ، قال: «إنما العَين وِكاء السَّه، فإذا نامَت العَين استَطلَق الوِكاء». ٢٢٩ - قال بعضهم (١): وأخبرني أبو بكر بن أبي مريم، عن عطية بن قيس، عن مُعاويَة بن أبي سُفيان، عن النبي ﷺ، مثله، وزاد: «فمن نام فليتوضَّأ». • سمعت أحمَد يقول: «قال الحسَن، وسَعيد بن المسيَّب، وعَطاء، وعروة: «إذا خالَط النومُ قَلبَه توضَّأ»». وليس هو مَذهَب أحمد. ٢٣٠ - وحدثنا محمد بن يَحيى، قال: ثنا البُرساني، قال: أبنا سَعيد، عن قَتادَة، عن سَعيد بن المسيَّب والحسَن، أنهما قالا: «إذا خالَطَه النوم مُضطَجِعًا كان أو قاعِدًا، فقد وَجَب عَلَيه الوضوء». ٢٣١ - حدثنا محمد بن يَحيى، قال: ثنا محمد بن بكر، قال: أبنا ابن جُرَيج، قال: كان عَطاء يقول: «إذا مَلَكَك النوم فتوضَّأ؛ قاعدًا أو مُضطَجِعًا». _________ (١) كذا في الأصل، ولعل الصواب: "بقية"، فإنه يروي كلا الإسنادين، انظر: التمهيد (١٨/ ٢٤٧). • وسمعت إسحاق يقول: «أَوجَب هؤلاء في الضِّجعَة الوضوءَ إذا غَلَبَه النوم في ذلك الحال، وأَسقَطوا ذلك عن النائم المُستَثقل راكِعًا أو ساجِدًا، وهذان الحالان في خَشيَة الحَدَث أَشبَه من الضِّجعَة. فلا اتبَعوا أثَرًا، ولا لَزِموا قياسًا». ٢٣٢ - حدثنا أبو علي محمد بن مُعاويَة، قال: ثنا قزعة بن سُوَيد، عن مَيمون الخياط، عن أبي عِياض، عن حذيفة، قال: كنت نائمًا في المسجد فإذا رجلٌ مِن خَلفي، فالتَفَتُّ، فإذا رسول الله ﷺ. قال: قلت: يا رسول الله، هل يَجِب عَلَيَّ الوضوء؟ قال: «لا، حتى تَضَع جَنبَك». ٢٣٣ - حدثنا أحمَد بن يونُس، قال: ثنا ليث بن سَعد، عن نافع، أن عبد الله كان يقول: «مَن نام مُضطَجِعًا فعَلَيه الوضوء، ومن نام جالِسًا فلا وضوءَ عَلَيه». ٢٣٤ - حدثنا سَعيد بن مَنصور، قال: ثنا عبد الله بن المبارَك، عن حيوة بن شريح، عن حُمَيد بن زياد، عن يَزيد بن قسيط، عن أبي هُرَيرَة ﵁، قال: «ليس على النائم القائم، ولا على النائم المُحتَبي، ولا على النائم السَّاجِد وضوء».
ការបកប្រែខ្មែរ

២២៦ - អ៊ីសហាកបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីវ៉ាគីអាពីអាល់អាអ៍ម៉ាសពីហាប៊ីពពីអ៊ុវ៉ាស់ពីនាងអាយស៊ីយ៉ាស់ថាព្យាការី ﷺ បានថើបរួចមិនបានយកទឹកអាបដាសឡើយ។ ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកអ៊ីប៊ិនអ៊ីប្រាហ៊ីមមានប្រសាសន៍ទាក់ទងនឹងសេចក្តីរាយការណ៍នេះថា៖ «វាពុំមែនជាសេចក្តីរាយការណ៍ត្រឹមត្រូវឡើយពីព្រោះយើងយល់ឃើញថាលោកហាប៊ីពអ៊ីប៊ិនអាប៊ីសាប៊ីតមិនបានឮផ្ទាល់ពីអ៊ុវ៉ាស់ឡើយហើយមានសេចក្តីរាយការណ៍ពីហ៊ីស្ហាមអ៊ីប៊ិនអ៊ុវ៉ាស់ពីឪពុករបស់គាត់ផ្ទុយពីនេះ»។ ២២៧ - អ៊ីមរ៉នបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ីស្មាអ៊ីលថាអាល់អ៊ោវហ្សាអ៊ីត្រូវបានគេសួរអំពីបុរសដែលកំពុងថ្វាយបង្គំព្រះស្រាប់តែមានក្មេងតូចម្នាក់មកថើបគេខណ៖កំពុងថ្វាយបង្គំ? លោកមិនយល់ឃើញថាមានបញ្ហាអ្វីឡើយហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរគេបន្តការថ្វាយបង្គំរបស់គេចុះ»។ មានគេសួរថា៖ ចុះប្រសិនបើប្រពន្ធរបស់គេមកថើបគេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ប្រសិនបើនាងថើបថ្ពាល់របស់គេគឺគ្មានបញ្ហាអ្វីឡើយប៉ុន្តែប្រសិនបើនាងថើបមាត់របស់គេគេត្រូវដកថយទៅយកទឹកអាបដាសរួចបន្តការថ្វាយបង្គំពីកន្លែងដែលគេបានធ្វើមុនពេលនាងថើប»។ ជំពូក៖ អ្នកដែលគេងលក់ខណ៖កំពុងអង្គុយ៖ ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនហាន់ពាល់ថា៖ បុរសម្នាក់គេងលក់ខណ៖កំពុងអង្គុយ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ប្រសិនបើជាតិចតួចគឺគ្មានបញ្ហាអ្វីឡើយ»។ បន្ទាប់មកលោកត្រូវបានគេសួរអំពីបុរសដែលគេងលក់ច្រើនខណ៖កំពុងអង្គុយលោកបានឆ្លើយថា៖ «ប្រសិនបើវាច្រើនខ្ញុំមិនពេញចិត្តឡើយ»។ មានគេសួរថា៖ ចុះប្រសិនបើគេគេងផ្អែកនឹងជញ្ជាំង? លោកបានស្អប់ខ្ពើមវាហើយយល់ឃើញថាត្រូវយកទឹកអាបដាស។ ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដម្តងទៀតថា៖ ចុះបើគេគេងលក់ក្នុងសភាពរូគួអា (អោន) ឬស៊ូជូត (ក្រាប)? លោកបានឆ្លើយថា៖ «នេះគឺកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរជាងពីព្រោះគេដកដង្ហើមធំ»។ ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកអ៊ីប៊ិនអ៊ីប្រាហ៊ីមមានប្រសាសន៍ថា៖ «រាល់ពេលដែលបុរសម្នាក់គេងលក់រហូតដល់សន្លប់លង់លក់មិនថានៅក្នុងការថ្វាយបង្គំឬក្រៅការថ្វាយបង្គំនោះគេត្រូវយកទឹកអាបដាសឡើងវិញ។ ការគេងលង់លក់គឺការដែលបាត់បង់ស្មារតីដឹងខ្លួនប៉ុន្តែប្រសិនបើគ្រាន់តែជាការងោកមួយភាំងគឺគ្មានបញ្ហាអ្វីឡើយដោយមិនបាច់គិតថាគេស្ថិតក្នុងសភាពរូគួអាឬស៊ូជូតឬសភាពណាមួយឡើយពីព្រោះវាជាការធ្លាក់ទឹកអាបដាសនៅពេលដែលបាត់បង់ស្មារតី»។ ២២៨ - អ៊ីសហាកបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីបាគីយ៉ាស់ពីអាល់វ៉ាឌ្វិនពីម៉ះហ្វូហ្សពីអាប់ឌុររ៉ោះហ៍មានពីអាលីអ៊ីប៊ិនអាប៊ីត្វាលិប ﵁ ពីព្យាការី ﷺ ថាទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «ភ្នែកទាំងពីរគឺជាខ្សែចំណងនៃទ្វារធំដូច្នេះនៅពេលដែលភ្នែកទាំងពីរគេងលក់ខ្សែចំណងនោះនឹងត្រូវបានស្រាយចេញ»។ ២២៩ - អាប៊ូបាក្រអ៊ីប៊ិនអាប៊ីម៉ារយ៉ាមបានរាយការណ៍ពីអាត្វ៊ីយ៉ាស់ពីមូអាវីយ៉ាស់ពីព្យាការី ﷺ ដូចគ្នាដែរហើយបានបន្ថែមថា៖ «ដូច្នេះអ្នកណាដែលគេងលក់ចូរឱ្យគេយកទឹកអាបដាសចុះ»។ ២៣២ - មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនមូអាវីយ៉ាស់បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីក្វាហ្សាអាពីម៉ៃមូនពីអាប៊ូអ៊ិយ៉ាឌ្វពីហ៊ូហ្សៃហ្វាស់ថាលោកបានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំកំពុងគេងនៅក្នុងវិហារស្រាប់តែមានបុរសម្នាក់ពីក្រោយខ្ញុំខ្ញុំក៏បានងាកមើលស្រាប់តែជារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ខ្ញុំបានទូលសួរថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះតើខ្ញុំមានកាតព្វកិច្ចត្រូវយកទឹកអាបដាសទេ? ទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «ទេមិនបាច់ទេរហូតទាល់តែអ្នកដាក់ចំហៀងខ្លួនរបស់អ្នកដេក»។ ២៣៣ - អាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនយូនូសបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីឡៃស៍ពីណាហ្វៀថាអាប់ឌុលឡោះហ៍ធ្លាប់មានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលគេងលក់ដោយផ្អៀងចំហៀងខ្លួននោះគេត្រូវយកទឹកអាបដាសហើយអ្នកណាដែលគេងលក់ខណ៖កំពុងអង្គុយគឺគ្មានកាតព្វកិច្ចយកទឹកអាបដាសលើគេឡើយ»។ ២៣៤ - ស៖អ៊ីដអ៊ីប៊ិនម៉ាន់ស៊ូរបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ីប៊ិនអាល់មូបារ៉កពីហៃវ៉ាស់ពីហ៊ូមៃដ៍ពីយ៉ាហ្ស៊ីដពីអាប៊ូហ៊ូរ៉ៃរ៉ោះហ៍ ﵁ ថាលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គ្មានកាតព្វកិច្ចយកទឹកអាបដាសលើអ្នកគេងឈរអ្នកគេងឱបជង្គង់ឬអ្នកគេងស៊ូជូតឡើយ»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من ينام وهو جالس

ឌុយអាល់

CamQuran AI

Smart Islamic Assistant

Hello! I am CamQuran AI

Ask questions about the Quran, Hadith, Prophets, Aqeedah, and Islam. I answer from the CamQuran library data.

🕌
អាដាន — ADHAN

ដល់ម៉ោងសឡាតហើយ (Hayya 'alas-Salah)

⚠️ Browser ទាមទារឱ្យចុចដើម្បីបន្លឺសំឡេង