Skip to content
CamQuran
CamQuran Plus
Logo
CamQuran Plus
Digital Islamic Center
Download Android APK
Latest Version 1.5.4 - Install on Phone
Download
Login / Register
CamQuran Plus © 2026

បណ្តាបញ្ហាច្បាប់សង្គ្រាម និងសន្តិភាពក្នុងឥស្លាម

⚖️ Fiqh Academy Ibn Ismacil Kirmani (حرب بن إسماعيل الكرماني
مسائل حرب بن إسماعيل الكرماني (الطهارة والصلاة)

បណ្តាបញ្ហាច្បាប់សង្គ្រាម និងសន្តិភាពក្នុងឥស្លាម

"អត្ថបទច្បាប់ឥស្លាម (ហ្វិក) បុរាណពីប្រភព Turath/OpenITI ដែលមានអត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ពេញលេញ និងការបកប្រែជាភាសាខ្មែរ ចំនួន 452 ជំពូក។"

452 ផ្នែក
Ibn Ismacil Kirmani (حرب بن إسماعيل الكرماني
121
#121
ភ្នំពេញ: អ្នកដែលបានលាងជើងនិងស្លៀកពាក់ដោយមិនដឹងខ្លួនហើយបានបំពេញការបំភ្លឺ (ទំព័រ ១៧៦)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: مَنْ غَسَل قَدَميه ولَبِسَ خُفَّيه، ثم أَتَمَّ الوضوء • قلت لأحمَد بن حَنبل: رَجلٌ غَسَل قَدَمَيه ولَبِسَ خُفَّيه، ثم أَتَمَّ وضوءه؟ قال: «لا، ولكن يتوضَّأ، ثم يَلبَس خُفَّيه». • وسُئل أحمَد -مرةً أخرى- عن رَجلٍ غَسَل قَدَمَيه ولَبِسَ خُفَّيه، ثم مَشَى فَرسَخًا، ثم توضَّأ ومَسَحَ على خُفَّيه؟ قال: «لا يَجوز»، وأنكره، وقال: «هذا خِلاف كِتاب الله وسُنَّة رَسوله؛ قال الله -تعالى-: ﴿إذا قمتم إلى الصلاة فاغسلوا وجوهكم وأيديكم إلى المرافق﴾». فَذُكِر حديث ابن جُرَيج، عن عَطاء، قال: «الذي يُروَى عن عَطاء؛ التَّفريق في الوضوء». وأظنّني سمعته يقول: «إن النبي ﷺ أَدخَل رِجلَيه الخُفِّ وهما طاهِرتان بِتَمام الوضوء». • وسُئل إسحاق عن رَجلٍ غَسَل قَدَمَيه ولَبِسَ خُفَّيه، ثم توضَّأ؟ قال: «لا يُجوز إلا أن يَخلَع الخُفّ». ٢٨٤ - حدثنا عَمرو بن عُثمان، قال: ثنا الوَليد بن مُسلِم، قال: قيل لأبي عَمرو: رَجلٌ غَسَلَ قَدَمَيه، ثم لَبِسَ خُفَّيه، ثم توضَّأ؟ قال: «خَالف السنة، وأَجزَأ عنه وضوؤه». ٢٨٥ - حدثنا محمد بن يَحيى، عن عبد الله بن نافع، عن مالك بن أنس، قال: «إنما يَمسَح على الخُفَّين مَن أَدخَل رِجلَيه في الخُفَّين وهما طاهِرتان بِطُهْر الوضوء».
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ អ្នកដែលលាងជើងទាំងពីររួចពាក់ស្រោមជើងស្បែកបន្ទាប់មកទើបបំពេញការយកទឹកអាបដាសជាបន្ត៖ • ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនហាន់បាល់ថា៖ បុរសម្នាក់បានលាងប្រអប់ជើងទាំងពីររបស់គេរួចពាក់ស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរបន្ទាប់មកទើបគេបំពេញការយកទឹកអាបដាសរបស់គេជាបន្ត? លោកបានឆ្លើយថា៖ «មិនត្រឹមត្រូវទេផ្ទុយទៅវិញគេត្រូវតែយកទឹកអាបដាសឱ្យចប់សព្វគ្រប់សិនរួចទើបពាក់ស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររបស់គេ»។ • លោកអាះហ៍ម៉ាដត្រូវបានគេសួរម្តងទៀតអំពីបុរសម្នាក់ដែលបានលាងប្រអប់ជើងទាំងពីររបស់គេរួចពាក់ស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរហើយបានដើរអស់ចម្ងាយមួយហ្វារសាក់ (ប្រមាណ ៥ គីឡូម៉ែត្រ) បន្ទាប់មកទើបគេយកទឹកអាបដាសនិងជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររបស់គេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «មិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឡើយ» ហើយលោកបានបដិសេធយ៉ាងដាច់អហង្ការដោយមានប្រសាសន៍ថា៖ «នេះគឺផ្ទុយនឹងគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) និងស៊ុនណាស់នៃរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់ទ្រង់ពីព្រោះអល់ឡោះ ﷻ បានមានបន្ទូលថា៖ ﴿នៅពេលដែលពួកអ្នកឈរឡើងដើម្បីសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ) ចូរពួកអ្នកលាងសម្អាតមុខរបស់ពួកអ្នកនិងដៃទាំងពីររបស់ពួកអ្នករហូតដល់កែងដៃ...﴾»។ ហើយគេបានលើកឡើងនូវហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)របស់អ៊ីប៊ិនជូរ៉ៃជពីរាយការណ៍ពីអាត្វាដែលបានលើកឡើងថា៖ «អ្វីដែលត្រូវបានរាយការណ៍ពីអាត្វាគឺការបំបែកដំណាក់កាលក្នុងការយកទឹកអាបដាស»។ ហើយខ្ញុំគិតថាខ្ញុំបានឮលោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ព្យាការី ﷺ បានស៊កជើងទាំងពីររបស់ទ្រង់ចូលទៅក្នុងស្រោមជើងស្បែកខណ៖ដែលជើងទាំងពីរស្ថិតក្នុងភាពស្អាតបរិសុទ្ធដោយសារការយកទឹកអាបដាសពេញលេញ»។ • លោកអ៊ីសហាកត្រូវបានគេសួរអំពីបុរសដែលលាងប្រអប់ជើងទាំងពីររួចពាក់ស្រោមជើងស្បែកបន្ទាប់មកទើបយកទឹកអាបដាស? លោកបានឆ្លើយថា៖ «មិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឡើយលើកលែងតែគេដោះស្រោមជើងស្បែកនោះចេញសិន»។ ២៨៤ - អាំរ៉ូអ៊ីប៊ិនអ៊ូសម៉ានបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដអ៊ីប៊ិនមូស្លីមថាគេបានសួរទៅកាន់អាប៊ូអាំរ៉ូអំពីបុរសដែលលាងប្រអប់ជើងទាំងពីររួចពាក់ស្រោមជើងស្បែកបន្ទាប់មកទើបយកទឹកអាបដាស? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេបានប្រព្រឹត្តផ្ទុយនឹងស៊ុនណាស់ប៉ុន្តែទឹកអាបដាសរបស់គេគឺគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់គេហើយ»។ ២៨៥ - មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនយ៉ះយ៉ាបានរៀបរាប់ពីអាប់ដុលឡោះហ៍អ៊ីប៊ិនណាហ្វៀពីម៉ាលិកអ៊ីប៊ិនអាណាស់ដែលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «បុគ្គលដែលអាចជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរបានគឺសម្រាប់តែអ្នកដែលបានស៊កជើងទាំងពីររបស់គេចូលទៅក្នុងស្រោមជើងស្បែកខណ៖ដែលជើងទាំងពីរស្ថិតក្នុងភាពស្អាតបរិសុទ្ធដោយសារការយកទឹកអាបដាសប៉ុណ្ណោះ»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من غسل قدميه ولبس خفيه، ثم أتم الوضوء

ឌុយអាល់
122
#122
"អ្នកដែលភ្លេចយកពន្លឺមួយគ្រឿងហើយយកមកលាក់" (ទំព័រ ១៧៧)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: من نسي شيئا من الوضوء، ولبس خفيه
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ អ្នកដែលភ្លេចកិច្ចការណាមួយនៃទឹកអាបដាសហើយបានពាក់ស្រោមជើងស្បែក

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من نسي شيئا من الوضوء، ولبس خفيه

ឌុយអាល់
123
#123
ប៉ាប: ពីការបកស្រាយដោយលឿនហើយបន្ទាប់មកយកជើងរបស់វាចេញពីកន្លែង (ទំព័រ 177)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٢٨٦ - حدثنا الحسين بن سَلَمَة، قال: قال الأنصاري -في رَجلٍ توضَّأ وغَسَل إحدَى قَدَمَيه، ثم أَدخَلَها في الخُفّ، ثم غَسَل الأُخرَى فَأَدخَلَها-؛ قال: «لا يَمسَح عَلَيهما؛ لأنه لَبِسَه وهو غَير طاهِر». ٢٨٧ - حدثنا أبو معن، قال: ثنا أبو محمد الهروي، قال: قال ابن مبارَك: سمعت سُفيان يقول -في رَجلٍ بَدَأَ بِرِجلَيه فَغَسَلَهما، ولَبِسَ الخُفَّين، ثم أَكمَل بَقيَّة وضوئه بَعد ذلك بِساعَة-: «فلا بأس بذلك». باب: مَنْ نَسِيَ شَيئًا مِن الوضوء، ولَبِسَ خُفَّيه • وسمعت إسحاق يقول: «إذا توضَّأت ونَسيت مَسحَ رَأسك، أو شيئًا من وضوئك، ولَبِست خُفَّيك، فَأَحدَثت حَدَثًا، فانزَع خُفَّيك، وأَتِمَّ الوضوء؛ لأنك لَبِست الخُفَّين ولَيس الوضوء بِتَمام، وابتَدئ تَمامَه مِن أَوَّله، ولا تَعتَدَّ بما كُنت توضَّأت؛ لأنه لا يُبدَأُ في الوضوء إلا بِما بَدَأ الله به». ٢٨٨ - حدثنا محمد بن نصر، قال: ثنا حَسَّان، قال: قال سُفيان -في رَجلٍ أَحدَث فتوضَّأ، ونَسي مَسح رَأسه، ولَبِسَ خُفَّيه، ثم أَحدَث بعد ذلك-؛ قال سُفيان: «لا يُجزِئه أن يَمسَح على الخُفَّين؛ لأنه أَدخَل رِجلَه في الخُفَّين ووضوؤه لَيسَ بِتَمام». باب: مَنْ مَسَحَ عَلى الخُفّ، ثم أَخرَج بَعضَ قَدَمه من مَوضِعِه • سألت أحمَد بن حَنبل، قلت: الرجل يَمسَح على الخُفَّين، ثم نَزَعَ بَعض قَدَمه من مَوضِعه؟ قال: «إذا خَرَجَ العَقِب، فَجَاوز مَوضِع الوضوء من الخُفّ؛ خَلَع وتوضَّأ». قلت: إنه رُبَّما أَخرَج العَقِب، والأصَابعُ في مَوضِعها؟ قال: «هذا لا يَكون»، وذَهَب ⦗١٧٨⦘ إلى أنه لو أزال القَدَم من مَوضِعه خَلَع وتوضَّأ.
ការបកប្រែខ្មែរ

២៨៦ - អាល់ហ៊ូសសាយនអ៊ីប៊ិនសាឡាម៉ាស់បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថាអាល់អាន់សារីបានមានប្រសាសន៍ចំពោះបុរសដែលយកទឹកអាបដាសរួចលាងជើងម្ខាងហើយស៊កវាចូលទៅក្នុងស្រោមជើងស្បែកបន្ទាប់មកទើបលាងជើងម្ខាងទៀតរួចស៊កចូលថា៖ «គេមិនត្រូវជូតលើវាទាំងពីរឡើយពីព្រោះគេបានពាក់វាក្នុងស្ថានភាពមិនទាន់ស្អាតបរិសុទ្ធពេញលេញ»។ ២៨៧ - អាប៊ូម៉ាអ៍នបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាប៊ូមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) អាល់ហារ៉ាវីថាអ៊ីប៊ិនអាល់មូស្បារ៉កបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮស៊ុហ្វយ៉ានមានប្រសាសន៍ចំពោះបុរសដែលចាប់ផ្តើមពីជើងទាំងពីររបស់គេដោយលាងជើងទាំងពីររួចពាក់ស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរបន្ទាប់មកទើបបំពេញកិច្ចការដែលនៅសល់នៃទឹកអាបដាសរបស់គេបន្ទាប់ពីនោះមួយសន្ទុះថា៖ «គ្មានបញ្ហាអ្វីឡើយក្នុងរឿងនោះ»។ ជំពូក៖ អ្នកដែលភ្លេចកិច្ចការណាមួយនៃទឹកអាបដាសហើយបានពាក់ស្រោមជើងស្បែក៖ • ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកយកទឹកអាបដាសហើយអ្នកភ្លេចជូតក្បាលរបស់អ្នកឬភ្លេចកិច្ចការណាមួយនៃទឹកអាបដាសរបស់អ្នកហើយអ្នកបានពាក់ស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរបន្ទាប់មកអ្នកបានដាច់ទឹកអាបដាសនោះចូរអ្នកដោះស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររបស់អ្នកចេញហើយបំពេញទឹកអាបដាសឱ្យបានពេញលេញពីព្រោះអ្នកបានពាក់ស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរខណ៖ដែលទឹកអាបដាសមិនទាន់ពេញលេញឡើយហើយចូរចាប់ផ្តើមបំពេញវាឡើងវិញតាំងពីដំបូងមកហើយកុំគិតនូវអ្វីដែលអ្នកបានធ្វើកន្លងមកពីព្រោះមិនត្រូវចាប់ផ្តើមការយកទឹកអាបដាសក្រៅពីអ្វីដែលអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)បានចាប់ផ្តើមនោះឡើយ»។ ២៨៨ - មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនណាស៊្របានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីហាសសានថាស៊ុហ្វយ៉ានបានមានប្រសាសន៍ចំពោះបុរសដែលដាច់ទឹកអាបដាសរួចយកទឹកអាបដាសហើយភ្លេចជូតក្បាលរបស់គេរួចពាក់ស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរបន្ទាប់មកគេបានដាច់ទឹកអាបដាសក្រោយពីនោះស៊ុហ្វយ៉ានបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «វាមិនគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់គេក្នុងការជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរឡើយពីព្រោះគេបានស៊កជើងរបស់គេចូលទៅក្នុងស្រោមជើងស្បែកខណ៖ដែលទឹកអាបដាសរបស់គេមិនទាន់ពេញលេញ»។ ជំពូក៖ អ្នកដែលជូតលើស្រោមជើងស្បែករួចបានដកផ្នែកណាមួយនៃជើងរបស់គេចេញពីទីតាំងដើម៖ • ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនហាន់បាល់ថា៖ បុរសម្នាក់បានជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររួចហើយគេបានដកផ្នែកណាមួយនៃប្រអប់ជើងរបស់គេចេញពីទីតាំងដើមរបស់វា? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ប្រសិនបើកែងជើងបានរបូតចេញផុតពីកន្លែងនៃទឹកអាបដាសនៅក្នុងស្រោមជើងស្បែកគេត្រូវតែដោះវាចេញហើយយកទឹកអាបដាសឡើងវិញ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ចុះជួនកាលគេដកតែកែងជើងចេញរីឯម្រាមជើងនៅតែស្ថិតនៅនឹងកន្លែងដដែល? លោកបានឆ្លើយថា៖ «រឿងនេះមិនកើតឡើងទេ» ហើយលោកយល់ឃើញថាប្រសិនបើប្រអប់ជើងរបូតចេញពីទីតាំងដើមរបស់វាគេត្រូវតែដោះវាចេញហើយយកទឹកអាបដាសឡើងវិញ។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من مسح على الخف، ثم أخرج بعض قدمه من موضعه

ឌុយអាល់
124
#124
បុរសម្នាក់ចង់ធ្វើអ្វីមួយគាត់តែងតែស្លៀកពាក់សម្លៀកបំពាក់ងាយៗ
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
• وسمعت إسحاق يقول: «إذا مَسَحت على خُفَّيك فَوَجدت في خُفِّك حَصاةً أو شيئًا، فَنَزَعت خُفَّيك، فبَقِي من قَدَمك شيءٌ في خُفِّك -حيث تَكون القَدَم-، ثم أَدخَلتهما؛ فلا بأس، وإن كانت قَدَمك قد خَرَجَت إلى سَاقِ الخُفّ؛ فَانزعهما، فقد انتَقَضَت الطهارة؛ لأن الأصل في ذلك: أن تَمسَح على الخُفَّين وأنت لابِسَهما كما يَلبَسُهما الناس، فإذا زال الكَعب مِن مَوضِعه حتى يَخرُج من الخُفّ؛ فَعَلَيه إعادَةُ الوضوء؛ كذلك قال عُمَر بن عبد العَزيز، وإبراهيم النخعي: ٢٨٩ - أخبرنا بذلك: الوَليد بن مُسلِم، عن عُثمان بن أبي العاتكة، عن محمد بن سويد الفهري، عن عُمَر بن عبد العَزيز». ٢٩٠ - حدثنا عَمرو، نا الوَليد، قال: قال أبو عَمرو -فيمن مَسَحَ على خُفَّيه، ثم نَزَعَ القَدَم من مَوضِعها، ثم بَدَا له فَرَدَّها-؛ قال: «يَمسَح على خُفَّيه ما لم تَبدُ القَدَم من السَّاق، فإن بَدَت القَدَم عن سَاقِ الخُفّ؛ استَأنَف وضوءه». باب: الرَّجل يُريد أن يُحدِث، فيُعَجِّل بِلُبس الخُفَّين • سمعت إسحاق يقول: «لا بأس على الرجل إذا كان يُريد الحَدَث أن يُعَجِّل بِلُبس الخُفَّين، حتى يَكون ماسحًا عَلَيهما ما أَمكَنه أن يُصَلِّي كما أُمِر، ولم يَشغَله ذلك عن الركوع والسُّجود؛ لأن المسح سُنةٌ مَسنونَة؛ لا اختِلاف بين أهل العِلم فيها». ٢٩١ - حدثنا أبو معن الرقاشي، قال: سمعت وَهب بن جَرير يقول: «رُبَّما حَسَست بِالبَول، فَأَلبَس الخُفَّين، ثم أَبول، ثم أتوضَّأ وأَمسَح عَلَيهما».
ការបកប្រែខ្មែរ

• ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកបានជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររបស់អ្នករួចអ្នកប្រទះឃើញគ្រួសឬអ្វីមួយនៅក្នុងស្រោមជើងស្បែករបស់អ្នកហើយអ្នកដោះស្រោមជើងស្បែករបស់អ្នកចេញដោយផ្នែកខ្លះនៃប្រអប់ជើងរបស់អ្នកនៅតែស្ថិតនៅក្នុងស្រោមជើងស្បែកត្រង់កន្លែងដែលប្រអប់ជើងស្ថិតនៅរួចហើយអ្នកស៊កវាចូលវិញនោះគ្មានបញ្ហាអ្វីឡើយប៉ុន្តែប្រសិនបើប្រអប់ជើងរបស់អ្នកបានរបូតចេញទៅដល់ស្មងនៃស្រោមជើងស្បែកនោះចូរអ្នកដោះវាចេញចុះពីព្រោះភាពស្អាតបរិសុទ្ធត្រូវបានខូចបង់ហើយពីព្រោះគោលការណ៍គ្រឹះក្នុងរឿងនេះគឺ៖ អ្នកត្រូវជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរខណ៖ដែលអ្នកកំពុងពាក់វាដូចមនុស្សទូទៅពាក់ដូច្នេះនៅពេលដែលភ្នែកគោបានរបូតចេញពីទីតាំងរបស់វារហូតដល់ចេញផុតពីស្រោមជើងស្បែកគេត្រូវតែយកទឹកអាបដាសឡើងវិញដូចដែលលោកអ៊ូមើរអ៊ីប៊ិនអាប់ឌុលអាហ្ស៊ីសនិងអ៊ីប្រាហ៊ីមអាល់ណាក់ខអ៊ីបានមានប្រសាសន៍៖ ២៨៩ - អាល់វ៉ាលីដអ៊ីប៊ិនមូស្លីមបានប្រាប់យើងពីរឿងនោះពីអ៊ូសម៉ានអ៊ីប៊ិនអាប៊ីអាល់អាទីកាស់ពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនស៊ូវ៉ៃដអាល់ហ្វិហរីពីរាយការណ៍ពីអ៊ូមើរអ៊ីប៊ិនអាប់ឌុលអាហ្ស៊ីស»។ ២៩០ - អាំរ៉ូបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដថាអាប៊ូអាំរ៉ូបានមានប្រសាសន៍ចំពោះអ្នកដែលបានជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររួចដកប្រអប់ជើងចេញពីទីតាំងរបស់វាបន្ទាប់មកគេគិតឃើញវិញក៏ស៊កវាចូលទៅវិញថា៖ «គេអាចជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររបស់គេបានដរាបណាប្រអប់ជើងមិនទាន់លេចចេញផុតពីស្មងជើងប៉ុន្តែប្រសិនបើប្រអប់ជើងបានលេចចេញផុតពីស្មងនៃស្រោមជើងស្បែកគេត្រូវតែចាប់ផ្តើមយកទឹកអាបដាសជាថ្មីឡើងវិញ»។ ជំពូក៖ បុរសដែលចង់ដោះទុក្ខសត្វរួចប្រញាប់ពាក់ស្រោមជើងស្បែកជាមុន៖ • ខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «គ្មានបញ្ហាអ្វីឡើយចំពោះបុរសម្នាក់ប្រសិនបើគេមានអារម្មណ៍ចង់ដាច់ទឹកអាបដាស (ដោះទុក្ខសត្វ) រួចគេប្រញាប់ពាក់ស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរជាមុនដើម្បីឱ្យគេអាចជូតលើវាទាំងពីរបានដរាបណាគេនៅតែអាចសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)បានដូចដែលត្រូវបានបញ្ជានិងមិនរំខានដល់ការរូកួអ៍និងការស៊ូជូតរបស់គេពីព្រោះការជូតគឺជាស៊ុនណាស់ដ៏ប្រពៃដែលគ្មានការខ្វែងគំនិតគ្នាក្នុងចំណោមអ្នកប្រាជ្ញឡើយ»។ ២៩១ - អាប៊ូម៉ាអ៍នអាល់រ៉ាកាស៊ីបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ខ្ញុំបានឮវ៉ាហាប់អ៊ីប៊ិនចារីរមានប្រសាសន៍ថា៖ «ជួនកាលខ្ញុំមានអារម្មណ៍ចង់បត់ជើងតូចខ្ញុំក៏ប្រញាប់ពាក់ស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររួចខ្ញុំទើបបត់ជើងតូចបន្ទាប់មកខ្ញុំយកទឹកអាបដាសនិងជូតលើវាទាំងពីរ»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: الرجل يريد أن يحدث، فيعجل بلبس الخفين

ឌុយអាល់
125
#125
បាតុកម្ម: បិទបាំងបើអាច (ទំព័រ ១៧៩)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٢٩٢ - حدثنا عَمرو بن عُثمان، قال: ثنا الوَليد، عن الأوزاعي، عن عَبدَة، قال: «إني لأُبادِر الحَدَث بِلُبس الخُفَّين لأمسح عليهما؛ تسديدًا للسنة». باب: المسح إذا جَاز وَقتَ الحَدَث • قلت لأحمَد بن حَنبل: إن رَجلًا لَمَّا جَاء الوقت الذي أَحدَث، مَسَح -أيضًا-، وصَلَّى؟ قال: «يُعيد ما زَاد على وَقت المسح من الصَّلوات». • وسألت إسحاق بن إبراهيم، قلت: رَجلٌ في سَفَر، وقد صَلَّى في خُفَّيه ثلاثة أيامٍ ولَيَاليهن، فَحَضَرَت الصَّلاة، فأَراد أن يَنزع الخُفّ، فَضَاق الخُفُّ في رِجله ولم يَخرج، كَيف يَصنَع؟ قال: «يَمسَح ويُصَلِّي». قلت: يُعيد الصَّلاة؟ فَكأنه قال: «لا». قال: «لأن أهل المدينة يَرَون المسح ثَمانية أيام». قال: «وأنا أَراه ثلاثة أيامٍ ولَيَاليهن، ولكنِّي قُلت بِقَول أهل المدينَة في مَوضِع العُذر». • وقال أبو يَعقوب: «يَنزع الخُفَّ من رِجله، أو يَقطَع الخُفَّ على حَالٍ». ٢٩٣ - حدثنا إسحاق، قال: ثنا مُعتَمِر بن سُلَيمان، عن أبيه، عن الحسَن، قال: «امسَح على الخُفَّين ما لم تَخلَع». ٢٩٤ - حدثنا عَمرو بن عُثمان، قال: ثنا الوَليد، قال: قيل لأبي عَمرو: فَمَسَحَ على خُفَّيه شَهرًا، أيُعيدُ صَلاته؟ قال: «لا يُعيد صلاته». ٢٩٥ - حدثنا أبو معن، قال: ثنا وهب بن جَرير، قال: ثنا أبي، قال: سمعت يَحيى بن أيوب يحدث عن يَزيد بن أبي حبيب، عن علي بن رَبَاح، عن عقبة بن عامر، قال: قَدِمت على عُمَر بن الخطاب بِفَتح دِمَشق، وعَلَيَّ خُفَّان جرمقانيان، فقال: «كنت ⦗١٨٠⦘ تَمسَح عَلَيهما؟». قال: قلت: نعم. قال: «مُذْ كَم؟». قلت: مُذْ جُمعة. قال: «أَصَبت السنة». ٢٩٦ - حدثنا إسحاق، قال: ثنا يَحيى بن آدم، قال: ثنا أبو بكر -هو: النهشلي-، قال: ثنا حَمَّاد، عن إبراهيم، عن أبي عبد الله الجدلي، عن خزيمة بن ثابت، عن رسول الله ﷺ أنه قال -في المسح على الخُفَّين-: «للمُسافِر ثلاثة أيامٍ وَلَيَاليهن، وللمُقيم يومٌ وليلة». قال: وكان رسول الله ﷺ أَجاز شَهادَة خزيمة بن ثابت شَهادَة رَجُلَين. ٢٩٧ - حدثنا أبو معن، قال: ثنا عبد الله بن بكر، قال: ثنا هِشام بن حَسَّان، عن عُبَيدالله بن عُمَر، عن نافع، عن ابن عُمَر، أنه كان لا يُوَقِّت في المسح على الخُفَّين شيئًا.
ការបកប្រែខ្មែរ

២៩២ - អាំរ៉ូអ៊ីប៊ិនអ៊ូសម៉ានបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដពីអាល់អ៊ោហ្សាអ៊ីពីអាប់ដាស់ដែលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ខ្ញុំតែងតែប្រញាប់ប្រញាល់ពាក់ស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរមុនពេលដាច់ទឹកអាបដាសដើម្បីឱ្យខ្ញុំអាចជូតលើវាទាំងពីរបានដើម្បីជាការប្រតិបត្តិតាមស៊ុនណាស់យ៉ាងខ្ជាប់ខ្ជួន»។ ជំពូក៖ ការជូតនៅពេលដែលហួសកាលកំណត់នៃការដាច់ទឹកអាបដាស៖ • ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនហាន់បាល់ថា៖ បុរសម្នាក់នៅពេលដែលដល់កាលកំណត់ដែលគេបានដាច់ទឹកអាបដាសគេនៅតែបន្តជូតលើវាទៀតនិងបានសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវតែសឡាតសងនូវរាល់សឡាតណាដែលលើសពីកាលកំណត់នៃការជូត»។ • ខ្ញុំបានសួរលោកអ៊ីសហាកអ៊ីប៊ិនអ៊ីប្រាហ៊ីមថា៖ បុរសម្នាក់កំពុងធ្វើដំណើរហើយគេបានសឡាតដោយពាក់ស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរអស់រយ៖ពេលបីថ្ងៃបីយប់រួចដល់ពេលសឡាតគេមានបំណងដោះស្រោមជើងស្បែកចេញប៉ុន្តែស្រោមជើងស្បែកនោះចង្អៀតណែនជើងដោះមិនចេញតើគេត្រូវធ្វើដូចម្តេច? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវជូតលើវាហើយសឡាតចុះ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ តើគេត្រូវសឡាតសងឡើងវិញដែរឬទេ? ហាក់ដូចជាលោកឆ្លើយថា៖ «ទេ» ដោយលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពីព្រោះអ្នកស្រុកម៉ាឌីណាស់យល់ឃើញថាការជូតអាចមានរហូតដល់ប្រាំបីថ្ងៃ» ហើយលោកបានបន្តថា៖ «រីឯខ្ញុំផ្ទាល់ខ្ញុំយល់ឃើញថាវាមានរយ៖ពេលបីថ្ងៃបីយប់ប៉ុន្តែខ្ញុំបានយកតាមទស្សន៖របស់អ្នកស្រុកម៉ាឌីណាស់ក្នុងកាល៖ទេស៖ដែលមានការលើកលែង (ឧបសគ្គចាំបាច់)»។ • លោកអាប៊ូយ៉ាកូបបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គេត្រូវដោះស្រោមជើងស្បែកចេញពីជើងរបស់គេឬកាត់ស្រោមជើងស្បែកនោះចេញតាមលទ្ធភាពជាក់ស្តែង»។ ២៩៣ - អ៊ីសហាកបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីម៊ួអ៍តាមៀរអ៊ីប៊ិនស៊ូឡៃម៉ានពីឪពុករបស់លោកពីអាល់ហាស្សានដែលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរចុះដរាបណាអ្នកមិនទាន់បានដោះវាចេញ»។ ២៩៤ - អាំរ៉ូអ៊ីប៊ិនអ៊ូសម៉ានបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដថាគេបានសួរទៅកាន់អាប៊ូអាំរ៉ូថា៖ បុរសម្នាក់បានជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររបស់គេអស់រយ៖ពេលមួយខែតើគេត្រូវសឡាតសងឡើងវិញដែរឬទេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេមិនបាច់សឡាតសងឡើងវិញឡើយ»។ ២៩៥ - អាប៊ូម៉ាអ៍នបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីវ៉ាហាប់អ៊ីប៊ិនចារីរពីឪពុករបស់លោកដែលបានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំបានឮយ៉ះយ៉ាអ៊ីប៊ិនអៃយូបរៀបរាប់ពីយ៉ាហ្ស៊ីដអ៊ីប៊ិនអាប៊ីហាប៊ីបពីអាលីអ៊ីប៊ិនរ៉ាបាហ៍ពីរាយការណ៍ពីអ៊ូកបាស់អ៊ីប៊ិនអាមៀរ ﵁ ដែលបានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំបានមកជួបលោកអ៊ូមើរអ៊ីប៊ិនអាល់ខាត់ត្វាប់ ﵁ ជាមួយនឹងដំណឹងជ័យជម្នះនៅក្រុងដាម៉ាស់ដោយខ្ញុំកំពុងពាក់ស្រោមជើងស្បែកក្រាស់ពីរជាន់លោកបានសួរខ្ញុំថា៖ «តើអ្នកធ្លាប់ជូតលើវាទាំងពីរឬទេ?» ខ្ញុំបានឆ្លើយថា៖ បាទពិតមែនហើយ។ លោកបានសួរថា៖ «តាំងពីពេលណាមក?» ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ តាំងពីថ្ងៃសុក្រមុនមក។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកបានអនុវត្តត្រូវតាមស៊ុនណាស់ហើយ»។ ២៩៦ - អ៊ីសហាកបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីយ៉ះយ៉ាអ៊ីប៊ិនអាដាំពីអាប៊ូបាក្រអាល់ណាហ្សសាលីពីហាំម៉ាដពីអ៊ីប្រាហ៊ីមពីអាប៊ូអាប់ឌុលឡោះហ៍អាល់ចាដាលីពីឃូហ្សៃម៉ាស់អ៊ីប៊ិនសាបិត ﵁ ពីរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ថាទ្រង់បានមានប្រសាសន៍អំពីការជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរថា៖ «សម្រាប់អ្នកធ្វើដំណើរមានរយ៖ពេលបីថ្ងៃបីយប់និងសម្រាប់អ្នកស្នាក់នៅមានរយ៖ពេលមួយថ្ងៃមួយយប់» ហើយរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ធ្លាប់បានអនុញ្ញាតឱ្យសក្ខីភាពរបស់ឃូហ្សៃម៉ាស់អ៊ីប៊ិនសាបិតស្មើនឹងសក្ខីភាពរបស់បុរសពីរនាក់។ ២៩៧ - អាប៊ូម៉ាអ៍នបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាប់ឌុលឡោះហ៍អ៊ីប៊ិនបាក្រពីហ៊ីសាមអ៊ីប៊ិនហាសសានពីអ៊ូបៃឌុលឡោះហ៍អ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរពីណាហ្វៀពីរាយការណ៍ពីអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរ ﵄ ថាលោកមិនធ្លាប់កំណត់ពេលវេលាណាមួយទាល់តែសោះក្នុងការជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរ។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: المسح إذا جاز وقت الحدث

ឌុយអាល់
126
#126
ភ្នំពេញ: ពីការបិទបាំងបិទបាំងបាំងនិងបិទស្លាកសញ្ញាបិទបិទពីបាំង (ទំព័រ ១៨១)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: من مسح على خفيه، ثم مسح أثر المسح من خفه
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ អ្នកដែលបានជូតលើស្រោមជើងស្បែករួចបានជូតជម្រះសំណើមចេញពីស្រោមជើង

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من مسح على خفيه، ثم مسح أثر المسح من خفه

ឌុយអាល់
127
#127
ការពន្យល់: ព្រឹត្តិការណ៍ទៅព្រឹត្ដិការណ៍ (ទំព័រ 181)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: تفسير: الحدث إلى الحدث
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ ការពន្យល់ពីការដាច់ទឹកអាបដាសមួយទៅការដាច់ទឹកអាបដាសមួយទៀត

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: تفسير: الحدث إلى الحدث

ឌុយអាល់
128
#128
ភ្នំពេញ: ចាប់ពីការលាងសក់និងកន្សែងរួចយកសក់ចេញ (ទំព័រ ១៨១)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: مَنْ مَسَحَ عَلى خُفَّيه، ثم مَسَحَ أَثَر المَسح مِن خُفِّه • قلت لإسحاق: رَجلٌ مَسَحَ على خُفَّيه، ثم مَسَح أَثَر المسح مِن خُفِّه بِثَوبه وهو رَطب؟ قال: «ليس عَلَيه شيء، إذا مَسَحَ فقد أَجزَأ عنه». ثم قال: «هو مِثل المنديل في الوضوء، وقد رُخِّص فيه». باب: تَفسِير: الحَدَث إلى الحَدَث • سمعت أحمَد بن حَنبل يقول: «يُصَلِّي في الخُفِّ إلى السَّاعة التي أَحدَث». • وسمعت إسحاق يقول: «من الحَدَث إلى الحَدث؛ لا شَكَّ في ذلك، تَمام خمس صلوات، وإنما مَعنَى المسح من الحَدَث إلى الحَدَث؛ لأنه حين يُحدِث يَلزَمه المسح، فهو وإن أَخَّره من الحَدَث حتى يَمُرَّ به وَقت صلاةٍ أخرى، فهو يحتَسب عَلَيه من الحَدَث، فلا يكون بالمسح إلا خمس صَلَوات، فهذا تَفسير المسح من الحَدَث إلى الحدث». ٢٩٨ - حدثنا محمد بن يَحيى، قال: ثنا أبو داوُد، قال: ثنا شُعبَة، عن عاصم الأحول، عن أبي عُثمان، أن عُمَر قال: «يَمسَح إلى السَّاعة التي مَسَح فيها». باب: مَنْ مَسَحَ عَلى النَّعلَين والجَورَبَين، ثم خَلَعَ النَّعلَين • سمعت أحمَد بن حَنبل -وسُئل عن رَجلٍ مَسَحَ على النَّعلَين والجَورَبَين، ثم خَلَعَ النَّعلَين-؛ قال: «يَخلَع الجَورَبَين، ويُعيد الوضوء». • سمعت إسحاق يقول: «إذا مَسَحت على الجَورَبَين والنَّعلَين، فَامض على صلاتك؛ ⦗١٨٢⦘ فإن وضوءك لم يَنتَقِض، ولا تَغسِل قَدَمك، ولا تُعِد الوضوء».
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ អ្នកដែលបានជូតលើស្រោមជើងស្បែករួចបានជូតជម្រះសំណើមចេញពីស្រោមជើង៖ • ខ្ញុំបានសួរលោកអ៊ីសហាកថា៖ បុរសម្នាក់បានជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររបស់គេរួចហើយគេបានយកក្រណាត់មកជូតជម្រះសំណើមចេញពីស្រោមជើងស្បែកខណ៖ដែលវានៅសើម? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គ្មានទោសពៃរ៍អ្វីលើគេឡើយនៅពេលដែលគេបានជូតគឺវាគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់គេហើយ» បន្ទាប់មកលោកបានបន្តថា៖ «វាប្រៀបដូចជាកន្សែងជូតខ្លួនក្នុងការយកទឹកអាបដាសដែរដែលត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យប្រើប្រាស់»។ ជំពូក៖ ការពន្យល់ពីការដាច់ទឹកអាបដាសមួយទៅការដាច់ទឹកអាបដាសមួយទៀត៖ • ខ្ញុំបានឮលោកអាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនហាន់បាល់មានប្រសាសន៍ថា៖ «គេអាចសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)ដោយពាក់ស្រោមជើងស្បែករហូតដល់ម៉ោងដែលគេបានដាច់ទឹកអាបដាស»។ • ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពីការដាច់ទឹកអាបដាសមួយទៅការដាច់ទឹកអាបដាសមួយទៀតគឺគ្មានការសង្ស័យឡើយគឺត្រូវបំពេញសឡាតឱ្យគ្រប់ប្រាំវ៉ាកទូហើយអត្ថន័យនៃការជូតពីការដាច់ទឹកអាបដាសមួយទៅការដាច់ទឹកអាបដាសមួយទៀតគឺពីព្រោះនៅពេលដែលគេដាច់ទឹកអាបដាសនោះកាតព្វកិច្ចនៃការជូតត្រូវបានកំណត់លើគេដូច្នេះទោះបីជាគេពន្យារពេលពីការដាច់ទឹកអាបដាសរហូតដល់ឆ្លងផុតម៉ោងសឡាតមួយផ្សេងទៀតក៏ដោយក៏គេនៅតែត្រូវគិតគូរចាប់តាំងពីពេលដែលគេដាច់ទឹកអាបដាសដែរដូច្នេះការជូតគឺមិនលើសពីប្រាំវ៉ាកទូនៃការសឡាតឡើយនេះហើយជាការពន្យល់អំពីការជូតពីការដាច់ទឹកអាបដាសមួយទៅការដាច់ទឹកអាបដាសមួយទៀត»។ ២៩៨ - មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនយ៉ះយ៉ាបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាប៊ូដាវូដពីស៊ូអ៍បាស់ពីអាស៊ិមអាល់អាហ៍វ៉ាល់ពីអាប៊ូអ៊ូសម៉ានថាលោកអ៊ូមើរ ﵁ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គេត្រូវជូតរហូតដល់ម៉ោងដែលគេបានជូតលើកដំបូង»។ ជំពូក៖ អ្នកដែលបានជូតលើស្បែកជើងនិងស្រោមជើងរួចដោះស្បែកជើងចេញ៖ • ខ្ញុំបានឮលោកអាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនហាន់បាល់ត្រូវបានគេសួរអំពីបុរសដែលបានជូតលើស្បែកជើងនិងស្រោមជើងរួចដោះស្បែកជើងចេញលោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវដោះស្រោមជើងចេញដែរហើយត្រូវយកទឹកអាបដាសឡើងវិញ»។ • ខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកបានជូតលើស្រោមជើងនិងស្បែកជើងចូរអ្នកបន្តសឡាតរបស់អ្នកចុះពីព្រោះទឹកអាបដាសរបស់អ្នកមិនទាន់ខូចបង់ឡើយហើយកុំលាងប្រអប់ជើងរបស់អ្នកនិងកុំយកទឹកអាបដាសឡើងវិញឡើយ»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من مسح على النعلين والجوربين، ثم خلع النعلين

ឌុយអាល់
129
#129
ប៉ាប: អ្នកដែលមានជើងមួយពណ៌លឿងហើយជើងមួយទៀតពណ៌ស្វាយតើខ្ញុំអាចលាងវាបានទេ? (ទំព័រ 182)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: من كان في إحدى رجليه خف، وفي الأخرى جورب، أيمسح؟
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ អ្នកដែលមានស្រោមជើងស្បែកនៅជើងម្ខាងនិងស្រោមជើងសំពត់នៅជើងម្ខាងទៀតតើគេអាចជូតលើវាបានដែរឬទេ?

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من كان في إحدى رجليه خف، وفي الأخرى جورب، أيمسح؟

ឌុយអាល់
130
#130
"ពីការកែប្រែទៅជាការធ្វើដំណើរ" (ទំព័រ ១៨២)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
• سُئل أحمَد عن رَجل مَسَحَ على الجَورَبَين، ثم لَبِسَ النَّعلَين، ثم خَلَعَ نَعلَيه؟ قال: «لا يَضُرُّه لبس النَّعل ولا خَلعهما». ٢٩٩ - وحدثنا عَمرو بن عُثمان، قال: ثنا الوَليد بن مُسلِم، قال: سألت الأوزاعي عن رَجلٍ توضَّأ ولَبِس زَوجَين (١) خِفاف؛ أَحَدهما فَوق الآخر، ثم أَحدَث، فتوضَّأ، فَمَسح على الأَعلَى، ثم نَزَعَ الأَسفَل؟ قال: «تَمسَح على الأَسفَل لِمَا تَستَقبل» (٢). باب: مَنْ كَان في إحدى رِجلَيه خُفٌّ، وفي الأُخرَى جَورَب، أَيَمسَح؟ • سألت إسحاق: رَجلٌ في إحدَى رِجلَيه خُفّ، وفي الأُخرَى جَورَب، أيَمسَح عَلَيهما؟ قال: «نعم، إذا كان الجَورَب من صُوف أو مِرْعِزَّى». قلت: فإن كان الجَورَب من خِرقة؟ قال: «لا يَمسَح عَلَيه». ٣٠٠ - حدثنا محمد بن نصر، قال: ثنا حَسَّان، قال: قال سُفيان -في المسح على الجَورَبَين-؛ فقال: «هو بِمَنزِلَة الخُفَّين». قال: «وسَواء جَورَبَي خِرَق أو صُوف». باب: مَنْ مَسَحَ ثم بَدَا لَهُ أن يُسَافِر • وسمعت إسحاق يقول: «إذا مَسَحت على خُفَّيك وأنت مُقيم، ثم بَدَا لك أن تُسافِر، ولم تَمسَح عَلَيهما تَمامَ يَومٍ ولَيلَة، فَأَتمَمت ثلاثة أيامٍ ولَيَاليهن، فَاحتَسَبت بما مَسَحت وأنت مُقيم بَعض يَومك أو لَيلَتك حتى صَلَّيت بالمسح، ثم سَافرت؛ ألَّا ⦗١٨٣⦘ يَزيد على تَمام يَومٍ ولَيلَة مِن حين مَسَحت؛ لأن السنة قد مَضَت للمُقيم بيومٍ ولَيلَة، وللمُسافر بثلاث، وقد صار هذا داخِلًا في الإقامَة والسَّفر، ولا نَعلَم في ذلك سنة، والاحتياط: أن يَأخُذَ بِأَقَل من ذلك، ورُبَّما كان ابتَدَأ مَسحَه وهو مُقيم، حتى يُوجَد في ذلك سنة، أو يَتَّضِح -بناءً على السنة- بِخلاف ما قُلنا». _________ (١) كذا في الأصل، وكتب فوقها: "كذا"، والوجه: "زوجي خفاف". (٢) كذا في الأصل، ويشبه أن يكون وقع فيه سقط، ولعل تمامه: "ثم نزع، أيمسح على الأسفل؟ قال .. ". قال: «وإذا مَسَحت على خُفَّيك وأنت مُسافِر، فَقَدِمت المِصر، فَأَتمِم يَومًا ولَيلَة، فَامسَح عَلَيهما تَمامَ يَومٍ ولَيلَة، وإن كُنت قد أَتمَمت يَومًا ولَيلَة في السَّفَر، ثم قَدِمت المِصر، فَانتَزِعها (١)، ولا تَمسَح عَلَيهما». • وسمعت إسحاق يقول: «إذا مَسَح على خُفَّيه في أول وَقتِ صلاةٍ؛ صَلَّى إلى اليوم الثاني تَمامَ خمس صَلَوات مَكتوبات، وصَلَّى ما بين المَكتوبات؛ النَّوافِل، والوِتر، وعلى الجنائز، وكلَّ شيء بذلك المسح، فهو جائز». قال: «وإن لَبِسَ خُفَّيه فلم يُحدِث إلا بعد عِشاء الآخِرة؛ لَزِمَه المسح حين أَحدَث، ويُصَلِّي تَمام خَمس صَلَوات بَعد الحَدَث؛ لا يحتسب عليه ما كان لابسًا خُفَّه ولم يُحدِث ومَضى أيامًا؛ في المِصر كان أو في السَّفَر». • وسمعت إسحاق -مرةً أخرى- يقول: «إذا توضَّأت فَغَسَلت رِجلَيك، ثم لَبِست خُفَّيك عند الفَجر، فَلَم تُحدِث إلا عند العَصر، فَمَسَحت عَلَيهما عند العَصر، فَامسَح عَلَيهما إلى العَصر من الغَد؛ تَمامَ خمس صَلَوات». _________ (١) كذا في الأصل بضمير الإفراد، وكتب فوقها: "كذا"، وفي الحاشية: "صوابه: فانتزعهما".
ការបកប្រែខ្មែរ

• លោកអាះហ៍ម៉ាដត្រូវបានគេសួរអំពីបុរសដែលបានជូតលើស្រោមជើងទាំងពីររួចពាក់ស្បែកជើងទាំងពីរបន្ទាប់មកគេបានដោះស្បែកជើងទាំងពីរចេញ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ការពាក់ស្បែកជើងឬការដោះស្បែកជើងចេញមិនបង្កគ្រោះថ្នាក់អ្វីដល់គេឡើយ»។ ២៩៩ - អាំរ៉ូអ៊ីប៊ិនអ៊ូសម៉ានបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដអ៊ីប៊ិនមូស្លីមដែលបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរលោកអាល់អ៊ោហ្សាអ៊ីអំពីបុរសដែលបានយកទឹកអាបដាសរួចពាក់ស្រោមជើងស្បែកពីរគូជាន់លើគ្នាបន្ទាប់មកគេបានដាច់ទឹកអាបដាសរួចយកទឹកអាបដាសនិងបានជូតលើស្រោមជើងស្បែកខាងលើបន្ទាប់មកគេបានដោះស្រោមជើងស្បែកខាងក្រោមចេញ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «អ្នកត្រូវជូតលើស្រោមជើងស្បែកខាងក្រោមសម្រាប់សឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)ខាងមុខរបស់អ្នក»។ ជំពូក៖ អ្នកដែលមានស្រោមជើងស្បែកនៅជើងម្ខាងនិងស្រោមជើងសំពត់នៅជើងម្ខាងទៀតតើគេអាចជូតលើវាបានដែរឬទេ?៖ • ខ្ញុំបានសួរលោកអ៊ីសហាកថា៖ បុរសម្នាក់មានស្រោមជើងស្បែកនៅជើងម្ខាងនិងមានស្រោមជើងសំពត់នៅជើងម្ខាងទៀតតើគេអាចជូតលើវាទាំងពីរបានដែរឬទេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «បាទគេអាចជូតបានប្រសិនបើស្រោមជើងសំពត់នោះធ្វើពីរោមចៀមឬរោមពពែ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ចុះប្រសិនបើស្រោមជើងនោះធ្វើពីក្រណាត់សំពត់ធម្មតា? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេមិនត្រូវជូតលើវាឡើយ»។ ៣០០ - មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនណាស៊្របានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីហាសសានថាស៊ុហ្វយ៉ានបានមានប្រសាសន៍អំពីការជូតលើស្រោមជើងសំពត់ទាំងពីរថា៖ «វាមានឋាន៖ដូចជាស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរដែរមិនថាជាស្រោមជើងធ្វើពីក្រណាត់ឬធ្វើពីរោមចៀមនោះឡើយគឺស្មើគ្នា»។ ជំពូក៖ អ្នកដែលបានជូតនៅពេលស្នាក់នៅរួចទើបសម្រេចចិត្តធ្វើដំណើរ៖ • ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកបានជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររបស់អ្នកខណ៖ដែលអ្នកកំពុងស្នាក់នៅបន្ទាប់មកអ្នកទើបសម្រេចចិត្តធ្វើដំណើរដោយអ្នកមិនទាន់បានជូតគ្រប់មួយថ្ងៃមួយយប់នៅឡើយហើយអ្នកបានបំពេញវាឱ្យគ្រប់បីថ្ងៃបីយប់ដោយរាប់បញ្ចូលទាំងការជូតនៅពេលអ្នកស្នាក់នៅមួយចំណែកនៃថ្ងៃឬយប់របស់អ្នករហូតដល់អ្នកបានសឡាតដោយការជូតនោះបន្ទាប់មកអ្នកបានចេញដំណើរនោះគឺគេមិនត្រូវបន្ថែមលើសពីមួយថ្ងៃមួយយប់ពេញលេញគិតចាប់ពីពេលដែលគេបានជូតនោះឡើយពីព្រោះស៊ុនណាស់បានកំណត់សម្រាប់អ្នកស្នាក់នៅត្រឹមមួយថ្ងៃមួយយប់និងសម្រាប់អ្នកធ្វើដំណើរត្រឹមបីថ្ងៃហើយករណីនេះបានក្លាយជាការលាយបញ្ចូលគ្នារវាងការស្នាក់នៅនិងការធ្វើដំណើរហើយយើងមិនដឹងពីស៊ុនណាស់ជាក់លាក់ណាមួយក្នុងរឿងនេះទេដូច្នេះការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់បំផុតគឺត្រូវប្រកាន់យកកាលកំណត់ដែលតិចជាងគេ»។ • លោកបានមានប្រសាសន៍បន្តថា៖ «ហើយប្រសិនបើអ្នកបានជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររបស់អ្នកខណ៖ដែលអ្នកជាអ្នកធ្វើដំណើរបន្ទាប់មកអ្នកបានមកដល់ទីក្រុង (ត្រឡប់មកស្នាក់នៅវិញ) នោះចូរអ្នកបំពេញវាឱ្យគ្រប់មួយថ្ងៃមួយយប់ចុះហើយចូរជូតលើវាទាំងពីរពេញមួយថ្ងៃមួយយប់ប៉ុន្តែប្រសិនបើអ្នកបានបំពេញគ្រប់មួយថ្ងៃមួយយប់រួចហើយក្នុងការធ្វើដំណើរបន្ទាប់មកអ្នកទើបមកដល់ទីក្រុងនោះចូរអ្នកដោះវាទាំងពីរចេញចុះហើយកុំជូតលើវាទាំងពីរទៀតឡើយ»។ • ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើគេជូតលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររបស់គេនៅដើមម៉ោងសឡាតគេអាចសឡាតបានរហូតដល់ថ្ងៃបន្ទាប់ពេញលេញចំនួនប្រាំវ៉ាកទូនៃការសឡាតហ្វើរឌូហើយគេអាចសឡាតនៅចន្លោះសឡាតហ្វើរឌូនូវសឡាតស៊ុនណាត់សឡាតវិតរ៍និងសឡាតលើសាកសពនិងអ្វីៗទាំងអស់ដោយសារការជូតនោះគឺត្រូវបានអនុញ្ញាត»។ • លោកបានមានប្រសាសន៍បន្តថា៖ «ហើយប្រសិនបើគេពាក់ស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររបស់គេហើយមិនបានដាច់ទឹកអាបដាសរហូតដល់ក្រោយពេលសឡាតអ៊ីសាអ៍ចុងក្រោយនោះកាតព្វកិច្ចជូតចាប់ផ្តើមនៅពេលដែលគេដាច់ទឹកអាបដាសហើយគេអាចសឡាតពេញប្រាំវ៉ាកទូបន្ទាប់ពីការដាច់ទឹកអាបដាសនោះដោយមិនរាប់បញ្ចូលពេលវេលាដែលគេបានពាក់ស្រោមជើងស្បែកដោយមិនបានដាច់ទឹកអាបដាសអស់រយ៖ពេលជាច្រើនថ្ងៃឡើយមិនថានៅក្នុងទីក្រុងឬក្នុងការធ្វើដំណើរនោះទេ»។ • ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកម្តងទៀតមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកយកទឹកអាបដាសនិងលាងជើងទាំងពីររបស់អ្នករួចពាក់ស្រោមជើងស្បែកទាំងពីរនៅពេលហ្វាហ្សើរហើយអ្នកមិនបានដាច់ទឹកអាបដាសឡើយរហូតដល់ពេលអាសើររួចហើយអ្នកបានជូតលើវាទាំងពីរនៅពេលអាសើរនោះចូរអ្នកជូតលើវាទាំងពីររហូតដល់ពេលអាសើរនៃថ្ងៃស្អែកចុះគឺគ្រប់ចំនួនប្រាំវ៉ាកទូនៃការសឡាត»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من مسح ثم بدا له أن يسافر

ឌុយអាល់
131
#131
ភ្នំពេញ: ការធ្លាក់ភ្លៀងឬទឹកធ្លាក់គឺជាផ្នែកមួយនៃការស្ទង់មតិឬទេ? (ទំព័រ 184)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: الخف يصيبه المطر أو الماء، أيجزئ ذلك من المسح؟
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ ស្រោមជើងស្បែកដែលត្រូវទឹកភ្លៀងឬទឹកតើតម្រូវការជូតបានសម្រេចដែរឬទេ?

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: الخف يصيبه المطر أو الماء، أيجزئ ذلك من المسح؟

ឌុយអាល់
132
#132
ភ្នំពេញ: ការស្រាវជ្រាវលើស្បែកជើងនិងសាច់ដុំ (ទំព័រ ១៨៤)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: الخُفّ يُصِيبُه المَطَر أو الماء، أَيُجزِئ ذلك مِن المَسح؟ • وسمعت إسحاق يقول: «إذا أَصاب الخُفُّ المطَرَ أو مَاء صُبَّ عَلَيه حتى أصاب أَعلاه أو أَسفَله؛ لم يُجزِهِ أَبَدًا حتى يَنوي بذلك المسح؛ لأن رسول الله ﷺ حيث سَنَّ المسح؛ صار ذلك عِوَضًا من غَسل الرِّجل، ولا يَجوز تَطهير شيءٍ مِن أعضاء الوضوء التي أَمَرَ الله بِتَطهيرها إلا بِتَجديد نيَّة». ٣٠١ - حدثنا مَحمود بن خالِد، قال: ثنا عُمَر بن عبد الواحِد، قال: سُئل الأوزاعي عن رَجلٍ توضَّأ، ثم رَشَّ على خُفَّيه الماء؟ فقال: «يَمسَح عَلَيهما، ثم يُعيد صلاته». فقيل له: فإنها صُبَّ عَلَيها الماءُ صَبًّا، ولم يَمسَحهما بِيَدَيه؟ قال: «يُجزئه ذلك». باب: المسح عَلى الجَبَائر والعَصَائب • قلت لأحمد: رَجلٌ جُبرَت يَده، وشدَّ عَلَيها الجبائر وهو غَير مُتَوضِّئ، ثم توضَّأ؟ قال: «يَمسَح على الجبائر؛ لأن الجبائر بِمَنزِلَة جَسَده». ٣٠٢ - حدثنا يَحيى بن عبد الحَميد، قال: ثنا ابن المبارَك، عن الأوزاعي، عن أبي بكر، عن مُجاهد، وعَطاء، وطاوُس، قالوا: «امسَح على الجبائر». ٣٠٣ - حدثنا مَحمود، قال: ثنا الوَليد، قال: وأخبرني سَعيد، عن سُلَيمان بن موسَى، عن نافع، عن ابن عُمَر، أن إِبهامَي رِجله جُرِحَت، فَأَلبَسَها (١) مَرارَةً، فكان يتوضَّأ عَلَيها. _________ (١) كتب مرتين في الأصل: "كذا"، والوجه: "جُرِحَتا، فَألبَسَهما". • سألت أحمَد، قلت: رَجلٌ بِهِ جراحَة، فَعَصَبَ عَلَيها خِرقَة وهو غَير مُتَوضِّئ، ثم توضَّأ، فَمَسَحَ على الخِرقَة؟ فَسَهَّل في ذلك. ٣٠٤ - حدثنا مَحمود بن خالِد، قال: ثنا الوَليد بن مُسلِم، قال: ثنا هِشام بن الغاز، أنه سمع نافعًا يُحدث عن ابن عُمَر، أنه كان يقول: «مَن كَان به جُرحٌ مَعصوبٌ عَلَيه؛ توضَّأ وَمَسَحَ على العِصاب، ويَغسِل ما حَول العِصاب». قال: «وإذا لم يَكُن على الجُرح عِصاب؛ غَسَلَ ما حَولَه ولم يَغسِله». ٣٠٥ - قال الوَليد: قلت لمالك بن أنس: إن رجلًا من أصحابِنا أَصَابَه ثلج، فأَكَل لَحمَ باطِن قَدَمَيه فَعَالَجه بالذَّرُور، وليس عَلَيه عِصَابٌ ولا جَبائر، ولا يعتب (١) على غَسلِه إذا توضَّأ؟ قال: «يُوَضِّئ أَعضاء الوضوء، ويَترُك مَوضِع الجرح». قلت لمالك: ولا يَجِب عَلَيه التَّيمُّم بالصَّعيد لِمَا بَقِي عَلَيه من غَسل عُضوِه ذلك إذا لم يُوَضِّهِ ولم يَمسَحه بالماء؟ فقال: «لا أَعرِف في ذلك التَّيمُّمَ». ٣٠٦ - قال الوَليد: فَذَكَرت ذلك لأبي إسحاق الفَزاري، فقال مِثلَ ذلك. ٣٠٧ - قال الوَليد: فَذَكَرت قَولَهما لعبد الله بن المبارَك، فقال: كان سُفيان يقول: «إذا كان ذلك الجرح بِطائفَةٍ من عُضوه؛ وَضَّأَ العُضو، وتَرَكَ العُضو الذي بِطائفَته الجرح، ومَسَحَ ما حَولَه بِماء، ولم يَكُن عَلَيه تَيمُّمٌ لِتَركه مَسحَ طائفَةٍ من ذلك الوضوء (٢). وإن كان ذلك الجرح قَد عَمَّ عُضوَه ذلك كُلَّه؛ توضَّأ وَغَسَلَ ما حَول العُضو، ويُيَمِّمُ ⦗١٨٦⦘ ما بَقِي من عُضوِه». _________ (١) في الأصل مهملة، ويحتمل فيها: "ولا يَعْنَتُ"، أي: لا يشق عليه. (٢) كذا في الأصل، ولعل الصواب: "العضو".
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ ស្រោមជើងស្បែកដែលត្រូវទឹកភ្លៀងឬទឹកតើតម្រូវការជូតបានសម្រេចដែរឬទេ?៖ • ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើស្រោមជើងស្បែកត្រូវទឹកភ្លៀងឬត្រូវទឹកដែលគេចាក់ស្រោចលើវារហូតដល់ប៉ះផ្នែកខាងលើឬផ្នែកខាងក្រោមរបស់វានោះមិនគ្រប់គ្រាន់ជាដាច់ខាតរហូតទាល់តែគេមានចេតនាជូតពីព្រោះរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានកំណត់ការជូតជាការជំនួសឱ្យការលាងប្រអប់ជើងហើយវាមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យសម្អាតសរីរាង្គណាមួយនៃទឹកអាបដាសដែលអល់ឡោះបានបញ្ជាឱ្យសម្អាតឡើយលើកលែងតែដោយមានការតាំងចេតនាជាថ្មី»។ ៣០១ - ម៉ះមូដអ៊ីប៊ិនខាលីដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ូមើរអ៊ីប៊ិនអាប់ឌុលវ៉ាហ៊ីដថាអាល់អ៊ោហ្សាអ៊ីត្រូវបានគេសួរអំពីបុរសដែលបានយកទឹកអាបដាសរួចបានព្រួសទឹកលើស្រោមជើងស្បែកទាំងពីររបស់គេលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គេត្រូវជូតលើវាទាំងពីរឡើងវិញរួចសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)សងឡើងវិញ»។ គេបានសួរលោកថា៖ ចុះប្រសិនបើទឹកត្រូវបានចាក់ស្រោចលើវាទាំងពីរយ៉ាងខ្លាំងដោយគេមិនបានយកដៃជូតលើវាទាំងពីរ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «នោះគឺគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់គេហើយ»។ ជំពូក៖ ការជូតលើបន្ទះរុំឆ្អឹងបាក់និងក្រណាត់រុំរបួស៖ • ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដថា៖ បុរសម្នាក់ត្រូវបានគេតឆ្អឹងដៃដែលបាក់និងបានរុំបន្ទះក្តារលើវាខណ៖ដែលគេមិនទាន់មានទឹកអាបដាសបន្ទាប់មកទើបគេយកទឹកអាបដាស? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវជូតលើបន្ទះក្តាររុំឆ្អឹងបាក់នោះពីព្រោះបន្ទះក្តាររុំឆ្អឹងបាក់មានឋាន៖ដូចជារាងកាយរបស់គេដែរ»។ ៣០២ - យ៉ះយ៉ាអ៊ីប៊ិនអាប់ឌុលហាមីដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ីប៊ិនអាល់មូស្បារ៉កពីអាល់អ៊ោហ្សាអ៊ីពីអាប៊ូបាក្រពីមូចាហ៊ីដអាត្វានិងតាវូសដែលពួកគាត់ទាំងអស់បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរជូតលើបន្ទះក្តាររុំឆ្អឹងបាក់ចុះ»។ ៣០៣ - ម៉ះមូដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដពីសាលីដពីស៊ូឡៃម៉ានអ៊ីប៊ិនមូសាពីណាហ្វៀពីរាយការណ៍ពីអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរ ﵄ ថាមេដៃជើងទាំងសងខាងរបស់លោកមានរបួសលោកក៏បានយកថង់ប្រមាត់សត្វមករុំលើវាទាំងពីរហើយលោកតែងតែយកទឹកអាបដាសដោយជូតពីលើវា។ • ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដថា៖ បុរសម្នាក់មានរបួសហើយគេបានយកក្រណាត់មករុំលើរបួសនោះខណ៖ដែលគេមិនទាន់មានទឹកអាបដាសបន្ទាប់មកទើបគេយកទឹកអាបដាសនិងបានជូតលើក្រណាត់នោះ? លោកបានអនុគ្រោះឱ្យយ៉ាងទន់ភ្លន់ក្នុងរឿងនោះ។ ៣០៤ - ម៉ះមូដអ៊ីប៊ិនខាលីដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដអ៊ីប៊ិនមូស្លីមពីហ៊ីសាមអ៊ីប៊ិនអាល់ហ្គាហ៊្សថាគាត់បានឮណាហ្វៀរៀបរាប់ពីអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរ ﵄ ថាលោកធ្លាប់បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលមានរបួសដែលត្រូវបានរុំក្រណាត់គេត្រូវយកទឹកអាបដាសនិងជូតលើក្រណាត់រុំនោះហើយលាងសម្អាតផ្នែកជុំវិញក្រណាត់រុំនោះ» ហើយលោកបានបន្តថា៖ «ហើយប្រសិនបើនៅលើរបួសនោះគ្មានក្រណាត់រុំទេគេត្រូវលាងសម្អាតផ្នែកជុំវិញវាហើយកុំលាងលើមុខរបួសផ្ទាល់ឡើយ»។ ៣០៥ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបាននិយាយទៅកាន់លោកម៉ាលិកអ៊ីប៊ិនអាណាស់ថា៖ បុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមសហការីរបស់យើងត្រូវទឹកកកកាត់បណ្តាលឱ្យរលួយសាច់បាតជើងទាំងសងខាងរបស់គាត់ហើយគាត់បានព្យាបាលដោយរោយថ្នាំម្សៅដោយគ្មានក្រណាត់រុំឬបន្ទះក្តារឡើយហើយគាត់មិនពិបាកក្នុងការលាងសម្អាតទេនៅពេលយកទឹកអាបដាស? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវយកទឹកអាបដាសលើសរីរាង្គទឹកអាបដាសទាំងឡាយហើយវៀរលែងកន្លែងមុខរបួសនោះ»។ ខ្ញុំបានសួរលោកម៉ាលិកថា៖ តើគេមិនចាំបាច់ត្រូវធ្វើតៃយ៉ាំមុមដោយធូលីដីសម្រាប់ផ្នែកដែលនៅសល់នៃការលាងសរីរាង្គនោះទេឬនៅពេលដែលគេមិនបានយកទឹកអាបដាសលើវានិងមិនបានជូតវាដោយទឹក? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំមិនធ្លាប់ដឹងអំពីការធ្វើតៃយ៉ាំមុមក្នុងរឿងនោះឡើយ»។ ៣០៦ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានលើកឡើងរឿងនោះប្រាប់លោកអាប៊ូអ៊ីសហាកអាល់ហ្វាហ្សារីហើយលោកក៏បានមានប្រសាសន៍ដូចគ្នានោះដែរ។ ៣០៧ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានលើកឡើងនូវសំដីរបស់អ្នកទាំងពីរប្រាប់លោកអាប់ឌុលឡោះហ៍អ៊ីប៊ិនអាល់មូស្បារ៉កលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ស៊ុហ្វយ៉ានធ្លាប់បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើរបួសនោះស្ថិតនៅលើផ្នែកខ្លះនៃសរីរាង្គគេត្រូវយកទឹកអាបដាសលើសរីរាង្គនោះហើយវៀរលែងផ្នែកដែលមានរបួសនិងជូតជុំវិញវាដោយទឹកហើយគ្មានកាតព្វកិច្ចធ្វើតៃយ៉ាំមុមលើគេឡើយចំពោះការលះបង់ការជូតលើផ្នែកនោះនៃទឹកអាបដាស។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើរបួសនោះបានគ្របដណ្តប់ពេញសរីរាង្គនោះទាំងមូលគេត្រូវយកទឹកអាបដាសនិងលាងជុំវិញសរីរាង្គនោះហើយត្រូវធ្វើតៃយ៉ាំមុមសម្រាប់ផ្នែកដែលនៅសល់នៃសរីរាង្គរបស់គេ»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: المسح على الجبائر والعصائب

ឌុយអាល់
133
#133
ភ្នំពេញ: លោកស្រីមូរសុខហួរបានថ្លែងនៅក្នុងសន្និសីទកាសែតមួយនៅទីក្រុងប៉ារីសកាលពីថ្ងៃអង្គារថា៖
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٣٠٨ - قال الوَليد: فذكرت ذلك لأبي إسحاق الفَزاري؛ قولَ ابن المبارَك، عن سُفيان، فقال: «ما أَعرِف هذا، وما الأَمر إلا ما قُلتُ لك». باب: المَنِيّ والمَذْي والوَدْي • سمعت أبا عبد الله أحمَد بن حَنبل يقول -في المَنِيّ-: «هو: الماء الغَليظ الذي يَفتُر مِنه الذَّكَر، وفيه الغُسل، وفي المَذْي الوضوء، والوَدْي: ماءٌ أَبيضُ غَليظ، يَخرج بَعد البَول». قال: «فيه الوضوء». • وسمعت أبا يَعقوب إسحاق بن إبراهيم يقول: «هو المَنِيُّ والمَذْيُ والوَدْي، فأما المَنِيّ؛ فَفيه الغُسل، وهو: الماء الدَّافِق الذي يَفتُر مِنه الذَّكَر، ويكون مِنه الوَلَد. وأما المَذْي؛ فهو: الذي يَنتِشر الذَّكَر، فيَخرُج منه الشيء، لا يَفتُر مِنه ذَكَره، ولا يَكُون منه الوَلَد، فَفيه الوضوء. وأما الوَدْي؛ فهو: الذي يَخرُج مِنه بَعد البَول أو شِبهه، فَلَيس فيه إلا الوضوء، يَغسِل ذَكَرَه ويتوضَّأ». ٣٠٩ - حدثنا أبو معن زَيد بن يَزيد، قال: ثنا عُمَر بن يونُس، قال: ثنا عِكرِمَة بن عمار، قال: حدثني عَبد رَبِّ بن موسَى، قال: حدثتني أمي، قالت: سألت عائشَة، قلت: يا أم المؤمنين، الرجل يَكُون مع أَهله، ويُلاعِب زَوجَته، فيَرَى الماء على طَرَف ذَكَره إذا لاعَب أَهلَه؟ فقالت: «يَغسِل ذَكَره وأُنثَيَيه ويتوضَّأ ويصلي، ولا يَغتسِل. والوَدْي: الماء الذي يُخرج بَعد البَول، فيَغسِل مِنه ذَكَره وأُنثَيَيه، ثم يتوضأ، ولا يغتسل. والمَنِيّ: الماء الدَّافِق الذي مِنه الشَّهوَة، فذلك يَغتسِل مِنه ويُصَلِّي».
ការបកប្រែខ្មែរ

៣០៨ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានលើកឡើងរឿងនោះប្រាប់លោកអាប៊ូអ៊ីសហាកអាល់ហ្វាហ្សារីនូវសំដីរបស់លោកអ៊ីប៊ិនអាល់មូស្បារ៉កពីរាយការណ៍ពីស៊ុហ្វយ៉ានលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំមិនស្គាល់រឿងនេះឡើយហើយបញ្ហានេះគ្មានអ្វីក្រៅពីអ្វីដែលខ្ញុំបានប្រាប់អ្នកនោះទេ»។ ជំពូក៖ ទឹកកាម (ម៉ានី) ទឹកបញ្ចេញរំអិល (ម៉ាឌី) និងទឹកខាប់ក្រោយបត់ជើងតូច (វ៉ាឌី)៖ • ខ្ញុំបានឮអាប៊ូអាប់ឌុលឡោះហ៍អាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនហាន់បាល់មានប្រសាសន៍អំពីទឹកកាម (ម៉ានី) ថា៖ «វាគឺជាទឹកខាប់ដែលធ្វើឱ្យលិង្គទន់ខ្សោយក្រោយពេលចេញហើយវាជាកាតព្វកិច្ចត្រូវងូតទឹកសម្អាតកាយ (ហ្គុស្វល៍) រីឯទឹកបញ្ចេញរំអិល (ម៉ាឌី) គឺតម្រូវឱ្យយកទឹកអាបដាសហើយទឹកខាប់ក្រោយបត់ជើងតូច (វ៉ាឌី) គឺជាទឹកពណ៌សខាប់ដែលចេញមកក្រោយពេលបត់ជើងតូច» លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ក្នុងនោះគឺតម្រូវឱ្យយកទឹកអាបដាស»។ • ហើយខ្ញុំបានឮអាប៊ូយ៉ាកូបអ៊ីសហាកអ៊ីប៊ិនអ៊ីប្រាហ៊ីមមានប្រសាសន៍ថា៖ «វាមានម៉ានីម៉ាឌីនិងវ៉ាឌីចំពោះម៉ានីគឺតម្រូវឱ្យងូតទឹកសម្អាតកាយវាគឺជាទឹកដែលបាញ់ចេញមកយ៉ាងខ្លាំងដែលធ្វើឱ្យលិង្គទន់ខ្សោយក្រោយពេលចេញហើយកូនកើតចេញពីវា។ រីឯម៉ាឌីគឺជាទឹកដែលចេញមកនៅពេលលិង្គឡើងរឹងដោយមានអ្វីមួយចេញមកតិចតួចដែលមិនធ្វើឱ្យលិង្គទន់ខ្សោយឡើយហើយមិនបង្កើតជាកូនទេក្នុងនោះគឺតម្រូវឱ្យយកទឹកអាបដាស។ រីឯវ៉ាឌីគឺជាទឹកដែលចេញមកក្រោយពេលបត់ជើងតូចឬស្រដៀងគ្នានេះគ្មានកាតព្វកិច្ចអ្វីក្រៅពីការយកទឹកអាបដាសឡើយដោយគេត្រូវលាងលិង្គរបស់គេហើយយកទឹកអាបដាស»។ ៣០៩ - អាប៊ូម៉ាអ៍នហ្សែដអ៊ីប៊ិនយ៉ាហ្ស៊ីដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ូមើរអ៊ីប៊ិនយូណូសពីអៀករីម៉ាស់អ៊ីប៊ិនអាំម៉ារពីអាប់ដូរ៉ាប់ប៊ីអ៊ីប៊ិនមូសាពីម្តាយរបស់គាត់ដែលបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរលោកស្រីអាអ៊ីសាស់ ﵂ ថា៖ ឱមាតានៃបណ្តាអ្នកមានជំនឿបុរសម្នាក់នៅជាមួយភរិយារបស់គេហើយបានប្រឡែងលេងជាមួយភរិយារបស់គេរួចគេបានឃើញទឹកនៅចុងលិង្គរបស់គេនៅពេលប្រឡែងលេងជាមួយភរិយាតើត្រូវធ្វើយ៉ាងណា? លោកស្រីបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវលាងលិង្គរបស់គេនិងពងស្វាសទាំងសងខាងរបស់គេហើយយកទឹកអាបដាសរួចសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ) ដោយមិនបាច់ងូតទឹកសម្អាតកាយឡើយ។ រីឯវ៉ាឌីគឺជាទឹកដែលចេញមកក្រោយពេលបត់ជើងតូចគេត្រូវលាងលិង្គនិងពងស្វាសទាំងពីរចេញពីវារួចយកទឹកអាបដាសដោយមិនបាច់ងូតទឹកសម្អាតកាយឡើយ។ រីឯម៉ានីគឺជាទឹកដែលបាញ់ចេញមកដោយចំណង់តណ្ហាគឺត្រូវតែងូតទឹកសម្អាតកាយចេញពីវារួចសឡាត»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: المني والمذي والودي

ឌុយអាល់
134
#134
ភ្នំពេញ: សម្ដេចតេជោហ៊ុនសែននាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃកម្ពុជាបានអញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិខ្មែរ
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: التَّيَمُّم • سمعت أبا عبد الله أحمَد بن حَنبل يقول -في التَّيمُّم-: «ضَربَة واحِدَة للوَجه والكَفَّين، يَبدَأ بِوَجهه، ثم يَمسَح كَفَّيه إحداهما بِالأُخرَى». قيل له: صَحَّ حديث عمار، عن النبي ﷺ في ذلك؟ قال: «نَعم، قد صَحّ». • وسمعت أحمَد -مرةً أخرى- يقول: «التَّيمُّم ضَربَةٌ واحِدَة، يَبدَأ بالوَجه». قيل: يَنفَخ يَدَيه؟ فلم يَذهَب إلَيه. ٣١٠ - حدثنا أحمَد، قال: ثنا مُعتَمِر، عن بُرد، عن مَكحُول: «يَضرِب بِيَدَيه إلى الأرض، ثم يَمسَح وَجهه وكَفَّيه». ٣١١ - حدثنا أحمَد، قال: ثنا إسماعيل بن إبراهيم، قال: ثنا داوُد، عن الشعبي، قال: «التَّيمُّم ضَربَةٌ للوَجه واليَدَين إلى المِرفَقَين». ٣١٢ - حدثنا يَحيى الحِمَّاني، قال: ثنا ابن علية، عن ابن أبي عروبة، عن قَتادَة، عن سَعيد بن عبد الرحمن بن أبزى، عن أبيه، عن عمار، عن النبي ﷺ، قال: «التَّيمُّم ضَربَةٌ للوَجه والكَفَّين».
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ ការធ្វើតៃយ៉ាំមុម៖ • ខ្ញុំបានឮអាប៊ូអាប់ឌុលឡោះហ៍អាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនហាន់បាល់មានប្រសាសន៍អំពីការធ្វើតៃយ៉ាំមុមថា៖ «ទះដីមួយលើកសម្រាប់ផ្ទៃមុខនិងបាតដៃទាំងសងខាងដោយចាប់ផ្តើមពីផ្ទៃមុខរបស់គេបន្ទាប់មកជូតបាតដៃទាំងពីររបស់គេដោយយកបាតដៃម្ខាងជូតលើបាតដៃម្ខាងទៀត»។ គេបានសួរលោកថា៖ តើហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)របស់អាំម៉ារពីរាយការណ៍ពីព្យាការី ﷺ ក្នុងរឿងនោះពិតជាត្រឹមត្រូវឬ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «បាទពិតជាត្រឹមត្រូវណាស់»។ • ហើយខ្ញុំបានឮលោកអាះហ៍ម៉ាដម្តងទៀតមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការធ្វើតៃយ៉ាំមុមគឺទះដីតែមួយលើកប៉ុណ្ណោះដោយចាប់ផ្តើមពីផ្ទៃមុខ»។ គេបានសួរថា៖ តើត្រូវផ្លុំដៃទាំងពីរដែរឬទេ? ប៉ុន្តែលោកមិនបានប្រកាន់យកការផ្លុំនោះឡើយ។ ៣១០ - អាះហ៍ម៉ាដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីម៊ួអ៍តាមៀរពីប៊ុរដ៍ពីម៉ាកហូលដែលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គេទះដៃទាំងពីររបស់គេទៅលើដីបន្ទាប់មកជូតផ្ទៃមុខរបស់គេនិងបាតដៃទាំងសងខាងរបស់គេ»។ ៣១១ - អាះហ៍ម៉ាដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ីស្មាអ៊ីលអ៊ីប៊ិនអ៊ីប្រាហ៊ីមពីដាវូដពីអាល់សាអ៍ប៊ីដែលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការធ្វើតៃយ៉ាំមុមគឺទះដីមួយលើកសម្រាប់ផ្ទៃមុខនិងដៃទាំងពីររហូតដល់កែងដៃ»។ ៣១២ - យ៉ះយ៉ាអាល់ហ៊ីមមានីបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ីប៊ិនអ៊ូឡៃយ៉ាស់ពីអ៊ីប៊ិនអាប៊ីអារូបាស់ពីកាតាដាស់ពីសាលីដអ៊ីប៊ិនអាប់ឌុររ៉ះហ៍ម៉ានអ៊ីប៊ិនអាប់ហ្សាពីឪពុករបស់លោកពីរាយការណ៍ពីអាំម៉ារ ﵁ ពីព្យាការី ﷺ ដែលទ្រង់បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការធ្វើតៃយ៉ាំមុមគឺទះដីមួយលើកសម្រាប់ផ្ទៃមុខនិងបាតដៃទាំងសងខាង»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: التيمم

ឌុយអាល់
135
#135
ប៉ាប: តើអូនមានអារម្មណ៍យ៉ាងម៉េច? (ទំព័រ១៨៨)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٣١٣ - حدثنا أبو الربيع الزهراني، قال: ثنا عباد بن العوام، قال: أبنا حصين، عن أبي مالك الغفاري، أن عمار بن ياسر ضَرَبَ بِيَدَيه في التُّراب، ثم نَفَخَ فيهما حتى ذَهَبَ أعلاهما، ثم مَسَحَ وَجهه وكَفَّيه، ثم قال: «هكذا التَّيمُّم». • وسمعت إسحاق بن إبراهيم يقول -في التَّيمُّم-: «ضَربَةٌ للوَجه، وضَربَةٌ للكَفَّين إلى الرُّصْغ». قال: «وَيَجوز ضَربَةٌ»، ووَصَفَه لنا. قلت: يجوز ظهر (١)؟ قال: «نعم». • ووصف لنا إسحاق بن إبراهيم -مرةً أخرى- التَّيمُّم، فَضَرَبَ بِيَدَيه، ثم نَفَخَهما، فَمَسَحَ بهما وَجهه، ثم ضَرَبَ بِيَدَيه الثانية، ولم يَنفَخهما، ثم مَسَحَ ظُهور الكَفَّين؛ اليُمنَى باليُسرَى، واليُسرَى باليُمنَى. باب: كَيف التَّيَمُّم؟ • وسمعت إسحاق -مرةً أخرى- يقول: «إذا أَرَدت أن تَتيَمَّم، فأول ذلك: أن تَقول: «بسم الله»، مَع وَضع كَفَّيك على الأرض، ثم تَمرُّ بهما، ثم تَنفَخ فيهما -إنْ ⦗١٨٩⦘ لَزِق بالكَفَّين تُرابٌ كَثير-، (٢) أَجزَأَك ألَّا تَنفَخ، ثم تَمسَح بهما وَجهك، وتَمرُّ بِيَدَيك على جَميع الوَجه واللحيَة؛ أَصابَ ما أَصاب، وأَخطَأَ ما أَخطَأ، ثم تَضرِب ضَربَةً أخرى -كذلك- لِكَفَّيك. _________ (١) كذا في الأصل، ولعل الصواب: "ضَربَة". (٢) سقط هنا: "وإن لم يلزق بهما تراب كثير". وإن جَاوَز الرجل الكَفَّين إلى المِرفَقَين؛ لم نَعِب عَلَيه إذا كان ممن يَرَى الكَفَّين جائزًا، وإن رَأَى الكَفَّين فاسِدًا؛ فقد جَهِل وأَخطَأ؛ وذلك أن الصَّحيح عن النبي ﷺ المعروفَ المشهورَ؛ الذي يَرويه الثِّقَة عن الثِّقَة بِالأخبار الصَّحيحَة: أن النبي ﷺ عَلَّم عمار بن ياسر التَّيمُّم للوَجه والكَفَّين، وعلى ذلك كان علي بن أبي طالب، وعبد الله بن عَبَّاس، والشعبي، وعَطاء، ومُجاهد، ومَكحُول، وغيرهم؛ يَرَون الكَفّ، ولا يَجوز لأحَدٍ أن يَدَّعي على هؤلاء أنهم لم يَعرِفوا التَّيمُّم، ولو قالوا: «الذِّراعين أَحَبُّ إلَينا اختيارًا»؛ لَكَان أَشبَه». ٣١٤ - حدثنا مَحمود بن خالِد، قال: ثنا الوَليد بن مُسلِم، قال: قيل لأبي عَمرو الأوزاعي: صِف التَّيمُّم؟ فَوَضَعَ كَفَّيه على الأرض وَضعًا رَفيقًا، ثم رَفَعَهما، ثم أَمَرَّ إحداهما على الأخرى مَسحًا رفيقًا، ثم أَمَرَّ بهما على وَجهه، ثم على كَفَّيه. ٣١٥ - وحدثنا محمد بن يَحيى، عن عبد الله بن نافع، قال: سُئل مالك عن التَّيمُّم، وأين يَبلُغ به؟ قال: «يَضرِب ضَربَةً لِوَجهه، وضَربَةً لِيَدَيه، ويَمسَحهما إلى ⦗١٩٠⦘ المِرفَقَين. ٣١٦ - حدثنا أبو حَفص عَمرو بن علي، قال: ثنا يَزيد بن زُرَيع، قال: ثنا سَعيد، عن قَتادَة، عن عزرة، عن سَعيد بن عبد الرحمن بن أبزى، عن أبيه، عن عمار بن ياسر، أن رسول الله ﷺ أَمَرَ بِالتَّيمُّم للوَجه والكَفَّين مَرَّة. ٣١٧ - حدثنا الربيع بن يَحيى، قال: ثنا زائدَة، ثنا حصين عن (١) عبد الرحمن، عن أبي مالك، عن عمار، أنه غَمَسَ باطِن كَفَّيه بِالتُّراب، ثم نَفَخَ يَدَه، ثم مَسَحَ وَجهه ويَدَيه إلى المفصل، وقال عمار: «هذا التَّيمُّم». ٣١٨ - حدثنا محمد بن إسماعيل، قال: ثنا الحارِث بن عطية، عن عبد العَزيز بن أبي رواد، عن نافع، عن ابن عُمَر، قال: «التَّيمُّم ضَربَتين (٢)؛ ضَربَةٌ للوَجه، وضَربَةٌ للكَفَّين». ٣١٩ - حدثنا أحمَد بن نصر، قال: ثنا حبان بن موسَى، عن عبد الله، قال: قال ⦗١٩٠⦘ عبد العَزيز: عن نافع، عن ابن عُمَر، أنه وَصَفَ التَّيمُّم، فَمَسَحَ وَجهه، وظَهر يَدَيه، وذِراعَيه مِن لَدُن أصابِعه إلى مِرفَقَيه، ثم مِن بَطن اليَدَين مِن لَدُن مِرفَقه إلى أصابِعه؛ ضَربَتَين، يَنفُضُها (٣). _________ (١) كذا في الأصل، والصواب: "بن". (٢) كذا في الأصل، وضبب عليه الناسخ، والوجه: "ضربتان". (٣) كذا في الأصل، ولعل الصواب: "يَنفُضُهما". ٣٢٠ - حدثنا أحمَد بن حَنبل، قال: ثنا سُلَيمان بن حيان، قال: أبنا حجاج، عن عَطاء والحكم، عن إبراهيم: «التَّيمُّم ضربتين (١)؛ للكَفَّين والوَجه». ٣٢١ - حدثنا أبو بكر الحُمَيدي، قال: سمعت يَحيى بن سَعيد يَسأَل سُفيان عن هذا الحديث: تَيَمَّمنا مع النبي ﷺ إلى المناكِب؟ فقال سُفيان: قال الزُّهري: أخبَرَنيه عُبَيدالله بن عَبدالله، عن أبيه، عن عمار، قال: تَيَمَّمنا مع النبي ﷺ إلى المناكِب. ٣٢٢ - حدثنا مَحمود بن خالِد، قال: ثنا الوَليد بن مُسلِم، قال: وأخبرني الليث بن سَعد، عن ابن شِهاب، عن عُبَيدالله بن عبد الله بن عتبة بن مسعود، عن عمار بن ياسر، أنه قال: «سَقَط عقدٌ لعائشَة، فَتَخَلَّفنا لالتماسه، فانطَلَق أبو بكر إلى عائشَة، فتَغَيَّظ عليها في حَبسِها الناس، فأنزل الله الرُّخصَة في التَّيمُّم، فَمَسَحنا يَومَئذٍ إلى المناكِب». _________ (١) كذا في الأصل، والوجه:"ضربتان". ٣٢٣ - قال الوَليد: وأخبرني أبو عَمرو، عن الزُّهري، أنه كان يقول -في التَّيمُّم-: «إلى المنكِبَين»، ورُبَّما قال: «إلى الإبطَين». ٣٢٤ - قال الوَليد: وأخبرني خُلَيد، عن الحسَن، قال: «التَّيمُّم ضَربَتان: ضَربَةٌ للوجه، وضَربَةٌ لليدين إلى المِرفَقَين». ٣٢٥ - قال الوَليد: فذَكَرت قَول من يقول: «التَّيمُّم ضَربَةٌ للوَجه واليَدَين إلى المِرفَقَين» لأبي عَمرو، وسَعيد بن عبد العَزيز، وابن جابِر، فَأَخبَروني عن مَكحُول، أنه قال: «ضَربَةٌ واحِدَةٌ للوَجه ثم الكَفَّين». ٣٢٦ - قال الوَليد: قال ابن جابِر: ورأيت مَكحُولًا يَتَيمَّم غَيرَ مرَّة؛ ضَربَةً واحدةً للوَجه والكَفَّين. قال: ويَتَأَوَّل مَكحُول آيةَ القُرآن في الوضوء: ﴿فامسحوا بوجوهكم﴾ ﴿وأيديكم إلى المرافق﴾، وآيةَ التَّيمُّم: ﴿فامسحوا بوجوهكم وأيديكم منه﴾، ثم يَستَثني فيه (١): ﴿إلى المرافق﴾، قال: ﴿والسارق والسارقة فاقطعوا أيديهما﴾. قال مَكحُول: «وإنما تُقطَع يَد السَّارق من المِفصَل». _________ (١) كذا في الأصل، والصواب: "لم يستثن فيه: ﴿إلى المرافق﴾ "، أي: في التيمم.
ការបកប្រែខ្មែរ

៣១៣ - អាប៊ូអាល់រ៉ាប៊ីអាល់ហ្សាahrានីបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាប់បាដអ៊ីប៊ិនអាល់អាវ៉ាមពីហ៊ូសសាយនពីអាប៊ូម៉ាលិកអាល់ហ្គីហ្វារីថាលោកអាំម៉ារអ៊ីប៊ិនយ៉ាសៀរ ﵁ បានទះដៃទាំងពីររបស់លោកទៅក្នុងធូលីដីរួចលោកបានផ្លុំដៃទាំងពីររហូតដល់ហុយធូលីខាងលើចេញបន្ទាប់មកលោកបានជូតផ្ទៃមុខរបស់លោកនិងបាតដៃទាំងសងខាងរបស់លោករួចលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «របៀបនៃការធ្វើតៃយ៉ាំមុមគឺបែបនេះឯង»។ • ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកអ៊ីប៊ិនអ៊ីប្រាហ៊ីមមានប្រសាសន៍អំពីការធ្វើតៃយ៉ាំមុមថា៖ «ទះដីមួយលើកសម្រាប់ផ្ទៃមុខនិងទះដីមួយលើកសម្រាប់បាតដៃទាំងពីររហូតដល់កដៃ» ហើយលោកបានបន្តថា៖ «ហើយការទះដីតែមួយលើកក៏ត្រូវបានអនុញ្ញាតដែរ» ហើយលោកបានបង្ហាញរូបភាពដល់យើង។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ តើការទះដីមួយលើកត្រូវបានអនុញ្ញាតឬ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «បាទត្រូវបានអនុញ្ញាត»។ • ហើយលោកអ៊ីសហាកអ៊ីប៊ិនអ៊ីប្រាហ៊ីមបានបង្ហាញរូបភាពនៃការធ្វើតៃយ៉ាំមុមដល់យើងម្តងទៀតដោយលោកបានទះដៃទាំងពីររបស់លោករួចផ្លុំវាទាំងពីរបន្ទាប់មកបានយកដៃទាំងពីរជូតផ្ទៃមុខរបស់លោករួចលោកបានទះដៃទាំងពីរជាលើកទីពីរដោយមិនបានផ្លុំឡើយបន្ទាប់មកបានជូតខ្នងនៃបាតដៃទាំងពីរដោយយកដៃឆ្វេងជូតលើដៃស្តាំនិងយកដៃស្តាំជូតលើដៃឆ្វេង។ ជំពូក៖ របៀបនៃការធ្វើតៃយ៉ាំមុម៖ • ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកម្តងទៀតមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលដែលអ្នកមានបំណងធ្វើតៃយ៉ាំមុមចំណុចដំបូងបំផុតគឺអ្នកត្រូវពោលថា៖ «ប៊ីស្ម៊ីលឡោះហ៍ (ក្នុងនាមនៃអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ))» ស្របពេលជាមួយនឹងការដាក់បាតដៃទាំងពីររបស់អ្នកលើដីរួចអូសដៃទាំងពីរលើដីបន្ទាប់មកផ្លុំដៃទាំងពីរប្រសិនបើមានធូលីដីជាប់ច្រើនហើយប្រសិនបើគ្មានធូលីដីជាប់ច្រើនទេគឺគ្រប់គ្រាន់ដោយមិនបាច់ផ្លុំឡើយបន្ទាប់មកជូតផ្ទៃមុខរបស់អ្នកដោយដៃទាំងពីរនិងអូសដៃទាំងពីរលើផ្ទៃមុខទាំងមូលនិងពុកចង្កាប៉ះត្រង់ណាក៏ដោយបន្ទាប់មកទះដីមួយលើកទៀតដូចគ្នានោះសម្រាប់បាតដៃទាំងពីររបស់អ្នក។ ហើយប្រសិនបើបុរសម្នាក់ជូតហួសពីបាតដៃទាំងពីរឡើងទៅដល់កែងដៃយើងមិនបន្ទោសគេឡើយប្រសិនបើគេស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកដែលយល់ឃើញថាការជូតត្រឹមបាតដៃត្រូវបានអនុញ្ញាតប៉ុន្តែប្រសិនបើគេយល់ឃើញថាការជូតត្រឹមបាតដៃជាការខូចបង់នោះគេពិតជាល្ងង់ខ្លៅនិងខុសឆ្គងហើយពីព្រោះសេចក្តីរាយការណ៍ត្រឹមត្រូវល្បីល្បាញពីព្យាការី ﷺ ដែលត្រូវបានរាយការណ៍ដោយបុគ្គលគួរជាទីទុកចិត្តបន្តគ្នាគឺរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ ﷺ បានបង្រៀនលោកអាំម៉ារអ៊ីប៊ិនយ៉ាសៀរនូវការធ្វើតៃយ៉ាំមុមសម្រាប់ផ្ទៃមុខនិងបាតដៃទាំងពីរប៉ុណ្ណោះហើយលោកអាលីអ៊ីប៊ិនអាប៊ីត្វាលិបអាប់ឌុលឡោះហ៍អ៊ីប៊ិនអាបបាសអាល់សាអ៍ប៊ីអាត្វាមូចាហ៊ីដម៉ាកហូលនិងអ្នកផ្សេងៗទៀតសុទ្ធតែយល់ឃើញថាត្រឹមបាតដៃប៉ុណ្ណោះហើយគ្មាននរណាម្នាក់អាចអះអាងថាបណ្តាអ្នកប្រាជ្ញទាំងនោះមិនស្គាល់ការធ្វើតៃយ៉ាំមុមនោះឡើយ»។ ៣១៤ - ម៉ះមូដអ៊ីប៊ិនខាលីដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដអ៊ីប៊ិនមូស្លីមថាគេបានសួរទៅកាន់អាប៊ូអាំរ៉ូអាល់អ៊ោហ្សាអ៊ីថា៖ ចូរពណ៌នាអំពីការធ្វើតៃយ៉ាំមុមមើល៍? លោកក៏បានដាក់បាតដៃទាំងពីររបស់លោកលើដីយ៉ាងថ្នមៗ រួចលើកដៃទាំងពីរឡើងបន្ទាប់មកបានយកដៃម្ខាងជូតលើដៃម្ខាងទៀតយ៉ាងថ្នមៗ រួចបានយកដៃទាំងពីរជូតលើផ្ទៃមុខរបស់លោកបន្ទាប់មកជូតលើបាតដៃទាំងពីររបស់លោក។ ៣១៥ - មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនយ៉ះយ៉ាបានរៀបរាប់ពីអាប់ដុលឡោះហ៍អ៊ីប៊ិនណាហ្វៀថាលោកម៉ាលិកត្រូវបានគេសួរអំពីការធ្វើតៃយ៉ាំមុមនិងកម្រិតនៃការជូតលោកបានឆ្លើយថា៖ «គេទះដីមួយលើកសម្រាប់ផ្ទៃមុខនិងទះដីមួយលើកទៀតសម្រាប់ដៃទាំងពីរហើយជូតដៃទាំងពីររហូតដល់កែងដៃ»។ ៣១៦ - អាប៊ូហាហ្វសអាំរ៉ូអ៊ីប៊ិនអាលីបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីយ៉ាហ្ស៊ីដអ៊ីប៊ិនហ្ស៊ូរ៉ៃពីសាលីដពីកាតាដាស់ពីអាហ្សរ៉ាស់ពីសាលីដអ៊ីប៊ិនអាប់ឌុររ៉ះហ៍ម៉ានអ៊ីប៊ិនអាប់ហ្សាពីឪពុករបស់លោកពីរាយការណ៍ពីអាំម៉ារអ៊ីប៊ិនយ៉ាសៀរ ﵁ ថាពិតប្រាកដណាស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានបញ្ជាឱ្យធ្វើតៃយ៉ាំមុមសម្រាប់ផ្ទៃមុខនិងបាតដៃទាំងពីរប៉ុណ្ណោះមួយលើក។ ៣១៧ - អាល់រ៉ាប៊ីអ៊ីប៊ិនយ៉ះយ៉ាបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីហ្សាអ៊ីដាស់ពីហ៊ូសសាយនពីអាប់ឌុររ៉ះហ៍ម៉ានពីអាប៊ូម៉ាលិកពីរាយការណ៍ពីអាំម៉ារ ﵁ ថាលោកបានជ្រលក់បាតដៃទាំងពីររបស់លោកទៅក្នុងធូលីដីរួចលោកបានផ្លុំដៃរបស់លោកបន្ទាប់មកបានជូតផ្ទៃមុខរបស់លោកនិងដៃទាំងពីររបស់លោកត្រឹមសន្លាក់កដៃហើយអាំម៉ារបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នេះហើយជាការធ្វើតៃយ៉ាំមុម»។ ៣១៨ - មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនអ៊ីស្មាអ៊ីលបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់ហារីសអ៊ីប៊ិនអាត៊ីយ៉ាស់ពីអាប់ឌុលអាហ្ស៊ីសអ៊ីប៊ិនអាប៊ីរ៉ាវ៉ាដពីណាហ្វៀពីរាយការណ៍ពីអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរ ﵄ ដែលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការធ្វើតៃយ៉ាំមុមគឺទះដីពីរលើក៖ ទះដីមួយលើកសម្រាប់ផ្ទៃមុខនិងទះដីមួយលើកសម្រាប់បាតដៃទាំងពីរ»។ ៣១៩ - អាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនណាស៊្របានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីហ៊ីបបានអ៊ីប៊ិនមូសាពីអាប់ឌុលឡោះហ៍ពីអាប់ឌុលអាហ្ស៊ីសពីណាហ្វៀពីរាយការណ៍ពីអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរ ﵄ ថាលោកបានពណ៌នាអំពីការធ្វើតៃយ៉ាំមុមដោយលោកបានជូតផ្ទៃមុខរបស់លោកខ្នងនៃដៃទាំងពីរនិងកំភួនដៃទាំងពីររបស់លោកចាប់តាំងពីចុងម្រាមដៃឡើងទៅដល់កែងដៃបន្ទាប់មកពីបាតដៃចាប់តាំងពីកែងដៃចុះមកដល់ចុងម្រាមដៃដោយទះដីពីរលើកនិងរលាស់ធូលីចេញពីដៃទាំងពីរ។ ៣២០ - អាះហ៍ម៉ាដអ៊ីប៊ិនហាន់បាល់បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីស៊ូឡៃម៉ានអ៊ីប៊ិនហៃយានពីហាជ្ជ៉ាចពីអាត្វានិងអាល់ហាកាមពីអ៊ីប្រាហ៊ីមដែលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការធ្វើតៃយ៉ាំមុមគឺទះដីពីរលើក៖ សម្រាប់បាតដៃទាំងពីរនិងផ្ទៃមុខ»។ ៣២១ - អាប៊ូបាក្រអាល់ហ៊ូម៉ៃឌីបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ខ្ញុំបានឮយ៉ះយ៉ាអ៊ីប៊ិនសាលីដសួរទៅកាន់ស៊ុហ្វយ៉ានអំពីហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)នេះថា៖ «យើងបានធ្វើតៃយ៉ាំមុមជាមួយព្យាការី ﷺ រហូតដល់ស្មា?» ស៊ុហ្វយ៉ានបានឆ្លើយថា៖ អាល់ហ្ស៊ុហរីបានប្រាប់ខ្ញុំពីរឿងនោះដោយអ៊ូបៃឌុលឡោះហ៍អ៊ីប៊ិនអាប់ឌុលឡោះហ៍បានរាយការណ៍ពីឪពុករបស់លោកពីរាយការណ៍ពីអាំម៉ារដែលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ យើងបានធ្វើតៃយ៉ាំមុមជាមួយព្យាការី ﷺ រហូតដល់ស្មា។ ៣២២ - ម៉ះមូដអ៊ីប៊ិនខាលីដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដអ៊ីប៊ិនមូស្លីមពីអាល់ឡៃស៍អ៊ីប៊ិនសាអ៍ដពីអ៊ីប៊ិនស៊ីហាបពីអ៊ូបៃឌុលឡោះហ៍អ៊ីប៊ិនអាប់ឌុលឡោះហ៍អ៊ីប៊ិនអ៊ុតបាស់អ៊ីប៊ិនម៉ាសអ៊ូដពីរាយការណ៍ពីអាំម៉ារអ៊ីប៊ិនយ៉ាសៀរ ﵁ ដែលបានរៀបរាប់ថា៖ ខ្សែករបស់លោកស្រីអាអ៊ីសាស់បានធ្លាក់បាត់យើងក៏បានស្នាក់នៅដើម្បីស្វែងរកវាលោកអាប៊ូបាក្របានដើរទៅរកលោកស្រីអាអ៊ីសាស់និងបានខឹងសម្បារចំពោះលោកស្រីដែលធ្វើឱ្យមនុស្សគ្រប់គ្នាត្រូវជាប់គាំងបន្ទាប់មកអល់ឡោះបានបញ្ចុះការអនុគ្រោះស្តីពីការធ្វើតៃយ៉ាំមុមដូច្នេះនៅថ្ងៃនោះយើងបានជូតរហូតដល់ស្មា។ ៣២៣ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ អាប៊ូអាំរ៉ូបានប្រាប់ខ្ញុំពីអាល់ហ្ស៊ុហរីថាលោកធ្លាប់បានមានប្រសាសន៍អំពីការធ្វើតៃយ៉ាំមុមថា៖ «រហូតដល់ស្មាទាំងសងខាង» ហើយជួនកាលលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «រហូតដល់ក្លៀកទាំងសងខាង»។ ៣២៤ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ ឃូឡៃដបានប្រាប់ខ្ញុំពីអាល់ហាស្សានដែលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការធ្វើតៃយ៉ាំមុមគឺទះដីពីរលើក៖ ទះដីមួយលើកសម្រាប់ផ្ទៃមុខនិងទះដីមួយលើកសម្រាប់ដៃទាំងពីររហូតដល់កែងដៃ»។ ៣២៥ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានលើកឡើងនូវសំដីរបស់អ្នកដែលនិយាយថា៖ «ការធ្វើតៃយ៉ាំមុមគឺទះដីមួយលើកសម្រាប់ផ្ទៃមុខនិងដៃទាំងពីររហូតដល់កែងដៃ» ប្រាប់ទៅកាន់អាប៊ូអាំរ៉ូសាលីដអ៊ីប៊ិនអាប់ឌុលអាហ្ស៊ីសនិងអ៊ីប៊ិនចាប៊ីរពួកគេក៏បានប្រាប់ខ្ញុំពីម៉ាកហូលថាលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ទះដីតែមួយលើកប៉ុណ្ណោះសម្រាប់ផ្ទៃមុខបន្ទាប់មកបាតដៃទាំងពីរ»។ ៣២៦ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ អ៊ីប៊ិនចាប៊ីរបានប្រាប់ថា៖ ខ្ញុំបានឃើញម៉ាកហូលធ្វើតៃយ៉ាំមុមជាច្រើនដងដោយទះដីតែមួយលើកគត់សម្រាប់ផ្ទៃមុខនិងបាតដៃទាំងពីរ។ ហើយលោកបានបកស្រាយអាយ៉ាត់គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)កូរអានស្តីពីការយកទឹកអាបដាសថា៖ ﴿ចូរពួកអ្នកជូតផ្ទៃមុខរបស់ពួកអ្នកនិងដៃទាំងពីររបស់ពួកអ្នករហូតដល់កែងដៃ﴾ រីឯអាយ៉ាត់នៃការធ្វើតៃយ៉ាំមុមគឺ៖ ﴿ចូរពួកអ្នកជូតផ្ទៃមុខរបស់ពួកអ្នកនិងដៃទាំងពីររបស់ពួកអ្នកចេញពីវាចុះ﴾ ដោយមិនមានចែងថា ﴿រហូតដល់កែងដៃ﴾ ឡើយដូចដែលអល់ឡោះបានមានបន្ទូលថា៖ ﴿ចោរបុរសនិងចោរស្រីចូរពួកអ្នកកាត់ដៃរបស់ពួកគេទាំងពីរចុះ﴾ ដោយម៉ាកហូលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ដៃរបស់ចោរត្រូវបានកាត់ត្រឹមសន្លាក់កដៃប៉ុណ្ណោះ»។ ៣២៧ - អាល់វ៉ាលីដបានរាយការណ៍ពីឃូឡៃដនិងសាលីដអ៊ីប៊ិនបាសៀរពីកាតាដាស់ពីសាលីដអ៊ីប៊ិនអាល់មូសៃយ៉ាប់ដែលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការធ្វើតៃយ៉ាំមុមគឺទះដីមួយលើកសម្រាប់ផ្ទៃមុខនិងបាតដៃទាំងសងខាង»។ ៣២៨ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ អាប៊ូអាំរ៉ូបានប្រាប់យើងពីអាត្វាថាលោកធ្លាប់បានមានប្រសាសន៍អំពីការធ្វើតៃយ៉ាំមុមថា៖ «ជូតមួយលើកសម្រាប់ផ្ទៃមុខបន្ទាប់មកទះដីមួយលើកទៀតសម្រាប់បាតដៃទាំងពីររបស់គេ»។ ៣២៩ - ហើយអាប៊ូអាំរ៉ូក៏បានប្រកាន់យកទស្សន៖នេះដែរ។ ៣៣០ - អាល់មូសៃយ៉ាប់អ៊ីប៊ិនវ៉ាឌិហបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាប៊ូអ៊ីសហាកពីអ៊ីស្មាអ៊ីលអ៊ីប៊ិនអាប៊ីខាលីដដែលបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរលោកអាល់សាអ៍ប៊ីអំពីការធ្វើតៃយ៉ាំមុម? លោកក៏បានទះដៃរបស់លោកទៅលើដីរួចទះដៃម្ខាងលើដៃម្ខាងទៀតបន្ទាប់មកបានជូតផ្ទៃមុខរបស់លោកនិងបាតដៃទាំងពីររបស់លោក។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: كيف التيمم؟

ឌុយអាល់
136
#136
បាប: បុរសម្នាក់សឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ) ទាំងពីរដងជាមួយនឹងសន្លឹកឌីម (ទំព័រ ១៩៣)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٣٢٧ - وقال الوَليد: عن خُلَيد وسَعيد بن بشير، عن قَتادَة، عن سَعيد بن المسيَّب، قال: «التَّيمُّم ضَربَةٌ واحدةٌ للوَجه والكَفَّين». ٣٢٨ - قال الوَليد: وأخبرنا أبو عَمرو، عن عَطاء، أنه كان يقول -في التَّيمُّم-: «مَسحَة واحدةٌ للوَجه، ثم ضَربَةٌ أُخرَى لِكَفَّيه». ٣٢٩ - وبه يَأخُذ أبو عَمرو. ٣٣٠ - حدثنا المسيَّب بن واضِح، قال: ثنا أبو إسحاق، عن إسماعيل بن أبي خالِد، قال: سألت الشعبي عن التَّيمُّم؟ فَضَرَبَ بِيَده الأرض، ثم ضَرَب إحداهما بالأُخرَى، ثم مَسَحَ وَجهه وكَفَّيه». باب: الرَّجُل يُصَلِّي الصلاتَيْن بتَيَمُّمٍ واحِد • سألت أحمَد، قلت: الرجل يُصَلِّي الصلاتين بِتَيمُّمٍ واحِد؟ قال: «أما أنا فَأَعجَبُ إليَّ أن يَتيَمَّم لكُلِّ صلاة». • وسمعت إسحاق يقول: «السنة أن يَتيَمَّم لكُلِّ صلاة؛ لقَول الله ﵎: ﴿فلم تجدوا ماء فتيمموا صعيدًا طيبًا ...﴾ الآية، ولِمَا ذكر علي، وابن عُمَر، ومَن بَعدهم من التابعين، مِثل: إبراهيم النخعي، والشعبي». ٣٣١ - حدثنا مَحمود بن خالِد، قال: ثنا الوَليد بن مُسلِم، قال: قيل للأوزاعي: حَضَرَت صلاة الظهر، فَتَيمَّم، ثم لم يَجِد ماء حتى حَضَرَته صلاة العصر، أَيكفيه تَيمُّمُه الأوَّل للظهر، ولم يُحدِث فيما بَينهما؟ وأخبر (١) أنه سأل رَبيعة ويَحيى بنَ سَعيد عن ذلك؟ فقالا: «نَرَى أن يَتيَمَّم لكُلِّ صلاة». ٣٣٢ - قال الوَليد: فذَكَرته لمالك بن أنس، فقال مِثل ذلك. ٣٣٣ - حدثنا محمد بن نصر، قال: ثنا حَسَّان، قال: «التَّيمُّم عند سُفيان بِمَنزِلة الوضوء، قال سُفيان: «ومن الناس مَن يَقول: إنه يَتيَمَّم لكُلِّ صلاة»». ٣٣٤ - حدثنا محمد بن يَحيى، ثنا عبد الأعلى، عن هِشام بن حَسَّان، عن الحسَن، قال: «التَّيمُّم مِثل الوضوء، يُصَلِّي به ما لم يُحدِث، إنما هو بِمَنزِلَة ماء النَّهر، وإذا تَيمَّم وصَلَّى ثم وَجَدَ الماء؛ فقد مَضَت صلاته». ٣٣٥ - حدثنا محمد بن يَحيى، قال: ثنا يَزيد بن هارون، قال: أبنا إسرائيل، عن ابن عمر (٢)، عن عِكرِمَة، عن ابن عَبَّاس، قال: «التَّيمُّم بِمَنزِلَة الوضوء، يُصَلِّي به الصَّلَوات كُلَّها ما لم يُحدِث». _________ (١) كذا في الأصل، ولعل الصواب:"فأخبر"، وقد يكون سقط قبله شيء. (٢) كذا في الأصل، والصواب: "أبي عمر".
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ បុរសដែលសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)ពីរសឡាតដោយតៃយ៉ាំមុមតែមួយ៖ • ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដថា៖ បុរសម្នាក់សឡាតពីរសឡាតដោយការធ្វើតៃយ៉ាំមុមតែមួយលើក? លោកបានឆ្លើយថា៖ «រីឯខ្ញុំផ្ទាល់ខ្ញុំពេញចិត្តបំផុតឱ្យគេធ្វើតៃយ៉ាំមុមសម្រាប់រាល់ពេលសឡាតនីមួយៗ»។ • ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ស៊ុនណាស់គឺគេត្រូវធ្វើតៃយ៉ាំមុមសម្រាប់រាល់ពេលសឡាតនីមួយៗ យោងតាមបន្ទូលរបស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﵎ ថា៖ ﴿ប្រសិនបើពួកអ្នករកទឹកមិនបានទេនោះចូរពួកអ្នកធ្វើតៃយ៉ាំមុមដោយធូលីដីដ៏បរិសុទ្ធចុះ...﴾ និងយោងតាមអ្វីដែលលោកអាលីអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរនិងបណ្តាតាពិអ៊ីនបន្ទាប់ពីពួកគាត់ដូចជា៖ អ៊ីប្រាហ៊ីមអាល់ណាក់ខអ៊ីនិងអាល់សាអ៍ប៊ីបានរៀបរាប់»។ ៣៣១ - ម៉ះមូដអ៊ីប៊ិនខាលីដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដអ៊ីប៊ិនមូស្លីមថាគេបានសួរទៅកាន់អាល់អ៊ោហ្សាអ៊ីថា៖ ពេលសឡាតហ្សូហើរបានមកដល់គេក៏បានធ្វើតៃយ៉ាំមុមបន្ទាប់មកគេរកទឹកមិនបានរហូតដល់ពេលសឡាតអាសើរបានមកដល់តើតៃយ៉ាំមុមលើកដំបូងរបស់គេសម្រាប់ហ្សូហើរគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់គេដែរឬទេដោយគេមិនបានដាច់ទឹកអាបដាសនៅចន្លោះពេលទាំងពីរនោះ? ហើយគេបានប្រាប់ថាលោកធ្លាប់បានសួររ៉ាប៊ីអានិងយ៉ះយ៉ាអ៊ីប៊ិនសាលីដអំពីរឿងនោះហើយលោកទាំងពីរបានឆ្លើយថា៖ «យើងយល់ឃើញថាគេត្រូវតែធ្វើតៃយ៉ាំមុមសម្រាប់រាល់ពេលសឡាតនីមួយៗ»។ ៣៣២ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានលើកឡើងរឿងនោះប្រាប់លោកម៉ាលិកអ៊ីប៊ិនអាណាស់ហើយលោកក៏បានមានប្រសាសន៍ដូចគ្នានោះដែរ។ ៣៣៣ - មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនណាស៊្របានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីហាសសានដែលបាននិយាយថា៖ «ការធ្វើតៃយ៉ាំមុមចំពោះស៊ុហ្វយ៉ានគឺមានឋាន៖ដូចជាទឹកអាបដាសដែរស៊ុហ្វយ៉ានបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ហើយមានមនុស្សមួយចំនួនយល់ឃើញថាគេត្រូវតែធ្វើតៃយ៉ាំមុមសម្រាប់រាល់ពេលសឡាតនីមួយៗ»។ ៣៣៤ - មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនយ៉ះយ៉ាបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាប់ឌុលអាឡាពីហ៊ីសាមអ៊ីប៊ិនហាសសានពីអាល់ហាស្សានដែលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការធ្វើតៃយ៉ាំមុមគឺដូចជាទឹកអាបដាសដែរគេអាចសឡាតដោយសារវាបានដរាបណាគេមិនទាន់ដាច់ទឹកអាបដាសវាមានឋាន៖ដូចជាទឹកទន្លេដូច្នោះឯងហើយនៅពេលដែលគេបានធ្វើតៃយ៉ាំមុមនិងសឡាតរួចហើយបន្ទាប់មកទើបគេប្រទះឃើញទឹកនោះសឡាតរបស់គេគឺបានសម្រេចរួចរាល់ជាស្ថាពរហើយ»។ ៣៣៥ - មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនយ៉ះយ៉ាបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីយ៉ាហ្ស៊ីដអ៊ីប៊ិនហារូនពីអ៊ីស្រាអែលពីអាប៊ូអ៊ូមើរពីអៀករីម៉ាស់ពីរាយការណ៍ពីអ៊ីប៊ិនអាបបាស ﵄ ដែលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការធ្វើតៃយ៉ាំមុមមានឋាន៖ដូចជាទឹកអាបដាសដែរគេអាចសឡាតរាល់សឡាតទាំងអស់ដោយសារវាបានដរាបណាគេមិនទាន់ដាច់ទឹកអាបដាស»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: الرجل يصلي الصلاتين بتيمم واحد

ឌុយអាល់
137
#137
ភ្នំពេញ: លោកម៉មសូណង់ដូអះអាងថាការបោះឆ្នោតនៅកម្ពុជាគឺជាការបោះឆ្នោតដ៏សំខាន់មួយសម្រាប់ប្រជាជនកម្ពុជា។
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
باب: المُتَيَمِّم إذا حَضَرَ الوقت يُؤَخِّر؛ لَعلَّه يَبلُغ الماء • قلت لأحمد: فإذا حَضَرَ الوقت، أيَتَيمَّم ويُصَلِّي، أم يُؤَخِّر لَعَلَّه يَبلُغ الماء؟ قال: «يُؤَخِّر أَحَبُّ إليَّ». • وسمعت إسحاق يقول: «إذا حَضَرَ وَقت صلاته، ولم يَجِد ماءً، ولم يَكُن يَطمَع في الوجود من قَريب؛ فتَيمَّم (١) لِأوَّل الوَقت وصَلَّى؛ كما فَعَلَ ابن عُمَر، قال: «أَكرَه أن أُؤَخِّر الصَّلاة عن ميقاتها لَعَلِّي لا أَبلُغ وَقت الصَّلاة»». ٣٣٦ - حدثنا الربيع بن يَحيى، قال: ثنا زائدَة، قال: ثنا هِشام بن حَسَّان، قال: كان الحسَن يقول -في المسافِر إذا ظَنَّ أنه يَقدِر على الفاء (٢) -: «فَليَتَرَبَّص إن لم يَخَف أَن يَفوتَه الوقت، فإن خاف؛ يَتيَمَّم؛ فإنما التَّيمُّم بِمَنزِلَة الماء». ٣٣٧ - حدثنا مَحمود بن خالِد، قال: ثنا الوَليد بن مُسلِم، عن شَريك وإبراهيم بن عُثمان، عن أبي إسحاق، عن الحارِث، عن علي، قال: «اطلُب الماء حتى يَكون آخِر الوَقت، فإن لم تَجِد ماءً؛ فَتيَمَّم وصَلِّ». ٣٣٨ - قال الوَليد: قال مالك: «إذا استَيقَنت أنه لَيس بَين يَدَيك ماءٌ تَعرِفه؛ فَتيَمَّم وصَلِّ في الوقت». _________ (١) كذا في الأصل، ولعل الصواب: "تيَمَّمَ"، وهو رأي إسحاق في المسألة. (٢) في الأصل مهملة، والصواب: "الماء". ٣٣٩ - قال الوَليد: قلت لأبي عَمرو: أرأيت إن كان الماء بين يَدَيَّ على طَريقي، وقد دَخَلَ وَقت الصَّلاة؟ قال: «فَأَخِّر الصَّلاة إلى آخِر الوَقت، ثم انزِل فَتيَمَّم وصَلِّ». ٣٤٠ - قال الوَليد: وسألت مالكًا، فقال مِثله. ٣٤١ - قال الوَليد: قيل لأبي عَمرو: رَجلٌ حَضَرته الصَّلاة وهو لا يَطمَع في ماءٍ يَجِده بَين يَدَيه؟ قال: «فَليَتيَمَّم وليُصَلِّ الصَّلاة في أَوَّل وَقتها». قيل لأبي عَمرو: فَمَن انتَبه من نَومه أو من غَفلَته وهو جُنُب، فهو إن اغتَسَل أو توضَّأ طَلَعت الشَّمس أو غابَت؟ قال: «يَتيَمَّم ويُصَلِّي الصَّلَوات قَبل فَوات وَقتها». ٣٤٢ - قال الوَليد: فذكرته لإبراهيم بن محمد الفَزاري، فأخبرني عن سُفيان الثوري، قال: «يَتيَمَّم ويُصَلِّي». ٣٤٣ - قال الوَليد فذكرت ذلك لمالك بن أنس، وابن أبي ذِئب، وسَعيد بن عبد العَزيز؛ فقالوا: «بَل يَغتَسِل ويُصَلِّي، وإن طَلَعَت عَلَيه الشَّمس؛ لِقَول الله -تعالى-: ﴿فلم تجدوا ماء﴾، فهذا واجِدٌ للماء، كان في عُذرٍ من نَومه وغَفلَته ونِسيانه؛ معذورٌ بها». ٣٤٤ - قال الوَليد: قيل لأبي عَمرو: فَرَجلٌ غَير مُتَوضِّئ، مَرَّ بِماءٍ قَبل وَقت الصَّلاة، وهو يَعلَم إن جاوَزَه قَبل أن يتوضَّأ لم يَجِد ماءً؟ قال: «فَليَتَوضَّ». قيل لأبي عَمرو: فإنه لم يتوضَّأ حتى جاوَزَه وحَضَرَته الصَّلاة، فلم يَجِد ماءً؟ قال: «يَتيَمَّم ويُصَلِّي، ولا إعادَة عَلَيه إذا وَجَدَ الماء؛ لمُروره كان بالماء قَبل وَقت الصَّلاة».
ការបកប្រែខ្មែរ

ជំពូក៖ អ្នកធ្វើតៃយ៉ាំមុមនៅពេលដល់ម៉ោងសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ) ពន្យារពេលក្រែងលោទៅដល់ប្រភពទឹក៖ • ខ្ញុំបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដថា៖ នៅពេលដែលដល់ម៉ោងសឡាតតើគេត្រូវធ្វើតៃយ៉ាំមុមហើយសឡាតភ្លាមឬពន្យារពេលបន្តិចក្រែងលោទៅដល់ប្រភពទឹក? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ការដែលគេពន្យារពេលគឺខ្ញុំពេញចិត្តជាង»។ • ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើដល់ម៉ោងសឡាតរបស់គេហើយគេរកទឹកមិនឃើញនិងគ្មានសង្ឃឹមថានឹងរកឃើញនៅក្បែរនោះទេនោះគេត្រូវធ្វើតៃយ៉ាំមុមនៅដើមម៉ោងហើយសឡាតចុះដូចដែលលោកអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរបានអនុវត្តដោយលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំស្អប់ការដែលពន្យារពេលសឡាតផុតពីម៉ោងកំណត់របស់វាក្រែងលោខ្ញុំមិនអាចរស់នៅដល់ម៉ោងសឡាតនោះ»។ ៣៣៦ - អាល់រ៉ាប៊ីអ៊ីប៊ិនយ៉ះយ៉ាបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីហ្សាអ៊ីដាស់ពីហ៊ីសាមអ៊ីប៊ិនហាសសានថាលោកអាល់ហាស្សានធ្លាប់បានមានប្រសាសន៍អំពីអ្នកធ្វើដំណើរនៅពេលដែលគេគិតថាគេអាចរកទឹកបានថា៖ «គេត្រូវរង់ចាំសិនប្រសិនបើគេមិនខ្លាចថានឹងហួសម៉ោងសឡាតទេប៉ុន្តែប្រសិនបើគេខ្លាចហួសម៉ោងគេត្រូវធ្វើតៃយ៉ាំមុមចុះពីព្រោះការធ្វើតៃយ៉ាំមុមគឺមានឋាន៖ដូចជាទឹកដែរ»។ ៣៣៧ - ម៉ះមូដអ៊ីប៊ិនខាលីដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដអ៊ីប៊ិនមូស្លីមពីសារីកនិងអ៊ីប្រាហ៊ីមអ៊ីប៊ិនអ៊ូសម៉ានពីអាប៊ូអ៊ីសហាកពីអាល់ហារីសពីរាយការណ៍ពីអាលី ﵁ ដែលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរស្វែងរកទឹករហូតដល់ចុងម៉ោងសឡាតប្រសិនបើអ្នករកទឹកមិនឃើញទេនោះចូរធ្វើតៃយ៉ាំមុមហើយសឡាតចុះ»។ ៣៣៨ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ លោកម៉ាលិកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកប្រាកដក្នុងចិត្តថាគ្មានទឹកនៅខាងមុខអ្នកដែលអ្នកស្គាល់ទេនោះចូរធ្វើតៃយ៉ាំមុមហើយសឡាតនៅក្នុងម៉ោងចុះ»។ ៣៣៩ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរទៅកាន់អាប៊ូអាំរ៉ូថា៖ តើលោកយល់ឃើញយ៉ាងណាប្រសិនបើមានទឹកនៅខាងមុខខ្ញុំតាមផ្លូវធ្វើដំណើរហើយម៉ោងសឡាតបានចូលមកដល់? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ចូរអ្នកពន្យារពេលសឡាតរហូតដល់ចុងម៉ោងបន្ទាប់មកចូរឈប់សម្រាកហើយធ្វើតៃយ៉ាំមុមរួចសឡាតចុះ»។ ៣៤០ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ ហើយខ្ញុំបានសួរលោកម៉ាលិកហើយលោកក៏បានមានប្រសាសន៍ដូចគ្នានោះដែរ។ ៣៤១ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ គេបានសួរទៅកាន់អាប៊ូអាំរ៉ូថា៖ បុរសម្នាក់ដែលម៉ោងសឡាតបានមកដល់ហើយគេគ្មានសង្ឃឹមថានឹងរកឃើញទឹកនៅខាងមុខគេឡើយ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវធ្វើតៃយ៉ាំមុមហើយសឡាតនៅដើមម៉ោងរបស់វាចុះ»។ គេបានសួរអាប៊ូអាំរ៉ូទៀតថា៖ ចុះបុគ្គលដែលភ្ញាក់ពីដំណេកឬភ្ញាក់ពីការធ្វេសប្រហែសរបស់គេខណ៖ដែលគេកំពុងមានជុនុប (ភាពមិនស្អាតបរិសុទ្ធធំ) ប្រសិនបើគេងូតទឹកឬយកទឹកអាបដាសនោះព្រះអាទិត្យនឹងរះឬលិចបាត់តើគេត្រូវធ្វើដូចម្តេច? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវធ្វើតៃយ៉ាំមុមហើយសឡាតមុនពេលផុតម៉ោងរបស់វា»។ ៣៤២ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានលើកឡើងរឿងនោះប្រាប់លោកអ៊ីប្រាហ៊ីមអ៊ីប៊ិនមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) អាល់ហ្វាហ្សារីហើយលោកបានប្រាប់ខ្ញុំពីស៊ុហ្វយ៉ានអាល់សាវរីថាលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គេត្រូវធ្វើតៃយ៉ាំមុមហើយសឡាតចុះ»។ ៣៤៣ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានលើកឡើងរឿងនោះប្រាប់លោកម៉ាលិកអ៊ីប៊ិនអាណាស់អ៊ីប៊ិនអាប៊ីហ៊្សីពនិងសាលីដអ៊ីប៊ិនអាប់ឌុលអាហ្ស៊ីសពួកគាត់ទាំងអស់បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ផ្ទុយទៅវិញគេត្រូវតែងូតទឹកសម្អាតកាយហើយសឡាតទោះបីជាព្រះអាទិត្យរះផុតក៏ដោយយោងតាមបន្ទូលរបស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ ថា៖ ﴿ប្រសិនបើពួកអ្នករកទឹកមិនឃើញទេនោះ...﴾ ពីព្រោះបុគ្គលនេះជាអ្នករកទឹកឃើញគ្រាន់តែគេមានការលើកលែងដោយសារការគេងការធ្វេសប្រហែសនិងការភ្លេចភ្លាំងរបស់គេប៉ុណ្ណោះគេត្រូវបានលើកលែងទោសក្នុងរឿងនោះ»។ ៣៤៤ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ គេបានសួរទៅកាន់អាប៊ូអាំរ៉ូថា៖ ចុះបុរសម្នាក់ដែលមិនទាន់មានទឹកអាបដាសបានដើរកាត់ប្រភពទឹកមុនម៉ោងសឡាតដោយគេដឹងច្បាស់ថាប្រសិនបើគេដើរហួសផុតពីវាមុនពេលយកទឹកអាបដាសគេនឹងរកទឹកមិនឃើញឡើយ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវតែយកទឹកអាបដាសជាមុន»។ គេបានសួរអាប៊ូអាំរ៉ូទៀតថា៖ ចុះប្រសិនបើគេមិនបានយកទឹកអាបដាសរហូតដល់ដើរហួសផុតពីវាហើយម៉ោងសឡាតបានមកដល់រួចគេរកទឹកមិនឃើញ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវធ្វើតៃយ៉ាំមុមហើយសឡាតចុះហើយគ្មានកាតព្វកិច្ចសឡាតសងលើគេឡើយនៅពេលដែលគេរកទឹកឃើញពីព្រោះការដើរកាត់ទឹករបស់គេគឺបានកើតឡើងមុនម៉ោងសឡាត»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: المتيمم إذا حضر الوقت يؤخر؛ لعله يبلغ الماء

ឌុយអាល់
138
#138
ប៉ាប៊ី: ពីធីមបានសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ) ហើយក៏ដឹងពីទឹកនៅពេលសឡាត (ទំព័រ ១៩៧)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
قيل لأبي عَمرو: فإنه مَرَّ بِماءٍ في ميقات الصَّلاة، فَجاوَزَه وهو يَظُنُّ أن بَين يَدَيه ماءً -مِن غَير يَقين-، فَلَم يَجِد ماءً؟ قال: «يَتيَمَّم ويُصَلِّي، ولا إعادَة عَلَيه؛ لِجَهالَته بالبَلَد». قيل لأبي عَمرو: فإنه مَرَّ بالماء في وَقت الصَّلاة وهو على غَير وضوء، وهو يَعلَم أنه لا يَجِد بَين يَدَيه ماءً غَيره؟ قال: «أَساء، ويَتيَمَّم ويُصَلِّي، وعَلَيه قَضاء تِلك الصَّلاة إذا وَجَدَ الماء في الوَقت وغَير الوَقت». قيل لأبي عَمرو: فإنه تَيمَّم وصَلَّى ثم مَرَّ بالماء، فَنَسي أن يَغتَسِل حتى حَضَرَته صلاةٌ أُخرَى، فَلَم يَجِد ماءً، فَتيَمَّم، ثم صَلَّى، ثم وَجَد الماء بَعد الوَقت؟ قال: «مَضَت صلاته؛ لقول رسول الله ﷺ: «إن الله تَجاوز لِأُمَّتي الخَطَأ والنِّسيان»». باب: مَنْ تَيَمَّم وصَلَّى، ثم أَدرَك الماءَ في وَقت الصَّلاة • قيل لأحمد: فَرَجلٌ تَيمَّم وصَلَّى، ثم أَدرَك الماءَ في وَقت الصَّلاة؟ فكَأنه أَحَبَّ أن يُعيد الصَّلاة، وإن لم يُعد؛ لم نَرَ عَلَيه شيئًا. • وسمعت إسحاق يقول: «إذا تَيمَّمت فَصَلَّيت، ثم وَجَدت الماء وقد صَلَّيت؛ فقد مَضَت صلاتك؛ سُنةٌ ماضيَة». ٣٤٥ - حدثنا محمد بن نصر، قال: ثنا حَسَّان بن إبراهيم، عن سُفيان بن سَعيد، عن محمد بن عجلان، عن نافع، عن ابن عُمَر، أنه تَيمَّم على رَأس ميلٍ أو ميلَين من المدينة، فَصَلَّى العَصر، ثم قَدِمَ والشَّمس مرتفعة، فَلَم يُعِد.
ការបកប្រែខ្មែរ

គេបានសួរទៅកាន់អាប៊ូអាំរ៉ូទៀតថា៖ ចុះប្រសិនបើគេបានដើរកាត់ប្រភពទឹកនៅក្នុងម៉ោងសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ) រួចគេបានដើររំលងហួសផុតពីវាដោយគេស្មានថានឹងមានទឹកនៅខាងមុខគេដោយគ្មានភាពប្រាកដប្រជារួចគេរកទឹកមិនឃើញ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវធ្វើតៃយ៉ាំមុមហើយសឡាតចុះហើយគ្មានកាតព្វកិច្ចសឡាតសងលើគេឡើយដោយសារតែគេមិនស្គាល់ភូមិសាស្ត្រ»។ គេបានសួរអាប៊ូអាំរ៉ូទៀតថា៖ ចុះប្រសិនបើគេដើរកាត់ទឹកនៅក្នុងម៉ោងសឡាតខណ៖ដែលគេមិនទាន់មានទឹកអាបដាសដោយគេដឹងច្បាស់ថាគេនឹងរកទឹកមិនឃើញទៀតទេនៅខាងមុខ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេបានប្រព្រឹត្តអំពើមិនល្អគេត្រូវធ្វើតៃយ៉ាំមុមហើយសឡាតហើយគេត្រូវតែសឡាតសងនូវសឡាតនោះឡើងវិញនៅពេលដែលគេរកឃើញទឹកមិនថានៅក្នុងម៉ោងឬក្រៅម៉ោងនោះឡើយ»។ គេបានសួរអាប៊ូអាំរ៉ូទៀតថា៖ ចុះប្រសិនបើគេបានធ្វើតៃយ៉ាំមុមហើយសឡាតបន្ទាប់មកគេបានដើរកាត់ប្រភពទឹកហើយគេភ្លេចងូតទឹកសម្អាតកាយរហូតដល់ម៉ោងសឡាតមួយទៀតបានមកដល់រួចគេរកទឹកមិនឃើញក៏បានធ្វើតៃយ៉ាំមុមហើយសឡាតបន្ទាប់មកទើបគេរកឃើញទឹកក្រោយពេលផុតម៉ោង? លោកបានឆ្លើយថា៖ «សឡាតរបស់គេគឺបានសម្រេចរួចរាល់ជាស្ថាពរហើយយោងតាមបន្ទូលរបស់រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់អល់ឡោះបានលើកលែងទោសដល់ប្រជាជាតិរបស់ខ្ញុំនូវកំហុសឆ្គងអចេតនានិងការភ្លេចភ្លាំង»»។ ជំពូក៖ អ្នកដែលបានធ្វើតៃយ៉ាំមុមហើយសឡាតរួចបានប្រទះឃើញទឹកនៅក្នុងម៉ោងសឡាតនៅឡើយ៖ • គេបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដថា៖ បុរសម្នាក់បានធ្វើតៃយ៉ាំមុមហើយសឡាតបន្ទាប់មកគេបានប្រទះឃើញទឹកនៅក្នុងម៉ោងសឡាតនៅឡើយ? ហាក់បីដូចជាលោកពេញចិត្តឱ្យគេសឡាតឡើងវិញប៉ុន្តែប្រសិនបើគេមិនសឡាតឡើងវិញទេយើងយល់ឃើញថាគ្មានទោសពៃរ៍អ្វីលើគេឡើយ។ • ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកបានធ្វើតៃយ៉ាំមុមរួចសឡាតបន្ទាប់មកអ្នកបានប្រទះឃើញទឹកបន្ទាប់ពីបានសឡាតរួចនោះសឡាតរបស់អ្នកបានសម្រេចរួចរាល់ជាស្ថាពរហើយវាជាស៊ុនណាស់ដែលបានអនុវត្តបន្តបន្ទាប់មក»។ ៣៤៥ - មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនណាស៊្របានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីហាសសានអ៊ីប៊ិនអ៊ីប្រាហ៊ីមពីស៊ុហ្វយ៉ានអ៊ីប៊ិនសាលីដពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ)អ៊ីប៊ិនអាជ្ជឡានពីណាហ្វៀពីរាយការណ៍ពីអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរ ﵄ ថាលោកបានធ្វើតៃយ៉ាំមុមនៅចម្ងាយប្រមាណមួយម៉ាយល៍ឬពីរម៉ាយល៍ពីក្រុងម៉ាឌីណាស់រួចលោកបានសឡាតអាសើរបន្ទាប់មកលោកបានមកដល់ក្រុងម៉ាឌីណាស់ខណ៖ដែលព្រះអាទិត្យនៅខ្ពស់នៅឡើយហើយលោកមិនបានសឡាតឡើងវិញឡើយ។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: من تيمم وصلى، ثم أدرك الماء في وقت الصلاة

ឌុយអាល់
139
#139
ភ្នំពេញ: អ្នកស្លាប់បានបួងសួងរុក្ខទិវាហើយក៏បានឃើញទឹក (ទំព័រ ១៩៨)
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٣٤٦ - حدثنا مَحمود بن خالِد، ثنا الوَليد بن مُسلِم، قال: ثنا أبو عَمرو الأوزاعي، عن ابن شِهاب الزُّهري، ويَحيى بن سَعيد -وَسَأَلهم عن رَجلٍ تَيمَّم ثم صَلَّى، ثم أَدرَك الماء في الوَقت-؛ قالوا: «لا نَرَى أن يُعيدها». ٣٤٧ - حدثنا مَحمود، قال: ثنا الوَليد، عن الأوزاعي وسَعيد بن عبد العَزيز، عن مَكحُول، قال: «يُعيد في الوَقت». ٣٤٨ - قال: وثنا الوَليد، عن سَعيد بن بشير، عن الحسَن؛ مِثل ذلك. ٣٤٩ - قال الوَليد: وقال أبو عَمرو: «ورَأيي: أن يُعيد في الوَقت، ولَيس ذلك بِواجِبٍ عَلَيه». باب: المُتَيَمِّم صَلَّى رَكعَةً، ثم رَأَى الماء • قيل لأحمد: رَجلٌ تَيمَّم فَصَلَّى رَكعَة، ثم رَأَى الماء؟ قال: «أُحِبُّ العافِيَة مِن هذا، يُروَى عن مالك أنه قال: «يَمضي»». قال أحمد: «جَعَله مِثل صَوم الكَفَّارَة إذا أَخَذَ فيه، ثم أَيْسَرَ؛ مَضَى في صِيامِه». • وسألت (١) إسحاق -مرةً أخرى- يقول: «وإنْ وَجَدت الماء وأَنت في صَلاتِك لم تُسَلِّم؛ فَانصَرِف، فَتوضَّأ، وأَعِد الصَّلاة». قال (٢): «الانصِراف أَحَبُّ إلَينا، وأما مالك وعامَّة أَهل الحِجاز ومَن يَسلُك طَريقَهم مِن أَهل العِراق؛ فإنهم يَرَون إذا رَأَى ⦗١٩٩⦘ الماء وهو في الصَّلاة أن يَمضي فيها؛ لأن افتِتاحَه كان على الصِّحَّة؛ كما قالوا إذا مَضَى في كَفَّارَة اليَمين أو الظِّهار؛ مَضَى على الصَّوم لَمَّا لم يَجِد، ثم وَجَد قَبل الفَرَاغ؛ مَضَى على صَومه، يَقولون: إنما عَلَيه الطَّلب بحدث تَنتَقِض عَلَيه صلاتُهُ، فهو قولٌ يُشبِه السنة، إلا أن ما وَصَفنا أَوَّلًا أَحَبُّ إلَينا؛ لِمَا أَخَذَ به الحسَن بن أبي الحسَن، ورَأَى ذلك الثوري، وابن المبارَك، ومَن سَلَكَ طَريقهم، وكلٌّ مَذهَب، والله أعلم». _________ (١) كذا في الأصل، والصواب: "وسمعت". (٢) كذا في الأصل، ويحتمل أن الصواب: "فإن".
ការបកប្រែខ្មែរ

៣៤៦ - ម៉ះមូដអ៊ីប៊ិនខាលីដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដអ៊ីប៊ិនមូស្លីមពីអាប៊ូអាំរ៉ូអាល់អ៊ោហ្សាអ៊ីពីអ៊ីប៊ិនស៊ីហាបអាល់ហ្ស៊ុហរីនិងយ៉ះយ៉ាអ៊ីប៊ិនសាលីដនៅពេលដែលលោកបានសួរអ្នកទាំងពីរអំពីបុរសដែលធ្វើតៃយ៉ាំមុមរួចសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ) បន្ទាប់មកបានប្រទះឃើញទឹកនៅក្នុងម៉ោងសឡាតនៅឡើយអ្នកទាំងពីរបានឆ្លើយថា៖ «យើងយល់ឃើញថាគេមិនចាំបាច់សឡាតឡើងវិញឡើយ»។ ៣៤៧ - ម៉ះមូដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដពីអាល់អ៊ោហ្សាអ៊ីនិងសាលីដអ៊ីប៊ិនអាប់ឌុលអាហ្ស៊ីសពីម៉ាកហូលដែលបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គេត្រូវសឡាតឡើងវិញនៅក្នុងម៉ោង»។ ៣៤៨ - អាល់វ៉ាលីដបានរៀបរាប់ពីសាលីដអ៊ីប៊ិនបាសៀរពីអាល់ហាស្សានដូចគ្នានេះដែរ។ ៣៤៩ - អាល់វ៉ាលីដបាននិយាយថា៖ អាប៊ូអាំរ៉ូបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ហើយទស្សន៖របស់ខ្ញុំគឺ៖ គេត្រូវសឡាតឡើងវិញនៅក្នុងម៉ោងប៉ុន្តែវាមិនមែនជាកាតព្វកិច្ចដាច់ខាតលើគេឡើយ»។ ជំពូក៖ អ្នកធ្វើតៃយ៉ាំមុមបានសឡាតមួយរ៉ាកអាត់រួចទើបឃើញទឹក៖ • គេបានសួរលោកអាះហ៍ម៉ាដថា៖ បុរសម្នាក់បានធ្វើតៃយ៉ាំមុមរួចបានសឡាតមួយរ៉ាកអាត់បន្ទាប់មកគេទើបឃើញទឹក? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំពេញចិត្តនឹងភាពសុវត្ថិភាពចៀសផុតពីរឿងនេះមានសេចក្តីរាយការណ៍ពីលោកម៉ាលិកថាលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ គេត្រូវបន្តសឡាតទៅមុខទៀត» លោកអាះហ៍ម៉ាដបានបញ្ជាក់ថា៖ «លោកម៉ាលិកបានចាត់ទុកករណីនេះដូចជាការបួសសងទណ្ឌកម្ម (កាហ្វហ្វារ៉ោះហ៍) ដែរនៅពេលដែលគេបានចាប់ផ្តើមបួសរួចហើយគេស្រាប់តែមានលទ្ធភាពទិញទាសករដោះលែងនោះគេត្រូវតែបន្តការបួសរបស់គេទៅមុខទៀត»។ • ហើយខ្ញុំបានឮលោកអ៊ីសហាកម្តងទៀតមានប្រសាសន៍ថា៖ «ហើយប្រសិនបើអ្នកបានប្រទះឃើញទឹកខណ៖ពេលដែលអ្នកកំពុងសឡាតដោយមិនទាន់បានសាឡាមនោះចូរអ្នកចាកចេញពីសឡាតចុះរួចទៅយកទឹកអាបដាសហើយសឡាតឡើងវិញ»។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការចាកចេញទៅយកទឹកអាបដាសគឺយើងពេញចិត្តបំផុតប៉ុន្តែលោកម៉ាលិកនិងអ្នកស្រុកហ៊ីចាហ៊្សភាគច្រើនព្រមទាំងអ្នកដែលដើរតាមផ្លូវរបស់ពួកគេក្នុងចំណោមអ្នកស្រុកអ៊ីរ៉ាក់បានយល់ឃើញថាប្រសិនបើគេឃើញទឹកខណ៖ពេលកំពុងសឡាតគេត្រូវបន្តសឡាតទៅមុខទៀតពីព្រោះការចាប់ផ្តើមសឡាតរបស់គេគឺបានធ្វើឡើងដោយត្រឹមត្រូវដូចដែលពួកគេបានលើកឡើងថានៅពេលដែលគេអនុវត្តការបួសសងទណ្ឌកម្មសម្បថឬការបួសសងទណ្ឌកម្មហ្ស៊ីហារដោយសារតែរកប្រភពធនធានមិនបានបន្ទាប់មកគេរកឃើញមុនពេលបញ្ចប់ការបួសគេត្រូវតែបន្តការបួសរបស់គេទៅមុខទៀតដោយពួកគេនិយាយថា៖ កាតព្វកិច្ចស្វែងរកទឹកគឺបញ្ចប់នៅពេលដែលគេបានចូលសឡាតដោយគ្មានការដាច់ទឹកអាបដាស។ នេះជាពាក្យសំដីដែលស្រដៀងនឹងស៊ុនណាស់ដែរប៉ុន្តែអ្វីដែលយើងបានពណ៌នាពីដំបូងគឺយើងពេញចិត្តជាងយោងតាមអ្វីដែលលោកអាល់ហាស្សានអ៊ីប៊ិនអាប៊ីអាល់ហាស្សានបានប្រកាន់យកហើយអាល់សាវរីអ៊ីប៊ិនអាល់មូស្បារ៉កនិងអ្នកដើរតាមផ្លូវរបស់ពួកគេក៏បានយល់ឃើញបែបនោះដែរហើយសុទ្ធសឹងជាទស្សន៖នីតិសាស្ត្រហើយអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ ដឹងច្បាស់បំផុត»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: المتيمم صلى ركعة، ثم رأى الماء

ឌុយអាល់
140
#140
ភ្នំពេញ: កំពូលតារាចម្រៀងស្រីល្បីល្បាញលោកស្រីអ៊ុងសានស៊ូជីបានចេញមុខបកស្រាយថា៖
អត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ (Arabic Text)
٣٥٠ - حدثنا أبو هِشام، قال: ثنا حَسَّان، قال: قال سُفيان -في رَجلٍ تَيمَّم، فَدَخَلَ في الصَّلاة، فَالتَفَت فَرَأَى الماء-؛ قال: «يَنصَرِف فَيتوضَّأ، ويَستَقبِل الصَّلاة، وإن رَآه بَعدَما سَلَّم؛ فَلا يُعيد». ٣٥١ - حدثنا مَحمود، قال: ثنا الوَليد، قال: قيل لأبي عَمرو: فَرَجلٌ تَيمَّم وصَلَّى رَكعَة، ثم وَجَدَ الماء؟ قال: «يَنصَرِف، فَيتوضَّأ ثم يُضيف إلى رَكعَته التي صَلَّى ركعةً أُخرَى، فتَكونان لَه تَطَوُّعًا، ثم يَستَأنِف المكتوبَة». باب: الجُنُب يَتَيَمَّم، ثم يَجِدُ الماء • وسمعت أحمَد يقول -في الجُنُب يَتيَمَّم، ثم يَجِد الماء-؛ قال: «يَغتَسِل». • وسألت إسحاق، قلت: رَجلٌ في سَفَر، أَصابَته جَنابة، فَتيَمَّم، فَوَصَلَ إلى الماء بَعد يَومٍ أو يَومَين، فلم يَغتَسِل حين وَصَلَ إلى الماء، وَصَلَّى، فَوَصَلَ إلى الماء بَعد ذلك بِثَلاثة أيام؟ قال: «يُعيد ما صَلَّى بَعدما وَصَلَ إلى الماء». ٣٥٢ - حدثنا الربيع بن يَحيى، قال: ثنا زائدَة، عن هِشام، قال: زعم مُجاهد أن أبا ذَرّ كان في غَنَمٍ له، فَقَدِمَ المدينة، فقال له رسول الله ﷺ: «يا أبا ذَرّ، الصَّعيد يَكفيك وإن ⦗٢٠٠⦘ لم تَجِد الماء عَشرَ سِنين، فإذا وَجدت الماء؛ فَأَمِسَّه جِلدَك».
ការបកប្រែខ្មែរ

៣៥០ - អាប៊ូហ៊ីសាមបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីហាសសានថាស៊ុហ្វយ៉ានបានមានប្រសាសន៍ចំពោះបុរសដែលបានធ្វើតៃយ៉ាំមុមរួចចូលក្នុងសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ) ហើយបានងាកទៅឃើញទឹកថា៖ «គេត្រូវចាកចេញទៅយកទឹកអាបដាសហើយចាប់ផ្តើមសឡាតជាថ្មីប៉ុន្តែប្រសិនបើគេបានឃើញវាបន្ទាប់ពីបានសាឡាមរួចគេមិនបាច់សឡាតឡើងវិញឡើយ»។ ៣៥១ - ម៉ះមូដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាល់វ៉ាលីដថាគេបានសួរទៅកាន់អាប៊ូអាំរ៉ូថា៖ បុរសម្នាក់បានធ្វើតៃយ៉ាំមុមរួចបានសឡាតមួយរ៉ាកអាត់បន្ទាប់មកទើបគេរកឃើញទឹក? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវចាកចេញទៅយកទឹកអាបដាសបន្ទាប់មកថែមមួយរ៉ាកអាត់ទៀតលើរ៉ាកអាត់ដែលគេបានសឡាតរួចដើម្បីឱ្យរ៉ាកអាត់ទាំងពីរនោះក្លាយជាសឡាតស្ម័គ្រចិត្ត (ស៊ុនណាត់) សម្រាប់គេបន្ទាប់មកទើបគេចាប់ផ្តើមសឡាតហ្វើរឌូជាថ្មី»។ ជំពូក៖ អ្នកមានជុនុបដែលបានធ្វើតៃយ៉ាំមុមរួចទើបប្រទះឃើញទឹក៖ • ហើយខ្ញុំបានឮលោកអាះហ៍ម៉ាដមានប្រសាសន៍អំពីអ្នកមានជុនុប (ភាពមិនស្អាតបរិសុទ្ធធំ) ដែលបានធ្វើតៃយ៉ាំមុមរួចទើបប្រទះឃើញទឹកលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គេត្រូវតែងូតទឹកសម្អាតកាយ (ហ្គុស្វល៍)»។ • ខ្ញុំបានសួរលោកអ៊ីសហាកថា៖ បុរសម្នាក់កំពុងធ្វើដំណើរហើយគេមានជុនុបគេក៏បានធ្វើតៃយ៉ាំមុមបន្ទាប់មកគេបានទៅដល់ប្រភពទឹកក្រោយរយ៖ពេលមួយថ្ងៃឬពីរថ្ងៃប៉ុន្តែគេមិនបានងូតទឹកសម្អាតកាយឡើយនៅពេលទៅដល់ទឹកហើយបានសឡាតបន្ទាប់មកគេបានទៅដល់ទឹកម្តងទៀតក្រោយរយ៖ពេលបីថ្ងៃ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេត្រូវតែសឡាតសងនូវរាល់សឡាតណាដែលគេបានសឡាតបន្ទាប់ពីគេបានទៅដល់ប្រភពទឹកនោះ»។ ៣៥២ - អាល់រ៉ាប៊ីអ៊ីប៊ិនយ៉ះយ៉ាបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីហ្សាអ៊ីដាស់ពីហ៊ីសាមថាលោកមូចាហ៊ីដបានរៀបរាប់ថាលោកអាប៊ូហ៊្សើរ ﵁ ធ្លាប់នៅជាមួយហ្វូងចៀមរបស់លោករួចលោកបានមកកាន់ក្រុងម៉ាឌីណាស់រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ក៏បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់លោកថា៖ «ឱអាប៊ូហ៊្សើរធូលីដីដ៏បរិសុទ្ធគឺគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់អ្នកហើយទោះបីជាអ្នករកទឹកមិនឃើញអស់រយ៖ពេលដប់ឆ្នាំក៏ដោយប៉ុន្តែនៅពេលណាដែលអ្នករកឃើញទឹកចូរអ្នកយកទឹកនោះមកប៉ះស្បែកកាយរបស់អ្នក (ចូរងូតទឹកសម្អាតកាយ) ចុះ»។

មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)

باب: الجنب يتيمم، ثم يجد الماء

ឌុយអាល់

CamQuran AI

Smart Islamic Assistant

Hello! I am CamQuran AI

Ask questions about the Quran, Hadith, Prophets, Aqeedah, and Islam. I answer from the CamQuran library data.

🕌
អាដាន — ADHAN

ដល់ម៉ោងសឡាតហើយ (Hayya 'alas-Salah)

⚠️ Browser ទាមទារឱ្យចុចដើម្បីបន្លឺសំឡេង